اخبار

رادیوفردا: روزنامه نیویورک تایمز به نقل از چهار مقام کنونی و سابق ایالات متحده گزارش داد که دونالد ترامپ روز پنج‌شنبه ۲۲ آبان طی نشستی در کاخ سفید از مشاوران ارشد خود پرسیده که آیا امکانی برای اقدام علیه سایت‌های هسته‌ای مهم ایران در هفته‌های آتی وجود دارد یا نه.

این گزارش که شامگاه دوشنبه ۲۶ منتشر شده است، می‌گوید که اما مشاوران ارشد آقای ترامپ او را از این تصمیم که با استفاده از نیروی دریایی دست به حمله بزند، منصرف کردند.

به نوشته نیویورک‌تایمز، همه این مشاوران از جمله مایک پنس معاون رئیس جمهوری، مایک پومپئو وزیر امور خارجه، کریستوفر میلر سرپرست وزارت دفاع، و ژنرال مارک مایلی رئیس ستاد مشترک ایالات متحده هشدار دادند که حمله به نیروهای ایران می‌تواند به سادگی منجر به یک نبرد گسترده‌تر در هفته‌های پایانی ریاست جمهوری آقای ترامپ شود.

جلسه دونالد ترامپ با مشاوران ارشد خود یک روز پس از گزارش بازرسان آژانس بین‌المللی انرژی اتمی انجام شده است که اعلام کردند ذخایر اورانیوم غنی‌شده ایران افزایش چشم‌گیری یافته است.

نیویورک تایمز می‌نویسد که هدف هر حمله‌ای، خواه موشکی و خواه سایبری، تاسیسات هسته‌ای نطنز خواهد بود که ذخایر اورانیوم غنی‌شده ایران در آنجا اکنون ۱۲ برابر بیشتر از میزان تعیین‌شده در توافق هسته‌ای است.

بازرسان آژانس بین‌المللی انرژی اتمی همچنین در گزارش روز چهارشنبه خود عنوان کرده بودند که ایران به آنها اجازه نداده تا از یک سایت مشکوک که گمان می‌رود قبلا در آن آزمایش هسته‌ای انجام شده است، بازدید کنند.

آقای ترامپ در این حال از مشاوران خود پرسیده که او چه واکنشی به ایران می‌تواند نشان بدهد. به نوشته نیویورک تایمز، پس از آن که آقای پومپئو و ژنرالی مایلی نسبت به مخاطرات حمله از طریق نیروی دریایی هشدار دادند، مقامات حاضر در جلسه به این نتیجه رسیدند که حمله موشکی از دستور کار خارج شده، اما با این حال آقای ترامپ احتمالا شیوه‌های حمله به تاسیسات ایران و متحدانش و همین‌طور حمله به شبه‌نظامیان تحت حمایت ایران در عراق را بررسی کند.

شماری از مشاوران امنیتی دونالد ترامپ نیز شامگاه چهارشنبه، یک روز قبل از این نشست در کاخ سفید، با یکدیگر دیداری داشتند که موضوع آن ایران بود.

این گزارش می‌گوید که حمله به ایران اگرچه به مذاق پایگاه اجتماعی دونالد ترامپ خوش نمی‌آید چرا که آنها مخالف درگیر شدن بیشتر آمریکا در جنگ‌های خاورمیانه هستند، اما این اقدام به طور حتم می‌تواند روابط تهران با واشینگتن را خراب‌تر کند به طوری که برای جو بایدن، رئیس جمهور منتخب ایالات متحده، احیای توافق هسته‌ای با ایران سخت‌تر بشود.

جو بایدن وعده داده که ایالات متحده را به توافق هسته‌ای بازمی‌گرداند. بریتانیا، فرانسه و آلمان، سه متحد اروپایی آمریکا همواره مخالف اقدام دونالد ترامپ در خروج از برجام بوده‌اند.

دویچه‌وله: چهار تانکر نفتی پس از نقض تحریم‌های آمریکا در ارتباط با حمل غیرقانونی و مخفیانه نفت خام ایران خلع پرچم شدند. شبکه “ان‌بی‌سی” با انتشار تصاویر ماهواره‌ای، از انتقال نفت توسط تانکرهای ایرانی به این تانکرها خبر داده است.

بر اساس تحقیقات صورت گرفته از سوی شبکه خبری “ان‌‌بی‌سی”، چهار نفتکش به اتهام حمل غیرقانونی نفت ایران، خلع پرچم شده‌اند. بر اساس تحریم‌های نفتی ایران از سوی ایالات متحده آمریکا، همکاری با جمهوری اسلامی ایران برای حمل نفت خام این کشور ممنوع و مشمول تحریم شده است.

تصاویر منتشر شده از سوی شرکت “تانکر ترکرز” حکایت از ورود مخفیانه این تانکرها به آب‌های ایران و انتقال نفت از طریق تانکرهای متعلق به دولت جمهوری اسلامی به این تانکرها دارد. “تانکر ترکرز” حرکت نفتکش‌ها در آب‌های جهان را رصد می‌کند.

به کانال دویچه وله فارسی در تلگرام بپیوندید

شرکت “تانکر ترکرز” در گزارش خود نوشته است که تعامل پیچیده بین تانکرهای ایرانی و این نفتکش‌های خارجی برای پنهان کردن رد حمل نفت ایران صورت گرفته است. بر اساس گزارش این شرکت، هدف از این اقدامات، دور زدن تحریم‌های نفتی ایران بوده است.

اطلاعات بیشتر درباره حمل نفت ایران

موضوع به گزارشی مربوط می‌شود که حدود چهار هفته پیش، توسط شبکه خبری “ان‌بی‌سی” منتشر شده بود. در آن گزارش آمده بود که چهار تانکر متعلق به دولت سنت کیتس و نویس در حمل غیرقانونی نفت خام ایران مشارکت داشته‌اند.

کشور کوچک و جزیره‌ای سنت کیتس و نویس در حوزه دریای کارائیب قرار دارد. شبکه خبری یاد شده در گزارشی که در روز ۳۱ ژوئیه منتشر کرده مدعی شده بود که ۱۵ کشتی، از جمله چهار نفتکش کشور یاد شده در حمل غیرقانونی نفت ایران مشارکت داشته‌اند.

نام این تانکرها در گزارش “ان‌بی‌سی” گیسل، اکاترینا، لرآکس و آمفیتریتی اعلام شده است. اکنون گفته می‌شود که پنج روز پس از انتشار تصاویر ماهواره‌ای و گزارش شرکت “تانکر ترکرز”، دولت سنت کیتس و نویس از این چهار تانکر خلع پرچم کرده است.

بر اساس قوانین دریانوردی هر کشتی در حال حرکت در آب‌های بین‌المللی موظف به حمل پرچم کشوری مشخص است. بدون پرچم کشوری مشخص، این کشتی‌ها قادر به پهلو گرفتن در بنادر یا بهره گرفتن از بیمه‌های دریایی نخواهند بود.

سازمان ثبت بین‌المللی کشتی‌های کشور یاد شده اعلام کرده است که با هرگونه فعالیتی که با هدف نقض تحریم‌ها صورت بگیرد، قاطعانه برخورد خواهد کرد.

در گزارش این سازمان آمده است که تانکر گیسل به اتهام ورود غیرقانونی به آب‌‌های ایران خلع پرچم شده است. سخنگوی سازمان ثبت‌بین‌المللی کشتی‌ها همچنین اعلام کرده است که از سایر نفتکش‌های خاطی نیز خلع پرچم شده است.

شبکه خبری “ان‌بی‌سی” همچنین اعلام کرده است که سه تانکر از چهار تانکر یاد شده تحت قرارداد با شرکتی هندی به نام “فلورتا شیپ منیجمنت” بوده‌اند. تانکر چهارم نیز تحت قرارداد با شرکت هندی “راول شیپ منیجمنت” بوده است.

امتناع از اعلام موضع

تماس خبرنگار “ان‌بی‌سی”، راف سانچز، با مسئولین دو شرکت هندی نام برده برای تایید این خبر، بی پاسخ مانده است. از سوی دیگر، مقامات جمهوری اسلامی ایران نیز به درخواست این خبرنگار پاسخ مثبت نداده‌اند.

همین گزارش در ادامه می‌افزاید که جمهوری اسلامی حمل و فروش غیرقانونی نفت خام خود را پنهان و تکذیب نمی‌کند.

“ان‌بی‌سی” در همین رابطه به اظهارات غلامرضا انصاری، معاون وزارت امور خارجه ایران اشاره کرده است.

به کانال اینستاگرام دویچه وله فارسی بپیوندید

گزارش یاد شده به نقل از غلامرضا انصاری چنین نوشته است: «چین تنها کشوری است که رسما از ایران نفت خریداری می‌کند. گرچه ما راه‌های خودمان را برای برای صدور نفت به دیگر کشورها داریم.»

“تانکر ترکرز” از حمل غیرقانونی میلیون‌ها بشکه نفت خام توسط ایران خبر داده است. فروش نفت ایران بر روی آب، یکی از شیوه‌هایی است که جمهوری اسلامی برای دور زدن تحریم‌ها دنبال می‌کند.

رادیوفردا: مایک پومپئو، وزیر خارجه ایالات متحده، روز پنج‌شنبه در پی ارائه درخواست رسمی واشینگتن به سازمان ملل برای بازگشت تحریم‌های بین المللی علیه ایران گفت که آمریکا برای اجرای این تحریم‌ها همه کار خواهد کرد.

اما در نقطه مقابل، سه قدرت اروپایی طرف توافق هسته‌ای با ایران تاکید کردند که از خواسته ایالات متحده حمایت نمی‌کنند.

یک هفته پس از ناکامی آمریکا در تصویب قطعنامه پیشنهادی خود در شورای امنیت سازمان ملل متحد برای تمدید تحریم‌های تسلیحاتی ایران، آقای پومپئو با حضور در مقر سازمان ملل متحد در نیویورک خواستار فعال کردن مکانیسم ماشه و بازگشت تحریم‌های این سازمان علیه ایران شد.

وی با اشاره به فرایند ۳۰ روزه‌ای که قطعنامه ۲۲۳۱ شورای امنیت سازمان ملل برای فعال شدن مکانیسم ماشه پیش‌بینی کرده است، گفت که از روز سی و یکم، تحریم‌ها علیه ایران بازمی‌گردد و همه کشورهای عضو سازمان ملل نیز باید از آن تبعیت کنند.

آن‌چه به عنوان مکانیسم ماشه شهرت یافته است، ساز و کاری در توافق هسته‌ای قدرت‌های جهانی با ایران است که اجرای تعهدات طرفین را تضمین می‌کند. بر این اساس، کشورهایی که در توافق هسته‌ای مشارکت داشته‌اند می‌توانند ادعا کنند که ایران از تعهدات خود عدول کرده و در نهایت طی فرایندی حقوقی تحریم‌های سازمان ملل علیه جمهوری اسلامی را بازگردانند.

اما ایران، اتحادیه اروپا، چین و روسیه می‌گویند از آنجا که آمریکا از برجام خارج شده است، دیگر عضو مشارکت کننده تلقی نمی‌شود و نمی‌تواند از مکانیسم ماشه استفاده کند.

سه کشور اروپایی فرانسه، بریتانیا و آلمان نیز در پی اقدام مایک پومپئو بیانیه مشترکی منتشر کردند که تصریح می‌دارد ایالات متحده از برجام خارج شده و از این رو نمی‌توانند از خواسته واشینگتن حمایت کنند.

این سه کشور تاکید کرده‌اند که همچنان خود را به توافق هسته‌ای با ایران متعهد می‌دانند. مجموع این مواضع اما انتقاد وزیر خارجه ایالات متحده را به دنبال داشت که اروپایی‌ها را متهم کرد «جانب آیت‌الله‌ها را گرفته‌اند».

آقای پومپئو اظهار داشت: «هیچ کشوری به جز ایالات متحده این شهامت و جدیت را نداشت که قطعنامه‌ای [برای تمدید تحریم تسلیحاتی ایران] ارائه کند. آنها در عوض انتخاب کردند که جانب آیت‌الله‌ها را بگیرند.»

قطعنامه پیشنهادی آمریکا تنها یک رای مثبت جمهوری دومینیکن و یک رای خود ایالات متحده را توانست کسب کند در حالی که یازده عضو دیگر شورای امنیت به آن رای ممتنع دادند و چین و روسیه هم رای منفی.

مایک پومپئو در اظهارات روز پنج‌شنبه خود این اقدام دیگر کشورهای عضو شورای امنیت را یک «اشتباه عظیم» توصیف کرد، امری که موجب شد آمریکا درخواست فعال کردن مکانیسم ماشه را مطرح کند.

با این حال مجید تخت روانچی، نماینده ایران در سازمان ملل متحد، اطمینان داد که آمریکا امکان بازگرداندن تحریم‌های بین‌المللی علیه تهران را ندارد و شکست می‌خورد.

آقای تحت روانچی که در نشستی خبری در مقر سازمان ملل حضور یافته بود، اظهار داشت: «به دلیل نبود استدلال قانونی مطمئن هستیم شورای امنیت باز هم آخرین حرکت آمریکا در زمینه اجرایی شدن مکانیزم ماشه را رد می‌کند.»

وی استدلال آمریکا را «جعلی» توصیف کرد و گفت که واشینگتن «با طرح این پیشنهاد همه کشورهای عضو سازمان ملل را به سخره گرفته است، زیرا آنها از برجام خارج شده‌اند و بار دیگر نمی‌توانند درباره برجام اظهار نظر کنند».

مایک پومپئو اما می‌گوید در قطعنامه سازمان ملل روشن است و چون ایالات متحده توافق هسته‌ای را امضا کرده، می‌تواند درخواست فعال کردن مکانیسم ماشه را مطرح کند.

بی‌بی‌سی: مایک پومپئو، وزیر امور خارجه آمریکا، با سفر به نیویورک رسما شکایت کشورش مبنی بر «تخلف» ایران از توافق هسته‌ای (برجام) را به ریاست دوره‌ای شورای امنیت که بر عهده اندونزیست تسلیم کرده است. با این حال سایر اعضای دایم شورا گفته اند اقدام آمریکا اعتباری ندارد.

کلی کرافت، نماینده دائم آمریکا در سازمان ملل متحد روز پنجشنبه (۲۰ اوت)‌ گفت با ارائه سند مذکور روند فعال شدن مکانیسم موسوم به ماشه برای بازگرداندن همه تحریم‌های مرتبط با برنامه هسته‌ای سازمان ملل متحد علیه ایران رسما فعال شده است.

بریتانیا، فرانسه و آلمان در واکنش گفتند نمی توانند از اقدام آمریکا حمایت کنند چون با تلاش ها برای حفظ توافق هسته ای ایران، برجام، ناسازگار است.

آنها در بیانیه مشترکی خطاب به رئیس شورا نوشتند: “آلمان، فرانسه و بریتانیا دیگر آمریکا را براساس قطعنامه ۲۲۳۱عضو برجام نمی دانند و بنابراین اعلامیه آمریکا (برای فعال کردن مکانیسم ماشه) را موثر نمی دانند”.

آنها جای دیگری توضیح دادند که با توجه به خروج آمریکا از برجام اقدام آمریکا در فعال کردن این مکانیسم “تاثیر حقوقی” ندارد و این کشور عملا نمی تواند مکانیسم را فعال کند.

این سه کشور در پایان نامه به رئیس شورای امنیت نوشتند: “ما به عنوان طرف های متعهد برجام معتقدیم که باید به تلاش برای رسیدگی به مسائل جاری ناشی از عدم تعهد سیستماتیک ایران به تعهداتش در برجام ادامه دهیم.”

آنها پیشتر ایران را ترغیب کردند “کلیه تدابیر ناسازگار با تعهدات هسته ای را کنار بگذارد و بدون تاخیر تعهداتش را به طور کامل اجرا کند.”

براساس برجام اگر کشوری از مکانیسم ماشه استفاده کند شورای امنیت ۳۰ روز وقت خواهد داشت قطعنامه‌ای را برای تمدید تحریم‌های هسته ای تصویب کند، در غیر این صورت، تحریم‌ها خود به خود بازخواهد گشت.

در واکنش آقای پومپئو متحدان اروپایی آمریکا را به “جانبداری از آیت الله ها” متهم کرده است.

آقای پومپئو گفت: “هیچ کشوری به جز ایالات متحده جرات و باور لازم را برای طرح یک قطعنامه نداشت. آنها در عوض تصمیم گرفتند از آیت الله ها جانبداری کنند.”

در پی خروج آمریکا از برجام در سال ۲۰۱۸ ایران چند تعهد از جمله در زمینه حجم اورانیوم غنی شده را زیر پا گذاشته است.

آقای پومپئو ساعتی بعد گفت تمدید نکردن تحریم تسلیحاتی علیه ایران “اشتباه خیلی بزرگی” خواهد بود و افزود که آمریکا هرگز اجازه نخواهد داد ایران آزادانه اقدام به خرید و فروش سلاح های متعارف مثل تانک کند.

آمریکا هفته پیش در تصویب پیش‌نویس قطعنامه تمدید تحریم‌های تسلیحاتی ایران ناکام ماند. تحریم تسلیحاتی ایران قرار است براساس قطعنامه ۲۲۳۱ که در تایید برجام تایید شد در ماه اکتبر منقضی شود.

روسیه و چین هم در نامه های جداگانه ای به رئیس شورای امنیت اقدام آمریکا را “نامشروع” خوانده اند.

خبرگزاری رویترز به نقل از دیپلمات ها گزارش می دهد روسیه خواستار تشکیل جلسه ای در روز جمعه در این باره شده است.

نماینده روسیه پیشتر قصد آمریکا برای فعال کردن این سازوکار را رد کرد و گفت فقط کشورهایی می توانند چنین کنند که همچنان بخشی از توافق سال ۲۰۱۵ باشند.

واسیلی نبنزیا سفیر روسیه در سازمان ملل گفت: “ما این را به عنوان مکانیسم ماشه قبول نمی کنیم. او (پومپئو) مکانیسم ماشه را فعال نمی کند. این مکانیسم را فقط کشورهای مشارکت کننده در برجام می توانند فعال کنند، اما آمریکا دیگر جزو برجام نیست.”

در واکنشی دیگر بنیامین نتانیاهو، نخست وزیر اسرائیل، اقدام آمریکا را ستایش کرده و از جهان خواسته در این زمینه از آمریکا حمایت کنند. اسرائیل از ابتدا با توافق هسته ای ایران مخالف بود.

آقای نتانیاهو گفت: “کشورهایی که احساس مسئولیت می کنند باید از تلاش آمریکا در زمینه یافتن یک راه حل واقعی حمایت کنند، راه حلی که مانع ساختن سلاح های اتمی توسط ایران خواهد شد.”

ایران تلاش برای ساخت بمب اتمی را رد می کند.

در آستانه اقدام آمریکا، محمد جواد ظریف، وزیر امور خارجه ایران، با ارسال نامه‌ای به دیان دجانی نماینده دائم اندونزی در سازمان ملل متحد که رئیس دوره ای شورای امنیت است «اقدام غیرقانونی ایالات متحده برای سو استفاده از ساز و کارهای مندرج در توافق هسته‌ای برای احیای تحریم ها» را رد کرد.

به گزارش خبرگزاری رسمی جمهوری اسلامی (ایرنا)، آقای ظریف در نامه خود گفته جمهوری اسلامی بر این عقیده است که «ایالات متحده از هیچ حقی برای اعمال دوباره بندهای قطعنامه‌های لغو شده برخوردار نیست.»

در ادامه این نامه آمده است: «مقام‌های آمریکایی در موارد متعددی به پایان مشارکت این کشور در برجام اشاره کردند که از جمله آن رئیس جمهوری ایالات متحده در فرمان اجرایی خود بارها به تحریم‌های مرتبط با هسته‌ای ایران اشاره کرده است که این کشور در هشت مه ۲۰۱۸ مشارکت ایالات متحده در برجام را متوقف کرده است.»

دونالد ترامپ، رئیس جمهور آمریکا، روز چهارشنبه گفت مکانیسم ماشه را فعال خواهد کرد.

چین و روسیه در کنار ایران می گویند آمریکا به خاطر آن که برجام را ترک کرده است اجازه استناد به آن برای توسل به مکانیسم ماشه را ندارد اما آمریکا این استدلال را رد می کند.

دیپلمات ها در سازمان ملل متحد گفته اند که با توجه به خروج آمریکا از برجام بازگرداندن تحریم ها براساس مکانیسم ماشه دشوار و پرهرج و مرج خواهد بود چون روسیه، چین و سایر کشورها قانونی بودن اقدام آمریکا را زیر سوال می برند.

جان بولتون، مشاور سابق امنیت ملی دولت ترامپ، اخیرا در مصاحبه ای با بی بی سی فارسی گفت که براساس قطعنامه ۲۲۳۱ شورای امنیت اگر کشوری بخواهد مکانیز ماشه را فعال کند باید “درحال حاضر” عضو شرکت کننده در برجام باشد. آن قطعنامه در سال ۲۰۱۵ برای تایید برجام تصویب شد.

اتحادیه اروپا هم گفته است که آمریکا را فاقد حق فعال کردن مکانیسم ماشه برای بازگرداندن تحریم های بین المللی علیه ایران می داند. یکی از سخنگویان جوسپ بورل، رییس سیاست خارجی اتحادیه اروپا، روز ۱۶ اوت گفت “آمریکا به خاطر خروج از توافق هسته ای از چنین حقی برخوردار نیست.”

اما آمریکا به عنوان یکی از کشورهایی که قطعنامه ۲۲۳۱ را تایید کرده اند می گوید حق استفاده از مکانیزم ماشه را دارد.

آمریکا هفته پیش در تصویب پیش‌نویس قطعنامه تمدید تحریم‌های تسلیحاتی ایران ناکام ماند.

وزارت خارجه آمریکا در بیانیه روز چهارشنبه خود نوشت گام تازه در پی “ناکامی غیرقابل توجیه” هفته پیش در تمدید تحریم های ایران که آن را “بزرگترین دولت حامی تروریسم و یهودستیز” خواند صورت می گیرد.

آمریکا در سال ۲۰۱۸ از برجام خارج شد و تحریم‌های شدید و وسیعی را در راستای سیاست “فشار حداکثری” به اجرا گذاشت.

ایران یک سال بعد از خروج آمریکا، تعهدهای برجامی خود را در پنج مرحله کنار گذاشت و فعالیت‌های هسته‌ای خود را از سر گرفت.

آمریکا بیش از یک سال است در صدد تمدید این تحریم هاست و می‌گوید لغو تحریم تسلیحاتی ایران باعث افزایش درگیری در خاورمیانه می‌شود.

رادیوفردا: یک برنامه تلویزیونی اسرائیل درباره انفجار سالن سانتریفیوژهای نطنز مدعی است که روند خرابکاری برای انفجار از مدت‌ها پیش از روز حادثه در لوله‌ها و تجهیزاتی که ایران از خارج خریداری و وارد کرد، آغاز شد.

این برنامه با نام «زمان حقیقت»، ضمن بازسازی صحنه‌هایی با هنرپیشه‌ها بر اساس روایتی که عمدتاً رونن برگمن، گزارشگر اسرائیلی امور اطلاعاتی در روزنامه‌های نیویورک‌تایمز و یدیعوت آخرونوت، بیان می‌کرد، شامگاه ۲۱ مرداد پخش شد.

این برنامه از شبکه دولتی کان که بودجه آن را دولت اسرائیل می‌دهد، پخش شد.

شماری از مقامات امور اطلاعاتی و جاسوسی پیشین اسرائیل که همگی در دوره‌هایی در پیشبرد اهداف و سیاست کشورشان علیه ایران در سازمان‌های مختلف مانند موساد فعال بوده‌اند، در این برنامه اظهارنظر کردند؛ ارشدترین مقام در این برنامه داوید میدان، مسئول پیشین پروژه‌های موسوم به «تِوِل» (جهان) در موساد، معرفی شد.

با جان بولتون، مشاور امنیت ملی اخراج شده از کاخ سفید و نورمن رول، مسئول پیشین عملیاتی ایران در سی‌آی‌ای نیز در روزهای گذشته در واشینگتن برای این برنامه گفت‌وگو شده بود؛ به نظر می‌رسید که دیدگاه‌های دو مقام آمریکایی علیه ایران تندتر از مقامات اسرائیلی است.

انفجار در سایت نطنز در ساعات بامدادی روز ۱۲ تیر امسال احتمالاً مهم‌ترین اقدام خرابکاری علیه ایران بعد از رخنه دادن ویروس استاکس‌نت به رایانه‌های سایت‌های هسته‌ای ایران بوده است.

ایران ابتدا تلاش داشت این حادثه را کم‌اهمیت جلوه دهد اما تصاویر ماهواره‌ای که به دست دولت‌ها و رسانه‌های غربی رسید، وسعت ویرانی در این بخش از سایت نطنز را نشان داد.

ایران پس از چند روز اذعان کرد که سالن سانتریفیوژها کارایی خود را از دست داده و باید سالنی جدید در مکانی جدید ساخته شود.

مقامات ایران تأکید کرده‌اند که در بررسی‌های خود به دلیل اصلی حادثه را رسیده ولی اعلام آن را به زمان مناسب موکول می‌کنند زیرا انتشار آن، به مفهوم لزوم تغییراتی با مفاهیم عمیق در سیاست راهبردی ایران است و این کشور و منطقه را وارد شرایط جدیدی خواهد کرد.

سران ایران در همین حال گفته‌اند هرکشوری از جمله «رژیم صهیونیستی» در صورت دخالت در این اقدام، در زمان «مقتضی» بهای لازم را خواهد پرداخت.

رونن برگمن در روزهای نخست بعد از حادثه در چند گزارش برای نیویورک‌تایمز و به نقل از «منبع ارشد اطلاعاتی خاورمیانه» نوشته بود که انفجار کار اسرائیل بوده و با بمب صورت گرفته و برنامه اتمی ایران را دستکم برای دو سال به تأخیر انداخته است.

آویگدور لیبرمن، وزیر پیشین دفاع اسرائیل، فاش کرده بود که «منبع ارشد اطلاعاتی» که «نخست‌وزیر باید دهان او را ببندد»، یوسی کوهن، رئیس موساد است که به گفته آقای لیبرمن، از مدتی پیش کارزار خود را برای رسیدن به رهبری حزب لیکود با هدف نخست‌وزیر شدن بعد از پایان دوره ریاست موساد در تیر سال آینده، آغاز کرده است.

رونن برگمن در برنامه «زمان حقیقت» تأکید کرد که «نصب بمب‌ها در درون یک سری از لوله‌ها ماه‌ها قبل صورت گرفت». به نظر می‌رسد که این گفته آقای برگمن شاه‌بیت افشاگری این برنامه بود.

ضمن گفته‌های او، هنرپیشه‌هایی در این برنامه بازسازی شده پس از رسیدن به یک سایت حساس با یک ون بزرگ و در لباس تکنیسین‌ها و یا کارکنان دیگر مرتبط با برنامه اتمی، در حال کارگزاری بمب در درون لوله‌ها دیده شدند.

این بخش بازسازی شده ظاهراً برای القای این تصور بود که غیر از تجهیزات دستکاری شده که ایران آنها را از خارج خریداری و وارد سایت کرده، مأمورانی در خدمت موساد نیز به خود این تأسیسات رخنه کرده و در لوله‌هایی درون انبار سایت که قرار بود از آنها برای ساخت سانتریفیوژها استفاده شود، بمب‌گذاری کردند.

به گفته رونن برگمن، عواملی که این طرح را برنامه‌ریزی کردند عملاً خود را به شریک ایران در پیشبرد ساخت سالن ارتقای سانتریفیوژها مبدل کردند و در حالی که ایران برنامه تولید سانتریفیوژهای خود را پیش می‌برد، این عوامل پشت پرده هم انتظار روز موعود را می‌کشیدند.

او گفت هم اسرائیل و هم آمریکا توان اطلاعاتی و عملیاتی برای اجرای چنین طرحی را دارند و هر عاملی که آن را اجرا کرده سال‌ها فکر کرده که چطور خود را «شریک» فعالیت‌های نطنز کند، به گونه‌ای که وقتی کلید را فشار می‌دهند، بمب منفجر شود «حتی دیرتر».

به گفته برگمن، «گذاشتند که اقدامات ایران انجام شود و امکان دهند که ایرانی‌ها سایت و سالن را راه‌اندازی کنند و مدتی نیز کار آن به خوبی بگذرد و وقتی ایرانی‌ها مطمئن شوند که همه چیز درست است، سپس کلید را فشار دهند».

داوید میدان، مسئول پیشین بخش «جهان» در موساد گفت «ایرانی‌ها بامداد بیدار شده و دیدند که مقدس‌ترین مقدسات برنامه هسته‌ای آنها نابود شده است».

آهرون زئوی فرکش، یکی از رؤسای پیشین سازمان اطلاعات نظامی ارتش اسرائیل، در این برنامه گفت، این طرح با وجود تدابیر شدید امنیتی ایران درباره سایت‌های هسته‌ای‌اش اجرا شده است.

این ژنرال پیشین گفت، آنچه که در سریال «تهران» در مورد تدابیر امنیتی در ایران دیده شد، در مقایسه با تلاش واقعی ایران برای مراقبت از اماکن حساس خود، «بازی کودکانه» است و نهادهای ایران که می‌دانند اسرائیل (با ماهواره‌هایش) هر روز چند بار آنها را رصد و نقشه‌برداری می‌کند، با برقراری تدابیر امنیتی چشم‌گیر در تلاش محافظت از سایت‌ها هستند.

اشاره او به سریالی بود که شبکه دولتی کان اسرائیل به تازگی پخش کرد؛ این سریال هشت قسمتی حول اعزام جاسوسان موساد با هدف خرابکاری در شبکه برق و ستاد پدافند هوایی خاتم‌الانبیا در ایران و آماده کردن زمینه جهت انهدام سایت‌های هسته‌ای ایران از سوی اسرائیل، تهیه شده بود. اما پخش سریال تخیلی دقیقاً با آغاز آتش‌سوزی‌ها، انفجارها و سپس انفجار نطنز هم‌زمان شد.

داوید میدان، مقام ارشد پیشین موساد، گفت در این کشاکش مخفی، وضعیت ناک‌‌اوت وجود ندارد. باید طیف وسیعی از اهداف و برنامه داشت؛ باید در طرف مقابل ناآرامی ایجاد کرد که هر لحظه ضربه دیگری بخورد.

برنامه «زمان حقیقت» به سایر انفجارها و آتش‌سوزی‌های دوره اخیر در ایران، حمله سایبری محدود اسرائیل به بندر رجایی در جنوب ایران در «پاسخ» به حمله سایبری ایران به سامانه آب اسرائیل، رویدادها و تحرکات سال گذشته ایران در خلیج فارس و حملات موشکی ایران به تأسیسات نفتی عربستان پرداخت؛ مقامات اسرائیلی گفتند کشورشان از دقت و کارایی این حمله به سعودی غافلگیر شد.

جان بولتون نیز رویدادهایی مانند انفجار تیرماه در منطقه پارچین و آتش‌سوزی‌ها در زیرساخت‌های خوزستان و دیگر نقاط ایران در هفته‌های گذشته را «حملاتی» در ردیف «حمله به نطنز» نامید.

او گفت با این «طیف وسیع حملات، دیگر هیچ جایی در درون ایران نیست که ایرانی‌ها بتوانند از آن مراقبت کنند و تنها سخن از اماکن هسته‌ای و نظامی نیست بلکه از نظر (محل‌های زندگی) مقامات آنها نیز هست و نابودی (قاسم) سلیمانی این را به خوبی نشان داد».

آقای بولتون در پاسخ به این پرسش که آیا انفجار نطنز کار موساد اسرائیل است، گفت از حیث ابتکار و توانایی، اسرائیل می‌توانسته آن را «به سهولت» انجام دهد؛ شاید کار کشور دیگری بوده؛ شاید کشوری در خلیج فارس. اما هر کس که کرده باید ادامه دهد.

وی در این گفت‌وگو هر چند به صورت تلویحی اما کاملا مفهوم توصیه به انجام حمله نظامی از سوی اسرائیل از طریق بمباران هوایی سایت‌های اتمی ایران تا قبل از روز انتخابات ریاست جمهوری آمریکا داشت.

به گفته جان بولتون، اگر کسی می‌خواهد کاری بکند باید تا پیش از روز سوم نوامبر باشد زیرا به ادعای او، ترامپ اگر در کاخ سفید بماند در دوره دوم ریاست‌جمهوری‌اش برای رسیدن به توافق با ایران در برابر تهران کوتاه خواهد آمد. او مدعی شد که آقای ترامپ از برنامه هسته‌ای ایران درک درستی ندارد و تنها خواهان دیدار با سران ایران است.

در شبی که این برنامه از تلویزیون اسرائیل پخش شد، دونالد ترامپ بار دیگر در سخنانی در زمینه مسائل داخلی آمریکا، جان بولتون را «احمق» و «جنگ‌افروز» نامیده بود.

نورمن رول، مسئول پیشین عملیاتی ایران در سی‌آی‌ای، در گفت‌وگو با برنامه «زمان حقیقت» در مورد انفجار نطنز، با اشاره به عملکرد جمهوری اسلامی ایران گفت «انسان‌های بدی که کارهای بد انجام می‌دهند، بدبیاری نصیب‌شان می‌شود. آنها باید فکر کنند که چطور به این بدشانسی پایان دهند؛ باید به اقدامات شرورانه‌ که تهدیدی برای جان شهروندان بی‌گناه اسرائیل و جامعه جهانی است، خاتمه دهند».

در همین حال، مقامات اسرائیلی که در این برنامه با آنها گفت‌وگو شد، اذعان داشتند که همه اقدامات کشورشان و جامعه جهانی در قبال ایران و حتی تحریم‌های فلج کننده دو سال اخیر آمریکا، هرگز نخواهد توانست ایران را از اشتیاق برای داشتن برنامه اتمی بازدارد و این اقدامات تنها این برنامه را با تأخیر روبه‌رو می‌کند.

مقامات اسرائیلی همچنین اذعان داشتند که با وجود وضع وخیم اقتصادی و معیشتی و نداشتن بودجه و تظاهرات خشمگینانه ‌مردم ایران در دوره‌ اخیرر و نبود امید و آینده برای میلیون‌ها جوان بیکار و دانش‌آموخته و حتی بعد از کشته شدن قاسم سلیمانی با دستور دونالد ترامپ، رژیم ایران نه تنها متزلزل نشده بلکه نشانه‌ای از کاهش اراده آن برای حفظ حکومت دیده نمی‌شود و بعد از حدود ۴۲ سال حکومتمداری تجربه کافی را برای رویارویی با شرایط دشوار آموخته است.

این مقامات اسرائیلی بر این باور بودند که سرقت اسناد اتمی ایران با هدف متقاعد کردن دونالد ترامپ به خروج آمریکا از برجام، و سیاست «فشار حداکثری» آمریکا و شروط اعلام‌شده ۱۲گانه مایک پمپئو، وزیر خارجه آمریکا، ایران را نه به نرمش و تسلیم، بلکه به تحریکاتی در خلیج فارس علیه عربستان و سایر منافع آمریکا کشاند و تهران همچنین سیاست «مقاومت حداکثری» را در پیش گرفت.

به گفته رونن برگمن، دونالد ترامپ در برابر همه تحرکات و تحریکات ایران ساکت بود و هر بار از نشان دادن واکنش نظامی به تهران خودداری می‌کرد تا جایی که سرانجام او دستور ترور «شاهزاده» (قاسم سلیمانی) را صادر کرد هر چند که طرح‌‌های کشتن فرمانده وقت نیروی قدس سپاه از مدت‌ها قبل از سوی آمریکا آماده بود.

اما مقامات اسرائیلی اجماع داشتند که ایران با وجود تحمل مرگ قاسم سلیمانی و انفجار سایت نطنز، در انتظار نتایج انتخابات آبان آمریکا صبوری خواهد کرد و فعلاً واکنشی سخت نشان نخواهد داد تا شاید امکان بازگشت واشینگتن به توافق را حفظ کند.

در بخش پایانی برنامه، رونن برگمن با اشاره به سخنان بنی گانتس، وزیر دفاع اسرائیل، در مورد انفجار نطنز، گفت «با رویکرد تازه‌ای روبه‌رو هستیم که می‌گوید از اینکه ایرانی‌ها بدانند چه عاملی پشت حمله است، مضطرب نشد».

اما مقام پیشین ارشد موساد که برنامه با سخنان او به پایان رسید، گفت، هنگام سخن گفتن از موفقیت این یا عملیات در جنگ در برابر ایران باید لحظاتی باشد که با خود تأمل کرده و فکر کنیم که ممکن است روزی برسد که ایران به کشور (حکومت) دیگری مبدل شود… و من به عنوان کسی که تمامی عمر حرفه‌ای‌ام در بخش عملیاتی سازمان (موساد) در نبرد مقابل ایران بوده‌ام، می‌گویم که این امر محتمل است. در شرایط کنونی که دود این رویارویی را در آسمان مشاهده می‌کنیم، بیان چنین امری شاید مانند هذیان‌گویی و کودکانه باشد اما من می‌گویم هذیان نیست و ایران همانگونه که الان دشمن بزرگ اسرائیل است، مانند آن زمان که قبلاً نبود، ممکن است تغییر کند.

بی‌بی‌سی: محمد سعیدی، مدیرعامل اسبق شرکت کشتیرانی جمهوری اسلامی ایران، به اتهام فساد مالی بازداشت شده است. رسانه های ایران پاییز سال گذشته چند هفته پس از کناره‌گیری او از ریاست شرکت کشتیرانی، گزارش هایی مبنی بر بازداشت او به اتهام دریافت رشوه ۴۴ میلیارد تومانی منتشر کرده بودند اما ظاهرا پس از مدت کوتاهی آزاد شده بود.

آقای سعیدی را می‌توان یکی از سیاستمداران “مرموز” ایران محسوب کرد. در برخی از منابع ایرانی گفته شده که مدرک تحصیلی این سیاستمداران ۵۹ ساله “دیپلم” است و در برخی از رسانه ها صاحب “دکترای حقوق بین‌المل، دکترای شیمی و دکترای مدیریت استراتژیک” معرفی شده است.

وب سایت مشرق نیوز نزدیک به سازمان اطلاعات سپاه پاسداران می‌گوید او در سال ۱۳۶۳ با تشکیل وزارت اطلاعات به این نهاد پیوست و مدتی “رابط ” وزارت اطلاعات با وزارت نفت بود. روابط نزدیکش با علی ربیعی در وزارت اطلاعات و غلامرضا آقازاده وزیر وقت نفت ایران مربوط محصول آن دوره عنوان شده است.

غلامرضا آقازاده در دولت محمد خاتمی به ریاست سازمان انرژی اتمی ایران رسید و همزمان آقای سعیدی هم معاون امور بین‌الملل سازمان انرژی اتمی شد.

با بحرانی شدن پرونده اتمی ایران در دوره دوم ریاست جمهوری آقای خاتمی و شروع مذاکرات ایران با سه کشور اروپایی بریتانیا، فرانسه و آلمان، محمد سعیدی از سوی سازمان انرژی اتمی به گروه مذاکره کننده ایران پیوست که ریاست طرف ایرانی آن با حسن روحانی دبیر وقت شورای عالی امنیت ملی بود.

پس از مذاکرات آقای روحانی با سه وزیر خارجه اروپایی و توافق دو طرف برای حل و فصل پرونده بحرانی اتمی ایران که به توافق پاریس مشهور شد، آقای سعیدی مسئول کارگروه فنی مذاکرات شد.

قرار بود این کارگروه نیازهای فنی ایران در زمینه فناوری اتمی را فهرست کند تا سه کشور اروپایی در ازای تعلیق غنی سازی و ساخت جنبه های بحث برانگیز ماشین های غنی‌سازی اورانیوم، موافقت آمریکا با تامین نیازهای ایران از سوی اروپا را جلب کند.

در دوره آقای سعیدی در سازمان انرژی اتمی ایران، محمد لاجوردی فرزند اسدالله لاجوردی رئیس پیشین زندان اوین و دادستان مشهور انقلاب تهران در دهه ۶۰ به مدیرکلی یکی از اداره های معاونت بین الملل سازمان انرژی اتمی رسید. آقای لاجوردی در سال ۱۳۸۴ در یک سخنرانی در دانشگاه امام صادق گفته بود “استفاده از انرژی هسته‌ ای از نظر اقتصادی سبب می‌شود فشار کمتری بر ساير منابع انرژی به وجود بيايد بنابراين می‌توانيم نوعی ثبات قيمت را در بازار انرژی شاهد باشيم”.

در جریان مذاکرات اتمی ایران و سه کشور اروپایی، آژانس بین المللی انرژی اتمی از به دست آمدن لپ تاپی خبری داد که حاوی برخی از اطلاعات پنهان شده برنامه اتمی ایران از جمله نقشه های ساخت ماشین های غنی سازی، تعداد و مشخصات فنی آنها بوده است. محتوای لپ تاپ مورد اشاره آژانس به سرعت اختلافات را بیشتر کرد. آژانس خواهان توضیحات ایران درباره اطلاعات این لپ تاپ شد و با خودداری ایران، بر شدت بحران افزوده شد.

غلامرضا آقازاده و به دنبال آن محمد سعیدی تا هفته های اول دوره دوم ریاست جمهوری محمود احمدی نژاد رئیس و معاون سازمان انرژی اتمی ماندند اما مدتی پس از انتخابات بحث برانگیز ریاست جمهوری سال ۱۳۸۸ رئیس سازمان تغییر کرد و علی اکبر صالحی جایگزین آقازاده شد. آقای آقازاده از سیاستمداران نزدیک به اکبر هاشمی رفسنجانی و سال های از وزرای کابینه او بود.

اکبر هاشمی رفسنجانی در جریان انتخابات ریاست جمهوری سال ۸۸ ابتدا نامه ای بی سابقه به آیت الله علی خامنه ای رهبر ایران نوشته بود و درباره سیاست های جاری در کشور هشدار داده بود. پس از انتخابات هم با نارضایتی معترضان همدلی نشان داده و در آخرین خطبه های نماز جمعه که ایراد کرد، خواهان آزادی دستگیرشدگان و دلجویی از رای دهندگان شد.

با افول آقای رفسنجانی از جایگاه افراد معتمد در ساختار نظام جمهوری اسلامی ایران، شماری از سیاستمداران نزدیک به او هم جایگاه پیشین خود را از دست دادند. غلامرضا آقازاده از جمله این افراد بود. بیژن زنگنه که در دولت حسن روحانی وزیر نفت شد در سال ۹۲ گفته بود “اتفاقات سال‌های اخیر سبب شده مدیری در اندازه و سابقه غلامرضا آقازاده خانه‌نشین و حتی دچار افسردگی شود”.

چند هفته پس از رفتن غلامرضا آقازاده از سازمان انرژی اتمی، محمد سعیدی هم از معاونت سازمان انرژی اتمی، کناره گیری کرد. رسانه های ایران در گزارش های خود دراین مقطع شایعاتی را که قبلا درباره لپ تاپ مورد اشاره آژانس بین المللی انرژی اتمی وجود داشت، تایید می کردند. حالا براسا این گزارشها مشخص شده بود لپ تاپی که به شکل مرموزی به دست آژانس بین المللی انرژی رسیده بود و محتوی آن به تشدید نگرانی از برنامه اتمی ایران منجر شده بود، متعلق به محمد سعیدی بود که در جریان حضور او در وین برای مذاکرات اتمی، “مفقود” شده بود.

رسانه های ایران گزارش داده بودند که آقای سعیدی قرار بوده بر اساس محتوی لپ تاپ به پرسش های آژانس پاسخ دهد و نگرانی ها درباره نیت اصلی ایران از برنامه اتمی را کم کند اما این لپ تاپ در هتل محل اقامت او به سرقت رفته بود.

احتمالا به همین دلیل بوده که رسانه های ایران پس از تایید خبر بازداشت اخیر آقای سعیدی اعلام کرده اند که دستگیری او به پرونده و مذاکرات اتمی ارتباطی نداشته است.

محمد سعیدی با روی کار آمدن دولت حسن روحانی دوباره به رده های بالای مدیریت دولتی بازگشت. ابتدا در دوره علی ربیعی در وزارت کار، به عنوان معاون بین‌الملل شرکت سرمایه‌گذاری تامین اجتماعی (شستا) یکی از بزرگ‌ترین هلدینگ‌های ایران که وابسته به وزارت کار است انتخاب شد اما سپس در شهریور ۹۴ با حکم محمد شریعتمداری از مدیران پیشین وزارت اطلاعات که به وزارت صنعت، معدن و تجارت رسیده بود، به مدیرعاملی کشتیرانی جمهوری اسلامی منصوب شد.

شرکت کشتیرانی جمهوری اسلامی ایران یکی از بزرگترین شرکت های خدمات کشتیرانی در منطقه خاورمیانه است که از سوی ایالات متحده تحریم هم شده است. کناره گیری آقای سعیدی از مدیرعاملی این شرکت مدت کوتاهی پس از رفع توقیف نفتکش ایرانی در جبل الطارق رخ داد. پیش از آن و یک نفتکش دیگر ایران هم در جده عربستان به مدت طولانی به دلایل متعدد از جمله تحریم های آمریکا به توقیف کشیده شده بود.

روزنامه کیهان که مدیر آن منصوب آیت الله علی خامنه ای، رهبر ایران، است، شهریور سال گذشته، یک ماه پس از کناره گیری محمد سعیدی از مدیرعاملی شرکت کشتیرانی نوشته بود “هر چند درباره سوابق مدیریتی سعیدی در سال‌های دور ابهامات زیادی وجود دارد، اما عملکرد اخیر وی به عنوان ریاست شرکت کشتیرانی جمهوری اسلامی که به استعفای وی نیز ختم شد به شدت مورد انتقاد بوده است” و بابت احتمال انتصاب او به ریاست سازمان توسعه تجارت به دولت روحانی تاخته بود.

کیهان نوشته بود عوامل استعفای آقای سعیدی از کشتیرانی “انتصابات فامیلی، احتمال تخلفات ساخت‌وساز در مجموعه شیان، بدهی سنگین نزدیک به ۱۰۰۰ میلیارد تومانی به بانک‌های تجارت و سپه، عدم سوخت‌رسانی به کشتی‌های ایرانی و غرق شدن دو کشتی ایرانی در دریای خزر است”.

پیش از کیهان، وب سایت مشرق نیوز نزدیک به سازمان اطلاعات سپاه در مقاله ای دلیل استعفای او از شرکت کشتیرانی را “ظن دوتابعیتی” بودن او عنوان و به نقل از محمدجواد کریمی قدوسی، از نمایندگان مجلس نوشته بود که محمد سعیدی دارای تابعیت مضاعف اتریش است.

سعیدی در سال های اخیر تحلیل هایی هم از وضعیت پرونده اتمی ایران ارائه می داد. او در سال ۱۳۸۷ یک سال پیش از کناره گیری از سازمان انرژی اتمی گفته بود “شرایط برای خروج پرونده ایران از شورای امنیت مهیاست” اما کمتر از دو سال بعد نه تنها این پرونده در شورای امنیت باقی ماند و قطعنامه دیگری هم از شورای امنیت گرفت که با مجموعه ای از تحریم های بین المللی رو به رو شد که تا آن زمان بی سابقه بود.

محمد سعیدی یکی از بلندپایه ترین مقام های دولتی در ایران است که اینک به اتهام فساد مالی بازداشت شده است.

رادیوفرانسه: علی مطهری، نمایندۀ پیشین مجلس شورای اسلامی ایران، از حسن روحانی خواسته است که با استفاده از فرصت طرح سئوال از رئیس جمهوری در مجلس شورای اسلامی، بگوید که “مذاکرات برجام با نظر رهبری شروع شد و توافق [برجام] نیز با نظر ایشان امضا شد.”

علی مطهری گفته است که برجام “توافق خوبی بود و کار درستی انجام شد” منتهی به گفتۀ او “بخشی از نظام [اسلامی] قدر آن را ندانست و همگام با اسرائیل و آمریکا تصمیم گرفت آنها را منهدم کند که منتهی به خروج آمریکا از برجام منجر شد.”

مطهری تأکید کرده است که برجام ثمرۀ “تصمیم کل نظام بوده” است.

دست کم ۱۳۰ تن از نمایندگان مجلس شورای اسلامی ایران خواستار طرح سئوال از رئیس جمهوری دربارۀ اوضاع بد اقتصادی کشور شده اند که می تواند احتمالاً به استیضاح روحانی نیز منجر شود.

افزایش تورم و بیکاری، سقوط بی وقفۀ ارزش ریال در مقابل دلار و بحران ناشی از بیماری کرونا همگی نمایندگان مجلس را که اکثریت کرسی های آن در انحصار “اصولگرایان” است واداشته تا طرح سئوال از رئیس جمهوری را در دستور کار قرار دهند.

امضا کنندگان این طرح گفته اند که می خواهند از حسن روحانی بپرسند :

علت افزایش قیمت ارزهای خارجی و کاهش ارزش پولی ملی چیست؟
علت از هم گسیختگی وضعیت مسکن و خودرو، تورم چند صد درصدی بازار مسکن چیست؟
چه اشتباه راهبردی در امضای برجام صورت گرفته که آمریکا بدون پرداخت هزینه ای از آن به طور یکجانبه خارج شد، در حالی که اروپایی ها، به گفتۀ مجلس، “با پررویی تمام همچنان خواستار اجرای کامل برجام از سوی ایران هستند، بی آنکه خود به تعهدات شان عمل کنند؟”

نمایندگان مجلس همچنین می خواهند بدانند که تاکنون حسن روحانی چند میلیارد دلار به قیمت دولتی و به چه کسانی پرداخت کرده و این دلارها به چه سرنوشتی دچار شده و “چه تاثیری بر کنترل تورم داشته است.”

بی‌بی‌سی: مقام‌های ارشد وزارت خارجه ایران درباره فشارهای بی‌سابقه بین‌المللی و احتمال ارجاع پرونده هسته‌ای ایران به شورای امنیت هشدار داده‌اند.

محمد جواد ظریف، وزیر امور خارجه ایران، گفته است که “کمتر زمانی” کشوری تا این حد تحت فشار “برخی قدرت‌ها به ویژه آمریکا و رژیم صهیونیستی” بوده است.

عباس عراقچی، معاون آقای ظریف هم از تشدید بی‌سابقه فشارهای آمریکا خبر داده و تلاش دولت دونالد ترامپ برای فرستادن پرونده ایران به شورای امنیت را “بازی خطرناکی” خوانده که “خسارات راهبردی” برای جمهوری اسلامی خواهد داشت.
فشار چندجانبه و هشدار درباره “بازی در زمین آمریکا”

آقای عراقچی گفته آمریکا برای تصویب قطعنامه علیه ایران در شورای امنیت از چند مسیر فشار می‌آورد؛ از جمله پرونده هسته‌ای ایران در شورای حکام آژانس بین‌المللی انرژی اتمی و همین طور “فعال کردن مکانیزم ماشه و تمدید تحریم‌های تسلیحاتی”.

این مذاکره‌کننده ارشد هسته‌ای ایران درباره احتمال ارجاع پرونده ایران به شورای امنیت سازمان ملل در نشست بعدی شورای حکام آژانس هشدار داده است.

فشارهای آمریکا باعث شد که قطعنامه پیشنهادی اروپا علیه ایران در نشست اخیر شورای حکام رای بیاورد. این اولین قطعنامه شورای حکام علیه ایران در هشت سال اخیر بود که خواهان همکاری ایران با آژانس برای بازرسی از دو مرکز قدیمی مشکوک به فعالیت هسته‌ای شده است.

آمریکا همچنین ماه‌هاست که تلاش می‌کند تحریم‌های تسلیحاتی سازمان ملل علیه ایران را که بر اساس برجام اواخر مهرماه پایان می‌یابد، به صورت نامحدود تمدید کند.

در نشست اخیر شورای امنیت که در روز ۳۰ ژوئن (۱۰ تیر) برای ارائه گزارش شش ماهه اجرای قعطنامه مربوط به برجام تشکیل شد، چین و روسیه با خواسته آمریکا برای تمدید تحریم تسلیحاتی آمریکا مخالفت کردند.

عباس عراقچی هر حرکتی از سوی ایران که این کشور را در عرصه بین‌المللی به عنوان یک تهدید امنیتی معرفی کند، “بازی در زمین آمریکا” دانسته و گفته است در ماه‌های آتی ایران “نیازمند دقت و مراقبت بسیار زیادی است.”
گله از مجلس: “جای دیپلماسی کف خیابان نیست”

محمد جواد ظریف هم با اشاره به تنشی که با حضور اخیرش در مجلس ایجاد شد با لحنی گلایه‌آمیز گفته است که در میان فشارهای شدید خارجی، وزارت امور خارجه “در این جنگ دشوار مجبور است مقابل دوستان داخلی به دفاع از خود بپردازد.”

روز یکشنبه ۱۵ تیر، حضور و سخنرانی آقای ظریف در مجلس با واکنش تند تعدادی از نمایندگان روبرو شد که علیه او شعار دادند و وزیر خارجه ایران را “دروغگو” خطاب کردند.

آقای ظریف با اشاره به حمله نمایندگان از “آوردن دیپلماسی به کف خیابان” انتقاد کرده و در پاسخ به نمایندگانی که او را دروغگو خواندند گفته است که مقام‌های وزارت امور خارجه مجبورند مسائلی را که “برای منافع ملی مناسب نیست، به زبان جاری نکنند.”
توافق ۲۵ ساله با چین و نماینده‌ای که “موجب قطع خرید نفت ایران شد”

وزیر امور خارجه ایران برنامه همکاری ۲۵ ساله با چین را که هدف انتقادات بسیاری در ایران است، به عنوان نمونه‌ای ذکر کرده که درباره آن “هم اصلاح‌طلبان، هم اصولگرایان و هم ضد انقلاب فعالیت شدیدی دارند.”

دولت ایران اخیرا پیش‌نویس “برنامه ۲۵ ساله همکاری‌های جامع ایران و چین” را تصویب کرد و به وزارت خارجه مأموریت داد تا با طرف چینی مذاکره کند و درباره جزئیات برنامه به توافق برسد.

آقای ظریف به طور خاص به انتقاد نماینده‌ای اشاره کرد که دیروز در مجلس از او پرسیده بود چرا وزارت امور خارجه نمایندگان را به سفرهای خارجی نمی‌برد و در این مذاکرات شرکت نمی‌دهد.

وزیر خارجه ایران بدون نام بردن از این نماینده مجلس گفت “همان برادر در مذاکرات سری من و پوتین حضور داشت و بعد از آن گفت قرار است روسیه از ما نفت بخرد. همان گفته موجب قطع خرید نفت ایران از سوی روسیه شد.”

آقای ظریف مخالفان توافق ۲۵ ساله با چین را متهم کرده است که به دنبال “دیپلماسی کاریکاتوری” هستند و گفته است که آنها “در مورد برجام نیز همین کار را کردند.”

رادیوفردا: سخنگوی سازمان انرژی اتمی می‌گوید خسارت حادثه سوله سایت غنی‌سازی اورانیوم نطنز «قابل توجه» است.

بهروز کمالوندی یکشنبه ۱۵ تیرماه در گفتگو با خبرگزاری ایرنا گفت قرار است سوله بزرگتر و با تجهیزات پیشرفته‌تری در این مجتمع احداث شود.

شورای عالی امنیت ملی ایران روز ۱۳ تیرماه اعلام کرد که علت حادثه در تاسیسات هسته‌ای نطنز مشخص شده است، اما به دلیل «ملاحظات امنیتی» فعلا دراین‌باره اطلاع‌رسانی نمی‌شود.

بخشی از تاسیسات هسته‌ای ایران بامداد ۱۲ تیرماه دچار حادثه شد که گرچه مقام‌های جمهوری اسلامی درباره علت آن توضیحی نداده‌اند، اما در این فاصله گزارش‌هایی حاکی از احتمال «خرابکاری» در آنجا منتشر شده است.

علی اکبر صالحی رئيس سازمان انرژی اتمی ایران روز یکشنبه گفت بر اساس اعلام شورای عالی امنیت ملی، نتیجه بررسی‌ها به «دلایل امنیتی» اعلام نشد، اما «نتایج قطعی» این بررسی‌ها به زودی اعلام می‌شود.

کمالوندی نیز گفته است همانطور که دبیرخانه شورای عالی امنیت ملی اعلام کرد، الان مراجع امنیتی کشور می‌دانند که علت حادثه چیست، اما بنا به ملاحظات امنیتی فعلا بنا ندارند در این باره صحبت کنند.

وی همچنین در خصوص مشخصات سوله‌ای که این حادثه در آن رخ داده است، گفت: «ساخت این سوله از سال ۹۲ شروع شده بود و نظر آقای صالحی این بود که برای کارهای نهایی ماشین‌های پیشرفته و مونتاژ این ماشین‌ها راه‌اندازی و تجهیز شود. در سال ۹۴ ساخت این سوله در حال تکمیل بود که به دلیل بحث برجام کاملاً تکمیل نشد.»

این در حالی است که بر اساس ارزیابی اولیه کارشناسان که با تطبیق عکس‌های منتشرشده توسط سازمان انرژی اتمی ایران و تصاویر ماهواره‌ای گوگل انجام شده، محل «حادثه» مرکز مونتاژ سانتریفوژ ایران بوده است.

دو مقام ایرانی روز جمعه به رویترز گفته بودند که حادثه سایت نطنز «خرابکاری از نوع حمله سایبری اسرائیل بوده است».

کمالوندی گفته است «قرار بود» در این سوله نمونه‌های بیشتری از ماشین‌های سانتریفیوژ پیشرفته تولید شود.

به گفته وی، این سوله بعد از خروج آمریکا از برجام و دستور علی خامنه‌ای رهبر جمهوری اسلامی به سازمان انرژی اتمی مبنی بر ایجاد زمینه لازم برای تولید ۱۹۰ هزار سو، ۱۶ خرداد ۱۳۹۷ افتتاح شد، اما به دلیل محدودیت‌های برجامی با ظرفیت کامل کار نمی‌کرد.

آقای کمالوندی می‌گوید که در این سالن تجهیزات اندازه‌گیری و ابزارهای دقیق بود که در اثر حادثه بخشی از آنها از بین رفته و حالا قرار شده است سوله در ابعادی بزرگتر ساخته ‌شود و از تجهیزات بیشتر و پیشرفته‌تری در آنجا استفاده خواهد شد.

سخنگوی سازمان انرژی اتمی ایران با تاکید بر اینکه «این حادثه هیچ وقفه و خللی در کار غنی‌سازی ایران ایجاد نمی‌کند»، گفته است ممکن است این حادثه در برنامه میان مدت در توسعه و تولید ماشین‌های پیشرفته «کندی‌هایی ایجاد کند».

«خرابکاری» اخیر در سایت نطنز در زمانی رخ داده که ایران با طیفی دیگر از آتش‌سوزی‌ها و حوادث در مجتمع‌های پتروشیمی، سازمان‌های برق منطقه‌ای و سازه‌های زیربنایی خود روبرو شده است.
با استفاده از گزارش‌های ایرنا و رادیو فردا؛ ف.ق/س.ن

رادیوفردا: روزنامه نیویورک تایمز در گزارشی به نقل از یک منبع اطلاعاتی نوشته است که «حادثه» روز پنج‌شنبه، ۱۲ تیرماه، در تاسیسات غنی‌سازی اتمی نطنز احتمالا ناشی از «خرابکاری» بوده است.

بر اساس این گزارش، این خرابکاری بر اثر کار گذاشتن یک «وسیله انفجاری» در تاسیسات نطنز بوده و بخش‌های مختلف این تاسیسات که روی زمین قرار دارند را خراب کرده است.

این روزنامه خبر خود را به نقل از یک «مقام اطلاعاتی خاورمیانه‌ای» نوشته، اما به نام او اشاره نکرده است.

دیوید آلبرایت، رئيس موسسه علم و امنیت بین‌الملل، که در دهه گذشته برنامه هسته‌ای ایران را رصد کرده نیز به این روزنامه گفته است که به «احتمال زیاد» این موضوع «اقدام خرابکارانه» بوده است.

بر اساس ارزیابی اولیه کارشناسان که با تطبیق عکس‌های منتشرشده توسط سازمان انرژی اتمی ایران و تصاویر ماهواره‌ای گوگل انجام شده، محل «حادثه» مرکز مونتاژ سانتریفیوژ ایران بوده است.

آقای آلبرایت نقش این مرکز در توسعه برنامه هسته‌ای ایران را مهم ارزیابی کرده و گفته است موقعیت این مرکز احتمال «عامدانه» بودن این رویداد را بیشتر می‌کند.

تاسیسات غنی‌سازی اورانیوم نطنز مساحتی بالغ بر ۱۰۰ هزار متر مربع دارد و در عمق هشت متری زمین ساخته شده است. این سایت اصلی‌ترین مرکز غنی‌سازی اورانیوم در ایران است و زیر نظر بازرسان آژانس انرژی اتمی قرار دارد.

روز گذشته،‌ ساعتی پس از وقوع این اتفاق،‌ بهروز کمالوندی، سخنگوی سازمان انرژی اتمی ایران گفت این «حادثه» در یک «سوله در دست احداث در محوطه باز سایت نطنز» رخ داده و «تلفات جانی» نداشته است.

آقای کمالوندی همچنین گفت این سایت «فاقد مواد هسته‌ای و آلودگی» بود و «شایعاتی» که درباره «مسئله آلودگی» مطرح شده، «به هیچ وجه صحت ندارد».

در همین حال ساعتی پس از این حادثه، روز ۱۲ تیرماه یک یادداشت در خبرگزاری دولت،‌ ایرنا و دو خبرگزاری ایسنا و ایلنا منتشر شد که به ارزیابی واکنش حکومت ایران در قبال این رخداد پرداخته است.

در این یادداشت که لحنی رسمی دارد با اشاره به خبرهای مربوط به نطنز آمده است که اگر «نشانه‌هایی از عبور» آمریکا و اسرائیل «از خطوط قرمز» مشاهده شود، باید در «راهبرد مواجهه و مقابله با وضعیت جدید» تجدید نظر اساسی شود.

در ابتدای این یادداشت تاکید شده است که «فشارهای سیاسی و امنیتی» علیه ایران افزایش یافته و حکومت ایران تلاش کرده که «از تشدید بحران و شکل‌گیری شرایط و موقعیت‌های غیرقابل پیش‌بینی» جلوگیری کند.

در بخش دیگری از این یادداشت به حساب‌های رسانه‌ای اسرائيلی اشاره شده که «این رخداد را به اقدامات خرابکارانه اسرائيل» نسبت داده‌اند.

اشاره این یادداشت به توییت ایدی کوهین، تحلیل‌گر اسرائيلی، است که در توییتی برای اولین بار به وقوع حادثه در نطنز اشاره کرد، ولی نوشت که این حادثه ناشی از «بمباران» به دست اسرائیل رخ داده است.

تاکنون کارشناسان فنی و همچنین منابع اسرائیلی ادعای آقای کوهن را تایید نکرده‌اند. بنیامین نتانیاهو، نخست وزیر اسرائیل، نیز گفته است که دولتش در این باره واکنش نشان نخواهد داد.

واکنش آژانس و آمریکا: مطلع و پیگیر هستیم

آژانس بین‌المللی انرژی اتمی هم در واکنش به این خبر اعلام کرد، از «حادثه» گزارش‌شده مطلع است و این نهاد همچنان می‌تواند به فعالیت‌های خود جهت راستی‌آزمایی در تاسیسات نطنز ادامه دهد.

وزارت خارجه آمریکا هم با تاکید بر این که اخبار مربوط به این سایت را دنبال می‌کند، این حادثه یادآوری می‌کند که جمهوری اسلامی کماکان به جای رفع نیازهای مردم ایران، به برنامه‌ هسته‌ای گمراه‌کننده خود اولویت داده است.
منبع: ایسنا، ایرنا، نیویورک تایمز، رادیوفردا/ ر. ح./ ف. دو.