اخبار

دیگربان: کمال شیرخانی یک ایرانی «مدافع حریم ولایت» در سامرا کشته شد.

برخی سایت‌ها و شبکه‌های اجتماعی گزارش کرده‌اند که شیرخانی روز گذشته (شنبه ۱۴ تیر) در جریان حمله خمپاره‌ای نیرو‌های «داعش» به حرم «امامین عسگریین» در سامرا کشته شده است.

سایت «رویکرد» کمال شیرخانی را یکی از هم‌رزمان رضا کارگر برزی٬ عضو سپاه پاسداران معرفی کرده که ۱۱ مرداد ماه سال گذشته در سوریه کشته شد.

در تنها تصویری که از کمال شیرخوانی منتشر شده٬ وی لباسی شبیه لباس یگان ویژه «صابرین» سپاه پاسداران بر تن دارد.

گزارش شده برخی اعضای این یگان برای مقابله با نیرو‌های «داعش» وارد خاک عراق شده‌اند.

کمال شیرخوانی پس از علیرضا مشجری (عضو یگان ویژه صابرین) و شجاعت علمداری مورجانی (خلبان) سومین ایرانی عضو سپاه است که در درگیری‌های عراق جان باخته است.

دویچه‌وله: روزنامه واشنگتن پست در مقاله‌ای نوشته، اشتباه محاسباتی قاسم سلیمانی، فرمانده سپاه قدس، ایران را به مرحله خطرناکی رسانده است. به نظر نویسنده این مقاله، حل مسئله داعش در هر حالت برای ایران یک بازی باخت−باخت است.

دیوید ایگنیشس در مقاله‌ای که سوم ژوئیه (۱۲ تیر) در واشنگتن پست منتشر شد، به قدرت رسیدن داعش در عراق را نه تنها معلول اشتباهات آمریکا، بلکه نتیجه اقدامات قاسم سلیمانی، فرمانده سپاه قدس ایران، در سوریه و عراق دانسته است.

وی به انتقاداتی که درباره عملکرد آمریکا در عراق مطرح می‌شود اشاره کرده و نوشته است: «اکثر تحلیل‌هایی که درباره موقعیت کنونی عراق ارائه می‌شود، بر اشتباهات آمریکا و خطرات بالقوه‌ای که این اشتباهات برای منافع آمریکا دارد متمرکز شده، اما ما باید کوته‌نظری ملی‌مان را کنار بگذاریم و به این نگاه کنیم که اتفاقاتی که اخیرا روی داده چه معنایی برای ایران دارد؛ کشوری که ۹۰۰ کیلومتر مرز مشترک با عراق دارد و به شدت مایل است هژمونی‌اش را در آنجا تقویت کند. این تصویری خوشحال‌کننده نیست».

ایگنیشس به نقل از دریک هاروی که سال‌ها تحلیلگر امنیتی عراق بوده و در حال حاضر استاد دانشگاه فلوریدای جنوبی است، اقدامات قاسم سلیمانی در عراق و سوریه را مسبب سوق داده شدن سنی‌های منطقه به سمت تندروی دانسته است.
DW.DE
ساندی تایمز: قاسم سلیمانی فرماندهی دفاع از بغداد را برعهده گرفته است

ساندی تایمز در گزارشی نوشت که قاسم سلیمانی فرماندهی عملیاتی نیروهای عراقی را بر عهده گرفته است. یک مقام عراقی نیز ارسال تجهیزات نظامی از سوی ایران را تایید کرده است.
کشته شدن یک خلبان ایرانی در “دفاع از سامرا”
“ارسال تجهیزات نظامی ایران برای نجات دولت عراق”
روحانی: برای حفاظت از عتبات عراق از هیچ کوششی دریغ نمی‌کنیم

هاروی برخی از اشتباهات سلیمانی را اینگونه برشمرده است: «او فرصت‌هایی را برای اقدامات اعتدال‌آمیز از دست داد؛ اقداماتی که می‌توانست منافع ایران را حمایت کند. همکاری او با گروه‌های تندرو در سوریه منجر به تشدید بحران در این کشور و گسترش آن به عراق شد. امتناع او از همکاری با گروه‌های میانه‌رو در عراق و نزدیکی به نوری مالکی، زمینه‌ساز به وجود آمدن یک دولت (خلافت) اسلامی در عراق شد».

ایگنیشس در ادامه مقاله خود ادامه می‌دهد که از دید ایران، برقراری “خلافت اسلامی” در شمال غربی عراق و مرز سوریه یک فاجعه است. ایران برای مقابله با این حرکت، نیروهایی را که در خاک عراق دارد، به منظور متوقف کردن پیشرفت سنی‌ها، به سمت فرودگاه بغداد بسیج کرده است.

به نظر مقاله‌نویس واشنگتن پست، ایرانی‌ها شاهد فروپاشی ارتش عراق که از سوی آمریکا تعلیم دیده بود هستند و در نتیجه به سمت شبه‌نظامیان شیعه که توسط قاسم سلیمانی تعلیم دیده‌اند، چرخش پیدا کرده‌اند.

اما این دلگرمی دادن به شبه‌نظامیان شیعه فقط ظرفیت استفاده از خشونت را بیشتر می‌کند؛ خشونتی که نتیجه آن دو قطبی شدن بیشتر منطقه و قوی‌تر شدن “خلافت اسلامی” است.

خطر استقلال کردستان عراق برای ایران

دیوید ایگنیشس پیامد فاجعه‌بار دیگر اقدامات قاسم سلیمانی برای ایران را تسریع پروسه استقلال کردستان از عراق در حکومت داعش دانسته است. پس از سقوط شهر موصل و تکریت، نیروهای کرد سریعا به سمت غرب رفتند تا از کرکوک و چاه‌های نفت آن حفاظت کنند.

بلافاصله مسعود بارزانی اعلام کرد که برای استقلال کردستان از عراق، رفراندوم برگزار خواهد کرد. نخست‌وزیر اسرائیل نیز قبلا اعلام کرده بود که از تشکیل کردستان مستقل حمایت می‌کند.

تشکیل یک کشور مستقل کرد می‌تواند منجر به بالا گرفتن احساسات ناسیونالیستی کردهای ایران شود که حداقل ۱۰ درصد جمعیت این کشور را تشکیل می‌دهند و این می‌تواند باعث بروز ناآرامی‌های منطقه‌ای در ایران شود.

بهترین شانس برای نگاه داشتن کردستان به عنوان بخشی از عراق، کم کردن قدرت شیعیان در دولت آینده فدرال عراق است و این حقیقتی تاسف‌بار برای قاسم سلیمانی است.

اگر قرار باشد حکومت داعش از طریق حمله نیروهای نزدیک به ایران سرکوب شود، بهترین راه تقویت مواضع سنی‌ها و طرفداران عربستان سعودی در عراق است و این یک بازی دوسر باخت برای قاسم سلیمانی است.

در ادامه مقاله واشنگتن پست، به نقل از کریم سجادپور، عضو بنیاد بین‌المللی صلح، آمده است که رویدادهای اخیر نشان داده که قاسم سلیمانی باید از امیدش برای تبدیل شدن جمهوری اسلامی به یک قدرت شیعه ایرانی در منطقه‌ای که عمدتا از سوی اعراب سنی اداره می‌شود، دست بکشد.

سلیمانی از طریق هم‌پیمانی با مسیحیان لبنان و علوی‌ها در سوریه و گروه‌های سنی در فلسطین، سعی کرده چهره‌ای سکولار از خود نشان دهد، اما عملکرد نیروهای سپاه قدس در سوریه و عراق، ایران را به عنوان “قدرتی فرقه‌ای” معرفی کرده است.

رادیوفرانسه: کشته شدن یک خلبان ایرانی در عراق، برای ناظران خارجی نخستین نشانۀ علنی حضور نیروهای جمهوری اسلامی در عراق است. منابع ایرانی، خلبان کشته شده را مدافع اماکن مقدس شیعی معرفی می‌کنند. همچنین حداقل سه تن از نیروهای ایرانی که در سوریه می‌جمگیده‌اند، به تازگی در مشهد دفن شدند.

خبرگزاری های رسمی ایران از کشته شدن یک خلبان نیروی هوافضای سپاه در سامرای عراق و سپس برگزاری مراسم خاکسپاری او در شیراز خبرداده‌اند.
دیروز جمعه، خبرگزاری ایرنا گزارش داد که این خلبان، موسوم به شجاعت علمداری مورجانی “در سامرا و به هنگام دفاع از حریم اهل بیت به شهادت رسید”.
خبرگزاری فارس رتبۀ این فرد را “سرهنگ پاسدار خلبان” ذکر کرده است.

از نظر خبرگزاری‌ فرانسه، این “نخستین تلفات نظامی شناخته‌شدۀ” ایران در عراق است. منابع غربی تأکید می‌کنند که جمهوری اسلامی همواره اعزام نیرو به عراق را تکذیب کرده است.
سامرا یکی از نقاطی است که با جنگ و خشونت شدید مواجه است.
سه روز پیش اعلام شد که شبه‌نظامیان وابسته به مقتدی صدر “برای حمایت از مرقد امامین عسکریین وارد سامرا شدند”.

از طرف دیگر، دیروز جمعه، اجساد سه ایرانی که در سوریه می‌جنگیدند و به نوشتۀ رسانه‌های جمهوری اسلامی از مدافعان “حرم حضرت زینب” بودند، در مشهد به خاک سپرده شد.
این رسانه‌ها می‌نویسند که این سه نفر “به تازگی توسط گروه‌های تروریستی در سوریه به شهادت رسیده بودند”.

صدای آمریکا: هشام هاشمی: ایران با فرستادن نیرو به عراق به سود داعش کار خواهد کرد. زیرا سیل مردان، از سراسر جهان اسلام، برای جهاد علیه شیعیان به عراق سرازیر خواهد شد

نشریه فایننشال تایمز، در مقاله ای به قلم برزو درآگاهی از بغداد، و ریچارد مک گرگور در واشنگتن، به بررسی وضعیت متحدان احتمالی عراق و آمریکا در جنگ با داعش پرداخته است. ترجمه این مقاله را درزیر می خوانید:

روزنامه فایننشال تایمز در این مقاله تحلیلی می نویسد، سیاست گذاران آمریکا در بررسی حمله هشدار دهنده نظامی داعش به عراق پی برده اند که در منطقه، متحدان نیرومندی هستند که در شکست دادن این گروه جهادی با آمریکا اشتراک منافع دارند.

با این حال گزینه های آمریکا برای این کار- یعنی سوریه و ایران- نمی توانند واشنگتن را به همکاری با هریک از آن دو برانگیزند.

باراک اوباما که سه سال است خواستار برکناری بشار اسد، به خاطر سرکوبی وحشیانه مخالفان داخلی خود بوده است، روز پنجشنبه ۵۰۰ میلیون دلار بودجه برای شورشیان میانه رو که با رژیم اسد می جنگند، اختصاص داد.

واشنگتن به صراحت سوریه را مسئول دامن زدن به ظهور داعش می داند. داعش ریشه در القاعده ی مرتبط با گروه های جهادی دارد که سال ها مورد حمایت دولت دمشق بودند. حتی، برخی، تهران هم پیمان اصلی اسد را هم متهم به زمینه چینی برای برآمدن داعش می کنند.

اما حال که داعش بخش های وسیعی از سوریه و عراق را در تصرف دارد و بیم آن می رود که بخش هایی از منطقه را به یک دژ جهادی سنی تبدیل کند، آقای اوباما غفلتا خود را با بشار اسدی هم پیمان می یابد، که تحت فشار عراق نیروی هوایی خود را، که به سوی شهروندان و شورشیان میانه روی سوریه گرفته بود، گیریم با تاخیر، علیه داعش به کار می برد.

ایران که خود را رهبر شیعیان جهان می داند، به عراق وعده همکاری نظامی در جنگ با داعش داده است. احتمال می رود که مشاورانی هم برای کمک به ارتش عراق راهی کرده باشد تا به این کشور در گردآوری اطلاعات از شورشیان، مسدود کردن ارتباطات آنها، و دفاع از حرم های مقدس شیعیان کمک کند.

با این حال کمتر تحلیل گری می تواند تصور کند که آمریکا با ایران یا با سوریه شیعه علوی همکاری عملیاتی مستقیم داشته باشد. گفته می شود که سوریه برای آن که چهره ای جهادی از سنی های مخالف خود نشان دهد، تا هم جلوی کمک کردن به آنان را بگیرد و هم برای حکومت غیردینی خود حامیانی دست و پا کند، به داعش امکان نضج گرفتن داد.

رابرت اینهورن، از کارکنان پیشین وزارت خارجه آمریکا، که اکنون در موسسه بروکینگز کار می کند، به فایننشال تایمز می گوید: «آمریکا می خواهد بدون کار کردن با اسد به هدف های خود در سوریه دست بیاید. اما برحسب این که حکومت سوریه دست چه کسی باشد منافع این دو کشور چنان ریشه ای از هم جدا می شود که نمی شود گفت اصلا چطور می توانند با هم کار کنند.»

در هرحال، سوریه، باوجود تلاشی که برای حراست از مرزهای خود از خطر داعش می کند، اما از قدرت نظامی لازم برای کاستن از قدرت جنگاوری این سازمان مسلح برخوردار نیست.

هشام هاشمی، کارشناس عراقی در امر داعش، و نویسنده کتابی درباره این گروه که بزودی منتشر می شود، می گوید: «سوری ها همان کمبود قدرت سوخت گیری را دارند که عراق دارد. تنها نیروی هوایی که می تواند جلوی داعش رابگیرد آمریکاست. »

می ماند ایران، دولتی که آمریکا بیش از سه دهه است با آن رابطه دیپلماتیک ندارد، و اکنون دست درکار مذاکره است تا بلندپروازی های هسته ای حکومت تهران را فرونشاند.

الکس وطن خواه، تحلیل گر در موسسه خاورمیانه نیز می گوید: «ایران ترجیح می دهد به طور آشکار در همکاری با آمریکا دیده نشود. اما در خفا و به طور خصوصی هردو کشور از این که به سود منافع ژئو پلیتیک خود با یکدیگر همکاری کنند، ابایی ندارند». او می گوید البته هرگونه همکاری این دوکشور با یکدیگر تحت رهبری سازمان های اطلاعاتی شان خواهد بود.

متحدان سنتی آمریکا در منطقه، مانند عربستان سعودی، از هم اکنون بیم آن دارند که واشنگتن آن ها را به تهران فروخته باشد.

کریم سجادپور، از بنیاد کارنگی برای صلح بین المللی می گوید: «در چشم دولت های خلیج فارس، از هم اکنون این تصور وجود دارد که آمریکا و ایران با هم تبانی کرده اند. شما را در مقام تبانی با ایران می بینند. چه تکذیب کنید و چه نکنید.»

آمریکا می کوشد در فضای عمومی درمورد ایران راهی باثبات در پیش گیرد. جان کری، وزیر خارجه در همان روزی که پنتاگون گفته است: «واشنگتن مطلقا هیچ قصد یا برنامه ای برای هم اهنگ سازی عملیات نظامی با تهران ندارد»، دم ازآن می زند که وی: «هیچ راه حل سازنده ای» را از نظر دور نخواهد داشت.

اتحاد ایران با حزب الله، دشمن دیرین آمریکا و اسرائیل و حامی جدی رژیم اسد در جنگ داخلی سوریه، و نیز حمایت آن از حمله های انتقام جویانه شبه نظامیان شیعه علیه شهروندان سنی در عراق، از دیگر موانع عبور ناپذیر بر سر راه همکاری رسمی دو کشور است.

هشام هاشمی می گوید: در صورت تعمیق دخالت سوریه یا ایران در عراق، خطر فرقه ای یا منطقه ای شدن جنگ افزایش می یابد. «ایران با فرستادن نیرو به عراق به سود داعش کار خواهد کرد. زیرا سیل مردان، از سراسر جهان اسلام، برای جهاد علیه شیعیان به عراق سرازیر خواهد شد».

بی‌بی‌سی: کارشناس موسسه مطالعات استراتژیک می‌گوید طرح، شماره سریال و علایم دو هواپیما یکی است اما در سوخو ایران (سمت راست) نقش‌ها تغییر کرده و پرچم ایران هم کشیده شده است

شواهد قوی در عراق نشان می‌دهد ایران برای مبارزه با نیروهای داعش جت‌های جنگنده سوخو در اختیار دولت عراق گذاشته است.

روسیه چند روز پیش چند هواپیمای سوخو به عراق کلیک تحویل داد.

اما تحلیل‌های موسسه بین المللی مطالعات استراتژیک در لندن نشان می‌دهد که هواپیماهای تحویل داده شده در تاریخ یک ژوئیه، دهم تیرماه، در اصل از ایران فرستاده شده است.

جاناتان مارکوس، خبرنگار بی‌بی‌سی در امور دیپلماتیک می‌گوید که ارسال هواپیما در حالی که آمریکا هم هواپیما به عراق فرستاده، به معنای آن است که ایران و آمریکا در عراق در کنار هم فعالیت می‌کنند.

آمریکا در عراق از هواپیماهای بدون سرنشین و هلی‌کوپتر برای دریافت اطلاعات نیروهای داعش یا دولت اسلامی عراق و شام استفاده می‌کند.

جوزف دمپسی، تحلیلگر موسسه بین‌المللی مطالعات استراتژیک کهکلیک ویدئوهای منتشر شده توسط ارتش عراق را بررسی کرده، به بی‌بی‌سی می‌گوید هواپیماهای ‘سوخو سو-۲۵’ معروف به ‘پاقورباغه’ در اصل جت‌های متعلق به ایران است.

به گفته آقای دمپسی شماره سریال هر دو هواپیمای ایرانی و عراقی مانند هم است

سوخو ۲۵ جنگنده‌های تک‌سرنشین دو موتوره است که کارکردش بیشتر پشتیبانی از نیروهای زمینی است.

به گفته آقای دمپسی، از “تحلیل تصاویر” می‌توان به این نتیجه رسید که “علایم، شماره سریال‌ها و طرح روی بدنه هواپیما‌ها با آنچه از هواپیماهای ایران می‌دانیم، مشابه است.”

ایران شمار کمی از جت‌های سوخو سو-۲۵ دارد که در اختیار سپاه پاسداران است.

بیشتر این هواپیما‌ها جزو‌‌ ۷ فروند سوخو نیروی هوایی عراق است که در جنگ اول خلیج فارس، هنگام جنگ با نیروهای آمریکا در ایران پناه گرفتند.

بر خلاف خواسته عراق، ایران این هواپیما‌ها را به بغداد پس نداد و در نیروی هوایی به کار گرفت.

در حال حاضر مشخص نیست که خلبان‌های کدام کشور این سوخو‌ها را هدایت می‌کنند.

به گفته کار‌شناس موسسه بین‌المللی مطالعات استراتژیک، خلبان‌های عراقی توانایی هدایت این هواپیما‌ها را داشته‌اند، اما ۱۱ سال است که تمرین نکرده‌اند.

هفت فروند سوخو عراقی در جنگ اول خلیج فارس از ترس نیروهای آمریکایی به ایران پناه بردند

رادیوزمانه: در خط مقدم جنگ با داعش در سوریه و عراق، شبه‌نظامیان شیعه به وفور دیده می‌شوند. ایران تکیه‌گاه و حامی این گروه‌ها از جمله گردان عصایب اهل‌الحق به رهبری قیس خزعلی است.

در دفتری قدیمی در شهرک صدر، منطقه‌ای‌ فقیرنشین در شمال شرقی بغداد، روحانی جوانی با عمامه‌ای سفید به استقبال چند خبرنگار غربی می‌رود. روسری و مانتوی بلند روزنامه‌نگاران زن کفایت نمی‌کند و چادر مشکی به آنها تحمیل می‌شود. روحانی جوان که از نگاه مستقیم به مخاطبانش پرهیز دارد، شروع به بدگویی از آمریکا می‌کند، صحبت‌هایش به تهدیدات شوم آمیخته‌اند.

گردان عصایب، سازمان بدر و کتائب حزب‌الله از قدرتمندترین گروه‌های شیعی در عراق هستند که از سوی سپاه پاسداران ایران آموزش می‌بینند و حمایت مالی می‌شوند.

او شیخ قیس خزعلی نام دارد و اینک یازده سال از آغاز فعالیت سیاسی‌اش و زمانی که روحانی گمنامی بود گذشته است. مقام او را می‌توان مشابه “والی شهرک صدر» دانست. خزعلی سخنگوی مقتدا صدر هم هست. او در منطقه سبز بغداد زندگی می‌کند؛ در همسایگی مستقیم نوری‌ مالکی. محافظان شخصی دارد و صاحب شرکتی بسیار موفق است.

خزعلی همچنین رهبر گردان معروف «عصایب اهل الحق» است. او اعزام نیروی داوطلب برای نبرد با داعش در سوریه را سازماندهی کرده و اکنون هم هماهنگ با شبه‌نظامیان دیگر به مصاف داعش در عراق رفته‌ است. این نیروها بالغ بر هزاران نفرند که حال در کنار ارتش تضعیف شده عراق قرار گرفته‌اند.

این گروه که به اختصار “عصایب” خوانده می‌شود تنها گروه شبه‌نظامی شیعه نیست اما در کنار “سازمان بدر” و “کتائب حزب‌الله” یکی از قدرتمندترین آنهاست. پشت سر همه این گروه‌ها ایران قرار دارد. آنها توسط سپاه پاسداران شکل گرفته‌اند و سپاه آموزش و حمایت مالی آنها را هم به عهده دارد.

عنوان رسمی دعوت این گروه‌ها به جنگ، دفاع از زیارتگاه “حضرت زینب” در حاشیه جنوبی شهر دمشق است. آنها به همراه حزب‌الله لبنان و شبه‌نظامیان سوری، شکافی را پر کردند که به واسطه جنگ داخلی در ارتش سوریه ایجاد شده بود.

هدف اصلی در سوریه هم شورشیان سنی داعش هستند. فیلیپ اسمیت از دانشگاه مریلند می‌گوید ماجرا از زمستان ۲۰۱۲/۲۰۱۳ آغاز شد. داعش که با حضور هزاران “جهادگر” خارجی تقویت شده بود، آغاز به پیشروی کرد و حکومت بشار اسد، علاوه بر خطر از دست رفتن قطب اقتصادی حلب، با تهدید قطع ارتباط استراتژیکی دمشق با لبنان و نوار بندری طرطوس روبرو بود.
شبه‌نظامیان شیعی شریک در قدرت

شکست داعش بعد از درگیری سنگینی در القصیر سوریه اولین موفقیت اتحاد شبه‌نظامیان شیعی در اوایل تابستان ۲۰۱۳ بود.

شبه‌نظامیان شیعی دلیل حضور در سوریه را دفاع از زیارتگاه «حضرت زینب» می‌خوانند اما با حزب‌الله لبنان و شبه‌نظامیان سوری، عملا شکافی را پر کردند که جنگ داخلی در ارتش سوریه ایجاد کرد.

فیلیپ اسمیت نویسنده بلاگ “Hizbollah Cavalcade” نیز هست. او که آشنایی کافی با فعالیت نیروهای شیعی دارد می‌گوید: بعد از پیروزی یاد شده به طور مداوم بر تعداد جنگجویان از لبنان و عراق افزوده شد.

در همه جای مناطق شیعه‌نشین عراق پوسترهای بزرگی از “شهدا” به چشم می‌خورند. در قبرستان وسیع نجف که بیشتر شیعیان در آن مدفون هستند، بخش ویژه‌ای برای کشته‌شدگان در سوریه وجود دارد. سن بعضی از کشتگان به زحمت به ۱۵ سال می‌رسد.

تنها در قطعه عصایب و کتائب حزب‌الله می‌توان ۱۰۰ قبر را شمارش کرد. گورکنی می‌گوید بسیاری از کشته‌شدگان در سوریه در کنار درگذشتگان خانواده خود دفن شده‌اند. اسمیت تعداد کشته‌شدگان عراقی و لبنانی‌ها در حمایت از حکومت بشار اسد را حداقل ۳۰۰ و ۷۰۰ نفر تخمین می‌زند.

خزعلی امروزه دیگر مایل نیست به سوال‌های خبرنگاران غربی پاسخ دهد و این امر را به سخنگوی خود واگذار می‌کند.
Kazali

قیس خزعلی، رهبر گردان عصایب اهل الحق

وهاب الطائی به نوعی نقطه مقابل اوست: با زن‌ها دست می‌دهد، آراسته است و از گوته نقل می‌آورد. او حتی اوصافی دوستانه در مورد آمریکایی‌ها بیان می‌کند. طائی شرکت عراقی‌ها در جنگ داخلی سوریه را تکذیب نمی‌کند، اما می‌گوید: «خیلی‌ها نیرو به سوریه می‌فرستند و بعد ادعا می‌کنند که گروه ما این کار را انجام داده است، و این واقعیت ندارد، حتی یک نفر هم را روانه سوریه نکرده‌ایم.»

بعد شروع به ردیف کردن نام کشورهایی می‌کند که جنگجویان داعش از آنجا آمده‌اند، او همچنین با اشاره به نفرت داعش از تشیع، بر خطرات این امر برای عراق و در آینده برای اروپا تاکید می‌کند.

دیدگاه یادشده مشابه موضعی‌ست که مالکی دائما در حال تکرار آن است: عراق قربانی خشونت‌هایی‌ست که ناشی از درگیری‌های سوریه است. عباس بیاتی، نماینده مجلس و یکی از نزدیکان مالکی می‌گوید: «داعش و هم‌پیمانان محلی‌اش سعی می‌کنند ما را درگیر جنگ سوریه کنند. در این درگیری ما بی‌طرف هستیم.» اما در بهترین حالت این فقط نیمی از واقعیت است.
شبه‌نظامیان در دولت

عراق حریم هوایی خود را برای ایران آزاد گذاشته تا سلاح و نیرو به سوریه منتقل کند. واشنگتن بارها به این عمل دولت عراق اعتراض کرده، بی آن که به موفقیتی چشمگیر دست یافته باشد. یک مامور دولتی می‌گوید در مواردی نیروهای عراقی مستقیما از طریق هوایی، از نجف به دمشق منتقل می‌شوند. اما بیاتی این موضوع را تکذیب می‌کند و می‌گوید: «آنها به عنوان توریست به ایران و لبنان می‌روند و ما نمی‌توانیم مانع این امر شویم.»

عراق حریم هوایی خود را برای ایران آزاد گذاشته تا سلاح و نیرو به سوریه منتقل کند. اعتراض مکرر واشنگتن به این عمل نیز بی‌نتیجه بوده است.

شبه نظامیان دارای پست‌های دولتی هم هستند. هادی عامری نه تنها رهبر سازمان بدر بلکه وزیر ترابری و حمل و نقل هم هست و امور فرودگاه‌ها در حیطه اختیارات اوست.

ماه اوت سال گذشته، سازمان بدر ۱۵۰۰ جنگجو به سوریه فرستاده است. اواخر سال ۲۰۱۳ به محض خروج نیروهای آمریکایی از عراق، مالکی دست دوستی را به طرف خزعلی، رهبر گردان عصایب دراز کرد که به دلیل مبارزه علیه سربازان آمریکایی دو سال را در زندان سپری کرده بود.

در حال حاضر شبه‌نظامیان به طور کامل بخش‌هایی از بغداد را تحت کنترل دارند و همزمان در پلیس و ارتش دارای مقام‌هایی در سطح فرماندهی هستند. بعد از غلبه داعش بر موصل، آنها در عراق هم می‌جنگند در استان دیاله، شهر سامرا واقع شمال غربی بغداد و یا تلعفر بین موصل و مرز سوریه.

اسمیت معتقد است که جذب نیروهای شیعی توسط ایران در کشورهای حاشیه خلیج فارس، یمن و حتی افغانستان امری بسیار خطرناک برای عراق و منطقه است و اضافه می‌کند: «ایرانی‌ها اکنون نه تنها رهبری سیاسی شیعیان بلکه رهبری نظامی آنها را هم به عهده گرفته‌اند»

این امر جزئی از اهداف ایران از آغاز پیروزی انقلاب بود. اسمیت می‌گوید، اکنون که نفوذ آمریکایی در منطقه در حال کاهش است، ایرانی‌ها در موقعیت بسیار مناسبی هستند تا این خلاء را پر کنند.

منبع: تاتس

دویچه‌وله: علی خامنه‌ای گفت که ایران با دخالت آمریکا در مسایل داخلی عراق مخالف است. او بحران عراق را نه نتیجه جنگ شیعه و سنی بلکه ناشی از دعوای میان موافقان و مخالفان استقلال عراق دانست. داعش سه شهر دیگر عراق را اشغال کرده است.

آیت‌الله علی خامنه‌ای، رهبر جمهوری اسلامی ایران روز یکشنبه (۱ تیر / ۲۲ ژوئن) در دیدار با رئیس و مسئولان دستگاه قضایی در تهران به موضوع عراق نیز پرداخت.

خامنه‌ای گفت که پشت پرده “فتنه‌انگیزی” در عراق “قدرت‌های غربی سلطه‌گر و در رأس آنها رژیم آمریکا” قرار دارند.

او ضمن اشاره به “خصومت جدی نظام سلطه غرب با نظام اسلامی” و از جمله با جمهوری اسلامی ایران، بحران کنونی عراق را نتیجه تلاش قدرت‌های غربی، بخصوص آمریکا، برای “محروم کردن مردم عراق از دستاوردهایی چون حاکمیت نظام مردم‌سالاری” دانست.

رهبر جمهوری اسلامی گفت: «آمریکا از روال کنونی در عراق یعنی برگزاری انتخاباتی با مشارکت خوب مردم و تعیین گزینه‌های مورد اعتماد مردم، راضی نیست زیرا آمریکا به دنبال آن است که عراق تحت سلطه قرار گیرد و افراد گوش به فرمان آمریکا حاکم باشند.»

خامنه‌ای ضمن رد گفته کسانی که رویدادهای عراق را نتیجه جنگ شیعه و سنی می‌دانند، گفت که دعوای اصلی در عراق “میان کسانی است که میخواهند عراق به اردوگاه آمریکا ملحق شود و کسانی که خواهان استقلال عراق هستند”.

او تاکید کرد که جمهوری اسلامی با هر گونه دحالت آمریکا در مسايل داخلی عراق مخالف است و معتقد است که “مردم و دولت و مرجعیت دینی این کشور” می‌توانند خود بر این بحران غلبه کنند.

آمریکا در روزهای اخیر از جمله با اعزام ۳۰۰ مشاور نظامی آمریکایی به عراق موافقت کرده بود.

خامنه‌ای این سخنان را در حالی ابراز می‌دارد که از خود جمهوری اسلامی همواره به دلیل دخالت در مسايل عراق با پشتیبانی از گروه‌های شیعی انتقاد شده است.

همچنین رسانه‌های داخلی و بین‌المللی در هفته‌های اخیر از فعالیت‌های ایران در دو سطح گردآوری نیروهای داوطلب برای اعزام به عراق و نیز دادن مشاوره و ارسال تجهیزات نظامی به این کشور خبر داده‌اند.

بحث درباره مسئول هرج و مرج در عراق

اینکه چه کسی مسئول وضعیت پرخشونت و بحرانی عراق و پیشروی نیروهای “دولت اسلامی عراق و شام” است این روزها موضوع مهم بحث رسانه‌های جهان است. در بسیاری از رسانه‌ها بیش از هرچیز مسئولیت دولت جورج دبلیو بوش، معاون او، دیک چینی، و وزیر دفاع وقت، دونالد رامسفلد، مطرح می‌شود. اما همچنین بسیاری از تحلیلگران دولت نوری مالکی را مسئول می‌شمرند که “به جای تلاش برای حفظ وحدت عراق، با سیاستی فرقه‌گرایانه کشور را به سمت تجزیه هدایت کرده است”.

در برخی رسانه‌ها مسئولیت اوباما نیز برای هرج و مرج کنونی در عراق مطرح شده است. در پاسخ به این انتقاد روزنامه فرانسوی “لوموند” در شماره روز یکشنبه خود می‌نویسد برای آنکه بتوان اوباما را مسئول وضعیت حاضر در عراق دانست باید بسیار “بی‌شرم” بود.

این روزنامه نیز به جز خود عراقی‌ها، جورج دبلیو بوش را که دستور حمله نظامی به عراق را داده بود مسئول اصلی ناملایمات و بحران کنونی در عراق می‌داند، چون حمله نظامی به فرمان بوش بود که موجب “از هم گسیختن دولت در عراق، از هم پاشیدن ارتش این کشور و تشدید اختلاف‌های مذهبی و انفجار افراط‌گرایان شد”.
[خواست داعش برپایی دولتی اسلامی از عراق تا دریای میانه است]

خواست داعش برپایی دولتی اسلامی از عراق تا دریای میانه است

“داعش” سه شهر دیگر استان انبار را اشغال کرد

پیکارگران گروه اسلام‌گرای افراطی “دولت اسلامی عراق و شام” (داعش) کنترل خود بر منطقه شمال غربی عراق را تحکیم می‌بخشند. به گفته محافل نظامی عراق، “داعش” روز یکشنبه سه شهر دیگر در استان انبار را اشغال کرد.

بدین ترتیب شبه‌نظامیان سنی مناطق وسیعی در مرز سوریه و عراق را در دست کنترل دارند. نیروی هوایی عراق به چند پایگاه نیروهای داعش در خاک سوریه حمله کردند.

در این میان شمار گزارش‌ها درباره درگیری میان گروه‌های رقیب سنی در عراق افزایش یافته است.

دولت عراق هم در حال بسیج نیروهای داوطلب شیعی برای مبارزه علیه داعش است.

به گزارش رویترز، یک همکار سازمان اطلاعاتی ارتش عراق که نمی‌خواست نامش فاش شود، گفت که اندک زمانی پس از عقب‌نشینی نیروهای ارتش عراق در بامداد یکشنبه از راوه، عانا و رطبه در استان انبار، نیروهای داعش شروع به پیشروی کردند.

داعش در روز جمعه گذشته شهر قائم در استان انبار و در نزدیکی مرز سوریه را به تصرف خود درآوردند. تصرف شهرهای مرزی به داعش امکان می‌دهد که با دردسر کمتر به رزمندگان خود در عراق و سوریه اسلحه برساند.

به گفته اپوزیسیون سوریه، داعش که در پی بنای دولتی اسلامی از عراق تا دریای میانه است، سه شهر مهم استراتژیک سوریه در منطقه مرزی را نیز اشغال کرده است.

تلاش جان کری برای کمک به رفع بحران عراق

وزیر امور خارجه آمریکا، جان کری، روز یکشنبه سفری شش روزه را به منظور تلاش برای رفع هرج و مرج در عراق آغاز کرده است. او پس از سفری چندساعته به مصر، با همتای اردنی خود در امان دیدار خواهد کرد تا با او درباره وضعیت عراق به رایزنی بپردازد.

کری سپس در نشست وزیران امور خارجه ناتو در بروکسل شرکت خواهد جست و پس از آن در پاریس با نمایندگان کشورهای متحد با آمریکا در منطقه خلیج فارس دیدار و گفتگو خواهد کرد.

رادیوفردا: گزارش های رسيده از عراق حاکی است که گروه دولت اسلامی عراق و شام (داعش) توانسته است کنترل گذرگاه های مرزی غرب اين کشور را به دست گرفته و یک فرودگاه مهم و استراتژیک را نیز در شهر تلعفر به تصرف خود در آورد.

خبرگزاری فرانسه می‌گويد که همزمان با عقب‌نشينی نيروهای عراقی از چند شهر در غرب اين کشور، نيروهای داعش به پيشروی خود ادامه داده و کنترل شهرهای راوا و آنا را به دست گرفته‌اند.

اين گروه روز شنبه گذرگاه مرزی «القائم» را تصرف کردند و روز يکشنبه نيز دو گذرگاه مرزی «طرابيل» در نزديکی اردن و «الوليد» در مرز با سوريه را به تصرف خود در آورد. تصرف اين مناطق باعث باز شدن يک راه استراتژيک به سمت سوريه برای شورشيان افراطی داعش شده است.

تصرف این گذرگاه‌ها باعث تسهیل ورود اسلحه و سایر تجهیزات نظامی به خاک عراق برای شورشیان خواهد شد.

بر اساس گزارش‌ها، نيروهای داعش در جريان دو روز خشونت در شهرهای راوا و آنا در استان انبار، ۲۱ تن از رهبران محلی را به ضرب گلوله کشتند.

دولت عراق گفته است که نيروهای اين کشور از شهرهای ياد شده عقب نشينی «تاکتيکی» داشته‌اند. شورشيان داعش در حال حاضر چهار شهر مهم استان انبار را که در مرز با سوريه قرار دارد در کنترل خود دارند.

از زمان تصرف موصل، دومین شهر بزرگ عراق، توسط این گروه در اوایل ماه ژوئن، دولت اسلامی عراق و شام بخش‌های بزرگی از غرب و شمال عراق را به تصرف خود در آورده است.

داعش می‌گويد که در صدد تشکيل دولت اسلامی عراق و شام است که بازگشت به خلافت اسلامی در سده‌های اوليه ظهور اسلام است. اين گروه در حال حاضر دست برتر را در ميان شورشيان سوری دارد که عليه حکومت بشار اسد می‌جنگند.

واشينگتن از کشورهای عربی خواسته است تا بر رهبران عراق فشار آورده که به سرعت يک دولت وحدت ملی تشکيل دهند و اينکه تهديد داعش علاوه بر عراق، آن کشورها را نيز تهديد می‌کند.

باراک اوباما، رییس جمهوری آمریکا، روز یکشنبه، اول تیرماه در سخنانی با اشاره به تهدید گروه داعش گفت: «ما در کل مراقب اوضاع هستيم. مسئله اين است که در حال حاضر اين گروه عراق را تهديد می‌کند ولی می‌تواند در خاک برخی از متحدان‌مان نظير اردن نیز رخنه کند».

وی که در برنامه «رو در رو با مردم» در شبکه سی‌بی‌اس سخن می‌گفت، تاکيد کرد که «اين شورشيان سنی يکی از تهديدات عليه آمريکا هستند که بايد مقابل آنها ايستاد».

اوباما افزود: آمريکا نمی‌تواند به تنهايی به مقابله با اين نيروهای افراطی در خاورميانه برخيزد بلکه استراتژی آمريکا بايد همکاری با کشورهای منطقه باشد تا آنها بتوانند امنيت خود را تقويت کنند.

رهبران آمريکا بارها خواستار کناره گيری نوری المالکی، نخست وزير شيعه عراق، از سمت خود شده‌اند و ترديد دارند که وی بتواند عراق را پس از عقب نشينی نيروهای آمريکايی از اين کشور در سال ۲۰۱۱، بازسازی کند.

این در حالی است که ایران قویا از آقای مالکی حمایت کرده و روز یکشنبه نیز، آیت‌الله علی خامنه‌ای، رهبر جمهوری اسلامی، به آمریکا هشدار داد که از مداخله در امور عراق خودداری کند.

رادیوفردا: عربستان سعودی روز چهارشنبه در نشست وزرای خارجه سازمان همکاری کشورهای اسلامی در جده به ايران اخطار داد که در بحران عراق مداخله نکند و گفت که اين‌مساله می‌تواند به جنگ داخلی کاملی در عراق و فراتر از مرزهای عراق بينجامد.

از سوی ديگر هوشيار زيباری، وزير خارجه عراق روز چهارشنبه پس از نشست وزرای خارجه سازمان همکاری کشورهای اسلامی در جده، پايتخت عربستان سعودی به خبرنگاران گفت ايرانی‌ها از همان ابتدای حمله داعش گفته‌اند که آماده هر نوع حمايت و همکاری امنيتی و نظامی هستند و او نمی‌تواند اسم اين کار ايران را مداخله بگذارد.

راديو فردا در اين باره با تئودور کاراسيک، مدير انستيتو تحليل مسائل نظامی خاورنزديک و خليج فارس در دبی گفت‌وگو کرده است.

آقای کاراسيک تحليل شما درباره اختلاف ايران و عربستان سعودی بر سر عراق چيست؟

اين نزاع مشخصا به‌دليل تقسيم‌بندی شيعه و سنی و در نتيجه پيشرفت‌های داعش در عراق پيش آمده. ايران با اينکه به همکاری در عراق دعوت شده و از اين همکاری با نامی غير از مداخله نام برده شده، مشخصا درحال آماده کردن صحنه برای مداخله در خاک عراق است. از نظر عربستان سعودی، مداخله ايران در عراق موجب افزايش تنش‌ بين رياض و تهران خواهد شد. اين درست در زمانی است که ايران و عربستان تلاش کرده‌اند روابط تيره خود را که به‌دليل اختلاف بر سر يمن و سوريه پيش آمده بود، بهبود ببخشند. حالا اين روابط تغيير می‌کند زيرا اختلاف‌های قومی بيشتر و بيشتر می‌شوند.
تئودور کاراسیک: رياض دوست ندارد يک دولت سنی افراطی، بغداد را بگيرد و از طرف ديگر مداخله ايران در عراق را هم برنمی‌تابد زيرا ايران به گفته عربستان ممکن است تا مرزهای کويت پيش‌رود.
​​

نوری المالکی، نخست‌وزير عراق و بعضی از مقام‌های ايرانی در چند ماه اخير عربستان سعودی و چند کشور حاشيه خليج‌فارس را به حمايت از داعش متهم کرده‌اند. عربستان سعودی گفته خود از تروريسم آسيب ديده و داعش را گروهی جنايتکار می‌داند. موضع واقعی عربستان سعودی در قبال داعش چيست؟

وقتی به داعش نگاه می‌کنيم، می‌بينيم که اين گروه، گروه تروريستی و جنايتکاری است زيرا برپايه فعاليت‌های جنايتکارانه مانند قاچاق، سرقت بانک‌ها، گروگان‌گيری و باج‌خواهی بنا شده و تغذيه می‌شود.

اين گروه ثروتمندترين گروه تروريستی در تاريخ است. گزارش شده داعش بيش از يک و نيم ميليارد دلار سرمايه دارد. اين واقعيت از سوی بعضی از کارشناسان اينطور استنباط شده که بر اساس مساله رشوه که در عراق وجود دارد، داعش درحقيقت می‌تواند بغداد را بخرد. اين چيزی است که عربستان سعودی دوست ندارد اتفاق بيفتد. رياض دوست ندارد يک دولت سنی افراطی بغداد را بگيرد و از طرف ديگر مداخله ايران در عراق را هم برنمی‌تابد زيرا ايران به گفته عربستان ممکن است تا مرزهای کويت پيش‌رود.

عربستان جدا از اينکه از مداخله ايران در عراق نگران است، از همکاری آمريکا و ايران برای مقابله با داعش هم نگران است. از طرف ديگر جان کری، وزير خارجه آمريکا روز پنج‌شنبه احتمال همکاری واشنگتن و تهران در عراق را منفی دانست اما گفت ممکن است دو کشور در اين‌باره تبادل اطلاعات کنند. عربستان در مورد همکاری ايران و آمريکا چه موضعی دارد؟

مشکل اين است که اين اتفاق يعنی اينکه آمريکا و ايران درباره آنچه در عراق اتفاق می‌افتد با هم صحبت کنند، دشوارترين و بدترين سناريو را برای عربستان سعودی بوجود آورده. مساله اين است که از ديد عربستان، آمريکا و ايران به استراتژی فوق‌العاده‌ای دست پيدا خواهند کرد که امنيت ملی عربستان را تضعيف خواهد کرد و اين استراتژی ايران را در عراق قوی‌تر خواهد کرد. حتی قوی‌تر از آنچه هم‌اکنون در سوريه است.

رادیوفردا: باراک اوباما، رئیس‌جمهور آمریکا روز پنجشنبه، ۲۹ خرداد، به ایران هشدار داد که اگر سیاست‌هایش در منطقه را تنها در چارچوب فرقه‌ای تعریف کند، آنگاه باید در «بسیاری از نقاط» خاورمیانه بجنگد.

به گزارش خبرگزاری فرانسه، آقای اوباما گفته است که اگر دولت ایران خود را، تنها یک نیروی نظامی متعلق به شیعیان منطقه بداند، شرایط در خاورمیانه رو به وخامت خواهد گذاشت.

آقای اوباما در جریان سخنرانی‌اش به نقش «سازنده» ایران در آرام کردن شرایط بحرانی عراق اشاره کرد و گفت ایران زمانی می‌تواند این نقش را ایفا کند که از دولت عراق بخواهد بدل به دولتی «یک‌پارچه و متحد» شود و حقوق و منافع همه افراد،‌ چه شیعیان، چه سنی‌ها و چه کردها در آن مغتنم شمرده شود.

نمایندگانی از ایران و آمریکا روز ۲۶ خرداد، در حاشیه نشست پنجم وین، با هم درباره بحران عراق و هجوم شورشیان داعش تبادل نظر کردند.