اخبار

دویچه‌وله: روزنامه واشنگتن پست در مقاله‌ای نوشته، اشتباه محاسباتی قاسم سلیمانی، فرمانده سپاه قدس، ایران را به مرحله خطرناکی رسانده است. به نظر نویسنده این مقاله، حل مسئله داعش در هر حالت برای ایران یک بازی باخت−باخت است.

دیوید ایگنیشس در مقاله‌ای که سوم ژوئیه (۱۲ تیر) در واشنگتن پست منتشر شد، به قدرت رسیدن داعش در عراق را نه تنها معلول اشتباهات آمریکا، بلکه نتیجه اقدامات قاسم سلیمانی، فرمانده سپاه قدس ایران، در سوریه و عراق دانسته است.

وی به انتقاداتی که درباره عملکرد آمریکا در عراق مطرح می‌شود اشاره کرده و نوشته است: «اکثر تحلیل‌هایی که درباره موقعیت کنونی عراق ارائه می‌شود، بر اشتباهات آمریکا و خطرات بالقوه‌ای که این اشتباهات برای منافع آمریکا دارد متمرکز شده، اما ما باید کوته‌نظری ملی‌مان را کنار بگذاریم و به این نگاه کنیم که اتفاقاتی که اخیرا روی داده چه معنایی برای ایران دارد؛ کشوری که ۹۰۰ کیلومتر مرز مشترک با عراق دارد و به شدت مایل است هژمونی‌اش را در آنجا تقویت کند. این تصویری خوشحال‌کننده نیست».

ایگنیشس به نقل از دریک هاروی که سال‌ها تحلیلگر امنیتی عراق بوده و در حال حاضر استاد دانشگاه فلوریدای جنوبی است، اقدامات قاسم سلیمانی در عراق و سوریه را مسبب سوق داده شدن سنی‌های منطقه به سمت تندروی دانسته است.
DW.DE
ساندی تایمز: قاسم سلیمانی فرماندهی دفاع از بغداد را برعهده گرفته است

ساندی تایمز در گزارشی نوشت که قاسم سلیمانی فرماندهی عملیاتی نیروهای عراقی را بر عهده گرفته است. یک مقام عراقی نیز ارسال تجهیزات نظامی از سوی ایران را تایید کرده است.
کشته شدن یک خلبان ایرانی در “دفاع از سامرا”
“ارسال تجهیزات نظامی ایران برای نجات دولت عراق”
روحانی: برای حفاظت از عتبات عراق از هیچ کوششی دریغ نمی‌کنیم

هاروی برخی از اشتباهات سلیمانی را اینگونه برشمرده است: «او فرصت‌هایی را برای اقدامات اعتدال‌آمیز از دست داد؛ اقداماتی که می‌توانست منافع ایران را حمایت کند. همکاری او با گروه‌های تندرو در سوریه منجر به تشدید بحران در این کشور و گسترش آن به عراق شد. امتناع او از همکاری با گروه‌های میانه‌رو در عراق و نزدیکی به نوری مالکی، زمینه‌ساز به وجود آمدن یک دولت (خلافت) اسلامی در عراق شد».

ایگنیشس در ادامه مقاله خود ادامه می‌دهد که از دید ایران، برقراری “خلافت اسلامی” در شمال غربی عراق و مرز سوریه یک فاجعه است. ایران برای مقابله با این حرکت، نیروهایی را که در خاک عراق دارد، به منظور متوقف کردن پیشرفت سنی‌ها، به سمت فرودگاه بغداد بسیج کرده است.

به نظر مقاله‌نویس واشنگتن پست، ایرانی‌ها شاهد فروپاشی ارتش عراق که از سوی آمریکا تعلیم دیده بود هستند و در نتیجه به سمت شبه‌نظامیان شیعه که توسط قاسم سلیمانی تعلیم دیده‌اند، چرخش پیدا کرده‌اند.

اما این دلگرمی دادن به شبه‌نظامیان شیعه فقط ظرفیت استفاده از خشونت را بیشتر می‌کند؛ خشونتی که نتیجه آن دو قطبی شدن بیشتر منطقه و قوی‌تر شدن “خلافت اسلامی” است.

خطر استقلال کردستان عراق برای ایران

دیوید ایگنیشس پیامد فاجعه‌بار دیگر اقدامات قاسم سلیمانی برای ایران را تسریع پروسه استقلال کردستان از عراق در حکومت داعش دانسته است. پس از سقوط شهر موصل و تکریت، نیروهای کرد سریعا به سمت غرب رفتند تا از کرکوک و چاه‌های نفت آن حفاظت کنند.

بلافاصله مسعود بارزانی اعلام کرد که برای استقلال کردستان از عراق، رفراندوم برگزار خواهد کرد. نخست‌وزیر اسرائیل نیز قبلا اعلام کرده بود که از تشکیل کردستان مستقل حمایت می‌کند.

تشکیل یک کشور مستقل کرد می‌تواند منجر به بالا گرفتن احساسات ناسیونالیستی کردهای ایران شود که حداقل ۱۰ درصد جمعیت این کشور را تشکیل می‌دهند و این می‌تواند باعث بروز ناآرامی‌های منطقه‌ای در ایران شود.

بهترین شانس برای نگاه داشتن کردستان به عنوان بخشی از عراق، کم کردن قدرت شیعیان در دولت آینده فدرال عراق است و این حقیقتی تاسف‌بار برای قاسم سلیمانی است.

اگر قرار باشد حکومت داعش از طریق حمله نیروهای نزدیک به ایران سرکوب شود، بهترین راه تقویت مواضع سنی‌ها و طرفداران عربستان سعودی در عراق است و این یک بازی دوسر باخت برای قاسم سلیمانی است.

در ادامه مقاله واشنگتن پست، به نقل از کریم سجادپور، عضو بنیاد بین‌المللی صلح، آمده است که رویدادهای اخیر نشان داده که قاسم سلیمانی باید از امیدش برای تبدیل شدن جمهوری اسلامی به یک قدرت شیعه ایرانی در منطقه‌ای که عمدتا از سوی اعراب سنی اداره می‌شود، دست بکشد.

سلیمانی از طریق هم‌پیمانی با مسیحیان لبنان و علوی‌ها در سوریه و گروه‌های سنی در فلسطین، سعی کرده چهره‌ای سکولار از خود نشان دهد، اما عملکرد نیروهای سپاه قدس در سوریه و عراق، ایران را به عنوان “قدرتی فرقه‌ای” معرفی کرده است.

رادیوفرانسه: کشته شدن یک خلبان ایرانی در عراق، برای ناظران خارجی نخستین نشانۀ علنی حضور نیروهای جمهوری اسلامی در عراق است. منابع ایرانی، خلبان کشته شده را مدافع اماکن مقدس شیعی معرفی می‌کنند. همچنین حداقل سه تن از نیروهای ایرانی که در سوریه می‌جمگیده‌اند، به تازگی در مشهد دفن شدند.

خبرگزاری های رسمی ایران از کشته شدن یک خلبان نیروی هوافضای سپاه در سامرای عراق و سپس برگزاری مراسم خاکسپاری او در شیراز خبرداده‌اند.
دیروز جمعه، خبرگزاری ایرنا گزارش داد که این خلبان، موسوم به شجاعت علمداری مورجانی “در سامرا و به هنگام دفاع از حریم اهل بیت به شهادت رسید”.
خبرگزاری فارس رتبۀ این فرد را “سرهنگ پاسدار خلبان” ذکر کرده است.

از نظر خبرگزاری‌ فرانسه، این “نخستین تلفات نظامی شناخته‌شدۀ” ایران در عراق است. منابع غربی تأکید می‌کنند که جمهوری اسلامی همواره اعزام نیرو به عراق را تکذیب کرده است.
سامرا یکی از نقاطی است که با جنگ و خشونت شدید مواجه است.
سه روز پیش اعلام شد که شبه‌نظامیان وابسته به مقتدی صدر “برای حمایت از مرقد امامین عسکریین وارد سامرا شدند”.

از طرف دیگر، دیروز جمعه، اجساد سه ایرانی که در سوریه می‌جنگیدند و به نوشتۀ رسانه‌های جمهوری اسلامی از مدافعان “حرم حضرت زینب” بودند، در مشهد به خاک سپرده شد.
این رسانه‌ها می‌نویسند که این سه نفر “به تازگی توسط گروه‌های تروریستی در سوریه به شهادت رسیده بودند”.

صدای آمریکا: هشام هاشمی: ایران با فرستادن نیرو به عراق به سود داعش کار خواهد کرد. زیرا سیل مردان، از سراسر جهان اسلام، برای جهاد علیه شیعیان به عراق سرازیر خواهد شد

نشریه فایننشال تایمز، در مقاله ای به قلم برزو درآگاهی از بغداد، و ریچارد مک گرگور در واشنگتن، به بررسی وضعیت متحدان احتمالی عراق و آمریکا در جنگ با داعش پرداخته است. ترجمه این مقاله را درزیر می خوانید:

روزنامه فایننشال تایمز در این مقاله تحلیلی می نویسد، سیاست گذاران آمریکا در بررسی حمله هشدار دهنده نظامی داعش به عراق پی برده اند که در منطقه، متحدان نیرومندی هستند که در شکست دادن این گروه جهادی با آمریکا اشتراک منافع دارند.

با این حال گزینه های آمریکا برای این کار- یعنی سوریه و ایران- نمی توانند واشنگتن را به همکاری با هریک از آن دو برانگیزند.

باراک اوباما که سه سال است خواستار برکناری بشار اسد، به خاطر سرکوبی وحشیانه مخالفان داخلی خود بوده است، روز پنجشنبه ۵۰۰ میلیون دلار بودجه برای شورشیان میانه رو که با رژیم اسد می جنگند، اختصاص داد.

واشنگتن به صراحت سوریه را مسئول دامن زدن به ظهور داعش می داند. داعش ریشه در القاعده ی مرتبط با گروه های جهادی دارد که سال ها مورد حمایت دولت دمشق بودند. حتی، برخی، تهران هم پیمان اصلی اسد را هم متهم به زمینه چینی برای برآمدن داعش می کنند.

اما حال که داعش بخش های وسیعی از سوریه و عراق را در تصرف دارد و بیم آن می رود که بخش هایی از منطقه را به یک دژ جهادی سنی تبدیل کند، آقای اوباما غفلتا خود را با بشار اسدی هم پیمان می یابد، که تحت فشار عراق نیروی هوایی خود را، که به سوی شهروندان و شورشیان میانه روی سوریه گرفته بود، گیریم با تاخیر، علیه داعش به کار می برد.

ایران که خود را رهبر شیعیان جهان می داند، به عراق وعده همکاری نظامی در جنگ با داعش داده است. احتمال می رود که مشاورانی هم برای کمک به ارتش عراق راهی کرده باشد تا به این کشور در گردآوری اطلاعات از شورشیان، مسدود کردن ارتباطات آنها، و دفاع از حرم های مقدس شیعیان کمک کند.

با این حال کمتر تحلیل گری می تواند تصور کند که آمریکا با ایران یا با سوریه شیعه علوی همکاری عملیاتی مستقیم داشته باشد. گفته می شود که سوریه برای آن که چهره ای جهادی از سنی های مخالف خود نشان دهد، تا هم جلوی کمک کردن به آنان را بگیرد و هم برای حکومت غیردینی خود حامیانی دست و پا کند، به داعش امکان نضج گرفتن داد.

رابرت اینهورن، از کارکنان پیشین وزارت خارجه آمریکا، که اکنون در موسسه بروکینگز کار می کند، به فایننشال تایمز می گوید: «آمریکا می خواهد بدون کار کردن با اسد به هدف های خود در سوریه دست بیاید. اما برحسب این که حکومت سوریه دست چه کسی باشد منافع این دو کشور چنان ریشه ای از هم جدا می شود که نمی شود گفت اصلا چطور می توانند با هم کار کنند.»

در هرحال، سوریه، باوجود تلاشی که برای حراست از مرزهای خود از خطر داعش می کند، اما از قدرت نظامی لازم برای کاستن از قدرت جنگاوری این سازمان مسلح برخوردار نیست.

هشام هاشمی، کارشناس عراقی در امر داعش، و نویسنده کتابی درباره این گروه که بزودی منتشر می شود، می گوید: «سوری ها همان کمبود قدرت سوخت گیری را دارند که عراق دارد. تنها نیروی هوایی که می تواند جلوی داعش رابگیرد آمریکاست. »

می ماند ایران، دولتی که آمریکا بیش از سه دهه است با آن رابطه دیپلماتیک ندارد، و اکنون دست درکار مذاکره است تا بلندپروازی های هسته ای حکومت تهران را فرونشاند.

الکس وطن خواه، تحلیل گر در موسسه خاورمیانه نیز می گوید: «ایران ترجیح می دهد به طور آشکار در همکاری با آمریکا دیده نشود. اما در خفا و به طور خصوصی هردو کشور از این که به سود منافع ژئو پلیتیک خود با یکدیگر همکاری کنند، ابایی ندارند». او می گوید البته هرگونه همکاری این دوکشور با یکدیگر تحت رهبری سازمان های اطلاعاتی شان خواهد بود.

متحدان سنتی آمریکا در منطقه، مانند عربستان سعودی، از هم اکنون بیم آن دارند که واشنگتن آن ها را به تهران فروخته باشد.

کریم سجادپور، از بنیاد کارنگی برای صلح بین المللی می گوید: «در چشم دولت های خلیج فارس، از هم اکنون این تصور وجود دارد که آمریکا و ایران با هم تبانی کرده اند. شما را در مقام تبانی با ایران می بینند. چه تکذیب کنید و چه نکنید.»

آمریکا می کوشد در فضای عمومی درمورد ایران راهی باثبات در پیش گیرد. جان کری، وزیر خارجه در همان روزی که پنتاگون گفته است: «واشنگتن مطلقا هیچ قصد یا برنامه ای برای هم اهنگ سازی عملیات نظامی با تهران ندارد»، دم ازآن می زند که وی: «هیچ راه حل سازنده ای» را از نظر دور نخواهد داشت.

اتحاد ایران با حزب الله، دشمن دیرین آمریکا و اسرائیل و حامی جدی رژیم اسد در جنگ داخلی سوریه، و نیز حمایت آن از حمله های انتقام جویانه شبه نظامیان شیعه علیه شهروندان سنی در عراق، از دیگر موانع عبور ناپذیر بر سر راه همکاری رسمی دو کشور است.

هشام هاشمی می گوید: در صورت تعمیق دخالت سوریه یا ایران در عراق، خطر فرقه ای یا منطقه ای شدن جنگ افزایش می یابد. «ایران با فرستادن نیرو به عراق به سود داعش کار خواهد کرد. زیرا سیل مردان، از سراسر جهان اسلام، برای جهاد علیه شیعیان به عراق سرازیر خواهد شد».

دویچه‌وله: به گزارش دیلی میل، داعش پس از اعلام “خلافت اسلامی” در عراق و سوریه، نقشه‌ای از سرزمین‌هایی منتشر کرده که در پی تسخیر و حکومت بر آن است. براساس این نقشه، داعش درصدد تصرف از جمله ایران و بخشی از اروپا در پنج سال آینده است.

داعش نقشه‌ای را در اینترنت منتشر کرده که نشان‌دهنده سرزمین‌هایی است که این گروه اسلام‌گرای تروریستی درصدد تسخیر آن‌ها در طول پنج سال آینده است. روزنامه “دیلی میل” نقشه‌‌ای که در شبکه اینترنت در گردش است را بازنشر کرده است.

خاورمیانه، شمال آفریقا، بخش‌های وسیعی از آسیا، از جمله ایران و افغانستان، و بخش‌هایی از اروپا در این نقشه به رنگ سیاه نشان داده شده‌اند که به معنای سرزمین‌های مورد نظر “خلافت دولت اسلامی” است.

طبق این نقشه داعش می‌خواهد اسپانیا که به مدت هفتصد سال در سده‌های میانه (تا سال ۱۴۹۲ میلادی) جزو سرزمین‌های تحت خلافت اسلامی بود، و نیز کشورهای حوزه بالکان (شامل یونان، رومانی و بلغارستان) و شرق اروپا و اتریش را تصرف کند.

روز گذشته (سه‌شنبه، اول ژوئن / ۱۰ تیر) رهبر داعش، ابوبکر بغدادی که خود را “خلیفه” می‌نامد، برای نخستین بار در یک پیام صوتی مسلمانان جهان را مورد خطاب قرار داد و از آن‌ها خواست برای “جهاد مقدس” و برقراری “دولت اسلامی” به او یاری رسانند و عازم عراق و سوریه شوند.

پیام صوتی بغدادی دو روز پس از اعلام “خلافت” داعش در عراق و سوریه انتشار یافت. بغدادی که خود را “خلیفه‌ی دولت اسلامی” می‌نامد، اعلام کرد از آن‌چه که بر مسلمانان مظلوم رفته است انتقام خواهد گرفت و گفت: «حتا اگر مدتی هم طول بکشد، ما انتقام خود را خواهیم گرفت.»

رهبر داعش هم‌زمان صلح، آزادی، دمکراسی و سکولاریسم را “شعارهای گمراه‌کننده” بی‌دینان خواند.

گروه داعش مدام در تبلیغات خود خواستار بازگشت مرزهای جغرافیایی به دوره پیش از جنگ جهانی اول می‌شود. این گروه تقسیم امپراتوری عثمانی به‌وسیله نیروهای متحدین و طی قرارداد “سایکس – پیکو” را توطئه کشورهای غربی برای جدایی افکندن میان مسلمانان می‌داند.

بی‌بی‌سی: کارشناس موسسه مطالعات استراتژیک می‌گوید طرح، شماره سریال و علایم دو هواپیما یکی است اما در سوخو ایران (سمت راست) نقش‌ها تغییر کرده و پرچم ایران هم کشیده شده است

شواهد قوی در عراق نشان می‌دهد ایران برای مبارزه با نیروهای داعش جت‌های جنگنده سوخو در اختیار دولت عراق گذاشته است.

روسیه چند روز پیش چند هواپیمای سوخو به عراق کلیک تحویل داد.

اما تحلیل‌های موسسه بین المللی مطالعات استراتژیک در لندن نشان می‌دهد که هواپیماهای تحویل داده شده در تاریخ یک ژوئیه، دهم تیرماه، در اصل از ایران فرستاده شده است.

جاناتان مارکوس، خبرنگار بی‌بی‌سی در امور دیپلماتیک می‌گوید که ارسال هواپیما در حالی که آمریکا هم هواپیما به عراق فرستاده، به معنای آن است که ایران و آمریکا در عراق در کنار هم فعالیت می‌کنند.

آمریکا در عراق از هواپیماهای بدون سرنشین و هلی‌کوپتر برای دریافت اطلاعات نیروهای داعش یا دولت اسلامی عراق و شام استفاده می‌کند.

جوزف دمپسی، تحلیلگر موسسه بین‌المللی مطالعات استراتژیک کهکلیک ویدئوهای منتشر شده توسط ارتش عراق را بررسی کرده، به بی‌بی‌سی می‌گوید هواپیماهای ‘سوخو سو-۲۵’ معروف به ‘پاقورباغه’ در اصل جت‌های متعلق به ایران است.

به گفته آقای دمپسی شماره سریال هر دو هواپیمای ایرانی و عراقی مانند هم است

سوخو ۲۵ جنگنده‌های تک‌سرنشین دو موتوره است که کارکردش بیشتر پشتیبانی از نیروهای زمینی است.

به گفته آقای دمپسی، از “تحلیل تصاویر” می‌توان به این نتیجه رسید که “علایم، شماره سریال‌ها و طرح روی بدنه هواپیما‌ها با آنچه از هواپیماهای ایران می‌دانیم، مشابه است.”

ایران شمار کمی از جت‌های سوخو سو-۲۵ دارد که در اختیار سپاه پاسداران است.

بیشتر این هواپیما‌ها جزو‌‌ ۷ فروند سوخو نیروی هوایی عراق است که در جنگ اول خلیج فارس، هنگام جنگ با نیروهای آمریکا در ایران پناه گرفتند.

بر خلاف خواسته عراق، ایران این هواپیما‌ها را به بغداد پس نداد و در نیروی هوایی به کار گرفت.

در حال حاضر مشخص نیست که خلبان‌های کدام کشور این سوخو‌ها را هدایت می‌کنند.

به گفته کار‌شناس موسسه بین‌المللی مطالعات استراتژیک، خلبان‌های عراقی توانایی هدایت این هواپیما‌ها را داشته‌اند، اما ۱۱ سال است که تمرین نکرده‌اند.

هفت فروند سوخو عراقی در جنگ اول خلیج فارس از ترس نیروهای آمریکایی به ایران پناه بردند

رادیوفردا: لوران فابیوس، وزیر خارجه فرانسه می گوید گروه داعش یا دولت اسلامی شام و عراق ، نفت مناطق زیر اشغال خود را به حکومت بشار اسد در سوریه فروخته است.

به گزارش خبرگزاری فرانسه، لوران فابیوس در کنفرانس خبری در دهلی نو گفت در اینمورد مدارک معتبر دارند.

او افزود همین نشان دهنده “پیچیدگی” مناقشات فزاینده در منطقه است زیرا درحالی که ظاهرا جهادی ها و حکومت بشار اسد با یکدیگر در جنگند اما در عمل غالبا به یکدیگر کمک می کنند تا خود را مشروع جلوه دهند.

بی‌بی‌سی: سرلشکر فیروزآبادی از عربستان خواست اعدام شیخ نمر را متوقف کند
حسن فیروزآبادی، رییس ستاد کل نیروهای مسلح ایران از عربستان خواسته اعدام شیخ نمر باقرالنمر، روحانی شیعه را متوقف کند.

به گزارش خبرگزاری فارس، آقای فیروزآبادی از صدور حکم اعدام برای این روحانی شیعه ابراز نگرانی کرده و گفته “از کشوری مانند عربستان که حکامی محاسبه‌گر دارد، بسیار بعید به نظر می‌رسید” چنین حکمی صادر کند.

او ابراز امیدواری کرده در دادگاه تجدید نظر این حکم به گفته او “غیرعادلانه و تفرقه‌انگیز” تغییر کند.

وزارت کشور عربستان شیخ نمرالنمر را به “فتنه‌انگیزی” متهم کرده است.

آقای نمر تیرماه سال ۱۳۹۱ (ژوئیه ۲۰۱۲) در جریان تظاهرات و اعتراض‌های روستای شیعه‌نشین عوامیهکلیک دستگیر شد.

او به دلیل سخنرانی‌های انتقادی علیه حکومت عربستان سعودی چند هفته تحت تعقیب بود. پس از درگذشت امیر نایف، ولیعهد عربستان سعودی، او در سخنانی تند علیه خاندان سعودی گفته بود امیرنایف در قبر عذاب می‌کشد و به جهنم خواهد رفت.

ژوئیه ۲۰۱۲ در تظاهرات شهروندان شعیه در اعتراض به بازداشت او، پلیس عربستان به روی معترضان آتش گشود. دست‌کم دو نفر در این تظاهرات کشته شدند.

دیپلماسی ایران: ایران هر آن‌چه خواسته را بر اساس طرحش به دست آورده است و اکنون فقط مانده که با ترکیه به عنوان رقیب جدی‌اش در منطقه به تفاهم برسد تا این رقابت به رویارویی تبدیل نشود. قطعا بر سر عراق نیز به زودی با ترکیه به تفاهم خواهد رسید.

دیپلماسی ایرانی: “قیچی” سایکس پیکو نتوانست در تجزیه منطقه موفق باشد و گزینه ها را به درستی هدایت کند، امپراطوری بیمار عثمانی در قرن بیستم نیز نتوانست در برابر آن کاری از پیش ببرد. الآن در قرن بیست و یکم، جهان عرب، همانند “مرد بیماری” است که اشتهای امپراطوری ها را باز کرده است، امپراطوری هایی که می خواهند خاورمیانه را میان خود تقسیم کنند، ایران و ترکیه.

بیماری جهان عرب نه ناگهانی است نه تازگی دارد. در ابتدای شکل گیری کشورهای عربی تظاهراتی گذرا با تشکیل کشورها برگزار شدند که باعث شدند کشورها بیش از آن که کشور باشند دولت نهادها شوند. جوامع همچنان عشایری و قبیله ای و طایفه ای و مذهبی، و همچنین متنفر از هم و انتحاری و در حال جنگ با یکدیگر ماندند، و هم و غم بزرگشان تقسیم ثروت ها و سرقت غنایم کشورهایشان بوده است. همه آنها نمود خود را در “کالبد” احزاب نشان داده اند، چون همه می خواهند از بیماری خود فرار کنند به نظامی ها پناه آورده اند و نهادها را نظامی کرده اند، برای همین فجایع یکی پس از دیگری از راه رسیدند، “بیماری ” گسترش یافت تا این که اکنون به حالتی از سرطان رسیده است.

از یک سو “ترکیه اردوغانی” و داوود اوغلو، وزیر امور خارجه اش که زمانی در ایالات متحده کتاب عثمانی جدید را نوشت، ایستاده است و از سوی دیگر همتایان اسلام گرایشان در ایران که روزگاری در بوستن، علی اکبر ولایتی، مشاور امور بین الملل رهبر معظم انقلاب ایران و نامزد سابق ریاست جمهوری “قدرت صفویه” را نوشت، ایستاده اند.

انفجار عراق و قبل از آن سوریه، جاه طلبی های ایران و ترکیه را به روشنی نشان دادند، شرق جهان عرب را با همه ثروت هایش تقسیم کرده اند و می روند تا حوزه نفوذ خود را بر اساس قواعد مذهبی و عرقی تعریف کنند. چه بخواهیم چه نخواهیم ایران و ترکیه هر کدام آغوششان را به روی یک گروه مذهبی گشوده اند. با وجود همه مخاطره ها گروه های مذهبی بنا به اعتقاداتشان به سمت یکی از آنها متمایل می شوند. ترکیه حتی پا را از این هم فراتر گذاشته و وارد بازی تعامل با کردهای جدایی طلب به عنوان واقعیت موجود شده است به رغم همه مخاطره هایی که می داند می تواند در طولانی مدت به دنبال داشته باشد. اکنون ترکیه به دنبال این است که عراق را بر اساس اصل “دو فاکتو” عملا به سه اقلیم بر اساس سابقه تاریخی شان تقسیم کند. منطقه سنی که می رود تحت اشراف کامل آن قرار بگیرد که در این صورت آروزی تاریخی اش برای بازگرداندن موصل به خاک خود را محقق خواهد ساخت. کردها نیز که به جاه طلبی بزرگشان برای استیلا بر کرکوک رسیده اند، اگر چه ایران و ترکیه هر دو به آنها هشدار می دهند و با احتیاط با آنها برخورد می کنند، در عین حال ترکیه بر اساس اصل دو فاکتو به دنبال دست یازیدن بر مناطق مجاور خود در سوریه نیز هست.
حکومت ایران می خواهد ایران قدرتمند یا حتی قدرتمندترین کشور خاورمیانه باشد. تهران قبل از همه از واشنگتن می خواهد که قدرتش را به رسمیت بشناسد و در کنار مسکو به قدرت منطقه ای آن اعتراف کند و چارچوب مسیرهای امنیتی و سیاسی و اقتصادی منطقه به ویژه در حوزه نفتی را با توجه به آن ترسیم کند.

ایران نیز که از سال 1979 تجربه انقلاب اسلامی را پشت سر گذاشته است، می رود تا تجربه موفق حزب الله در لبنان را ادامه دهد. حکومت ایران می خواهد ایران قدرتمند یا حتی قدرتمندترین کشور خاورمیانه باشد. تهران قبل از همه از واشنگتن می خواهد که قدرتش را به رسمیت بشناسد و در کنار مسکو به قدرت منطقه ای آن اعتراف کند و چارچوب مسیرهای امنیتی و سیاسی و اقتصادی منطقه به ویژه در حوزه نفتی را با توجه به آن ترسیم کند. اختلاف جریان های سیاسی در داخل ایران نیز برای رسیدن به این هدف بر سر ابزارها است. مقام های ارشد ایران بر این اعتقادند که موفقیت طرحشان نزدیک است به ویژه که جهان عرب می رود تا شکستی سنگین را تجربه کند. “هلال شیعی” یا هر اسم دیگری که به آن بدهیم می رود تا متبلور شود. این منطقه از لاذقیه آغاز می شود و از حمص و حماة می گذرد و به القصیر و بقاع شمالی در غرب و سپس به جنوب لبنان و جنوب عراق می رسد و به ایران متصل می شود و تا افغانستان ادامه می یابد و قطعا ایران بی میل نیست که این حلقه را تا جمهوری های اسلامی آسیایی نیز گسترش دهد.

ایران هر آن چه خواسته را بر اساس طرحش به دست آورده است و اکنون فقط مانده که با ترکیه به عنوان رقیب جدی اش در منطقه به تفاهم برسد تا این رقابت به رویارویی تبدیل نشود. قطعا بر سر عراق نیز به زودی با ترکیه به تفاهم خواهد رسید.

شاید در این میان این سوال به وجود آید که تکلیف اسرائیل چه می شود؟ اسرائیل همچنان در رویای دست نیافتنی تشکیل اسرائیل بزرگ به سر خواهد برد. مشکل اسرائیل این است که به زمانی بر خورده که اعراب بیمار هستند و در برابر توسعه طلبی های ترکیه و ایران ناتوانند و نمی توانند جلوی آنها بایستند. خودش نیز نمی تواند در برابر آنها کاری از پیش ببرد چرا که نه ایران و نه ترکیه و نه حتی ایالات متحده اجازه چنین کاری را به آن نمی دهند.

اکنون از میان همه کشورهای عربی مصر و عربستان مانده اند تا تکلیف خود را با خاورمیانه جدید روشن کنند. آنها خوب می دانند که وابستگی به امریکا دیگر به دردشان نمی خورد و باید طرحی نو در اندازند. این طرح نو لاجرم آنها را به تغییر خود و در عین حال تفاهم با ایران و ترکیه می کشاند. برای آنها تفاهم با این دو قدرت بزرگ منطقه ای گریزناپذیر است.

منبع: المستقل / تحریریه دیپلماسی ایرانی/11

رادیوزمانه: در خط مقدم جنگ با داعش در سوریه و عراق، شبه‌نظامیان شیعه به وفور دیده می‌شوند. ایران تکیه‌گاه و حامی این گروه‌ها از جمله گردان عصایب اهل‌الحق به رهبری قیس خزعلی است.

در دفتری قدیمی در شهرک صدر، منطقه‌ای‌ فقیرنشین در شمال شرقی بغداد، روحانی جوانی با عمامه‌ای سفید به استقبال چند خبرنگار غربی می‌رود. روسری و مانتوی بلند روزنامه‌نگاران زن کفایت نمی‌کند و چادر مشکی به آنها تحمیل می‌شود. روحانی جوان که از نگاه مستقیم به مخاطبانش پرهیز دارد، شروع به بدگویی از آمریکا می‌کند، صحبت‌هایش به تهدیدات شوم آمیخته‌اند.

گردان عصایب، سازمان بدر و کتائب حزب‌الله از قدرتمندترین گروه‌های شیعی در عراق هستند که از سوی سپاه پاسداران ایران آموزش می‌بینند و حمایت مالی می‌شوند.

او شیخ قیس خزعلی نام دارد و اینک یازده سال از آغاز فعالیت سیاسی‌اش و زمانی که روحانی گمنامی بود گذشته است. مقام او را می‌توان مشابه “والی شهرک صدر» دانست. خزعلی سخنگوی مقتدا صدر هم هست. او در منطقه سبز بغداد زندگی می‌کند؛ در همسایگی مستقیم نوری‌ مالکی. محافظان شخصی دارد و صاحب شرکتی بسیار موفق است.

خزعلی همچنین رهبر گردان معروف «عصایب اهل الحق» است. او اعزام نیروی داوطلب برای نبرد با داعش در سوریه را سازماندهی کرده و اکنون هم هماهنگ با شبه‌نظامیان دیگر به مصاف داعش در عراق رفته‌ است. این نیروها بالغ بر هزاران نفرند که حال در کنار ارتش تضعیف شده عراق قرار گرفته‌اند.

این گروه که به اختصار “عصایب” خوانده می‌شود تنها گروه شبه‌نظامی شیعه نیست اما در کنار “سازمان بدر” و “کتائب حزب‌الله” یکی از قدرتمندترین آنهاست. پشت سر همه این گروه‌ها ایران قرار دارد. آنها توسط سپاه پاسداران شکل گرفته‌اند و سپاه آموزش و حمایت مالی آنها را هم به عهده دارد.

عنوان رسمی دعوت این گروه‌ها به جنگ، دفاع از زیارتگاه “حضرت زینب” در حاشیه جنوبی شهر دمشق است. آنها به همراه حزب‌الله لبنان و شبه‌نظامیان سوری، شکافی را پر کردند که به واسطه جنگ داخلی در ارتش سوریه ایجاد شده بود.

هدف اصلی در سوریه هم شورشیان سنی داعش هستند. فیلیپ اسمیت از دانشگاه مریلند می‌گوید ماجرا از زمستان ۲۰۱۲/۲۰۱۳ آغاز شد. داعش که با حضور هزاران “جهادگر” خارجی تقویت شده بود، آغاز به پیشروی کرد و حکومت بشار اسد، علاوه بر خطر از دست رفتن قطب اقتصادی حلب، با تهدید قطع ارتباط استراتژیکی دمشق با لبنان و نوار بندری طرطوس روبرو بود.
شبه‌نظامیان شیعی شریک در قدرت

شکست داعش بعد از درگیری سنگینی در القصیر سوریه اولین موفقیت اتحاد شبه‌نظامیان شیعی در اوایل تابستان ۲۰۱۳ بود.

شبه‌نظامیان شیعی دلیل حضور در سوریه را دفاع از زیارتگاه «حضرت زینب» می‌خوانند اما با حزب‌الله لبنان و شبه‌نظامیان سوری، عملا شکافی را پر کردند که جنگ داخلی در ارتش سوریه ایجاد کرد.

فیلیپ اسمیت نویسنده بلاگ “Hizbollah Cavalcade” نیز هست. او که آشنایی کافی با فعالیت نیروهای شیعی دارد می‌گوید: بعد از پیروزی یاد شده به طور مداوم بر تعداد جنگجویان از لبنان و عراق افزوده شد.

در همه جای مناطق شیعه‌نشین عراق پوسترهای بزرگی از “شهدا” به چشم می‌خورند. در قبرستان وسیع نجف که بیشتر شیعیان در آن مدفون هستند، بخش ویژه‌ای برای کشته‌شدگان در سوریه وجود دارد. سن بعضی از کشتگان به زحمت به ۱۵ سال می‌رسد.

تنها در قطعه عصایب و کتائب حزب‌الله می‌توان ۱۰۰ قبر را شمارش کرد. گورکنی می‌گوید بسیاری از کشته‌شدگان در سوریه در کنار درگذشتگان خانواده خود دفن شده‌اند. اسمیت تعداد کشته‌شدگان عراقی و لبنانی‌ها در حمایت از حکومت بشار اسد را حداقل ۳۰۰ و ۷۰۰ نفر تخمین می‌زند.

خزعلی امروزه دیگر مایل نیست به سوال‌های خبرنگاران غربی پاسخ دهد و این امر را به سخنگوی خود واگذار می‌کند.
Kazali

قیس خزعلی، رهبر گردان عصایب اهل الحق

وهاب الطائی به نوعی نقطه مقابل اوست: با زن‌ها دست می‌دهد، آراسته است و از گوته نقل می‌آورد. او حتی اوصافی دوستانه در مورد آمریکایی‌ها بیان می‌کند. طائی شرکت عراقی‌ها در جنگ داخلی سوریه را تکذیب نمی‌کند، اما می‌گوید: «خیلی‌ها نیرو به سوریه می‌فرستند و بعد ادعا می‌کنند که گروه ما این کار را انجام داده است، و این واقعیت ندارد، حتی یک نفر هم را روانه سوریه نکرده‌ایم.»

بعد شروع به ردیف کردن نام کشورهایی می‌کند که جنگجویان داعش از آنجا آمده‌اند، او همچنین با اشاره به نفرت داعش از تشیع، بر خطرات این امر برای عراق و در آینده برای اروپا تاکید می‌کند.

دیدگاه یادشده مشابه موضعی‌ست که مالکی دائما در حال تکرار آن است: عراق قربانی خشونت‌هایی‌ست که ناشی از درگیری‌های سوریه است. عباس بیاتی، نماینده مجلس و یکی از نزدیکان مالکی می‌گوید: «داعش و هم‌پیمانان محلی‌اش سعی می‌کنند ما را درگیر جنگ سوریه کنند. در این درگیری ما بی‌طرف هستیم.» اما در بهترین حالت این فقط نیمی از واقعیت است.
شبه‌نظامیان در دولت

عراق حریم هوایی خود را برای ایران آزاد گذاشته تا سلاح و نیرو به سوریه منتقل کند. واشنگتن بارها به این عمل دولت عراق اعتراض کرده، بی آن که به موفقیتی چشمگیر دست یافته باشد. یک مامور دولتی می‌گوید در مواردی نیروهای عراقی مستقیما از طریق هوایی، از نجف به دمشق منتقل می‌شوند. اما بیاتی این موضوع را تکذیب می‌کند و می‌گوید: «آنها به عنوان توریست به ایران و لبنان می‌روند و ما نمی‌توانیم مانع این امر شویم.»

عراق حریم هوایی خود را برای ایران آزاد گذاشته تا سلاح و نیرو به سوریه منتقل کند. اعتراض مکرر واشنگتن به این عمل نیز بی‌نتیجه بوده است.

شبه نظامیان دارای پست‌های دولتی هم هستند. هادی عامری نه تنها رهبر سازمان بدر بلکه وزیر ترابری و حمل و نقل هم هست و امور فرودگاه‌ها در حیطه اختیارات اوست.

ماه اوت سال گذشته، سازمان بدر ۱۵۰۰ جنگجو به سوریه فرستاده است. اواخر سال ۲۰۱۳ به محض خروج نیروهای آمریکایی از عراق، مالکی دست دوستی را به طرف خزعلی، رهبر گردان عصایب دراز کرد که به دلیل مبارزه علیه سربازان آمریکایی دو سال را در زندان سپری کرده بود.

در حال حاضر شبه‌نظامیان به طور کامل بخش‌هایی از بغداد را تحت کنترل دارند و همزمان در پلیس و ارتش دارای مقام‌هایی در سطح فرماندهی هستند. بعد از غلبه داعش بر موصل، آنها در عراق هم می‌جنگند در استان دیاله، شهر سامرا واقع شمال غربی بغداد و یا تلعفر بین موصل و مرز سوریه.

اسمیت معتقد است که جذب نیروهای شیعی توسط ایران در کشورهای حاشیه خلیج فارس، یمن و حتی افغانستان امری بسیار خطرناک برای عراق و منطقه است و اضافه می‌کند: «ایرانی‌ها اکنون نه تنها رهبری سیاسی شیعیان بلکه رهبری نظامی آنها را هم به عهده گرفته‌اند»

این امر جزئی از اهداف ایران از آغاز پیروزی انقلاب بود. اسمیت می‌گوید، اکنون که نفوذ آمریکایی در منطقه در حال کاهش است، ایرانی‌ها در موقعیت بسیار مناسبی هستند تا این خلاء را پر کنند.

منبع: تاتس

دویچه‌وله: علی خامنه‌ای گفت که ایران با دخالت آمریکا در مسایل داخلی عراق مخالف است. او بحران عراق را نه نتیجه جنگ شیعه و سنی بلکه ناشی از دعوای میان موافقان و مخالفان استقلال عراق دانست. داعش سه شهر دیگر عراق را اشغال کرده است.

آیت‌الله علی خامنه‌ای، رهبر جمهوری اسلامی ایران روز یکشنبه (۱ تیر / ۲۲ ژوئن) در دیدار با رئیس و مسئولان دستگاه قضایی در تهران به موضوع عراق نیز پرداخت.

خامنه‌ای گفت که پشت پرده “فتنه‌انگیزی” در عراق “قدرت‌های غربی سلطه‌گر و در رأس آنها رژیم آمریکا” قرار دارند.

او ضمن اشاره به “خصومت جدی نظام سلطه غرب با نظام اسلامی” و از جمله با جمهوری اسلامی ایران، بحران کنونی عراق را نتیجه تلاش قدرت‌های غربی، بخصوص آمریکا، برای “محروم کردن مردم عراق از دستاوردهایی چون حاکمیت نظام مردم‌سالاری” دانست.

رهبر جمهوری اسلامی گفت: «آمریکا از روال کنونی در عراق یعنی برگزاری انتخاباتی با مشارکت خوب مردم و تعیین گزینه‌های مورد اعتماد مردم، راضی نیست زیرا آمریکا به دنبال آن است که عراق تحت سلطه قرار گیرد و افراد گوش به فرمان آمریکا حاکم باشند.»

خامنه‌ای ضمن رد گفته کسانی که رویدادهای عراق را نتیجه جنگ شیعه و سنی می‌دانند، گفت که دعوای اصلی در عراق “میان کسانی است که میخواهند عراق به اردوگاه آمریکا ملحق شود و کسانی که خواهان استقلال عراق هستند”.

او تاکید کرد که جمهوری اسلامی با هر گونه دحالت آمریکا در مسايل داخلی عراق مخالف است و معتقد است که “مردم و دولت و مرجعیت دینی این کشور” می‌توانند خود بر این بحران غلبه کنند.

آمریکا در روزهای اخیر از جمله با اعزام ۳۰۰ مشاور نظامی آمریکایی به عراق موافقت کرده بود.

خامنه‌ای این سخنان را در حالی ابراز می‌دارد که از خود جمهوری اسلامی همواره به دلیل دخالت در مسايل عراق با پشتیبانی از گروه‌های شیعی انتقاد شده است.

همچنین رسانه‌های داخلی و بین‌المللی در هفته‌های اخیر از فعالیت‌های ایران در دو سطح گردآوری نیروهای داوطلب برای اعزام به عراق و نیز دادن مشاوره و ارسال تجهیزات نظامی به این کشور خبر داده‌اند.

بحث درباره مسئول هرج و مرج در عراق

اینکه چه کسی مسئول وضعیت پرخشونت و بحرانی عراق و پیشروی نیروهای “دولت اسلامی عراق و شام” است این روزها موضوع مهم بحث رسانه‌های جهان است. در بسیاری از رسانه‌ها بیش از هرچیز مسئولیت دولت جورج دبلیو بوش، معاون او، دیک چینی، و وزیر دفاع وقت، دونالد رامسفلد، مطرح می‌شود. اما همچنین بسیاری از تحلیلگران دولت نوری مالکی را مسئول می‌شمرند که “به جای تلاش برای حفظ وحدت عراق، با سیاستی فرقه‌گرایانه کشور را به سمت تجزیه هدایت کرده است”.

در برخی رسانه‌ها مسئولیت اوباما نیز برای هرج و مرج کنونی در عراق مطرح شده است. در پاسخ به این انتقاد روزنامه فرانسوی “لوموند” در شماره روز یکشنبه خود می‌نویسد برای آنکه بتوان اوباما را مسئول وضعیت حاضر در عراق دانست باید بسیار “بی‌شرم” بود.

این روزنامه نیز به جز خود عراقی‌ها، جورج دبلیو بوش را که دستور حمله نظامی به عراق را داده بود مسئول اصلی ناملایمات و بحران کنونی در عراق می‌داند، چون حمله نظامی به فرمان بوش بود که موجب “از هم گسیختن دولت در عراق، از هم پاشیدن ارتش این کشور و تشدید اختلاف‌های مذهبی و انفجار افراط‌گرایان شد”.
[خواست داعش برپایی دولتی اسلامی از عراق تا دریای میانه است]

خواست داعش برپایی دولتی اسلامی از عراق تا دریای میانه است

“داعش” سه شهر دیگر استان انبار را اشغال کرد

پیکارگران گروه اسلام‌گرای افراطی “دولت اسلامی عراق و شام” (داعش) کنترل خود بر منطقه شمال غربی عراق را تحکیم می‌بخشند. به گفته محافل نظامی عراق، “داعش” روز یکشنبه سه شهر دیگر در استان انبار را اشغال کرد.

بدین ترتیب شبه‌نظامیان سنی مناطق وسیعی در مرز سوریه و عراق را در دست کنترل دارند. نیروی هوایی عراق به چند پایگاه نیروهای داعش در خاک سوریه حمله کردند.

در این میان شمار گزارش‌ها درباره درگیری میان گروه‌های رقیب سنی در عراق افزایش یافته است.

دولت عراق هم در حال بسیج نیروهای داوطلب شیعی برای مبارزه علیه داعش است.

به گزارش رویترز، یک همکار سازمان اطلاعاتی ارتش عراق که نمی‌خواست نامش فاش شود، گفت که اندک زمانی پس از عقب‌نشینی نیروهای ارتش عراق در بامداد یکشنبه از راوه، عانا و رطبه در استان انبار، نیروهای داعش شروع به پیشروی کردند.

داعش در روز جمعه گذشته شهر قائم در استان انبار و در نزدیکی مرز سوریه را به تصرف خود درآوردند. تصرف شهرهای مرزی به داعش امکان می‌دهد که با دردسر کمتر به رزمندگان خود در عراق و سوریه اسلحه برساند.

به گفته اپوزیسیون سوریه، داعش که در پی بنای دولتی اسلامی از عراق تا دریای میانه است، سه شهر مهم استراتژیک سوریه در منطقه مرزی را نیز اشغال کرده است.

تلاش جان کری برای کمک به رفع بحران عراق

وزیر امور خارجه آمریکا، جان کری، روز یکشنبه سفری شش روزه را به منظور تلاش برای رفع هرج و مرج در عراق آغاز کرده است. او پس از سفری چندساعته به مصر، با همتای اردنی خود در امان دیدار خواهد کرد تا با او درباره وضعیت عراق به رایزنی بپردازد.

کری سپس در نشست وزیران امور خارجه ناتو در بروکسل شرکت خواهد جست و پس از آن در پاریس با نمایندگان کشورهای متحد با آمریکا در منطقه خلیج فارس دیدار و گفتگو خواهد کرد.