اخبار

بی‌بی‌سی: یوکیا آمانو، مدیرکل آژانس بین‌المللی انرژی اتمی، امروز (یکشنبه/ ۲۰ سپتامبر ۲۹ شهریور) برای ملاقات با مقام‌های ایران وارد تهران شده است.

گزارش خبرگزاری دانشجویان ایران (ایسنا)، آقای آمانو را چهار نفر از معاونان وی در این سفر یک‌روزه همراهی می‌کنند.

این خبرگزاری همچنین گزارش کرده است که آقای آمانو در بدو ورودش با محمد جواد ظریف، وزیر امور خارجه ایران، دیدار کرده است.

روز گذشته (شنبه ۲۸ شهریور) خبرگزاری تسنیم به نقل از بهروز کمالوندی، سخنگوی سازمان انرژی اتمی ایران، گزارش کرد که هدف سفر آقای آمانو اجرایی کردن همکاری‌ها بین ایران و آژانس است.

بر اساس این گزارش آقای کمالوندی “ادعای برخی رسانه‌های بین المللی درباره مأموریت سفر یوکیا آمانو مدیرکل آژانس بین‌المللی انرژی اتمی به تهران را رد کرده است.”

روز شنبه همچنین برخی از رسانه‌های خبری ایران گزارش کردند که مدیرکل آژانس بین‌المللی انرژی اتمی، پس از ورود به تهران برای پاسخ دادن به سئوالات نمایندگان، در کمیسیون برجام (برنامه جامع اقدام مشترک) مجلس ایران حاضر خواهد شد.

علیرضا زاکانی، رئیس کمیسیون برجام، پیشتر طی نامه‌ای از وزیر امور خارجه ایران، درخواست کرده بود که مقدمات حضور آقای آمانور را در این کمیسیون فراهم کند.

آقای آمانو پیش از این در یکی از جلسات کمیته سیاست خارجی مجلس سنای آمریکا حاضر شده بود و درباره توافق ایران و آژانس به سئوالات سناتورها پاسخ داده بود.

کمیسیون برجام برای بررسی توافق اتمی ایران و گروه ۱+۵ تشکیل شده و قرار است پیش از ۱۰ مهرماه گزارش بررسی توافق را به هیئت رئیسه مجلس ارائه کند.

بر اساس توافق صورت گرفته میان ایران و آژانس، قرار است گزارش موضوعات “گذشته و حال” برنامه اتمی ایران روز ۱۵ دسامبر سال جاری میلادی از سوی مدیرکل به شورای حکام آژانس بین المللی انرژی اتمی ارائه شود.

رادیوفردا: رهبر ایران روز پنجشنبه ۱۲ شهریور گفت که مصلحت نیست مجلس شورای اسلامی از موضوع بررسی برجام کنار گذاشته شود و «نمایندگان ملت» باید درباره رد یا تصویب آن تصمیم بگیرند.

آیت‌الله علی خامنه‌ای در دیدار با رییس و اعضای مجلس خبرگان گفت که «درخصوص ابعاد حقوقی و قانونی این موضوع و اقتضائات آن، باید صاحبنظران و کار‌شناسان حقوقی نظر دهند اما از نگاه کلی، من معتقدم و به آقای رییس جمهور هم گفته‌ام که مصلحت نیست، مجلس شورای اسلامی از موضوع بررسی برجام کنار گذاشته شود».

به گزارش سایت دفتر رهبر ایران، وی «با تاکید بر لزوم ورود مجلس به موضوع بررسی برجام»، افزود: «من در مورد نحوه بررسی و اینکه آن را رد کنند و یا تصویب کنند هیچ توصیه‌ای به مجلس ندارم و این، نمایندگان ملت هستند که باید تصمیم بگیرند».

اظهارات روز پنجشنبه آیت‌الله خامنه‌ای کفه ترازو را به سمت مجلس شورای اسلامی سنگین کرده است که اعضای اصولگرای آن بارها گفته‌اند باید توافق وین میان ایران و شش قدرت جهانی به تصویب مجلس برسد. احمد جنتی، دبیر شورای نگهبان، و محمد یزدی، رییس مجلس خبرگان، از این نظر مجلس پشتیبانی کرده بودند.
اگر قرار است تحریم‌ها برداشته نشود، پس معامله‌ای هم در کار نخواهد بود، بنابراین باید تکلیف این موضوع مشخص شود
رهبر جمهوری اسلامی ایران

​​این در حالی است که مقام‌های دولت حسن روحانی گفته‌اند که نیازی به بررسی برنامه جامع اقدام مشترک، برجام، در مجلس شورای اسلامی نیست چون توافق یاد شده به امضای رییس جمهوری نمی‌رسد و معاهده محسوب نمی‌شود.

در همین زمینه، محمدباقر نوبخت، سخنگوی دولت یازدهم، روز ششم مرداد گفت که «مطابق با مصوبات قبلی مجلس توافق باید در چارچوب بررسی‌ها و تصمیمات شورای عالی امنیت مورد رسیدگی قرار گیرد که شورا کار خود را شروع کرده است و قرار نیست مجلس به این توافق رای بدهد».

«تحریم‌ها برداشته نشود، معامله‌ای در کار نخواهد بود»

آیت‌الله خامنه‌ای در بخش دیگری از سخنانش، «برخی نکات» را که می‌گوید با دولت در میان گذاشته است، «برای اطلاع نمایندگان مجلس خبرگان و همه مردم» بازگو کرد.

وی با بیان اینکه در مذاکرات هسته‌ای با گروه پنج به علاوه یک، «طرف اصلی» ایران دولت آمریکا بوده است، مقام‌های ایالات متحده را متهم کرد که «خیلی بد حرف می‌زنند و باید تکلیف این‌گونه حرف زدن‌ها روشن شود».

رهبر ایران از جمله به تاکید بر «حفظ چارچوب تحریم‌ها» در سخنان مقام‌های آمریکایی اشاره کرد و گفت: «اگر قرار است چارچوب تحریم‌ها حفظ شود، پس ما برای چه مذاکره کردیم؟ و این، کاملاً مخالف علت حضور جمهوری اسلامی ایران در مذاکرات است زیرا هدف از مذاکرات برداشته شدن تحریم‌ها بود».

آیت‌الله خامنه‌ای افزود: «اگر ما در مذاکرات در برخی موارد کوتاه آمدیم و برخی امتیازات را دادیم عمدتاً برای این بود که تحریم‌ها برداشته شود و گرنه چه لزومی به حضور در مذاکرات بود و ما کار خود را ادامه می‌دادیم و می‌توانستیم از ۱۹ هزار سانتریفوژی که داریم، در مدت کوتاهی به پنجاه تا شصت هزار سانتریفوژ برسیم و غنی سازی بیست درصد را نیز ادامه دهیم و تحقیق و توسعه را هم سرعت بیشتری ببخشیم».

وی تاکید کرد: «اگر قرار است تحریم‌ها برداشته نشود، پس معامله‌ای هم در کار نخواهد بود، بنابراین باید تکلیف این موضوع مشخص شود».

وزیران دولت باراک اوباما در نشست‌های خود با اعضای کنگره آمریکا که مردادماه برگزار شد، تاکید کردند که در صورت تخلف ایران از اجرای برجام، تحریم‌های لغو شده بار دیگر بازخواهند گشت.
البته نظر ما برداشته شدن فوری تحریم‌ها بود اما دوستان در اینجا، این موضوع را به شکلی معنا کردند و ما هم مخالفتی نکردیم ولی تحریم‌ها باید برداشته شوند. اگر قرار است تحریم‌ها تعلیق شوند، ما هم اقداماتی را که باید انجام دهیم، در حد تعلیق و نه در سطح اقدام اساسی برروی زمین، انجام خواهیم داد
آیت‌الله خامنه‌ای

​​ایران و شش قدرت جهانی شامل آمریکا، روسیه، چین، فرانسه و بریتانیا همراه با آلمان- اعضای گروه ۱+۵- روز ۲۳ تیرماه امسال با ایران بر سر کاهش فعالیت‌های هسته‌ایش در ازای رفع تحریم‌های بین المللی به توافق دست یافتند.

این توافق هم اکنون در کنگره آمریکا در دست بررسی است و اعضای مجلس نمایندگان و سنای این کشور تا ۱۷ سپتامبر فرصت دارند تا به آن رای مثبت یا منفی دهند. جمهوریخواهان به اتفاق آراء این توافق را رد کرده‌اند ولی ۳۴ سناتور دمکرات آمریکایی گفته‌اند که از آن حمایت خواهند کرد.

حمایت این تعداد سناتور دمکرات، دست رییس جمهوری آمریکا را برای استفاده احتمالی از حق وتو در صورت رد توافق ایران در کنگره ایالات متحده باز خواهد کرد.

«لغو» تحریم‌ها و نه «تعلیق»

رهبر جمهوری اسلامی می‌گوید که مسئله ایران از ابتدا «برداشته شدن» تحریم‌ها بوده است و نه «تعلیق» آن‌ها که در اظهارات مقام‌های آمریکایی آمده است.

وی گفت: مسوولان جمهوری اسلامی به او گفته‌اند آمریکایی‌ها این سخنان را «برای قانع کردن رقبای داخلی خود می‌زنند»، و افزوده است: «البته من معتقدم که دعوای داخلی آمریکا واقعی است و آن‌ها با هم اختلاف دارند و علت این اختلاف هم برای ما روشن است، اما آنچه که رسماً گفته می‌شود نیاز به پاسخ دارد و اگر پاسخ داده نشود، صحبت طرف مقابل تثبیت خواهد شد».

آیت‌الله خامنه‌ای افزود: «البته نظر ما برداشته شدن فوری تحریم‌ها بود اما دوستان در اینجا، این موضوع را به شکلی معنا کردند و ما هم مخالفتی نکردیم ولی تحریم‌ها باید برداشته شوند. اگر قرار است تحریم‌ها تعلیق شوند، ما هم اقداماتی را که باید انجام دهیم، در حد تعلیق و نه در سطح اقدام اساسی برروی زمین، انجام خواهیم داد».

مجلس شورای اسلامی روز ۳۱ خرداد طرح «الزام دولت به حفظ دستاوردهای هسته‌ای» را از تصویب گذراند که بر اساس آن، «لغو تحریم‌ها به صورت یک‌جا و کامل» باید در متن توافق‌نامه نهایی درباره برنامه اتمی ایران «درج شده و در روز اجرای تعهدات ایران انجام شود».

این در حالی است که مقام‌های آمریکایی قبل و پس از توافق وین، اعلام کردند که لغو تحریم‌ها منوط به تایید کامل اقدامات ایران از سوی آژانس بین المللی انرژی اتمی است و تدریجی خواهد بود.

مدیرکل آژانس قرار است تا نیمه دسامبر گزارشی از فعالیت‌های ایران برای روشن کردن ابهام‌های مربوط به گذشته و حال برنامه هسته‌ایش ارائه کند. در صورتی که این گزارش مثبت باشد، راه برای اجرای توافق وین و لغو تحریم‌ها علیه ایران هموار خواهد شد.

بی‌بی‌سی: دو سناتور دموکرات دیگر حمایت خود را از توافق هسته‌ای قدرت‌های بزرگ و ایران اعلام کرده‌اند. به این ترتیب، شمار حامیان توافق در مجلس سنای آمریکا به ۳۳ نفر رسیده است.

در صورتی که این رقم به ۳۴ برسد، باراک اوباما، رئیس جمهوری آمریکا، قادر خواهد بود با قدرت وتوی خود از سد رای منفی احتمالی جمهوریخواهان به توافق بگذرد. جمهوریخواهان کنگره را در کنترل خود دارند و اکثرا با توافق ایران مخالفند.

سناتور باب کیسی و سناتور کریس کونز روز سه شنبه (یکم سپتامبر) اعلام کردند به توافق هسته‌ای ایران رای مثبت خواهند داد.

تعطیلات تابستانی کنگره روز هشتم سپتامبر به پایان خواهد رسید. قرار است که توافق هسته‌ای ایران تا روز ۱۷ سپتامبر به رای گذاشته شود.

برخی گزارش‌ها حاکیست که رهبر دموکرات‌ها در سنای آمریکا در نظر دارد با جلب حمایت حداقل ۴۱ دموکرات، مانع از به رای گذاشته شدن توافق در صحن سنا شود. در این صورت باراک اوباما دیگر نیازی به وتوی رای منفی جمهوریخواهان نخواهد داشت.

سناتور کیسی (از ایالت پنسیلوانیا) روز سه شنبه توافق را «بهترین گزینه» پیش روی ایالات متحده دانست.

او گفت: «این توافق محدودیت‌های شدیدی علیه برنامه هسته‌ای ایران وضع می‌کند، تدابیر نظارت و راستی آزمایی محکمی در نظر می‌گیرد و فقط زمانی تحریم‌های ایران را کاهش می‌دهد که اجرای تعهدات ایران تایید شده باشد.»

این در حالیست که لابی بانفوذ اسرائیل در آمریکا (ایپک) به شدت علیه توافق ایران فعالیت داشته و اعضای کنگره را به رد آن تشویق کرده است.

این لابی در هفته‌های گذشته اعلام کرده بود که حداقل ۲۰ میلیون دلار صرف آگهی‌های تبلیغاتی علیه توافق ایران خواهد کرد.

اما به نظر می‌رسد که این کمپین رسانه ای چندان موفق نبوده باشد زیرا تا به حال فقط دو سناتور دموکرات (چاک شومر و باب منندز) به صف مخالفان توافق پیوسته‌اند.

کاخ سفید چند روز پیش ابراز اطمینان کرده بود که از حمایت لازم در کنگره برای امکان اجرای وتو در صورت لزوم برخوردار خواهد بود.

جاش ارنست سخنگوی کاخ سفید گفته بود: ‌«نیروی لازم در جبهه ما ایجاد شده است.»

بی‌بی‌سی: دفتر آیت الله علی خامنه ای، رهبر جمهوری اسلامی ایران، انتساب مواضع به او درباره پرونده اتمی را “فاقد اعتبار” اعلام کرده است.

بیانیه دفتر آیت الله خامنه ای روز دهم شهریور (اول سپتامبر) منتشر شده و علت آن “انعکاس مطالبی در خصوص دیدگاه ها و نقطه نظرهای” رهبر ایران درباره “جمع‌بندی مسائل هسته ای” در رسانه ها عنوان شده است.

دفتر آیت الله خامنه ای در این بیانیه گفته “مواضع معظم له در رابطه با این موضوع، صریح، شفاف و بدون تأویل در سخنرانی ها و فرمایشات ماههای اخیرشان، خصوصاً در روز بیستم فروردین، دیدار دانشجویان دانشگاه امام حسین، دیدار کارگزاران نظام در ماه مبارک رمضان، و روز عید سعید فطر اعلام شده و در اختیار همگان قرار دارد. لذا انتساب هر مطلبی که خارج از این چارچوب باشد، فاقد اعتبار است.”

در هفته های اخیر پس از رسیدن ایران و گروه ۱+۵ به توافق نهایی اتمی، برخی از چهره ها و رسانه های نزدیک به آیت الله خامنه ای، با ذکر نقل قول هایی از او گفته اند که رهبر ایران از جزئیات این توافق رضایت ندارد.

حدود دو هفته پیش، حسین شریعتمداری، مدیر مسئول و نماینده آیت الله خامنه ای در موسسه کیهان با ذکر اینکه رهبر ایران از “عواقب فاجعه‌آفرین” توافق جامع هسته ای مطلع است گفت: “با جرأت می‌توان گفت که ایشان به هیچ وجه از متن تهیه شده راضی نیستند.”

آقای شریعتمداری در سرمقاله ۲۴ مرداد روزنامه کیهان نوشته بود که اگر آقای خامنه ای از توافق هسته ای راضی بود تأکید یک ماه پیش او در خطبه های نماز عید فطر مبنی بر اینکه “متن تهیه شده تصویب بشود یا نشود از اصول انقلاب دست نخواهیم کشید” ضرورتی نداشت.

اظهارات آقای شریعتمداری از سوی برخی، نشانه آغاز مخالفت رهبر ایران با توافق به دست آمده تفسیر شده بود.

رهبر ایران، پس از توافق جامع اتمی که از سوی مذاکره کنندگان ایرانی برجام نامگذاری شده، ضمن پرهیز از اظهارنظر مستقیم در مورد محتوا و خودداری از اتلاق نام “توافق” از تلاش های مذاکره کنندگان تقدیر کرد و از لزوم بررسی دقیق “متنی که فراهم آمده” در “مسیر قانونی پیش‌بینی شده” سخن گفت.

از جمله آیت الله خامنه ای در دیدار هفته گذشته خود با اعضای هیات دولت ایران گفته بود: “پایان دادن به مذاکرات هسته‌ای یکی از کارهای بسیار مهمی است که انجام شده و امیدواریم که اگر در این زمینه برخی مسائل و مشکلاتی هم وجود دارد، برطرف شود.”

تقاطع: ابوالفضل اسلامی، دیپلمات پیشین سفارت جمهوری اسلامی در ژاپن می‌گوید نه تنها بیانیه‌ای در حمایت از توافق هسته‌ای وین امضا نکرده بلکه معتقد است این توافق موجب «تداوم حیات» رژیم حاکم بر ایران خواهد شد.

آقای اسلامی که بعد از روی کار آمدن دولت احمدی‌نژاد در سال ۱۳۸۴ از ایران خارج شد و در سال ۱۳۸۸ حمایت خود را از معترضان به نتایج انتخابات ریاست جمهوری آن سال اعلام کرد، در گفتگو با “تقاطع” تصریح کرده که قرار گرفتن نامش در کنار نام سه دیپلمات پیشین دیگر جمهوری اسلامی در زیر بیانیه‌ای با عنوان «حمایت مجمع دیپلمات‌های سبز ایران از توافق اتمی» بدون اطلاع وی صورت گرفته و او با محتوای آن بیانیه‌ مخالف است.

وی که سابقه‌ی عضویت در “اداره خلع سلاح وزارت خارجه” جمهوری اسلامی را در کارنامه‌ی خود دارد تاکید می‌کند که از آغاز اعتقاد داشته «هدف رژیم ایران از برنامه‌ای اتمی‌اش، معامله با غرب جهت گروگان گرفتن مردم ایران بوده است».

او در بیانیه‌ای که در همین خصوص منتشر کرده می‌نویسد: «این روز‌ها هیاهوی “جنگ جنگ” نایاک و عوامل سپاه و اطلاعات، آن‌چنان مردم را به وحشت انداخته که حتی مادران جوانانی که در کهریزک‌های ایران زیر شکنجه شهید شدند، از کنگره آمریکا تقاضا دارند توافق اوباما-خامنه‌ای را تصویب کند و ١٢٠ میلیارد دلار را به رژیمی بدهد که ماه‌ها است حقوق سرکوب‌گران و شکنجه‌گرانش دیر شده است. ای کاش این مادران می‌دانستند که هیچ‌گاه خارجیان راضی به مرگ رژیم نبوده‌اند؛ برعکس دلارهای نفتی خارجیان تاکنون موجب بقای رژیم بوده است.»

ابوالفضل اسلامی با تاکید بر این‌که «شرایط امروز اروپا و آمریکا به هیچ وجه با زمان ریاست جمهوری جورج بوش قابل مقایسه نیست» می‌افزاید: «اصلا وقتی رژیم فقط با چند ماه قطع دلارهای نفتی، به راحتی تسلیم شد و اتم را داد و مجبور شد ذخیره‌ی اورانیوم خود را أکسید کند، دیگر چه حاجتی به جنگ!؟»

این دیپلمات پیشین جمهوری اسلامی در بیانیه‌ی خود به سابقه‌ی تاثیرگذاری فشار خارجی بر رفتار جمهوری اسلامی اشاره کرده و نوشته است: «سال‌ها ترورهای زنجیره‌ای رژیم در داخل و خارج ادامه داشت تا ترور میکونوس که منجر به خروج سفرای اروپایی از تهران شد. به محض این خروج دسته‌جمعی، رژیم، ترور‌ها را متوقف کرد تا سفرا بازگردند و دلارهای نفتی قطع نشود.»

او سپس تاثیر قطع درآمدهای نفتی جمهوری اسلامی بعد از اعمال تحریم‌های شدید بین‌المللی را این‌گونه برشمرده است: «با قطع دلارهای نفتی و کسر حقوق بسیجیان و سرکوبگران، توان رژیم در مقابله و سرکوب مردم کاهش یافته بود؛ گروه‌های تروریستی نظیر حزب‌الله، حماس، گروه‌های جهادی در عراق، افغانستان و سایر کشورهای منطقه درمانده شده بودند به طوری که حماس راهی عربستان شد. سپاه در تأمین میلیارد‌ها دلار هزینه تولید اورانیوم و توسعه موشک‌های دوربرد و تهیه سلاح و تجهیزات سرکوب درمانده شده بود؛ و سفارت‌ها و دستگاه‌های تبلیغاتی رژیم در خارج و سازمان‌های تروریستی وابسته به سپاه قدس در معرض ریزش بودند.»

آقای اسلامی در ادامه نتیجه گرفته که «اگر سیاست منافقانه و هیاهوی خطر جنگ نبود و مذاکرات اتمی با تامل بیشتری انجام می‌شد، رژیم ایران مجبور می‌گردید، رعایت حقوق شهروندی ایرانیان را نیز در توافق بپذیرد».

وی در بخش پایانی بیانیه‌ی خود خاطرنشان کرده که با اجرایی شدن توافق هسته‌ای وین، «دلارهای نفتی مانند خون به بدن در حال مرگ جمهوری اسلامی تزریق می‌شود و با از سرگیری معاملات با غرب، حکومت جان تازه‌ای خواهد گرفت».

ابوالفضل اسلامی در انتهای این بیانیه می‌نویسد: «مادران عزادار ای کاش می‌دانستند که رژیم ١٢٠ میلیارد دلار دریافتی را صرف تحکیم مواضع خود و تجهیز سپاه و بسیج برای تشدید سرکوب‌های داخلی خواهد کرد و به محض جان گرفتن دوباره، حتی صدای اعتراض همین مادران را نیز سرکوب می‌کند. مطمئن باشید در این بازی مردم ایران بازنده اصلی هستند و بعد از دریافت ١٢٠ میلیارد دلار، اولین قربانی، فعالان حقوق بشر در ایران خواهند بود. با چنین دیدگاهی من هیچ‌گاه از تسلیم‌نامه‌ی اتمی حمایت نکرده و نخواهم کرد.»

خودنویس: یک منبع نزدیک به رئیس جمهوری ایران به خودنویس گفته که داماد حسن روحانی که مقیم اتریش است، در سکوت مطلق رسانه‌ای یکی از بزرگترین دریافت کنندگان رانت هسته‌ای تاریخ ایران خواهد بود.
به گفته‌ی یک منبع نزدیک به حسین فریدون و رئیس جمهوری، منافع مالی خانواده روحانی در دوران پساتحریم یکی از انگیزه‌های اصلی دولت تدبیر و امید برای به ثمر رسیدن مذاکرات هسته‌ای بوده‌است. محسن بهشتی، داماد حسن روحانی نه تنها میلیون‌ها یورو حق کمیسیون از خرید و واردات تجهیزات پزشکی-هسته‌ای از اروپا به دست خواهد آورد، بلکه ریاست بیمارستانی هسته‌ای نیز به وی وعده داده شده ‌است. بسیاری از تحلیل‌گران و منابع خبری، آشنایی چندانی با نزدیکان روحانی ندارند واطلاعات زیادی در باره اعضای خانواده و دامادهای روحانی وجود ندارد و وی هیچگاه دلایل کشته شدن فرزند خود در دهه ۷۰ را نیز علنی نکرده است. محسن بهشتی همسر یکی از دختران حسن روحانی است که در اتریش اقامت دارد. وی نه تنها تاکنون در محافل خبری ناشناخته مانده، بلکه به لطف هیاهوی پیرامون مذاکرات هسته‌ای، توانسته است در سکوت مطلق رسانه‌ای بزرگترین رانت‌ هسته‌ای تاریخ ایران را دریافت کند.

گرچه اغلب تحلیل‌گران سیاسی و اقتصادی ایران دلال‌های نفتی و بانکی و حتی پیمان‌کاران وابسته به سپاه پاسداران را برندگان اصلی توافق هسته‌ای می‌دانند، «مافیای نوظهور هسته‌ای» متعلق به خانواده روحانی قادر خواهد بود منفعت مالی زیادی را از این توافق ببرد.

به گفته این منبع، دکتر محسن بهشتی که متخصص پزشکی هسته‌ای است با شروع به کار تیم مذاکره کننده حسن روحانی، برای واردات تجهیزات هسته‌ای-پزشکی به ایران و راه‌اندازی بزرگترین بیمارستان هسته‌ای خاورمیانه با شرکت‌های اروپایی وارد مذاکره شده بود. هرچند محسن بهشتی در بیمارستان‌های جم تهران و سنت وینست اتریش اشتغال دارد، پیشینه خانوادگی‌اش در بازار وی را به سمت تجارت تجهیزات هسته‎ای و دارو سوق داده‌است.

بر اساس گزارش‌هایی، پدر داماد حسن روحانی تاجری بسیار ثروتمند و با ارتباط‌های بسیار قوی مالی در امارات عربی متحده است و به گفته منبع، محسن بهشتی یکی دیگر از حلقه‌هایی است که قشر بازار و روحانیت را به هم پیوند می‌دهد. گرچه تاکنون تمرکز دولت «تدبیر و امید» بر حل پرونده هسته‌ای تنها در چارچوب سیاست داخلی یا خارجی تفسیر شده‌، منافع مالی خانواده حسن روحانی در گروی لغو تحریم‌های بین‌المللی علیه فعالیت‌های هسته‌ای ایران انگیزه اصلی دولت وی برای به ثمر رسیدن این مذاکرات بوده‌است.

همراهی شبهه برانگیز حسین فریدون با تیم مذاکره‌کننده هسته‌ای ایران را نیز باید در همین راستا تحلیل کرد. برادر رئیس جمهور اخبار مذاکرات هسته‌ای را نه به حسن روحانی در تهران، بلکه به محسن بهشتی در چند کیلومتری محل مذاکرات در شهر وین اتریش منتقل می‌کرده است تا وی به عنوان واسطه عقد قرارداد صدها میلیون یورویی بین سازمان انرژی اتمی ایران و شرکت‌های اروپایی، از نزدیک در جریان مذاکرات محرمانه بین ایران با گروه ۵+۱ باشد.

به گفته منبعی آگاه نزدیک به خانواده حسن روحانی، محسن بهشتی بسیار زودتر از رسانه‌های خبری از امضای توافق برجام مطلع شده بود. به لطف استفاده از رانت هسته‌ای، داماد حسن روحانی نه تنها میلیون‌ها یورو حق کمیسیون از خرید و واردات تجهیزات پزشکی-هسته‌ای به دست خواهد آورد، بلکه ریاست بیمارستان هسته‌ای نیز به وی وعده داده شده ‌است.

علی اکبر صالحی [2]، رئیس سازمان انرژی اتمی ایران در اولین سخنانش پس از امضای توافق برجام، خواستار بودجه‌ای هزار میلیارد تومانی برای راه‌اندازی این مرکز هسته‌ای-پزشکی شد. صالحی بدون اشاره به نقش خانواده حسن روحانی در این معامله هسته‌ای، ارزش تجهیزات هسته‌ای که برای اجرای این پروژه باید از شرکت‌های اروپایی خریداری شود را ۲۵۰ میلیون یورو برآورد کرده‌است.

به گفته افراد نزدیک به خانواده روحانی، دختر و داماد حسین فریدون نیز در انگلستان درگیر برنامه‌ریزی برای سرمایه‌گذاری‌های بعد از دوران هسته‌ای خانواده هستند.

همکاران خودنویس در حال بررسی این پرونده هستند و به مجرد دسترسی به اطلاعات و منابع جدید، آنها را در اختیار خوانندگان قرار خواهند داد.

بی‌بی‌سی: آیت‌الله علی خامنه‌ای، رهبر ایران ابراز امیدواری کرده است که مشکلات موجود در راه توافق جامع هسته‌ای بین ایران و قدرت‌های جهانی برطرف شود، اما در عین حال گفته که نگران “احتمال بی‌توجهی” مسئولان به اهداف “دشمنان” است.

او امروز چهارشنبه ۴ شهریور (۲۶ اوت) در دیدار با اعضای هیئت دولت ایران گفت: “پایان دادن به مذاکرات هسته‌ای یکی از کارهای بسیار مهمی است که انجام شده و امیدواریم که اگر در این زمینه برخی مسائل و مشکلاتی هم وجود دارد، برطرف شود”.

رهبر ایران، در عین حال “احتمال بی‌توجهی به اهداف دشمنان” را از دغدغه‌های خود توصیف کرد و افزود: “از اول انقلاب تا امروز دشمنی صهیونیست‌ها و آمریکایی‌ها با انقلاب و جمهوری اسلامی کم نشده است و این واقعیت نباید به هیچ وجه در ذهن مسئولان کمرنگ شود”.

او به مقامات دولت توصیه کرد که “مواضع انقلابی” را به صراحت و بدون “ترس و خجالت” بیان کنند.

آقای خامنه ای گفت: “اگر غفلت شود ناگهان متوجه می‌شویم که دشمن در جاهایی رخنه کرده و مشغول کارهای خطرناک فرهنگی، اقتصادی و سیاسی است. بنابراین باید کاملاً مراقب باشیم”.
سیاست داخلی و فرهنگ

رهبر ایران با تأکید بر ضرورت حفظ یکپارچگی جامعه، به مسئولان دولتی گفت که باید از “حاشیه‌سازی و تشتت آفرینی” دوری کرد و “هیچ حرف و سخنی که وحدت را خدشه‌دار کند بر زبان نیاورد”.

این هشدار رهبر ایران، یک هفته پس از سخنرانی حسن روحانی، رئیس جمهوری، در مورد نقش شورای نگهبان در انتخابات بیان شده که واکنش های زیادی را به دنبال داشته است.

آقای خامنه ای همچنین در مورد وضعیت فرهنگی کشور ابراز نگرانی کرد و گفت: “مشکلات فرهنگی، گاه خواب را از انسان می‌رباید”.

او تأکید کرد که تولید محصولات فرهنگی سالم و جلوگیری از تولیدات مضر فرهنگی از وظایف اصلی مسئولان دولتی است و افزود: “در همه کشورهای دنیا، از محصولات فرهنگی مراقبت می‌شود و اگر برخی تولیدات اعم از نمایشی و مکتوب، با مبانی و اصول در تضاد هستند بدون رودربایستی جلوی آنها را بگیرید”.

رهبر جمهوری اسلامی سیاست “رهاسازی فرهنگی” را به طور کامل رد کرد.
اقتصاد

آیت الله خامنه ای کاهش تورم و ایجاد ثبات اقتصادی را از اقدامات مثبت دولت آقای روحانی دانست و گفت که تورم سالانه باید به زیر ده درصد برسد.

او در عین حال تأکید کرد که “باید مراقب بود در حرکت اقتصادی، فاصله طبقاتی پیش نیاید و فقرا پایمال نشوند”.

رهبر ایران همچنین مدیریت تجارت خارجی را ضروری توصیف کرد و گفت که باید جلوی تبدیل شدن ایران به بازار کالاهای خارجی را گرفت.

او اقدامات دولت برای مهار آب‌، مدیریت مصرف آب در بخش کشاورزی و طرح‌های آبیاری را نیز مثبت توصیف کرد.

آیت الله خامنه ای تلاش برای فراهم آوردن زمینه توسعه علمی ایران را جزو اولویت های اصلی کشور دانست و گفت: “ان‌شاءالله بتوانیم به جرگه ده کشور دارای رتبه بالای علمی دنیا وارد شویم”.

رادیوفردا: در پی انتشار گزارش خبرگزاری آسوشیتدپرس در مورد «توافق محرمانه» ایران و آژانس بین‌المللی انرژی اتمی در مورد بازرسی پارچین به وسیله خود ایران، گروهی از نمایندگان کنگره ایالات متحده، از این «توافق» انتقاد کرده‌اند.

همزمان مقام‌های دولت آمریکا از توافق اتمی حمایت کرده‌اند.

خبرگزاری آسوشیتدپرس گفته است به پیش‌نویس سندی دست یافته که نشان می‌دهد در «توافقی محرمانه» میان ایران و آژانس بین‌المللی انرژی اتمی، به تهران اجازه داده شده تا از کارشناسان خود، برای بازرسی از تاسیسات پارچین، که ظن آن می‌رود در گذشته آزمایش‌های مربوط به سلاح هسته‌ای در آن انجام شده، استفاده کند. [جزئیات را بخوانید]

از جمله نخستین نمایندگان کنگره ایالات متحده که به این گزارش واکنش نشان داده، سناتور لیندزی گراهام، از نمایندگان ارشد جمهوری‌خواه و از منتقدان سرسخت توافق اتمی با ایران است.

به گزارش شبکه خبری «فاکس» آقای گراهام در بیانیه‌ای در روز ۲۸ مرداد گفته است «اینکه به ایرانی‌های اجازه دهیم خودشان از تاسیسات اتمی بازرسی کنند، مانند این است که به محکومین اجازه دهیم، خودشان زندان را بگردانند».

تهران همواره تاکید کرده است که برنامه اتمی‌‌اش تنها مقاصد صلح‌آمیز را دنبال می‌کند. اما برخی فعالیت‌ها، از جمله در تاسیسات پارچین، سبب شده تا تردیدهایی در مورد «نظامی بودن» دست‌کم بخشی از برنامه اتمی ایران شکل گیرد.

اد رویس، رئیس جمهوری‌خواه کمیته روابط خارجی مجلس نمایندگان آمریکا، از دیگر منتقدان مذاکرات و توافق اتمی، دیگر نماینده‌ای‌ست که به این گزارش واکنش نشان داده و خواستار بازرسی‌های بین‌المللی از تاسیسات ایران شده است.

از سوی دیگر اما مقام‌های دولت ایالات متحده، بار دیگر حمایت خود را از کل توافق اتمی میان ایران و شش قدرت جهانی، نشان دادند.

وزارت دفاع آمریکا روز چهارشنبه «نگرانی‌ها» در مورد گزارش منتشر شده را رد کرد.

به گزارش شبکه خبری سی‌ان‌ان جان کیربی، سخنگوی پنتاگون، گفته است «ما به امکانات فنی آژانس [بین‌المللی انرژی اتمی] برای تحقیق در مورد ابعاد احتمالا نظامی برنامه پیشین [اتمی] ایران، اطمینان داریم».

شبکه خبری فاکس، گفته‌های مشابهی را از بیانیه‌ای به نقل از شورای امنیت ملی ایالات متحده منتشر کرده است.

مقام‌های دولتی ایالات متحده گفته‌اند آنها در مورد «پیشنویس سندهای ادعایی» بین ایران و آژانس بین‌المللی انرژی اتمی، شرح و توضیحی نمی‌دهند.

مقام‌های دولت آمریکا همواره تاکید کرده‌اند که توافق اتمی با تهران نه بر پایه اعتماد، که بر پایی راستی‌آزمایی متداوم استوار است.

جمشید برزگر تحلیلگر بی‌بی‌سی: سخنان امروز آیت الله خامنه ای ممکن است تفاوتی چشمگیر با روح سخنان و موضع گیری های قبلی او نداشته باشد، اما زمان بیان این اظهارات و تاکید بسیار او بر پیگیری سیاست منطقه ای جمهوری اسلامی و مبهم بودن سرنوشت توافق اتمی حتی در ایران، بدون شک به سود منتقدان این توافق در آمریکا و منطقه خواهد بود.

دو روز پس از آنکه نماینده آیت الله خامنه ای در روزنامه کیهان به صراحت از مخالفت قطعی آیت الله خامنه ای با مفاد توافق اتمی (برجام) سخن گفت و اظهارات او از سوی دفتر آیت الله خامنه ای تکذیب نشد، رهبر جمهوری اسلامی با تاکید بر تداوم حمایت ایران از کسانی که اسراییل را “می کوبند” و نیز “مردم بحرین و یمن”، اسراییل، عربستان سعودی و مخالفان داخلی باراک اوباما را مصمم تر خواهد ساخت تا استدلال کنند توافق اتمی نه تنها موجب تغییر سیاست های جمهوری اسلامی نشده، بلکه باعث می شود که این سیاست ها با قدرت و توان بیشتری پی گرفته شوند. چنین وضعیتی، کار دو دولت حسن روحانی و باراک اوباما برای عملی کردن توافق اتمی را دشوارتر می سازد.

موضع گیری آیت الله خامنه ای این پرسش را پررنگ تر می کند که آیا مخالفان توافق اتمی، در همسویی خواسته یا ناخواسته خود توانسته اند دست بالا را در تعیین مناسبات پیدا کنند یا دست کم بر خلاف موقعیت چند ماه اخیر خود، اکنون امیدوارانه تر به آینده ای نگاه می کنند که در آن می توانند تاثیری تعیین کننده بر سرنوشت این توافق و پیامدهای ناگزیر آن بگذارند؟

آیت الله خامنه ای به خوبی آگاه است که اظهارات او در منطقه چه بازتابی خواهد داشت، به همین دلیل، اگرچه می کوشد اطمینان خاطر دهد که جمهوری اسلامی سر جنگ با کشورهای مسلمان را ندارد و “دست دوستی را به سوی همه‌ دولت‌های اسلامی منطقه دراز می‌کند و با دولت‌های مسلمان هیچ مشکلی ندارد”، اما آن گاه که به موضوعات خاص مورد مناقشه می رسد، هیچ تلاشی برای کاستن از تندی زبان خود و پس نکشیدن دست دوستی انجام نمی دهد.

او برخی از کشورهای مسلمان را به “لجاجت و خباثت” متهم می کند و می گوید: “پیگیری برخی اهداف سیاسی آن هم با روش‌های حماقت‌آمیز، باعث ادامه‌ جنایات در حق مردم یمن شده است.”

آیت الله خامنه ای در عین حال، آنچه را در منطقه روی می دهد، نه جنگ مذهبی بین شیعه و سنی که جنگی سیاسی می داند و تاکید می کند: “تشدید اختلاف در دنیای اسلام ممنوع است و ما با هر رفتار و حرکتی که موجب ایجاد اختلاف شود حتی از جانب برخی گروه‌های شیعه مخالفیم و اهانت به مقدسات اهل سنت را محکوم می‌کنیم.”

با این حال، منتقدان جمهوری اسلامی به سختی ممکن است این سخن رهبر نظام را بپذیرند و به عنوان نمونه، تخریب یکی از مساجد اهل سنت در تهران در کمتر از یک ماه گذشته و اعمال محدودیت های سیستماتیک علیه اهل سنت در ایران را به یاد نیاورند. از نگاه این منتقدان، حکومتی که در داخل با شهروندان خود چنین رفتاری پیشه کرده، در خارج از مرزهایش چگونه شکاف میان اهل تشیع و اهل سنت را نادیده می گیرد؟

آیت الله خامنه ای ظاهرا در پاسخ به چنین انتقادهایی گفته است: “ما در حمایت از مظلوم توجهی به مذهب نمی‌کنیم و همان حمایتی را که از برادران شیعه‌ خود در لبنان کردیم، از برادران اهل سنت خود در غزه نیز انجام داده‌ایم و مسئله‌ فلسطین را مسئله‌ اول جهان اسلام می‌دانیم.”

با وجود این، در ماه های اخیر، خالد مشعل پس از سفر به عربستان، نه تنها اجازه سفر به ایران نیافت، بلکه در رسانه های جمهوری اسلامی نیز با لحنی کم سابقه مورد سرزنش و انتقاد قرار گرفت.

منتقدان جمهوری اسلامی با تاکید بر حمایت ایران از اقلیت علوی حاکم بر سوریه، اکثریت شیعه حاکم در عراق و اکثریت بیرون از قدرت شیعه در بحرین و یمن، این کشور را به تلاش برای ایجاد هلال شیعی در منطقه متهم می کنند، سیاستی که به گفته برخی، دست کم یکی از عوامل اصلی شکل گیری گرایش های رادیکال سنی در منطقه نیز بوده است.

هرچند در مذاکرات ایران و گروه ۱+۵ تمرکز بر پرونده اتمی ایران بود و دو طرف توانستند بر سر این موضوع به توافق برسند، اما اکنون روشن تر از پیش مشخص شده که این پرونده به بسیاری از مسایل دیگر، از جمله سیاست های منطقه ای ایران گره خورده است و بسیاری نسبت به موفقیت هر کوششی برای حل و فصل آن به تنهایی هشدار می دهند.

حسن روحانی، در آغاز به کار اجلاس مجمع جهانی اهل بیت، کوشیده بود با لحنی آشتی جویانه از شدت تنش های موجود بین ایران و کشورهای منطقه بکاهد. او در این باره گفت: “برخلاف کسانی که می‌خواهند در منطقه تفرقه ایجاد کنند، اعلام می‌کنیم که ما هلال شیعه نداریم. ما قمر و بدر اسلام داریم. همه مسلمانان یکپارچه و متحد در برابر کفر و نفاق هستند.”

با این حال، اظهارات آیت الله خامنه ای در دیدار با شرکت کنندگان در همین اجلاس، احتمالا آنان را مردد خواهد ساخت که سرانجام سیاست منطقه ای جمهوری اسلامی همان است که حسن روحانی توصیف می کند، یا آنچه آیت الله خامنه ای با صراحت از ضرورت تداوم آن سخن می گوید.

آیت الله خامنه ای می گوید: “ما براساس درس امام بزرگوار رحمه‌الله و خط مسلم جمهوری اسلامی، با استکبار سرآشتی نداریم اما با برادران مسلمان بنای دوستی و رفاقت داریم.” اما در عین حال از گوشزد کردن این نکته خودداری نمی کند که مسلمانانی که با سیاست های جمهوری اسلامی همسو نیستند، مسلمانان “ساده ‌لوح هستند که به دلیل نداشتن بصیرت، فریب توطئه و نقشه دشمن را خورده و در داخل طراحی دشمن قرار گرفته‌اند.”

رهبر جمهوری اسلامی علاوه بر اظهاراتش در باره سیاست های منطقه ای جمهوری اسلامی که می تواند از سوی مخالفان منطقه ای توافق اتمی ایران به عنوان سندی که درستی دیدگاه آنان را ثابت می کند مورد استفاده قرار گیرد، در بخشی از سخنانش به موافقان داخلی این توافق نیز هشدار می دهد و آینده آن را بیش از پیش در معرض خطر می داند.

در شرایطی که دست کم دولت های حسن روحانی و باراک اوباما در دو سال گذشته به شکلی پیوسته، پیگیر و عمیق با هم در ارتباط و مذاکره بوده و حتی پس از رسیدن به توافق اتمی، از هموار شدن مسیر برای حل دیگر مشکلات میان دو کشور سخن گفته اند، آیت الله خامنه ای بار دیگر تاکید کرده است: “نظام سلطه و در رأس آن ایالات متحده آمریکا مصداق عینی و مظهر کامل «مفهوم دشمن» است. آمریکا هیچ بهره‌ ای از اخلاقیات انسانی ندارد و بدون هیچ ابائی و در پوشش الفاظ زیبا و لبخند، دست به خباثت و جنایت می‌زند.”

رهبر جمهوری اسلامی با صراحت می گوید سیاست‌های منطقه‌ای جمهوری اسلامی نقطه‌ مقابل سیاست‌های منطقه‌ای آمریکا است و با این سخن، عملا نشان می دهد که مسیر حل مشکلات ایران و آمریکا اگر ناهموارتر از گذشته نشده، دست کم نشانی از همواری نیز ندارد.

برپایه چنین نگاهی است که آیت الله خامنه ای قصد آمریکا از توافق اتمی با ایران را سوء استفاده از آن برای نفوذ در ایران می داند و می گوید: “آمریکایی‌ها می‌خواهند از توافقی که هنوز نه در ایران و نه در آمریکا تکلیفش و رد یا قبول شدنش معلوم نیست، وسیله‌ای برای نفوذ در ایران بسازند، اما ما این راه را قاطعانه بسته‌ایم و با همه‌ توان بالای خود، اجازه‌ نفوذ اقتصادی، سیاسی، فرهنگی یا حضور سیاسی در ایران را به آمریکایی‌ها نمی‌دهیم.”

رهبر جمهوری اسلامی با صراحت می گوید که سیاست‌های منطقه‌ای جمهوری اسلامی نقطه‌ مقابل سیاست‌های منطقه‌ای آمریکا است و با این سخن، عملا نشان می دهد که مسیر حل مشکلات ایران و آمریکا اگر ناهموارتر از گذشته نشده باشد، دست کم نشانی از همواری نیز ندارد.

هرچند در مذاکرات ایران و گروه ۱+۵ تمرکز بر پرونده اتمی ایران بود و دو طرف توانستند بر سر این موضوع به توافق برسند، اما اکنون روشن تر از پیش مشخص شده که این پرونده به بسیاری از مسایل دیگر، از جمله سیاست های منطقه ای ایران گره خورده است و بسیاری نسبت به موفقیت هر کوششی برای حل و فصل آن به تنهایی هشدار می دهند.

در چنین وضعیتی، سخنان رهبر جمهوری اسلامی را به دشواری می توان حمایت او دست کم به طور علنی از دولت حسن روحانی قلمداد کرد که به طور همه جانبه از توافق اتمی (برجام) دفاع می کند.

این موضع گیری در عین حال این پرسش را پررنگ تر می کند که آیا مخالفان توافق اتمی، در همسویی خواسته یا ناخواسته خود توانسته اند دست بالا را در تعیین مناسبات پیدا کنند یا دست کم بر خلاف موقعیت چند ماه اخیر خود، اکنون امیدوارانه تر به آینده ای نگاه می کنند که در آن می توانند تاثیری تعیین کننده بر سرنوشت این توافق و پیامدهای ناگزیر آن بگذارند؟

رادیوفردا: ۳۴۰ رهبر مذهبی یهودی در نامه‌ای به کنگره ایالات متحده از نمایندگان آن خواسته‌اند تا از «توافق تاریخی» به دست آمده در وین میان ایران و شش قدرت جهانی بر سر برنامه اتمی، حمایت کنند.

خاخام‌های یهودی در این نامه که ۲۶ مرداد ماه منتشر شده، «حمایت کامل» خود و «بسیاری از دیگر رهبران یهودی» را در مورد توافق اتمی با تهران نشان داده‌اند.

آنها می‌گویند عمیقا نگران تاثیر ناشی از این گمانه هستند، که دستگاه رهبری جامعه یهودی آمریکا، مخالف توافق اتمی به دست‌آمده است.

خبرگزاری فرانسه به نقل از یکی از سخنگویان خاخام‌ها می‌گوید نویسندگان این نامه، در حالی‌که از خواستگاه‌های مختلفی می‌آیند ولی از حمایت قریب به اتفاق رهبران مذهبی یهودی از جریان‌های اصلاح‌طلب و مخافظه‌کار و دیگر جنبش‌های پیشرو برخوردارند.

آنها نوشته‌اند «ما نمایندگان سنا و مجلس نمایندگان را تشویق می‌کنیم که این توافق را تائید کنند».

کنگره ایالات متحده در حال حاضر در حال بررسی توافق ۲۳ تیر ماه در وین است.

اکثریت این کنگره را جمهوری‌خواهان تشکیل می‌دهند که مخالفت خود را با توافق اتمی بارها بیان کرده و به نظر نمی‌رسد به آن رای موافق بدهند. با این همه رئیس‌جمهوری ایالات متحده، در صورتی‌که آرا از دو سوم کل نمایندگان بیشتر نشود، می‌تواند از حق وتوی خود علیه مخالفان استفاده و در نهایت توافق را برای اجرا به تصویب برساند.

در میان دمکرات‌ها، حزبی که باراک اوباما، رئیس‌جمهوری خود از آن می‌آید، چاک شومر، یکی از بانفوذترین سناتورها از ایالت نیویورک، که یهودی نیز هست، از مخالفان توافق است.

اما خاخام‌های یهودی در نامه خود نوشته‌اند «همراه با دیگر رهبران یهودی» به طور کامل از توافق اتمی با ایران حمایت می‌کنند.

۴۹ نفر از امضاءکنندگان نامه، اهل نیویورک هستند.

حمایت خاخام‌ها در حالی انجام می‌شود که یکی از سرسخت‌ترین مخالفان توافق، بنیامین نتانیاهو، نخست‌وزیر اسرائیل، است.

او و نیز گروهی از هوادران دولت اسرائیل در آمریکا دست به انجام فعالیت‌های گسترده‌ای در مخالفت با توافق زده‌اند.

آقای نتانیاهو شخصا در تماسی با گروه‌های یهودی در یک نشست اینترنتی، که هزاران نفر در آن جمع شده بودند، از آنها خواست مانع از تصویب توافق اتمی شوند.

روز دوشنبه، در همان زمانی که این نامه منتشر شده، میچ مک‌کانل، رهبر اکثریت جمهوری‌خواه در سنا، گفت رئیس‌جمهور ایالات متحده، در رویارویی با کنگره بر سر توافق هسته‌ای با ایران بخت زیادی برای موفقیت دارد.