اخبار

دویچه‌وله: عباس عراقچی، عضو ارشد تیم مذاکره‌کنند هسته‌ای ایران، در واکنش به سخنان معاون وزیر خارجه آمریکا در کنگره این کشور تاکید کرد که در مذاکرات هسته‌ای هنوز هیچ‌گونه توافقی در زمینه موضوعات مورد مذاکره به‌دست نیامده است.
عباس عراقچی

روز پنجشنبه (۹ مرداد / ۳۱ ژوئیه) خبرگزاری ایرنا به نقل از عباس عراقچی نوشت، در مذاکرات هسته‌ای تاکنون توافقی حاصل نشده و “در موضوعاتی همچون اراک و فردو اختلافات همچنان باقی است”.

عراقچی تاکید کرده است که تنها ملاک برای جمهوری اسلامی “نیازهای کشور است و در مذاکرات تنها بر اساس نیازهای کشور تصمیم گرفته خواهد شد”.

بر اساس آنچه که خبرگزاری‌ها منتشر کردند، وندی شرمن٬ مذاکره‌کننده ارشد هسته‌ای ایالات متحده آمریکا، روز سه‌شنبه (۷ مرداد / ۲۹ ژوئیه) در نشست کمیته روابط خارجی مجلس سنای این کشور، چه از توافق ایران و گروه ۵ + ۱ و چه از حل اختلافات در اراک و فردو سخن نگفته بود. او تنها تاکید کرده بود که در شش ماه گذشته “پیشرفت‌های محسوسی” در مذاکرات هسته‌ای حاصل شده و طرفین “به تبادل ایده‌ها” پرداخته‌اند و اختلافات بر سر مسائل کلیدی را کم کرده‌اند. او از جمله مثل زده بود که طرفین “در باره این که چگونه می‌توان خطرهای تاسیساتی چون فردو و اراک را کاهش داد” صحبت کرده‌اند.

خودداری از پاسخ به نمایندگان

وندی شرمن: قطعا هدف ما این است که این مذاکرات به هر نحوی شده تا ۲۴ نوامبر (۳ آذر) پایان یابد

وندی شرمن: قطعا هدف ما این است که این مذاکرات به هر نحوی شده تا ۲۴ نوامبر (۳ آذر) پایان یابد

خانم شرمن از پاسخ به برخی پرسش‌های نمایندگان حذر کرده و حتی در رابطه با تعیین ضرب‌الاجل مشخص برای دست‌یابی به توافق جامع و نهایی با ایران در جریان مذاکرات هسته‌ای سکوت کرده بود. شرمن در این نشست گفته بود که طرفین مذاکرات قصد دارند تا پایان فرصت چهار ماهه‌ای که به تازگی تمدید شده٬ به نتیجه برسند.

معاون وزارت امور خارجه آمریکا در امور سیاسی که از طرف این کشور مسئولیت هدایت مذاکرات هسته‌ای را نیز برعهده دارد٬ گفته بود: «قطعا هدف ما این است که این مذاکرات به هر نحوی شده تا ۲۴ نوامبر (۳ آذر) پایان یابد٬ اما آنچه می‌توانم به شما بگویم این است که ما تا رسیدن به آن نقطه همواره کنگره را در جریان امور قرار خواهیم داد و از مشورت با آن بهره خواهیم گرفت.»

شرمن و پیش از او مقامات غربی بارها تاکید کرده‌اند که تنها زمانی به توافقی تنها تن خواهند داد که خواسته‌های آنها برآورده شود.

توافق “خوب”

مقامات جمهوری اسلامی نیز می‌گویند که برای توافق نهایی خطوط قرمزی دارند که باید رعایت شوند. آخرین بار محمد جواد ظریف، وزیر امور خارجه جمهوری اسلامی ایران، در مصاحبه با شبکه خبری سی‌ان‌ان تصریح کرد که در صورت رسیدن به یک توافق “خوب” مجلس شورای اسلامی پروتکل الحاقی آژانس ‌بین‌المللی انرژی اتمی را تصویب خواهد کرد. ظریف گفت: «چیزی که ما به آن نیاز داریم دستیابی به توافق در مورد عناصر مهم این پازل بزرگ است. بنابراین چیزی به یک توافق منجر خواهد شد که تمام اهداف ما را تضمین خواهد کرد.»

او همچنین اظهار داشت که ایران تمامی تلاش خود را خواهد کرد تا به جامعه جهانی صلح‌آمیز بودن برنامه هسته‌ای خود را ثابت کند. وزیر امور خارجه ایران تاکید کرد که رسیدن به چنین هدفی با ابزارهای علمی کاملا شدنی است و “نیازی به خطوط قرمز مستبدانه و اعداد و ارقام دلخواه ندارد”.

همچنین علی لاریجانی، رئیس مجلس شورای اسلامی ایران، در گفت‌وگو با شبکه تلویزیونی “العالم” اظهارات مشابهی کرد و گفت: «اگر تفاهم کلی در زمینه هسته‌ای انجام شود و تمامی مسائل را حل کند، موضوع پروتکل الحاقی قابل طرح در مجلس است.»

روزنامه‌های ایران این دو اظهار نظر را “چراغ سبز” ایران به غرب ارزیابی کرده‌اند. امضای پروتکل الحاقی از موضوعات محوری در مذاکرات هسته‌ای ایران با گروه ۵ + ۱ نبوده اما پیوسته از سوی غرب بر آن تاکید شده است.

مهلت از پیش تعیین شده ایران و گروه ۵ + ۱ برای دست‌یابی به توافق نهایی به منظور پایان دادن به بحران ۱۰ ساله هسته‌ای ۲۰ ژوئیه (۲۹ تیر) ماه بود. اما به دلیل حل نشدن اختلافات جدی و شکاف‌های اساسی٬ طرفین توافق کردند که مذاکرات هسته‌ای به مدت چهار ماه تمدید شود.

دویچه‌وله: یک “مقام آگاه” در ایران اعلام کرد که ادعای رسانه‌های خارجی درباره تعطیلی مرکز اتمی فردو صحت ندارد. اشپیگل با استناد به منابع امنیتی به‌تازگی گزارش داده بود که شرایط وخیم اقتصادی دلیل اصلی ایران در رویکرد جدید اتمی است.
آیا فعالیت سایت اتمی فردو متوقف می‌شود؟

آیا فعالیت سایت اتمی فردو متوقف می‌شود؟

خبرگزاری ایسنا به نقل از یک “مقام آگاه” نوشت: «ایران هیچ پیشنهاد جدیدی برای ۱+۵ در نیویورک نخواهد داشت و ما در انتظار پیشنهاد طرف مقابل هستیم.»

این “مقام آگاه” ایرانی همچنین “اخبار برخی رسانه‌های خارجی مربوط به آمادگی ایران برای تعطیلی سایت فردو را تکذیب کرد.” این تکذیب در حالی اعلام می‌شود که هیچ‌یک از مقامات رسمی ایران در قبال تغییر احتمالی سیاست اتمی ایران اظهار نظری نکرده‌اند.

برای مثال درباره مضمون گفت‌وگوهای حسن روحانی و ولادیمیر پوتین، در بیشکک قرقیزستان سکوت اختیار شده است.

خبر آمادگی ایران برای توقف غنی‌سازی ۲۰ درصدی نیز تنها از سوی سرگئی لاوروف، وزیر امورخارجه روسیه مطرح شده و تا کنون مسئولان ایرانی درباره آن سخنی نگفته‌اند.

مایکل مان، سخنگوی کاترین اشتون، مسئول سیاست خارجی اتحادیه اروپا پیش‌تر اعلام کرده بود که «گروه ۱+۵ هیچ پیشنهاد جدیدی برای ایران ندارد.» به گفته دیپلمات‌های غربی پیشنهاد جامعه جهانی به ایران در نشست آلماتی در قزاقزستان ارائه شده، اما ایران پاسخی بدان نداده است.

مهم‌ترین خواسته‌های کشورهای غربی توقف غنی‌سازی ۲۰ درصدی، توقف یا تعلیق فعالیت‌های سایت فردو و همکاری همه‌جانبه ایران با آژانس بین‌المللی انرژی اتمی است. در مقابل کشورهای غربی از برقراری تحریم‌های جدیدتر خودداری کرده و زمینه را برای لغو تحریم‌های کنونی فراهم خواهند کرد.

گزارش اشپیگل درباره تعطیلی احتمالی تاسیسات اتمی فردو

مجله آلمانی اشپیگل در آخرین شماره خود در گزارشی پیرامون سیاست‌های جدید اتمی ایران نوشته است: «به گفته محافل امنیتی، روحانی ظاهراَ آماده است که تاسیسات غنی‌سازی فردو را تعطیل کند و برچیدن سانتریفوژها را تحت نظارت بین‌المللی قرار دهد.» اشپیگل توضیح بیشتری درباره این “محافل امنیتی” نداده است.
مجله آلمانی اشپیگل مدعی است که گزارش خود را بر اساس اطلاعات محافل امنیتی تنظیم کرده است مجله آلمانی اشپیگل مدعی است که گزارش خود را بر اساس اطلاعات محافل امنیتی تنظیم کرده است

بر اساس گزارش اشپیگل “ایران در مقابل از آمریکا و اروپا خواهد خواست که مهم‌ترین تحریم‌های خود علیه جمهوری اسلامی را لغو کنند.” اشپیگل با اتکا به اطلاعات همین “محافل امنیتی” حتی مدعی شده که “احتمالاَ روحانی جزییات برنامه خود را در مجمع عمومی سازمان ملل اعلام خواهد کرد.”

تا کنون به‌ویژه در دوران ریاست سعید جلیلی بر هیئت مذاکره‌کننده، موضع رسمی ایران پافشاری بدون برگشت بر “حق غنی‌سازی چه ۵ درصدی، چه۲۰ درصدی” بوده است.

اما پس از شکست سعید جلیلی در انتخابات ریاست‌جمهوری و حملات سخت به ناكارآمدی تیم وی در مذاکرات اتمی، وظیفه پیش‌برد مذاکرات به محمد‌جواد ظریف و وزارت امورخارجه سپرده شد. رسانه‌های ایران پیش‌تر نوشته بودند که انتقال مسئولیت به وزارت امورخارجه یکی از “خواست‌های روحانی از آیت‌الله خامنه‌ای” بوده است.

ارزیابی اشپیگل از وضعیت اقتصادی ایران

اشپیگل دلیل اصلی تغییر احتمالی در سیاست اتمی ایران را “شرایط فاجعه‌بار اقتصادی” دانسته است. در گزارش اشپیگل در این باره آمده است: «به گفته محافل امنیتی آمار و ارقام اقتصادی در ایران به مراتب وخیم‌تر از آن چیزی است که مقامات ایرانی تا کنون بدان اذعان داشته‌اند.»

اشپیگل در ارزیابی خود با استناد به اطلاعات سازمان امنیتی نوشته است: «ایران تنها در صورتی می‌تواند از ورشکستگی دولتی جلوگیری کند که تحریم‌های بین‌المللی علیه این کشور برداشته شوند.»

اشپیگل ضمن اشاره به نصب ۶۹۶ سانتریفوژ در سایت فردو، این مرکز زیرزمینی غنی‌سازی اورانیوم را “بسیار خطرناک” توصیف کرده است. در این گزارش آمده است که تحریم‌های اقتصادی ایران را به “زانو” انداخته و زمینه لازم برای تغییر رویکرد ایران در مذاکرات اتمی را فراهم کرده است.

بی‌بی‌سی: جدیدترین نوع بمب سنگرشکن برای حمله به تاسیسات هسته ای فردو طراحی شده است

روزنامه وال استریت ژورنال نوشته است ارتش آمریکا بزرگترین نوع بمب‌ سنگرشکن خود را برای مقابله احتمالی با ایران بازطراحی کرده تا قابلیتها و توانایی آن را بیافزاید.

بمب‌های سنگرشکن از حفاظهای بتنی می‌گذرند تا به عمق هدف برسند و سپس منفجر می شوند.

وال استریت ژورنال نوشته یک هدف آمریکا در بازطراحی این بمب سنگرشکن برای حمله احتمالی به مراکز اتمی ایران این است که به اسرائیل نشان دهد در مقابله نظامی با ایران در صورت شکست دیپلماسی جدی است.

این روزنامه می گوید جدیدترین نوع بمب سنگرشکن که بیش از ۱۳.۵ تن وزن دارد برای حمله احتمالی به تاسیسات هسته ای فردو در نزدیکی شهر قم طراحی شده است.

به نوشته این روزنامه، آمریکا و اسرائیل اکنون اطمینان یافته اند که تاسیسات فردو را می توان از هوا هدف قرار داد و این مسئله می تواند به حل و فصل دیپلماتیک مسئله تحقیقات اتمی ایران کمک کند.

مقامات آمریکایی در ژانویه ۲۰۱۲ گفته بودند که بزرگترین بمبهای سنگرشکن آن کشور احتمالا قدرت رسیدن به تاسیسات زیرزمینی در فردو برای تخریب تاسیسات غنی سازی اورانیوم را ندارند.

اما اکنون یک مقام نظامی آمریکایی به روزنامه وال استریت ژورنال گفته است “امیدوارم مجبور نشویم از آنها استفاده کنیم، اما اگر مجبور شویم می دانیم که کارساز خواهند بود.”

وزارت دفاع آمریکا بیش از ۴۰۰ میلیون دلار برای ساختن و سپس بازطراحی بیست بمب سنگرشکن هزینه کرده است.

آخرین دور گفت‌وگوهای اتمی ایران با قدرتهای بزرگ جهان در شهر آلماتی قزاقستان در فروردین ماه برگزار شد و قرار شده است دور بعدی مذاکرات در ۲۵ اردیبهشت ماه در استانبول انجام شود.

ایران همواره تاکید داشته که تحقیقات اتمی آن کشور صلح آمیز بوده و در راستای تامین برق و همچنین رادیوایزوتوپهای دارویی بوده است.

رادیوفردا: خبرگزاری رویترز گزارش داده است که کشورهای ۱+۵ بنا دارند به ایران پیشنهاد دهند در ازای تعطیل‌کردن تاسیسات هسته‌ای فردو، بخشی از تحریم‌ها را لغو کنند.

رویترز نوشته است مقام‌های غربی روز ۲۷ بهمن به این خبرگزاری گفته‌اند که کشورهای ۱+۵ بنا دارند در جریان مذاکرات روز ۸ اسفند (۲۶ فوریه) در آلماتی قزاقستان، این پیشنهاد را به ایران بدهند که در ازای تعطیل‌کردن تاسیسات هسته‌ای فردو، بخشی از تحریم‌ها را که مانع تجارت طلا و دیگر فلزهای قیمتی می‌شود، لغو کنند.

به گفته مقامات غربی، این پیشنهاد «یک تغییر نسبتا مختصر» در پیشنهادهایی است که پیشتر شش قدرت جهانی در مذاکرات سه دور گذشته به ایران داده بودند.

طبق این گزارش، مقامات غربی به رویترز گفته‌اند تصمیم ندارند یک پیشنهاد خیلی متفاوت به ایران ارائه دهند از جمله به این خاطر که تردید دارند ایران تا پیش از انتخابات ریاست جمهوری خرداد آینده، آماده نیل به یک توافق باشند.

به نوشته رویترز، این پیشنهاد جدید، صورت تازه‌ای از پیشنهاد سال قبل است که از ایران می‌خواست غنی‌سازی اورانیوم با غلظت بالا را متوقف کند، سوخت تولیدشده را به خارج از خاک ایران منتقل کند و تاسیسات زیرزمینی فردو در نزدیکی شهر قم را تعطیل کند.

یکی از مقاماتی که در این باره با رویترز صحبت کرده، گفته است: «پیشنهاد جدیدی که قرار است در ۸ اسفند ارائه شود، به‌وضوح شبیه پیشنهاد قبلی است و راهی برای آزمودن این است که آیا ایرانی‌ها جدی هستند یا نه.»

این مقام غربی گفته است: «ما فکر نمی‌کنیم که ایران دلیلی برای این که کار بیشتری بکنیم به ما داده باشد. اساسا این یک پیشنهاد به‌روز شده است… از این رو ایران باید کمی بیشتر با آژانس بین‌المللی انرژی اتمی و همچنین درباره تاسیسات فردو همکاری نشان دهد.»

رویترز نوشته این مقام‌ها حاضر به ارائه جزئیات بیشتری درباره پیشنهاد مذکور نشده‌اند اما به گفته یکی از آنان، کشورهای ۱+۵ بنا دارند دوره زمانی برای ایران بگذارند تا مطمئن شوند که ایران فعالیت در فردو را دیرتر ازسربگیرد.

او گفته است: «ما از عبارت‌های دقیقی استفاده کرده‌ایم مثل “کاهش آمادگی فردو”. این عبارت‌ها مایه حفظ وجهه هستند.»

این مقام غربی به رویترز گفته است پیشنهاد جدید برای ایران، مبتنی بر «یک قدم از ما و یک قدم از شما» است و این قدم ۱+۵ هم «آن‌قدرهم بزرگ» نیست.

او تصریح کرده است این پیشنهاد گروه ۱+۵ به ایران، «جواهر تاج سلطانی» نیست.

با رفع تحریم از طلا و دیگر فلزات قیمتی، این فلزات می‌توانند به عنوان راهی برای معاملات پایاپای استفاده شوند که به ایران اجازه می‌دهد تحریم‌های اقتصادی فزاینده را دور بزند.

پیشنهاد سال گذشته کشورهای ۱+۵ به ایران، رفع تحریم از قطعات یدکی هواپیما، سوخت برای رآکتورهای پزشکی و برخی همکاری‌های هسته‌ای غیرنظامی دیگر بود.

شورای امنیت سازمان ملل با تصویب قطعنامه‌هایی از ایران خواسته است غنی‌سازی اورانیوم را به تعلیق در آورد. تهران حاضر به این کار نشده و سازمان ملل تحریم‌هایی را علیه ایران وضع کرده است. علاوه بر این آمریکا و اروپا نیز به طور یک‌جانبه تحریم‌های متعددی علیه ایران در پیش گرفته‌اند.

با اجرای تحریم‌های آمریکا و اروپا علیه ایران، طبق گزارش‌ها صادرات نفتی ایران پس از اعمال تحریم‌ها کاهش عمده‌ای پیدا کرده است.

ایران برای ۸۰ درصد از درآمدهای خود به صادرات نفت وابسته است.

تحریم نفت خام ایران از تیرماه سال جاری (اول ژوئیه سال میلادی گذشته) از سوی اتحادیه اروپا اجرایی شد. پیش از آن نیز بانک مرکزی ایران ازسوی آمریکا تحریم شده بود که به موجب آن نهادهای مالی جهانی از ارتباط با بانک مرکزی ایران منع شدند.

در حالی که تا سال‌های گذشته مقام‌های ایران و از جمله رهبر جمهوری اسلامی همواره بر بی‌اثر بودن تحریم‌ها علیه ایران تاکید می‌کردند، در ماه‌های گذشته این مقام‌ها بارها به تاثیر گذاری این تحریم‌ها اشاره کرده‌اند.

این هفته کاترین اشتون ابراز امیدواری کرد که تهران در مذاکرات آتی از خود «انعطاف» نشان دهد.

او در نشست شورای امنیت در نیویورک گفت: «ما امیدواریم که ایران در این مذاکرات با انعطاف ظاهر شود و امیدواریم که بتوانیم به یک پیشرفت چشمگیر دست یابیم.»

پیش از آن باراک اوباما، رئیس جمهور آمریکا، در سخنرانی سالانه خود در کنگره گفت: «رهبران ايران باید درک کنند که اکنون زمان راه حل ديپلماتيک است، چرا که ائتلاف (جامعه بين‌المللی) به طور يکپارچه خواستار آن است که ايران تعهداتش را اجرا کند.»

جان کری، وزیر خارجه آمریکا نیز گفته است اکنون بر عهده ایران است که جدیت خود را در مذاکرات اتمی نشان دهد.

وزیر خارجه ایالات متحده، در یک کنفرانس خبری مشترک به همراه بان گی مون، دبیر کل سازمان ملل، گفت این دور از گفت‌وگوهای ایران و ۱+۵ «تنها اگر ایرانی‌ها مصممانه برای بحث درباره پیشنهادهای واقعی به میز مذاکره بیایند، پیشرفت خواهد داشت».

جان کری در عین حال تصریح کرد: «ما در دام فرآیند تاخیر پشت تاخیر نخواهیم افتاد.»

او پیشتر هم گفته بود که اگر ايران در مذاکرات آينده با گروه ۱+۵ بر سر برنامه اتمی «جدی باشد و نگرانی‌ها را برطرف کند»، جامعه بین المللی آماده است به چنین رویکردی پاسخ مناسب بدهد.

رادیوفردا: دو روز پس از انتشار گزارش‌هايی در سايت های آمريکايی در زمينه وقوع «انفجاری سهمگين» در سايت هسته‌ای فردو در اطراف قم، و در حالی که دو وزير اسرائيلی از اين خبر «استقبال» کرده و آن را «جالب» دانسته بودند، سه مقام ارشد جمهوری اسلامی ايران چنين رخدادی را تکذيب کردند.

به گزارش رسانه های خبری ايران، علاء الدين بروجردی، رييس کميسيون امنيت ملی و سياست خارجی مجلس ايران شامگاه يکشنبه، هشتم بهمن، با انتقاد از «اين دست رفتارهای غرب» گفت: «بر اساس تحقيقات صورت گرفته از مسئولان سازمان انرژی اتمی ايران، اين مسئله به هيچ عنوان در هيچ ابعادی صحت ندارد».

آقای بروجردی افزود: انتشار اين گزارش ها، بخشی از «شوی تبليغاتی غرب در آستانه از سرگيری مذاکرات هسته ای (بين ايران و گروه ۱+۵) است تا بر روند و نتيجه مذاکرات اثر بگذارد».

همزمان، سيد شمس الدين بربرودی، قائم مقام رييس سازمان انرژی اتمی ايران، نيز اين گزارش ها را رد کرد و گفت: «تاسيسات فردو هيچ گونه انفجاری به خود نديده است».

مسعود جزايری، معاون فرهنگی و امور بسيج ستاد کل نيروهای مسلح، نيز روز دوشنبه در پاسخ به اين سوال که آيا انفجاری در سايت فردو رخ داده است، گفت: من انفجار در سايت فردو را تکذيب می‌کنم.

وبسايت آمريکايی WND که وابسته به محافظه کاران است، روز شنبه به نقل از افرادی که آنها را مهره های اطلاعاتی پيشين در جمهوری اسلامی معرفی کرده بود، نوشت که انفجاری «مهيب» در روزهای گذشته در سايت اتمی فردو در قم رخ داده است و تمامی ۲۴۰ کارشناس هسته ای و کارکنان آن در دل کوه گرفتار شده و وضعيت اضطراری در محل برقرار است.

اين وب سايت افزوده بود که جمهوری اسلامی به سختی در تلاش است تا از انتشار اين خبرها جلوگيری کند و لذا منطقه را زير پوشش مقررات سختگيرانه قرار داده و رفت و آمد افراد عادی را قطع کرده و بزرگراه قم- تهران تحت کنترل است.

سايت WND مدعی شده بود که انفجار موجب انهدام تاسيسات زيربنايی در شعاع ۲۴ کيلومتری شده و حتی نيروهای امدادی نيز نتوانستند به اعماق کوه نفوذ کنند.

اين گزارش ها ادعا کرده بود که انفجار پيش از ظهر دوشنبه گذشته (يک روز پيش از انتخابات اسرائيل) رخ داده است اما ارتباط انفجار را با موعد انتخابات اسرائيل توضيح نداده بود.

وبسايت آمريکايی يادشده اين گزارش ها را به نقل از رضا کهليلی و نيز حميدرضا ذاکری که خود را از عوامل پيشين نهادهای مهم اطلاعاتی ايران معرفی کرده و مدعی هستند که هنوز ارتباط هايی با همکاران خود در اين نهادها دارند، منتشر کرده بود.

در پاره ای از گزارش ها از کهليلی با نام «خليلی» ياد شده است. او نويسنده کتابی در باره نهادهای اطلاعاتی ايران است و مدعی است که اکنون با برخی از موسسات تحقيقاتی آمريکا همکاری دارد.

جمهوری اسلامی ايران تاييد می کند که سايت فردو را برای درامان ماندن از گزند حملات هوايی احتمالی اسرائيل و ديگرمخالفان برنامه هسته ای ايران، در دل کوههای قم، و در عمق ۹۰ متری زمين برپا کرد.

گزارش ها در مورد غنی سازی اورانيوم در فردو، نگرانی آژانس بين المللی انرژی اتمی و جامعه جهانی را برانگيخته است و نخست وزير اسرائيل بارها گفته که در مذاکرات هسته ای، ايران بايد تعهد بدهد که اين سايت را کاملاً برچيند.

گزارش وبسايت WND روز يکشنبه از سوی رسانه های اسرائيل و نيز بسياری از نشريات و وبسايت های اروپايی، بويژه در آلمان، نقل شد و نشريه «دی ولت» نوشت که اگر اين خبر درست باشد، سخن از وخيم‌ترين نوع خرابکاری در تاسيسات هسته ای ايران تا کنون بوده است.

روزنامه بريتانيايی ساندی تايمز نيز مدعی شده است که «يک مقام اسرائيلی وقوع انفجار در فردو» را برای خبرنگار اين روزنامه در تل آويو تاييد کرده ولی گفته است که «ما خودمان هنوز دقيقاً نمی دانيم چه رخ داده است و درحال گردآوری اطلاعات در باره اين رخداد مهم هستيم».

جمهوری اسلامی ايران در سالهای گذشته اسرائيل و آمريکا را در مظان اتهام تلاش برای ضربه زدن به برنامه هسته ای ايران دانسته و قتل شماری از دانشمندان و مهره های ديگر مرتبط با برنامه اتمی ايران را به موساد اسرائيل نسبت داده است.

سران نهادهای اطلاعاتی در اسرائيل طی اين سالها در سخنانی تلويحی و گاه مستقيم، از تلاش موساد و نهادهای ديگرخود برای وارد کردن ضربات بويژه از نوع سايبری، به سيستم های کاربردی در سازمان انرژی اتمی ايران و مراکز هسته ای مهم مانند بوشهر و غيره سخن گفته و گاه نيز به آن «افتخار» کرده و گفته اند که تعويق های پی درپی در برنامه هسته ای ايران به خاطر اين نوع تحرکات بوده است.

موشه بوگی يعلون، ژنرال ذخيره اسرائيلی و عضو ارشد حزب ليکود، که از او به عنوان يکی از دو گزينه احراز پست وزارت دفاع در دولت جديد اسرائيل نام برده می شود، روز يکشنبه در مصاحبه ای با راديوی سراسری اسرائيل، در پاسخ به پرسشی در مورد اينکه از انفجار هفته گذشته در فردو چه می داند، تنها گفت: «من هم اين را در روزنامه های امروز خواندم. جالب است».

همزمان، آوی ديختر وزير دفاع شهروندی اسرائيل نيز يکشنبه در مصاحبه با رسانه های اين کشور گفت: «هر عملياتی در مورد ايران که در آن مردم عادی کشته نشوند اما به سرمايه های اين کشور لطمه بزند، خبرهای خوبی است و از آن استقبال می شود».

اهود باراک وزيردفاع اسرائيل در آخر هفته گذشته در مصاحبه با وبسايت آمريکايی «ديلی بيست» گفته بود که آمريکا طرح هايی برای گزينه نظامی در مورد ايران تهيه کرده که اکنون طبق خواسته اسرائيل، مانند «جراحی ليزری» عليه تاسيسات هسته ای ايران است.

دویچه‌وله: روزنامه آلمانی “دی ولت” به نقل از یک کارشناس مطلع می‌نویسد که بر اثر یک انفجار مهیب در تأسیسات اتمی فردو، ارتباط ۱۹۰ نفر با جهان خارج قطع شده است. گفته می‌شود ساختمان‌های اطراف این مرکز غنی‌سازی نیز آسیب دیده‌اند.

یک روزنامه آلمانی به نقل از یک کارشناس ایرانی گزارش داده است که چند روز پیش در تأسیسات هسته‌ای فردو انفجاری مهیب رخ داده و بخشی از این مرکز آسیب شدید دیده است.

محمد خلیلی، کارشناس امور ایران به روزنامه آلمانی “دی ولت” گفته است که او این اطلاعات را از یک همکار پیشین سازمان اطلاعات و امنیت ایران دریافت کرده است.

بنا به ادعای خلیلی، انفجار حدود شش روز پیش، یعنی یک روز پیش از انتخابات پارلمانی در اسرائیل رخ داده است و در پی آن تماس حدود ۲۴۰ نفر با دنیای خارج قطع شده است.

حکومت جمهوری اسلامی ایران نخست وجود تأسیسات غنی‌سازی اورانیوم فردو را از جامعه جهانی پنهان نگاه داشته بود، ولی سپس وجود آن برملا شد. این تأسیسات در نزدیکی شهر قم قرار دارد و برای آن‌که از حملات نظامی در امان بماند، در اعماق کوه‌ها احداث شده است.

پس از آن‌که رضا خلیلی در سایت “شبکه خبری مستقل آمریکا” (wnd.com) در ۲۴ فوریه (۵ بهمن) برای نخستین بار گزارشی در این‌باره منتشر کرد، این گزارش در میان کارشناسان برنامه اتمی ایران بازتابی گسترده یافت.

“دی ولت” می‌افزاید که مقام‌های ایران تاکنون خبری در این زمینه منتشر نکرده‌اند و معلوم نیست منابع محمد خلیلی تا چه اندازه موثق است. حال یک کارشناس دیگر امور ایران که به نوشته این روزنامه تماس‌هایی با سرویس‌های مخفی دارد، در قبال پرسش روزنامه “دی ولت” تأیید کرده که چنین انفجاری واقعا رخ داده است. بر اساس اطلاعات این کارشناس، شمار افرادی که تماس آن‌ها با دنیای خارج قطع شده ۲۴۰ نفر نیست بلکه ۱۹۰ نفر است.

غنی‌سازی اورانیوم در اعماق کوه

به گزارش “دی ولت”، تأسیسات غنی‌سازی فردو یکی از پایگاه‌های اتمی است که بیشترین نگرانی را در جامعه جهانی برانگیخته است. این تأسیسات چنان عمیق در دل کوه قرار گرفته که سنگین‌ترین سلاح‌های پناهگاه‌شکن نیز دشوار بتوانند آن را تخریب کنند.

از همین رو بود که اهود باراک، وزیر دفاع اسرائیل یک سال پیش هشدار داد، ایران به‌زودی به “منطقه‌‌ی مصون” تبدیل خواهد شد.

این روزنامه می‌نویسد، به نظر می‌آید مهم‌ترین بخش‌های برنامه اتمی ایران در تأسیسات فردو خارج از توان آسیب‌رسانی سلاح‌های اسرائیلی هستند.

خلیلی با استناد به منبع خود در میان نیروهای امنیتی ایران که از تأسیسات فردو مراقبت می‌کنند می‌نویسد که این انفجار در حوالی ظهر دوشنبه (۲۱ ژانویه/۲ بهمن) حدود ساعت ۱۱ و ۳۰ دقیقه رخ داده است.

این گزارش ادعا می‌کند که انفجار چنان مهیب بوده که ساختمان‌ها را تا شعاع پنج کیلومتری به لرزه درآورده است. در پی آن نیروهای امنیتی ایران تا شعاع ۲۴ کیلومتری حول این تأسیسات، یک کمربند امنیتی ایجاد کرده و ورود به این منطقه ممنوع است.

مسدود شدن مسیر خروج اضطراری تأسیسات

گفته می‌‌شود در پی این انفجار، بزرگراه قم به تهران ساعت‌ها بسته بوده است. تیم‌های امداد و نجات تا روز چهارشنبه تلاش‌کرده‌اند به افرادی که در عمق زمین محبوس شده‌اند، دسترسی یابند ولی موفق نشده‌اند. این انفجار دو آسانسوری را از کار انداخته که به تأسیسات هسته‌ای که در ۹۰ متری عمق زمین احداث شده، راه می‌برد.

محمد خلیلی بر اساس اطلاعات دریافتی خود ادعا می‌کند، مسیر خروج اضطراری واقع در جنوب غربی این تأسیسات نیز غیرقابل استفاده شده است.

روزنامه “دی ولت” می‌افزاید، در صورتی که این اطلاعات موثق باشند، این رخداد مهم‌ترین خرابکاری‌است که تاکنون در تأسیسات هسته‌ای ایران صورت گرفته.

در سال‌های گذشته چندین دانشمند فن‌آوری هسته‌ای ایران به قتل رسیدند، یک پایگاه نظامی تولید موشک منفجر شد، شبکه برق تأسیسات فردو مدتی قطع شد و کرم کامپیوتری “استاکس‌نت” نرم‌افزار تأسیسات غنی‌سازی اورانیوم نطنز را آلوده ساخت.

خلیلی ادعا کرده که محمود احمدی‌نژاد، رئیس‌جمهوری اسلامی برای روز سه‌شنبه، وزیر اطلاعات، رئیس سازمان انرژی اتمی و چند مقام‌ بلندپایه دیگر را به یک جلسه اضطراری فراخوانده است.

معرفی رضا خلیلی

سایت “شبکه خبری مستقل آمریکا” (wnd.com) در آغاز گزارش رضا خلیلی در معرفی نویسنده نوشته است: «رضا خلیلی، نویسنده کتاب “زمانی برای خیانت”، در دایره عملیاتی سازمان سیا به‌عنوان جاسوس در سپاه پاسداران انقلاب اسلامی کار می‌کرده و کارشناس امور ضدتروریسم است. وی هم‌اکنون در واحد امنیت ملی و داخلی کار می‌کند که یک نهاد مشورتی مورد تأیید کنگره آمریکا و نهادی مشورتی برای بنیاد دمکراسی در ایران (FDI) است. وی در رسانه‌های ملی و بین‌المللی به‌عنوان کارشناس ایران و امور ضدتروریسم در خاورمیانه حضور پیدا می‌کند.»