اخبار

دویچه‌وله: ۳۵ بازداشت در تهران و شهرهای دیگر، در عرض دوماه جنبش اعتراض به حجاب اجباری. شاپرک شجری‌زاده، یکی از دستگیرشدگان در اعتراض به وضعیتش از روز پنج اسفند در اعتصاب غذا به سر می‌برد.

از بازداشت مینا موحدی، اولین زنی که پس از حرکت نمادین اعتراض به حجاب اجباری دستگیر شد، حدود دو ماه می‌گذرد. نرگس حسینی، مریم شریعتمداری و شاپرک شجری‌زاده از دیگر کسانی‌اند که در این مدت، خبر بازداشت‌شان رسانه‌ای شد.

نسرین ستوده وکیل برخی از این زنان در گفت‌وگو با دویچه‌وله می‌گوید: «شاپرک شجری‌زاده که نام شناسنامه‌ای‌اش “فاطمه” است پس از دستگیری چهار بار مورد تزریق آمپول قرار گرفته است؛ آمپول‌هایی که او اصلا نمیداند چه بوده‌اند. اینها را شاپرک در مواجهه کوتاهی که با بستگانش در بازداشت‌گاه وزرا داشته گفته است. پس از این تزریق‌ها نیز به زندان قرچک ورامین منتقل شده است.»

به گفته ستوده، شاپرک شجری‌زاده در اعتراض به عدم دسترسی به وکیل و شرایط نامطلوب بازداشت از روز شنبه ۵ اسفند دست به اعتصاب غذا زده است.

چهار ساعت عمل جراحی روی پای مریم شریعتمداری

موکل دیگر خانم ستوده، مریم شریعتمداری است؛ همان دختری که مامور نیروی انتظامی او را از بالای سکو به پایین پرت کرد. خانم ستوده می‌گوید ساق پای موکلش در اثر این سقوط به شدت آسیب دیده و او چهار ساعت تحت عمل جراحی بوده است. پس از جراحی نیز او را به زندان قرچک ورامین منتقل کرده‌اند.

بشنوید: گفت‌وگو با نسرین ستوده

میترا جمشیدپور مادر مریم شریعتمداری از اولین ساعات بازداشت دخترش به بازداشتگاه وزرا رفته و پیگیر وضعیت او شده است. به گفته ستوده، به دلیل همین پیگیری، خانم جمشیدپور از سوی پلیس‌های زن وزرا مورد ضرب و شتم قرار گرفته و به مدت ۲۴ ساعت بازداشت شده است.

نسرین ستوده می‌گوید تا کنون نتوانسته اجازه ملاقات با موکلانش را دریافت کند چرا که مقامات زندان می‌گویند اجازه این ملاقات باید از سوی قاضی رسیدگی‌کننده به پرونده صادر شود، اما هنوز نه شعبه رسیدگی‌کننده و نه قاضی آن معلوم نیستند.

تفهیم اتهام نرگس حسینی

روز شنبه ۵ اسفند دادگاه رسیدگی به پرونده نرگس حسینی یکی دیگر از موکلان ستوده برگزار شد. نسرین ستوده می‌گوید علیرغم انتظارش قاضی هر سه اتهام را به متهم تفهیم کرده در حالی که عمل او از نظر ستوده “عملی مشروع” بوده است. ستوده اما امیدوار است که موکلش از هر سه اتهام تبرئه شود.

اتهامات نرگس حسینی “تشویق به فساد، عدم رعایت حجاب شرعی و تظاهر به عمل حرام” عنوان شده است.

خانم ستوده درباره ویدا موحدی، اولین دستگیر‌شده معترض به حجاب اجباری می‌گوید جسته و گریخته شنیده که دادگاه او در سکوت خبری برگزار شده و گویا به چند ماه حبس هم محکوم شده اما حکم هنوز اجرا نشده است.

ویدا موحدی یک ماه پس از بازداشت با قید وثیقه آزاد شد.

در روند پرونده موکلانم سهل‌گیری نمی‌بینم”

با گذشت حدود دوماه از آغاز حرکت‌های اعتراضی به حجاب اجباری با توجه به برخورد ماموران انتظامی و امنیتی با آن‌ها، در داخل و خارج از ایران نسبت به این برخوردها انتقادات فراوانی شده است.
شاپرک شجری‌زاده در اعتراض به وضعیتش دست به اعتصاب غذا زده است

در خارج از کشور، سازمان دیده‌بان حقوق بشر در بیانیه‌ای از مسئولان جمهوری اسلامی خواست تا دست از پیگرد قضایی معترضان به حجاب اجباری بردارند.

در داخل ایران نیز برخی نمایندگان مجلس در این باره موضع‌گیری کردند. سهیلا جلودارزاده نماینده تهران، حرکت دختران خیابان انقلاب را نتیجه اشتباهات حکومت دانست و گفت: «زمانی برای زنان محدودیت قائل می‌‌شدیم و آنها را زیر تنگنای غیرلازم قرار می‌دادیم. همین مسئله موجب شد تا این فشارها طغیان ایجاد کند و دختران خیابان انقلاب روسری‌های‌شان را سر چوب بگذارند. این کارها به خاطر رفتار اشتباه ماست.»

نسرین ستوده معتقد است علیرغم این اعتراضات “سهل‌گیری” در پرونده موکلانش نمی‌بیند و تنها اظهار امیدواری می‌کند که حکومت صدای این زنان را بشنود و اعتراض مسالمت‌آمیز آنها را به خشونت نکشاند.

ستوده تاکید می‌کند که این اعتراضات خاموشی‌ناپذیر است.

رادیوزمانه: زهرا رهنورد، همسر میرحسین موسوی از رهبران معترضان به نتایج انتخابات ریاست‌ جمهوری سال ۸۸ ایران با انتشار طرحی اعلام کرده که با حجاب اجباری مخالف است. طرح رهنورد که با الهام از برخورد خشونت‌‌آمیز با مریم شریعتمداری، یکی از دختران خیابان انقلاب در هفته گذشته در تهران تهیه شده، مخالفت برخی از شهروندان ایرانی در شبکه‌های اجتماعی را برانگیخته است.

نرگس موسوی، دختر میرحسین موسوی و زهرا رهنورد صبح دوشنبه ۷ اسفند با انتشار طرحی از مادرش اعلام کرد که رهنورد با حجاب اجباری در ایران مخالف است. هفته گذشته زنی به نام مریم شریعتمداری روی پست برق رفت و حجاب از سر برداشت و روسری‌اش را به شیوه دختران خیابان انقلاب بر سر چوبی کرد که در همان حال یکی از مأموران انتظامی او را به پایین هل داد. در اثر این برخورد خشونت‌آمیز پای مریم شریعتمداری شکست. زهرا رهنورد بر اساس این واقعه طرحی کشیده است. برخی از شهروندان ایرانی در شبکه‌های اجتماعی با استناد به مقالات زهرا رهنورد درباره تحمیل حجاب به زنان ایرانی، از او انتقاد کرده‌اند. برخی حتی اعلام کرده‌اند که به نظر آن‌ها زهرا رهنورد از قصد دختر خیابان انقلاب را زشت‌رو ترسیم کرده. برخی دیگر می‌گویند در این طرح، مأمور انتظامی به شکلی ترسیم شده که گویا قصد دارد مانع از «سقوط» دختر خیابان انقلاب شود.

طرح زهرا رهنورد با الهام از برخورد خشونت‌آمیز با مریم شریعتمداری، دختر خیابان انقلاب

زهرا رهنورد پیش از این در مقالاتی با عنوان «ریشه‌های استعماری کشف حجاب»، «پیام حجاب زن مسلمان» و «زیبایی حجاب و حجاب زیبایی» از حجاب اسلامی دفاع کرده بود.

«پیام حجاب زن مسلمان» در سال‌های پیش از انقلاب منتشر شده است. رهنورد در مصاحبه‌ای که العالم بعد از انقلاب با او انجام داد و در روزنامه اطلاعات هم منتشر شد، درباره این کتاب می‌گوید:

«من در این کتاب تلاش داشته‌ام بگویم که حجاب باید، هم از راه شناخت و هم با آگاهی کامل و علاقه مورد پذیرش واقع شود و در تمام ابعاد دین و نظام‌های سیاسی و اقتصادی و ارزش‌های والای آن تعیمین داده شود و در آن صورت است که حجاب می‌تواند از دین و نظام اسلام باشد.»

برخی از طرفداران زهرا رهنورد در شبکه‌های اجتماعی در پاسخ به منتقدان گفته‌اند که رهنورد هرچند در مقالات و مصاحبه‌هایش در سال‌های بعد از انقلاب از حجاب طرفداری کرده، اما با حجاب اجباری مخالف است.

تیتر روزنامه اطلاعات به نقل از رهنورد: حجاب باغ عرفان است

دوشنبه۳۰ بهمن پژوهشگاه علوم انسانی و مطالعات فرهنگی نشستی درباره حجاب اجباری برگزار کرد. در نشست «مطالبات زنان، تضادها و تعارضات» آذر منصوری، فاطمه صادقی، حمیدرضا جلایی‌پور و نعمت‌الله فاضلی در سخنانی اعلام کردند که با برخوردهای قهرآمیز با دختران خیابان انقلاب نمی‌توان مخالفت زنان با حجاب اجباری را سرکوب کرد. برخی از کاربران شبکه‌های اجتماعی مخالفت اخیر زهرا رهنورد با حجاب اجباری را به عنوان تلاش اصلاح‌طلبان برای حفظ نظم موجود اما در چارچوبی هدایت‌شده تلقی کرده‌اند.

نخستین بار ۶ دی ۹۶ دختری به نام ویدا موحد روی پست برق در تقاطع وصال با انقلاب، بدون آنکه حجاب به سر داشته باشد ایستاد و چوبی که روسری سفیدی بر سر آن بسته بود، را تکان داد. این حرکت نمادین اعتراضی به زودی در تهران و سایر شهرهای ایران گسترش پیدا کرد.

مقامات جمهوری اسلامی اعلام کرده‌اند که ظاهر شدن بدون حجاب در انظار عمومی و تشویق به بی‌حجابی مشمول قانون تعزیرات است و بین یک تا ۱۰ سال حبس دارد.

گویانیوز: ماجرا از آنجا آغاز شد که حساب توییتر بی بی سی فارسی، برخورد خشونت بار یک افسر نیروی انتظامی در تهران، با یکی از دختران معترض به حجاب اجباری را به این گونه پوشش داد:

بی بی سی فارسی در این توییت نوشت: «پلیس از دختری که در اعتراض به حجاب اجباری روی جعبه مخابرات رفته بود، قبل از خشونت، از او خواهش می کند پایین بیاید». لحن همدلانه این توییت با افسر نیروی انتظامی و برخورد خشن او با دختر معترض به حجاب اجباری، خشم برخی از کاربران توییتر را برانگیخت.

در این میان سیاوش اردلان تحلیلگر بی بی سی هم در کانال خود نوشته بود:

اتهام نرگس حسینی: تشویق به فساد (هم ردیف با دایر کردن خانه ی فساد و فحشا!). آسیب دیدن زانوی مریم شریعتمداری. تقریبا همه دختران خیابان انقلاب در بازداشت ضرب‌ و شتم شده‌اند.

رادیوزمانه: به‌رغم جو فشار در ایران مخالفت با حجاب از سوی زنان گسترش می‌یابد. مسئولان حکومتی برای مقابله با این موج تازه دست به تدابیر تازه‌ای می‌زنند. آن‌ها تشویق به کنار گذاشتن حجاب را معادل تشویق «فساد و فحشا» دانسته و برای آن زندان تعیین کرده‌اند.
ویدا موحد نخستین زنی بود که با بر سر چوب زدن روسری خود به حجاب اجباری اعتراض کرد و در پی آن موجی از این حرکت به‌راه افتاد.

نیروی انتظامی تهران، جمعه ۴ اسفند اعلام کرد که تشویق زنان به نداشتن حجاب مشمول بند دوم ماده ۶۳۹ قانون تعزیرات خواهد بود که یک تا ۱۰ سال حبس دارد و قابل تبدیل به مجازات جایگزین حبس نیست.

بر اساس ماده ۶۳۹ قانون تعزیرات «کسی که مرکز فساد یا فحشا دایر یا اداره کند» و یا «کسی که مردم را به فساد یا فحشا تشویق نموده یا موجبات آن را فراهم نماید»، به حبس از یک تا ۱۰ سال محکوم می‌شود.

بدین ترتیب نیروی انتظامی مبارزه با حجاب اجباری که در ایران حاکم است را معادل «فساد و فحشا» دانسته است.

نیروی انتظامی این اقدام را از «جرائم مشهود» دانسته و گفته است «پلیس موظف است با جرم برخورد نماید و شکستن قانون در همه جای دنیا مواجهه پلیس را در پی دارد و اگر در نیروی انتظامی با جرم مشهود مقابله نکند خود مرتکب جرم و تخلف شده و قابل پیگرد قانونی است.»

از این بخش از اطلاعیه پلیس چنین برمی‌آید که اگر یک مأمور انتظامی با تشویق به بی‌حجابی مقابله نکند خود نیز مورد پیگرد قرار خواهد گرفت.

در اطلاعیه نیروی انتظامی همچنین آمده است که «تردد و حاضر شدن در معابر و انظار عمومی بدون حجاب شرعی مشمول تبصره ماده ۶۳۸ قانون تعزیرات است که تا دو ماه حبس داشته و قابل تبدیل به مجازات جایگزین حبس بوده و حبس اعمال نمی‌گردد.»

در تبصره ماده ۶۳۸ قانون تعزیرات آمده است: «زنانی که بدون حجاب شرعی در معابر و انظار عمومی ظاهر شوند به حبس از ۱۰ روز تا دو ماه و یا از ۵۰ هزار تا ۵۰۰ هزار ریال جزای‌ نقدی محکوم خواهند شد.»

در هفته‌های گذشته چندین زن با بر سر چوب زدن روسری و شال خود بر بلندی‌ها ایستاده و به حجاب اجباری اعتراض کرده‌اند. این حرکت نخست با اعتراض ویدا موحد در خیابان انقلاب تهران آغاز شد و پس از آن چندین نفر با الهام از حرکت او، اعتراض‌های مشابهی را انجام دادند و به دختران خیابان انقلاب مشهور شدند. پلیس تاکنون علاوه بر ویدا موحد، نرگس حسینی و اعظم جنگروی، شارپک شجری‌زاده را که به این شکل اعتراض کرده بودند، دستگیر کرده است. نرگس حسینی و ویدا موحد اکنون با قرار وثیقه آزاد شده‌اند اما اعظم جنگروی و شاپرک شجری‌زاده هنوز زندانی هستند.

روز گذشته، پنج‌شنبه ۳ اسفند نیز زن دیگری در تهران باز هم از جعبه مخابراتی بالا رفت و شال سفید خود را تکان داد. این زن با برخورد خشن پلیس از بالای سکو به زمین پرتاب و سپس دستگیر شد. برخی شاهدان حاضر در صحنه گفته‌اند که پای او آسیب دیده است.

علاوه بر این ۲۹ نفر هم به اتهام ارتباط با کمپین چهارشنبه‌های سفید و کشف حجاب بازداشت شده‌اند.

همچنین در سطح شهرهای بزرگ دیده شده که زنان و دخترانی در خیابان‌ها و در امکان عمومی عملاً روسری‌های خود را کنار می‌گذارند و در یک اقدام اعتراضیِ آرام با حجاب اجباری مخالفت می‌کنند.

روز پنج‌شنبه در شبکه‌های اجتماعی تصاویری منتشر شد که نشان می‌داد مأموران امنیتی جعبه مخابرات واقع در خیابان انقلاب تقاطع وصال را به شکلی تغییر داده‌اند که کسی نتواند روی آن بایستد. این جعبه مخابرات مکانی است که نخستین بار ویدا موحد، زن معترض به حجاب اجباری با تکه چوبی که شال خود را بر آن آویخته بود، رویش ایستاد و به مکانی نمادین تبدیل شد.

پیش از این مسئولان حکومتی چنان وانمود می‌کردند که حرکت اعتراضی زنان اهمیتی ندارد و آن را مخالفان جمهوری اسلامی بزرگ می‌کنند.

غلامحسین محسنی اژه‌ای، معاون اول قوه قضائیه به فعالان معترض به حجاب اجباری اتهاماتی زد و گفت: «افرادی هستند که با استعمال مواد صنعتی و با یک کار تشکیلاتی و نوعاً برنامه‌ریزی شده از بیرون دست به این کار می‌زنند که اگر ثابت شود که با تشکیلات خاصی ارتباط دارند برای آن‌ها پرونده سنگین تشکیل می‌شود و برای خودشان و خانواده‌های آن‌ها مشکل ایجاد می‌شود.»

رادیوفردا: حرکت اعتراضی شماری از زنان و دختران علیه حجاب اجباری که شامل برداشتن روسری در معابر عمومی و آویختن آن بر سر چوب است، همچنان ادامه دارد. همزمان بر اساس خبرهایی که از ایران می‌رسد، برخوردهای امنیتی با این افراد نیز به قوت خود باقی است.

بر اساس خبرهایی که به دست رادیو فردا رسیده است، طی ۲۴ ساعت، دست‌کم دو نفر دیگر از این معترضان که با نام «دختران خیابان انقلاب» شناخته می‌شوند، توسط نیروی انتظامی بازداشت شده‌اند.

یکی از آن‌ها شاپرک شجری‌زاده است که روز چهارشنبه بازداشت شد و به گفته خانواده‌اش در بازداشت، مورد ضرب و شتم قرار گرفته است.

مورد دیگر – که ویدیویی هم از آن در شبکه‌های اجتماعی منتشر شده – مربوط به فردی است که روسری در دست، در سکوت، روی سکویی ایستاده. آن‌گونه که در ویدیو مشاهده می‌شود پلیس او را با شدت از روی سکو هُل می‌دهد و او بر زمین می‌افتد.

نسرین ستوده وکیل و مدافع حقوق بشر که وکالت خانم شجری‌زاده را برعهده دارد در گفت و گو با رادیو فردا با تایید این موارد، در زمینه اعمال خشونت علیه این افراد هشدار می‌دهد.

یورونیوز: ورود زنان و دختران ايرانی به استاديوم طبق قانونی نانوشته ممنوع است و درهای استاديوم‌های ورزشی به‌ویژه فوتبال، همچنان به روی زنان بسته است. عليرغم شعارهای فراوان مسولين و به ويژه مقامات در دولت حسن روحانی برای پيگيری و تحقق حضور زنان كنار آقايان در استاديوم‌های ورزشی، با مخالفت صريح برخی مراجع دينی و مقامات پرونده اين موضوع را فعلا بسته شده بايد تصور كرد.

علاقه به فوتبال در ميان برخی از زنان و دختران جوان ايرانی بر كسی پوشيده نيست. در اين بين كسانی حاضرند با روش‌های عجيب، رنج و دشواری به دوش بكشند تا رويای حضور در استاديوم فوتبال وسردادن فرياد شادی و هيجان برای تيم محبوبشان را محقق سازند.

«زهرا خوش نواز» يكی از اين دختران ايرانی است. چندی پیش عكسی از چهره گريم شده او در ميان تماشاچيان فوتبال در استاديوم آزادی تهران بر روی سایت ها و جلد مجلات و روزنامه های ورزشی و اجتماعی قرار گرفت. در عكس چهره مردی با ريش و سبيل قهوه‌ای و كلاهی بر سر نمایان است اما در پس اين چهره مردانه، دختری جوان بود كه می کوشید يكی از روياهای زندگی‌اش را محقق سازد.

با آمدن زلزله در تهران این فکر به ذهن زهرا خطور کرد که شاید دیگر فرصتی وجود نداشته باشد، همین امر او رابرای محقق ساختن تصمیمش مصمم‌تر ساخت.

زهرا خوش نواز در گفت و گوی اختصاصی با یورونیوز به مراحلی که برای آماده سازی ظاهرش طی کرد تا با چهره‌ای متفاوت وارد استادیوم شود اشاره می‌کند. مراحلی که از او چهره مردانه‌ای می سازد تا زیر سایه آن بتواند از حصارها بگذرد و برای تماشای تیم محبوبش، پرسپولیس، پا بر سکوهای استادیوم آزادی بگذارد. ورزشگاهی که به‌خاطر آن باید قید گیسوهای بلند دخترانه‌اش را می‌زد، آن‌ها را کوتاه می‌کرد و با ریش و سبیل مردانه وارد آن می‌شد.

زهرا می‌گوید: «زمانی که از تونل گذر کردم و وارد ورزشگاه شدم و چشمانم به چمن سبز ورزشگاه افتاد گریه‌ام گرفت.»

او می‌گوید که وقتی بازیکنان پرسپولیس به زمین برای گرم کردن خود آمده بودند هم بار دیگر گریه کرد.

زهرا برای ورود به ورزشگاه پوشش مناسبی برای خود انتخاب کرده بود. این دختر ۲۶ ساله که از قضا، فارغ التحصیل رشته حقوق است، تاکید دارد که ورود به استادیوم جرم نیست و او و سایر دخترانی که به این شکل وارد استادیوم‌ها شده اند، عمل مجرمانه‌ای انجام نداده‌اند، بلکه این کار نمایش نوعی اعتراض به وضعیت حاضر و ممنوعیت حضور زنان در ورزشگاه‌ها است.

او می گوید: «تنها هدفم من ورود به استادیوم و دیدن فوتبال نبود، دوست داشتم این موضوعی راهی برای آزادی ورود زنان به ورزشگاه شود.»

مسابقه فوتبال بین پرسپولیس و تراکتورسازی تبری تنها باری نبود که زهرا به استادیوم آزادی رفت، او می گوید که بعد از آن یکبار دیگر و با گریمی متفاوت به تماشای تیم محبوبش در مقابل تیم گسترش فولاد تبریز رفته است اما به دلیل ترس از واکنش خانواده اش تنها به دیدن یک نیمه از بازی اکتفا کرده است و به همه گفته که به استادیوم نرفته است.

ایران وایر: وقتی سال گذشته تصویر سنگ قبرزنی واقع در حرم شاه عبدالعظیم در شهر ری، در فضای مجازی منتشر شد حیرت بسیاری از کاربران را برانگیخت. سنگی از مرمر سفید که به خط سبز درشتی به جای نام متوفی این جمله حک شده بود: «همسر آقای امیرسلیمانی»

زنی که به نظر می رسید نه تاریخ تولدی داشته، نه تاریخ مرگ و نه نامی و ظاهرا تنها نکته ای که به او موجودیت می بخشیده، همسر مردی بودن به نام «آقای امیر سلیمانی» بود و دیگر هیچ.

پس از آن بود که دیگران هم  تصاویری مشابه از همین دست را با بقیه همخوان کردند. این تصاویر پراکنده به این بحث دامن زد که نگاه تبعیض آمیز و جنسیت زده به زنان، در بسیاری از خانواده ها و نقاط کشور، نه تنها در زمان حیاتشان برقرار است و زنان را از متن زندگی حذف می کند بلکه تا روز حشر هم این موقعیت دوگانه ادامه می یابد.

با نگاهی به آگهی های منتشر شده در مجلات و رسانه های چاپی، با انبوهی آگهی ترمیم مواجه می شویم که نام و نشان ندارند و صرفا منتسب شده به همسر یا فرزندان و حتی برادر بزرگترند.

اخیرا به اعتبار گسترش فضای مجازی و کانال های تلگرامی خبرهایی منتشر می شود که حکایت از اعمال فشار بر خانواده زنان متوفی از سوی متولیان اداره گورستان‌ها‌ست. فشار برای وادار کردن بازماندگانِ بانوان درگذشته برای به کارگذاری سنگ هایی که حتی الامکان فاقد هرگونه تصویر واضح یا حتی ناواضح از زنی باشند که جسم بی جانش، زیر خاک آرام گرفته است.

به عبارتی اگر پیش از این، حذف نام و نشان زنان از سنگ قبرهایشان به شکل اختیاری و از سوی برخی خانواده های فرد متوفی انجام می گرفت، حالا با دستور العمل هایی رسمی، بازماندگان زنی که درگذشته، کمترین حقی برای نصب تصویری از فرد ازدست داده‌شان را بر سنگ مزارش  ندارند.

سایت خبری«راسخون»، وب سایت مذهبی متعلق به سازمان امور اوقاف و خیریه، انتشار تصاویر زنان روی سنگ قبرها را نشانه بی غیرتی می داند: «این روزها وقتی از قبرستان گذر می کنیم، شاهد تصاویری به دور از هر گونه غیرتی می شویم که بیشتر نمایانگر تجمل گرایی، چشم و هم چشمی هستند تا بیانگر فلسفه مرگ و اینکه ما از خاک آمدیم و به سوی خاک باز می گردیم. با کمی قدم زدن در فضای قطعات بهشت زهرای تهران شاهد سنگ های قبر عجیب و غریب و حتی هنری خواهید بود که برخی از این سنگ ها به نحوی حکاکی و طراحی شده که شهروندان گاهی با آن عکس سلفی می گیرند.»

یک پاراگراف بعد از عکس هایی که در این گزارش به عنوان شاهد مثال آمده معلوم می شود که منظور این پایگاه خبری از جمله ” تصاویری به دور از هرگونه غیرت” ، تصاویر زنانی است که اگرچه حجاب کاملی هم در تصویر بالای مزارشان دارند اما در زمان حیات چهره های زیبایی داشته اند.

با این حال از شواهد برمی آید که این گونه ممنوعیت‌ها درباره سنگ قبر زنان متوفی، محدود به شهرستان های دور یا الزاما زنان جوان نیست.

«مسعود حکیمی»، شهروند اصفهانی که در جریان درگذشت اخیر مادرش، تجربه مشابهی را از سرگذرانده  در این باره به ما می گوید: « با اینکه هنوز داغدارم و یادآوری ماجرا برایم دردناک است ولی احساس خوبی دارم از اینکه با بیان اتفاقی که برای ما رخ داده، دیگران را متوجه چیزی کنم که در کشور دارد اجرا می شود و چه بسا خیلی ها از ان مطلع نباشند. من ساکن اصفهان هستم و تا جایی که شاهد بوده ام روی مزار خانم ها عکسی گذاشته نمی شود، حتی متن اعلامیه ها هم عکس خانم ها را ندارد و اگر هم باشد، عکس هایی است که با لیرز روی سنگ سیاه حکاکی شده و آن چنان مبهم است که با آن مشکل زیادی ندارند. چون واضح نیست.»

این شهروند داغدار، سپس درباره درگذشت مادرش و مشکلاتی که در آن حال افسردگی و اندوه عمیق خود و خانواده‌اش می بایست با آن روبرو شوند، می گوید :«مادرم پنجاه و پنج ساله بود و از عفونت ریه که وارد خونش شده بود و مغزش را متاثر کرد، درگذشت. ما عکس مان را انتخاب کرده بودیم. کارهای نهایی را انجام داده بودیم، سنگ قبر هم حکاکی و آماده شده بود. ولی موقع نصب، یکی از ماموران قبرستان که در محل بود از آن ایراد گرفت. وقتی پدرم برای گفتگو در مورد این مسئله به مسئول قبرستان مراجعه کرد، عکس مادرم را که قرار بود بر مزارش نصب شود و آن موقع روی صفحه موبایلش دخیره شده بوده را می گیرد جلوی صورت مسئول قبرستان و می پرسد که شما به من بگویید که دقیقا کجای این عکس ایراد دارد؟ اما  طرف حتی سرش را هم بلند نکرده بود که عکس مادر درگذشته‌ام را ببیند. مثلا به زعم خودش نخواسته بود که با نگاه به یک زن  متوفی مرتکب گناه شود. با اینحال وقتی ما دست برنداشتیم و پیگیر شدیم که مشکل شما با این عکس چیست؟ گفته بودند شاید دیگران به گناه بیفتند، و وقتی آنها به گناه بیفتند، روح آن عزیز وفات کرده شما هم ناآرام خواهد بود. بعد به ما توصیه کردند که اگر اصرار دارید که  این موضوع را حل کنید، بهتر است به به دفتر امام جمعه شهر مراجعه کنید. سرانجام تسلیم شدیم و تصمیم گرفتیم با وجود اینکه هزینه سنگ قبر را هم داده بودیم اما باز هم عکس دیگری سفارش بدهیم که زیبایی کمتری داشته باشد.»

این شهروند در عین حال با تاکید بر اینکه مسوولان گورستان در تمام این مدت به هیچ بخشنامه یا مصوبه قانونی خاصی استناد نکردند می افزاید: «عکس مادرم هیچ موردی نداشت. نه به لحاظ حجاب نه به لحاظ لباس. هیچ موردی نداشت . فقط احتمالا این که، مادرم زن زیبایی بود، همین، به همین سادگی. به هر حال ما ناچار شدیم از هزینه یک سنگ قبر بگذریم چون آنها موکدا گفتند عکسی که چهره مادرم در آن به وضوح مشخص باشد، حتی اگر حجاب کامل داشته باشد ممکن است بقیه را تحریک کند و به گناه بیندازد.» در چنین مواردی ظاهرا نیازی هم به بخشنامه یا مصوبه قانونی احساس نمی شود.

دو سال پیش ، آقای توکلی مدیرعامل بهشت زهرا در گفت و گویی با خبرگزاری مهر گفته بود: «گشت های ما تمام قطعات را بازرسی می کنند و اگر تصویری نامتعارف باشد، اول با خانواده تماس گرفته و مهلت می دهند و بعد برای اصلاح اقدام می کنیم.» ظاهرا منظور از واژه “اصلاح”، همان کندن عکس شخصِ متوفی از بالای گور او بدون حتی داشتن  اجازه از سوی خانواده است.

اخیرا هم کاربران توئیتر تصویر یک بنر نصب شده بر دیوار دفتر قبرستان امامزاده حسن سبزوار را منتشر کردند که در آن قید شده «افرادی که سنگ مزار عزیزان شان عکس خانم است در اسرع وقت نسبت به برداشتن عکس اقدام کنند، در غیر این صورت سنگ مزار آنها برداشته می شود.»

در استفتائاتی که در این باره از چند روحانی بلند پایه شیعه در قم و نجف  و از جمله دفتر آیت الله سیستانی و علی خامنه ای صورت گرفته، جملگی نظراتی نسبتا مشابه دارند. بر اساس دیدگاه های این اشخاص نه تنها درج تصاویر زنان بر سنگ قبر آنان می تواند مفسده ایجاد کند بلکه چاپ عکس آنان در اگهی های ترحیم نیز در صورت «تولید مفسده » جائز نیست.