اخبار

بی‌بی‌سی: جان کری، وزیر امور خارجه آمریکا بعد از دو روز مذاکره با همتای ایرانی‌اش گفت که با وجود “پیشرفت‌های محسوس” همچنان اختلافات جدی بر سر برنامه هسته ای ایران وجود دارد.

او گفت که برای مشورت با رئیس جمهور آمریکا و کنگره درباره توافق جامع و امکان تمدید مهلت فعلی (۲۰ ژوئیه) برای دستیابی به این توافق مشورت کند.

او گفت که مسیری به جلو در این مذاکرات وجود دارد که ایران نیاز دارد پا در آن مسیر بگذارد.

جان کری همچنین گفت که موضعش را به صورت “کاملا آشکار” روشن کرده که “۱۹ هزار سانتریفیوژی که ایران در حال حاضر در اختیار داد خیلی زیاد است.”

آقای کری گفت میزان ظرفیت غنی‌سازی که از سوی رهبر ایران مطرح شده در شرایط فعلی بسیار زیاد است اما اضافه کرد که رهبر ایران هم در مورد برنامه‌های دراز مدت ایران سخن می‌گفته است.

هفته گذشته آیت‌الله علی خامنه‌ای، رهبر ایران گفت که انتظار آمریکایی‌ها این است که غنی‌سازی اورانیوم ایران را به ۱۰ هزار سو (واحد مرتبط با ظرفیت غنی‌سازی) محدود کنند، اما هدف ایران رسیدن به ظرفیتی معادل ۱۹۰ هزار سو است.

امروز سه‌شنبه 15 ژوئیه روزنامه نیویورک‌تایمز از آقای ظریف نقل کرده که ایران ممکن است با توقف توسعه برنامه غنی‌سازی خود به مدت سه تا هفت سال موافقت کند.

آقای کری در پاسخ به سوال خبرنگاران گفت که درباره این گزارش نیویورک‌تایمز اظهار نظر نمی‌کند.

به گفته خبرنگاران جان کری بعد از این نشست خبری و لحظاتی پیش از ترک وین باز هم دیداری کوتاه با آقای ظریف داشته است.

وزیر امور خارجه ایران امروز بعد از ظهر با کاترین اشتون، مسئول سیاست خارجی اتحادیه اروپا دیدار کرد.
تصمیم سیاسی

پیش از نشست خبری آقای کری، محمدجواد ظریف، وزیر امور خارجه ایران مذاکراتش با جان کری در حاشیه گفت‌وگوهای هسته‌ای ایران در وین را “خوب” توصیف کرده ولی در عین حال گفته واشنگتن باید “تصمیمی سیاسی” بگیرد.

آقای ظریف همچنان خواهان ادامه مذاکرات جدی در سطوح پایین‌تر میان مدیران سیاسی کشورهای ۱+۵ شده است.

به گزارش خبرگزاری جمهوری اسلامی ، ایرنا، آقای ظریف در جمع خبرنگاران در وین گفته است: “تلاش ما پایان دادن به بن‌بستی است که بر پایه چارچوب غیرمنطقی بنا شده است و تلاش می‌کنیم به آنچه که در توافق ژنو مورد موافقت قرار گرفته برسیم.”

بر اساس مهلت تعیین‌شده در توافق موقت ژنو دو طرف تا پنج روز دیگر (۲۰ ژوئیه) فرصت دارند تا به توافقی جامع در برنامه هسته‌ای ایران برسند.

این در حالی است که پس از گذشت دو هفته از آغاز دور ششم مذاکرات، دو طرف از وجود اختلاف‌های جدی بر سر مسائل مهم مانند ظرفیت غنی‌سازی ایران خبر داده‌اند.

آقای ظریف بعد از دو روز مذاکره با همتای آمریکایی‌اش گفته است: “به خصوص در واشنگتن آنها نیازمند هستند تصمیمی سیاسی بگیرند درباره این که چه راه حلی وجود دارد و کدام راه حل زمینه را برای توافق هموار می‌کند و درصورت اتخاذ کدام راه حل، بن‌بست موجود پایان خواهد یافت.”

کیهان: 1-فراخوان غیرمنتظره وزرای خارجه کشورهای 5+1 برای حضور مستقیم در مذاکرات که از سوی خانم کاترین اشتون صورت پذیرفت و برخی از اخبار و گزارش‌های پیرامونی دیگر حکایت از آن دارند که «وین 6» آنگونه که حریف پیش‌بینی می‌کرد، پیش‌ نمی‌رود و محاسبات قبلی آنان با اختلال جدی روبرو شده است. چرا؟! چه اتفاق غیرمنتظره‌ای روی داده که خانم اشتون برای تصمیم‌سازی در برابر آن ناچار به دعوت فوری وزرای خارجه 5+1 شده است؟!
مطابق دستور کار قبلی قرار بود وزیران خارجه 5+1 به عنوان عالی‌ترین مقام تصمیم‌گیرنده در آخرین روز یا روزهای مذاکرات و بعد از آن که متن توافق جامع آماده شد، برای امضاء و تائید نهایی به تیم‌های مذاکره‌کننده خود در وین ملحق شوند. اما، فراخوان اشتون از اتفاق جدیدی خبر می‌داد که حضور فوری وزرای خارجه 5+1 را ضروری ساخته بود و خبرگزاری رویترز به نقل از دیپلمات‌های مذاکره‌کننده اعلام کرد؛ حضور وزرای خارجه 5+1 در وین به منظور امضای توافق جامع نیست، بلکه آنان برای عبور از بن‌بست غیرمنتظره‌ای که در جریان مذاکرات پدید آمده است به وین فراخوانده شده‌اند. کدام بن‌بست آنان را سراسیمه به وین کشانده است؟!
گفتنی است وزیران خارجه چین و روسیه به وین نرفتند. اولی برای عدم حضور خود به دوری مسافت! و جدول کاری از قبل برنامه‌ریزی شده اشاره کرد و لاوروف ضرورت همراهی با پوتین در سفر آمریکای لاتین را پیش کشید! ولی گزارش‌ها حکایت از آن دارند که چین و روسیه با 4 کشور آمریکا، انگلیس، فرانسه و آلمان درباره متن توافق نهایی اختلاف‌نظر دارند و محدودیت‌های اعمال شده را با توجه به شفافیت‌های خواسته شده از ایران، «متوازن» ارزیابی نمی‌کنند. ضمن آن که حدس می‌زنند در چالش هسته‌ای یازده ساله کشورمان، فصل جدیدی در حال ورق خوردن است.
2- و اما، همه شواهد حاکی از آنند، آنچه سیستم محاسباتی حریف را درهم ریخته و وزیران خارجه آمریکا، انگلیس، فرانسه و آلمان را با عجله به «وین» کشانده تا به قول دیپلمات‌های غربی، برای عبور از بن‌بست پدید آمده، چاره‌جویی کنند، اعلام صریح خط‌ قرمز نظام در مذاکرات هسته‌ای است که روز دوشنبه هفته قبل از سوی رهبر معظم انقلاب در دیدار کارگزاران و مسئولان نظام با ایشان مطرح شد.
حضرت آقا با نگاهی دقیق و فنی و کارشناسانه تاکید کردند که جمهوری اسلامی ایران به یکصد و نود هزار «سو» اورانیوم غنی شده نیاز دارد و با رونمایی از ترفند حریف گفتند «طرف مقابل به مرگ گرفته که به تب راضی بشوید».
در توضیح نقش تعیین‌کننده اخطار و هشدار رهبر معظم انقلاب و جایگاه آن در جغرافیای مذاکرات، اشاره به نکاتی ضروری است. بخوانید؛
3- یکی از اصلی‌ترین محورهای مورد چالش در مذاکرات هسته‌ای، میزان نیاز ایران به اورانیوم غنی‌شده برای تأمین سوخت رآکتورهای اتمی کشور است. آمریکا و متحدانش با پیش کشیدن واژه به اصطلاح حقوقی ولی در واقع من درآوردی «نقطه‌گریز ‌BREAK OUT» ادعا می‌کنند برنامه هسته‌ای ایران باید در محدوده‌ای باشد که اگر تصمیم به تولید سلاح هسته‌ای گرفت، فاصله زمانی این تصمیم تا تولید سلاح حداقل بین 12 تا 18 ماه باشد و مدعی‌اند این فاصله به منظور آن است که در صورت تصمیم ایران به تولید سلاح فرصت کافی برای متوقف کردن آن وجود داشته باشد و با استناد به این قانون من‌درآوردی، از ایران خواسته‌اند اولا؛ تعداد سانتریفیوژهای فعال از 4هزار دستگاه بیشتر نباشد که نتیجه نهایی آن پایان دادن به فعالیت هسته‌ای است – همان که حضرت آقا با عنوان به مرگ گرفته‌اند از آن یاد می‌کنند – و ثانیا؛ مواد هسته‌ای ذخیره شده از 2 هزارکیلو تجاوز نکند و از سوی دیگر – متأسفانه – تیم هسته‌ای ما را به نقطه‌ای رسانده‌اند که خواستار فعالیت 8 هزار سانتریفیوژ باشد و این در حالی است که برخورداری از 8 هزار سانتریفیوژ هم در حوزه و میدان غنی‌سازی آزمایشگاهی – پایلوت – قابل تعریف است و نه غنی‌سازی صنعتی که خواست و حق قانونی ایران است. بنابراین چنانچه با تعداد 8هزار سانتریفیوژ هم موافقت می‌کردند – یعنی همان که آقا با‌عنوان راضی شدن به تب از آن یاد کرده‌اند – باز هم ایران را در عمل از غنی‌سازی صنعتی محروم کرده بودند.
رهبر معظم انقلاب با تاکید بر این که نیاز ایران به اورانیوم غنی‌شده را خودمان تعیین می‌کنیم و میزان نیاز ما 190/000 سو اورانیوم غنی شده است، این ترفند باج‌خواهانه حریف را نه فقط خنثی کردند بلکه به باد دادند. چرا که بر فرض استفاده ما از سانتریفیوژهای نوع IR1 که ظرفیت غنی‌سازی آن 1/2 تا 1/8 «سو» است، برای تأمین 190 هزار سو، حداقل به تعداد 158/000 سانتریفیوژ نیاز داریم.
از سوی دیگر میزان ذخیره اورانیوم غنی‌ شده مورد نیاز کشورمان نیز مطابق خط قرمزی که رهبر معظم انقلاب ترسیم فرموده‌اند، 190/000 سو در سال است و نه دو هزار کیلوگرم مورد ادعای حریف.
4- نکته ظریف و کاملا فنی و کارشناسانه در بیانات رهبر معظم انقلاب این که، ایشان به جای تاکید روی تعداد سانتریفیوژهای مورد نیاز جمهوری اسلامی ایران، روی فرآورده‌ نهایی سانتریفیوژها تاکید کرده‌اند. به بیان دیگر، آنچه مهم است تعداد سانتریفیوژها نیست بلکه خروجی نهایی آنها یعنی میزان اورانیوم غنی شده‌ای است که به دست می‌آید.
توضیح آن که «سو»- -( SEPERATIVE WORK UNIT (SWU ضریب جداسازی – یا سرعت جداسازی – اورانیوم 235 از اورانیوم 238 در یک سانتریفیوژ است که بر حسب کیلوگرم در سال محاسبه می‌شود. به عنوان مثال، یک سانتریفیوژ نسل اول موسوم به IR1 یا P1 می‌تواند در طول یک سال 1/2 کیلوگرم اورانیوم 235 را از اورانیوم 238 جدا کند. بیشترین سانتریفیوژهای فعال ما از نوع P1 با ظرفیت اسمی 1/8 و ظرفیت عملی 1/2 «سو» می‌باشد و البته بیش از هزار سانتریفیوژ فعال از نوع (P2) نیز در اختیار داریم که ضریب جداکنندگی آن (سو) بیشتر از نوع اول است.
حال می‌توان تصور کرد که اگر حضرت آقا به جای خروجی نهایی سانتریفیوژها (190/000 سو)، نیاز کشورمان را با تکیه بر تعداد سانتریفیوژها بیان می‌فرمودند، هیچ تضمینی برای تأمین سوخت مورد نیاز رآکتورهای اتمی ایران اسلامی وجود نداشت.
همین جا گفتنی است که برخی از مسئولان محترم، با اشاره به سانتریفیوژهای پیشرفته IR8 که ظرفیت جداکنندگی آنها 24 سو می‌باشد، اعلام کرده بودند که با برخورداری از 8 هزار سانتریفیوژ IR8 می‌توان نیاز سالانه کشور به میزان 192هزار‌سو را تأمین کرد (8000×24=192000). این محاسبه اگرچه در عرصه تئوری و نظری قابل قبول است ولی با عمل فاصله‌ای پر نشدنی دارد، چرا که، اولا؛ در حال حاضر تعداد بسیار محدودی از سانتریفیوژهای نوع IR8 در اختیار داریم و در حال تحقیق و بررسی برای تولید انبوه آن هستیم، ثانیا؛ در مبحث مربوط به تحقیق و توسعه « R&D » در توافقنامه ژنو و مذاکرات پس از آن، حریف تأکید کرده است که تحقیق و توسعه الزاما بایستی در حد تحقیقات جاری ادامه یابد و در تعریف تحقیقات جاری – CURRENT- به گزارش نوامبر 2013 مدیرکل آژانس استناد می‌کند که در آن تنها سانتریفیوژهای نوع P1 آمده است! نتیجه این که اگر قرار بود نیاز کشورمان به اورانیوم غنی شده براساس تعداد سانتریفیوژها محاسبه و اعلام شود- که متأسفانه شده بود – نه فقط از غنی‌سازی صنعتی دور شده بودیم بلکه غنی‌سازی اورانیوم در مقیاس آزمایشگاهی – پایلوت – را هم آنگونه که باید، به دست نمی‌آوردیم.
5- تأکید رهبر معظم انقلاب بر نیاز کشور به 190 هزار سو، ترسیم رسمی خط قرمز نظام در یکی از اصلی‌ترین محورهای مناقشه و چالش مذاکرات هسته‌ای است. این خط قرمز، از آن جهت سرنوشت‌ساز و تعیین‌کننده است که از سوی بالاترین و عالی‌رتبه‌ترین مقام جمهوری اسلامی ایران مطرح شده است و بدیهی است که به هیچ وجه قابل تغییر نخواهد بود و حریف نمی‌تواند و دلیلی هم ندارد که آن را یک «تاکتیک» تلقی کند. از این روی می‌توان و باید گفت که حضرت آقا با ترسیم این خط قرمز غیرقابل عبور، تمامی محاسبات چند ماهه اخیر – بخوانید یازده‌ساله – حریف را مختل کرده‌اند. گفتنی آن که رهبر معظم انقلاب در بیانات روز دوشنبه خود گفته بودند، حریف با لطایف‌الحیل و دست زدن به ترفندهای شیطانی می‌کوشد سیستم محاسباتی ما را مختل کند و مسئولان ما را با ارائه آدرس غلط به نتیجه غلط برساند ولی رهبر فرزانه انقلاب با صداقت و صراحت و از موضع اقتدار، محاسبات حریف را مختل کرده‌اند.
6- اکنون آمریکا و متحدانش بر سر یک دوراهی یا به تعبیر گویاتر در مقابل یک بن‌بست قرار گرفته‌اند و به قول دیپلمات‌ها در مصاحبه با رویترز فراخوان فوری وزرای خارجه 5+1 برای عبور از این بن‌بست صورت پذیرفته است و نه برای امضای توافق ‌نهایی! اما، دوراهی پیش‌ پای حریف؛ این که می‌دانند خط قرمز ترسیم و اعلام شده از سوی رهبر معظم انقلاب یک «تاکتیک» و یا یک برگ روی میز برای چانه‌زنی نیست. بنابراین حریف باید از میان دوراهی که پیش روی دارد، یکی را برگزیند؛ یا به خواسته اعلام شده از سوی حضرت آقا تن بدهد و یا این که با ادامه اصرار بر باج‌خواهی و زیاد‌ه‌طلبی‌های غیر قانونی خود، آرزوی دستیابی به یک توافق با مختصات مورد نظر خویش را فراموش کند. راه سومی وجود ندارد.
7- حریف به خوبی می‌داند که وقتی شخصیت برجسته‌ای در جایگاه‌ عالی‌رتبه‌ترین مقام جمهوری اسلامی ایران، خط قرمز نظام را در مذاکرات ترسیم می‌کند نگران «عدم توافق» نیز نخواهد بود و این در حالی است که «توافق» نیاز آمریکا و متحدانش است که قصد داشتند با لطایف‌الحیل این «نیاز» خود را در قالب «امتیاز» به جمهوری اسلامی ایران تحمیل کنند.
گفتنی است که تا چند روز قبل مقامات آمریکایی از جمله جان ‌کری و وندی ‌شرمن با تکبر و غرور این ترجیع‌بند را تکرار می‌کردند که ایران در مقابل یک تصمیم سخت قرار گرفته است! و اکنون اعتراف می‌کنند که باید برای اتخاذ یک تصمیم سخت آماده شوند. تصمیمی که هر دو سوی آن برای آنان سخت و تاکنون دور از انتظار بوده است؛ چشم‌پوشی از توافق نهایی که برای خود یک «امتیاز بزرگ» تلقی می‌کردند و یا دست کشیدن از زیاده‌خواهی که نتیجه آن اعتراف به پیروزی ناشی از مقاومت است و این دومی برای حریف کابوسی وحشتناک خواهد بود.
حسین شریعتمداری

رادیوفردا: در حالی که تنها شش روز به پایان ضرب‌الاجل توافق موقت ژنو در روز ۲۰ ژوئیه باقی مانده است، جان کری، وزیر امور خارجه آمریکا می‌گوید که اختلافات میان ایران و گروه ۱+۵ بر سر برنامه هسته‌ای تهران به قوت خود باقی است و وی قصد دارد روز دوشنبه «بحثی دقیق و مفصل» در این ارتباط با همتای ایرانی خود داشته باشد.

هانا کاویانی، خبرنگار اعزامی رادیو فردا به وین از آخرین تحولات این مذاکرات می‌گوید:

«سوال اصلی خبرنگاران و ناظران اینجا در وین این است که سه دیدار کلیدی و حساس محمد جواد ظریف وزیر امور خارجه ایران و همتای آمریکایی‌اش جان کری، چه نتیجه‌ای خواهد داشت. آیا به یک توافق جامع و نهایی در ۲۹ تیر منتهی می‌شود، یا اینکه همگی باید شاهد ادامه مذاکرات پس از این روز باشیم.

۲۹ تیر ماه مهلت توافق شش ماه ژنو به پایان می‌رسد. در این توافق مقرر شده‌است که در صورت اجماع طرفین می‌توانند شش ماه دیگر هم گفتگو کنند. اما سوال دیگر این است که اگر تمدیدی در کار باشد، تحت چه شرایطی خواهد بود. آیا ۱+۵ و ایران این مذاکرات را برای چند روز و هفته ادامه می‌دهند، یا اینکه باید توافق دوباره انجام دهند چرا که در صورتیکه ایران مجبور به ادامه محدودیت‌ها بر برنامه هسته‌ای اش بنا بر توافق ژنو باشد، احتمال می‌رود که خواستار اقداماتی تازه از سوی طرف مقابل باشد.

حضور وزرای خارجه ۴ کشور و از شش کشور مذاکره‌کننده با ایران، آمریکا بریتانیا، آلمان و فرانسه و باقی ماندن جان کری در وین برای آنچه که یک مقام وزارت خارجه آمریکا» انجام بحث‌هایی دقیق با ظریف، به منظور سنجش آمادگی ایران برای اتخاذ تصمیم‌های اساسی» خوانده، بار دیگر این تحلیل را تقویت کرده‌است که این مذاکراتی است که دو کشور ایران و آمریکا تعیین‌کننده نتیجه آن هستند.

با انتشار عکس‌هایی از دیدارهای دوجانبه طرفین ایرانی و آمریکایی، غیبت کاترین اشتون مسئول سیاست خارجی اتحادیه اروپا به عنوان هماهنگ‌کننده گروه ۱+۵ نیز می‌تواند این تحلیل را تقویت کند.

غیبت مقام بلندپایه دیپلماسی اتحادیه اروپا در این دیدار، موضوعی بوده که با او هماهنگ شده و طرفین تصمیم گرفته‌اند ایران و آمریکا این بار برخلاف عموم اوقات دیدار دوجانبه و مستقیم داشته باشند و نتایج را به خانم اشتون اعلام کنند.

محمدجواد ظریف که بامداد یکشنبه و پیش از آغاز این گفت‌وگوها با همتای آمریکایی‌اش از وجود فرصت برای رسیدن به توافقی تاریخی خبر داده بود، شامگاه یکشنبه پس از پایان دیدارهای این روز به میان برخی از خبرنگاران آمد و راه برون‌رفت را نوآوری در پیشنهادات از سوی دو طرف عنوان کرد. برون‌رفت از وضعیتی که ۱+۵ و ایران، آن را «باقی ماندن اختلافات اساسی» توصیف کرده‌اند.

پیشنهاد دیگری که وزیر امور خارجه ایران تنها در گفته‌های خود به زبان فارسی از آن سخن گفت این بود که «اگر با همدیگر فکر کنیم به جای این که خطوط قرمز را نشان دهیم، می‌توانیم به یک نتیجه برسیم.»

به هر حال راه سخت و پیچیده مذاکرات هسته‌ای ایران با قدرت‌های جهانی، به حساس‌ترین مرحله خود رسیده‌است و به نظر نمی‌آید که هیچکدام از کشورهایی که در این مذاکرات شرکت دارند، آماده از دست رفتن فرصت و بازگشت به روزهای پیش از توافق اولیه ژنو باشند. روزهایی که خطر حمله نظامی و اعمال تحریم‌های بیشتر تهران را تهدید می‌کرد.»

بی‌بی‌سی: مشخص نیست که درخواست هیات ایرانی، با دلایل صرفا مذهبی صورت گرفته، یا اقدامی ناگزیر برای رایزنی بیشتر با تهران در خصوص اختلافات ایجاد شده در مسیر مذاکرات هسته‌ای است

یکی از اعضای تیم مذاکره کننده هسته‌ای ایران خبر تلویزیون دولتی این کشور را مبنی بر درخواست این هیات برای توقف مذاکرات هسته ای در شب های قدر تکذیب کرد و گفت هیات ایرانی چنین درخواستی را در مذاکرات وین ۶ مطرح نکرده است.

این عضو تیم مذاکره کننده ایران به خبرگزاری ایرنا گفت تیم مذاکره کننده هسته‌ای “در شرایط دشوار و در ایام و مناسبت های مختلف” ماموریت خود را پیگیری کرده و “در ایام و لیالی پربرکت قدر” نیز برای یافتن “راه حلی پایدار” مذاکرات را پیگیری خواهد کرد.

او اضافه کرد مراسم احیای شبهای قدر “هیچگونه تعارضی با زمان تشکیل جلسات سیاسی، فنی و کارشناسی هیات ندارد.”

بخش خبری ساعت ۲۱ شبکه یک تلویزیون سراسری ایران دیشب (یکشنبه ۲۲ تیر، ۱۳ ژوئیه) اعلام کرده بود هیات مذاکره کننده ایرانی خواستار توقف موقت گفتگوهای هسته ای به مناسبت “شب های قدر” شده است.

مراسم شب های قدر امسال، در شب های ۲۶، ۲۸ و ۳۰ تیر ماه (۱۹، ۲۱ و ۲۳ ماه رمضان) برگزار خواهد شد.
مذاکره ظریف و کری

محمد جواد ظریف، وزیر امور خارجه ایران، روز یکشنبه در وین محل برگزاری ششمین دور مذاکرات هسته‌ای ایران با اعضای گروه ۱+۵ و جان کری، همتای آمریکایی‌اش دیدار کرد.

وزیر خارجه ایران در پایان گفتگوها به خبرنگاران گفت هدف این گفتگوها یافتن “راه‌حلی مبتکرانه” برای رفع موانع و “کاهش اختلافات” بوده است:

“هدفی که ما در برنامه مشترک اقدام ژنو تعیین کردیم کاملا مشخص است و آن اینکه برنامه هسته ای ایران باید ادامه پیدا کند و نگرانی ها درمورد هرگونه احتمال سوء استفاده از این برنامه نیز رفع شود.”

“در آخرین ملاقات ما سعی کردیم راه‌های جدیدی را در نظر بگیریم اما هنوز نتوانسته‌ایم به توافقی دست پیدا کنیم” اما همه طرف‌ها علاقه‌مند به دنبال کردن “راه‌های جدید” هستند:

“ما تا حدودی پیشرفت کردیم. فردا (۱۴ ژوییه)‌ به گفتگوها با جان کری ادامه خواهیم داد. تیم ما آماده کار با قدم های سریع در هفت روز باقی مانده برای رسیدن به توافقی است که همه ما آرزویش را داریم.”

وزیر خارجه ایران تاکید کرد دو طرف هفته دشواری پیش رو دارند و باید به جای تعیین خط قرمزها برای توافق بکوشند.

آقای ظریف روز یکشنبه همچنین در توییتر خود نوشت: “می‌توانیم تا یکشنبه آینده همین موقع تاریخ‌ساز شویم. اعتماد مسیری دوطرفه است. برای رسیدن به توافق، نگرانی همه طرف‌ها باید لحاظ شود.”

آقای کری روز یکشنبه، ۲۲ تیر در بدو ورود به وین از وجود ‘شکاف عمیق’ در گفت‌وگوهای ایران و ۱+۵ خبرداده بود.

او به خبرنگاران گفت: “ما اختلاف‌های بسیار عمیقی داریم. باید ببینیم آیا می‌توانیم پیشرفتی داشته باشیم… آنچه برای ما حیاتی است این است که مطمئن شویم ایران به سلاح هسته‌ای دست پیدا نخواهد کرد و برنامه اتمی‌شان صلح‌آمیز خواهد بود.”

وزیر امور خارجه ایران پیش از دیدار با همتای آمریکایی‌اش با وزرای امور خارجه بریتانیا، فرانسه و آلمان دیدار کرده بود.

این دیدار با حضور کاترین اشتون، مسئول سیاست خارجی اتحادیه اروپا و با هدف حل اختلاف‌های موجود برای رسیدن به توافق نهایی در پرونده هسته‌ای ایران صورت گرفت.

عکس‌های منتشرشده از این جلسه نشان می‌دهد که حسین فریدون، دستیار ویژه و برادر رئیس جمهور ایران و مشاور وزیر امور خارجه هم در این جلسه حضور داشته است.

به گفته یکی از اعضای تیم مذاکره کننده ایران آقای فریدون به درخواست آقای ظریف به وین سفر کرده تا “گزارش تفضیلی” این دور از مذاکرات را به اطلاع حسن روحانی برساند چون با توجه به فشردگی مذاکرات، آقای ظریف امکان سفر به تهران و ارائه گزارش به رییس جمهوری را نداشته است.

اما به نوشته روزنامه جمهوری اسلامی سفر آقای فریدون نشان دهنده “پيچيدگی” مذاكرات است و او حامل راهكارهایی است كه رییس جمهور ایران برای رفع موانع در نظر گرفته است.

وزرای خارجه فرانسه و آلمان بعد از این نشست وین را ترک کردند اما جان کری برای مذاکرات بیشتر در وین مانده است.

لوران فابیوس، وزیر امور خارجه فرانسه این دیدار را ‘مفید’ خواند اما گفت که هنوز توافقی حاصل نشده است.

فرانک والتر اشتاین‌مایر، وزیر امور خارجه آلمان هم گفت اکنون “توپ در زمین ایران است” و افزود ایران باید درباره انتخاب مسیر همکاری با جامعه بین‌الملل تصمیم‌گیری کند.

در همین حال کمیته روابط خارجی پارلمان بریتانیا گفته است باید به حسن روحانی رییس جمهور ایران اعتماد کرد چون او متعهد به رسیدن به توافقی در مورد برنامه هسته‌ای ایران است.

با این حال این کمیته تاکید کرد قضاوت در مورد آقای روحانی باید بر مبنای عملکرد او باشد نه صرفا بر اساس گفته‌ها.

دور ششم مذاکرات هسته‌ای ایران و کشورهای ۱+۵ از روز ۲ ژوئیه (۱۱ تیر) آغاز شده و انتظار می‌رود دست کم تا ۲۰ ژوئیه، مهلت تعیین‌شده در نشست ژنو برای رسیدن به توافق جامع هسته‌ای ادامه داشته باشد.

وزیران خارجه چین و روسیه در این گفت‌وگوها شرکت نخواهند کرد. چین خواهان انعطاف‌پذیری طرفین در این مذاکرات شده است.

چهار وزیر خارجه کشورهای غربی گروه ۱+۵ در حالی به وین آمدند که پیشتر دیپلمات‌ها از ادامه اختلاف بر سر مسائل اصلی خبر داده بودند.
اختلاف ‘در همه موارد مهم’

عباس عراقچی، مذاکره‌کننده ارشد ایران در وین به شبکه العالم گفته است که تقریبا در همه موضوعات مهم اختلاف نظر وجود دارد و دو طرف نتوانسته‌اند در ‘هیچ موضوعی’ اختلاف را کم کنند.

آقای عراقچی ابراز امیدواری کرده که این اختلافات کاهش پیدا کند، اما گفته نمی‌توان به صورت قطع گفت که نتیجه‌ای حاصل خواهد شد.

واحد مرکزی خبر هم از آقای عراقچی نقل کرده است که در صورت نرسیدن به توافق تا مهلت تعیین‌شده “تمایل چندانی به تمدید شش ماهه دوم نیست”.

آقای عراقچی گفته که گزینه‌های مورد اختلاف مشخص شده و بحث‌ها برای تصمیم‌گیران سیاسی آماده شده است.

او سفر وزرای خارجه کشورهای ۱+۵ به وین را در همین راستا ارزیابی کرده و گفته که اگر با حضور آنها توافقی حاصل شود، “دوباره از روز دوشنبه دو طرف به جلسات فشرده خود در سطح سیاسی باز خواهند گشت تا این توافقات در سطح بالا در قالب متن توافق نگارش شود”.

هر چند آقای عراقچی گفته است که مذاکره شش‌جانبه یا رسمی با حضور وزرای خارجه در وین برگزار نخواهد شد و دیدارها به صورت دوجانبه خواهد بود.

پیشتر مقام‌های آمریکایی موضع ایران در مذاکرات هسته‌ای وین را “نامناسب” و “غیرعملی” توصیف کرده و از شکاف عمیق بین مواضع ایران و گروه ۱+۵ خبر داده بودند.

یک مقام آمریکایی که خواسته نامش فاش نشود با تایید اختلاف عمیق با هیات ایرانی به خبرگزاری رویترز گفت: “مواضع ما در برخی موضوعات از جمله غنی‌سازی اورانیوم فاصله زیادی دارد.”

هفته گذشته آیت‌الله علی خامنه‌ای، رهبر ایران هم از وجود اختلاف جدی میان ایران و غربی‌ها بر سر میزان ظرفیت غنی‌سازی اورانیوم خبر داده بود.

رادیوفردا: دیدار محمد جواد ظریف و جان کری، وزیران امور خارجه ایران و آمریکا برای شکست بن‌بست مذاکرات هسته‌ای تهران و گروه ۱+۵ که ساعاتی پیش آغاز شده بود پایان یافته ولی هنوز خبری از نتیجه آن منتشر نشده است. همزمان وزیر خارجه آلمان گفته که ایران یا باید با جامعه جهانی همراهی کند یا همچنان در انزوا باقی بماند.

به گزارش خبرنگار رادیو فردا در وین، ساعاتی پیش از نشست ظریف و کری، جلسه وزیران امور خارجه ایران، آمریکا، آلمان، فرانسه، بریتانیا و کا‌ترین اشتون، مسئول سیاست خارجی اتحادیه اروپا برگزار شده بود که آنها نتوانستند به توافقی برای نحوه برخورد با پرونده هسته ای ایران دست یابند.

جان کری روز یکشنبه هنگام ورود به وین تاکید کرد که اختلافات عمده‌ بین طرفین همچنان باقی است و گفت در صورت لزوم احتمال تمدید مذاکرات می‌رود.

ایران و اعضای گروه پنج به علاوه یک تا روز بیستم ژوئیه فرصت دارند که توافق موقت ژنو را به قراردادی نهایی و جامع تبدیل کنند که در آن ابهامات پیرامون برنامه هسته‌ای تهران شامل ظرفیت غنی‌سازی اورانیوم و سرنوشت تاسیسات فردو و اراک باید تعیین تکلیف شود.

در مقابل، جامعه جهانی بویژه ایالات متحده آمریکا نحوه لغو تحریم‌های شدید علیه تهران را مشخص خواهند کرد.

در همین حال به گزارش خبرگزاری رویترز، ویلیام هیگ، وزیر امور خارجه بریتانیا پس از مذاکرات عصر یکشنبه به خبرنگاران گفت که ایران باید «با موضوعات واقع بینانه‌تر برخورد کند».

فرانک والتر اشتانمایر، وزیر امور خارجه آلمان که در وین حاضر است نیز روز یکشنبه به خبرنگاران گفت که ایران یا باید با خواسته‌های جامعه جهانی همراهی کند یا همچنان در انزوا باقی بماند.

وی اظهار داشت: «امروز برای نماینده ایران روشن کردیم که این کشور دو گزینه دارد: مسیر همکاری با جامعه بین المللی یا باقی ماندن در انزوا».

وزیر امور خارجه آلمان تصریح کرد که شش قدرت جهانی امروز- یکشنبه- موافقت کردند که در مذاکره با تهران موضع واحد خود را حفظ کنند.

به گفته وی، «توپ در زمین ایران است».

آقای اشتانمایر همراه با لوران فابیوس، وزیر امور خارجه فرانسه، موضع دیگر همتایان آمریکایی و بریتانیایی خود را تکرار کردند که دستیابی به توافق میان طرفین هنوز نامشخص است.

به گزارش خبرگزاری ایسنا، حسین فریدون، برادر و دﺳﺘﯿﺎر ارﺷﺪ رﯾﯿﺲ جمهوری اﯾﺮان نیز در نشست روز یکشنبه حضور داشته است.

در اظهار نظر دیگری، معاون وزیر امور خارجه چین که در وین حضور دارد روز یکشنبه از قدرتهای جهانی و ایران خواست تا در دور ششم مذاکرات هسته‌ای «از خود انعطاف» نشان دهند.

به گزارش خبرگزاری فرانسه، لی بائودونگ اظهار داشت: «ما از همه طرف‌های می‌خواهیم که برای دستیابی به یک توافق جامع، انعطاف و خواست سیاسی خود را نشان دهند».

بنیامین نتانیاهو، نخست وزیر اسرائیل، که کشورش درگیر جنگ در نوار غزه است نیز روز یکشنبه به مذاکرات وین واکنش نشان داد و گفت هر گونه توافق هسته‌ای که باعث شود ایران همچنان ظرفیت غنی سازی در اختیار داشته باشد «فاجعه بار» خواهد بود.

وی که با شبکه تلویزیونی فاکس نیوز مصاحبه می‌کرد اظهار داشت: «این مسئله هم برای ایالات متحده و هم برای سایرین یک فاجعه خواهد بود».

به گفته نخست وزیر اسرائیل، «یک توافق بد، بد‌تر از توافق نکردن است».

رادیوفردا: يک مقام ارشد دولت آمريکا حاضر در مذاکرات هسته ای با ايران روز شنبه ۲۱ تيرماه در آستانه سفر جان کری به وین با اشاره به مواضع «غیرعملی و نامناسب» ایران بر سر برخی از مسایل کلیدی در این مذاکرات، از اختلاف نظر بین ایران و گروه ۱+۵ خبر داده است.

به گزارش خبرنگار رادیو فردا این مقام ارشد آمریکایی که خواست نامش فاش نشود، گفته است: در اين مرحله از مذاکرات تا اينجا پيشرفت هايی داشته ايم، اما در خصوص برخی از مسايل کليدی، از منظر ما، ايران در مواضع غيرعملی و نامناسب خود برای ارائه تضمين های لازم درخصوص صلح آميز بودن برنامه هسته ايش تغييری نداده است.

ايران و نمايندگان آمريکا، بريتانيا، چين، روسيه، فرانسه و آلمان و نماينده اتحاديه اروپا از ده روز پیش دور تازه مذاکرات خود را در وين آغاز کرده اند. اين مذاکرات در راستای دستيابی به «توافق جامع هسته‌ای» انجام می شود و ايران اميدوار است چنين توافقی به تحريم‌های بين المللی و يکجانبه عليه این کشور پايان دهد.

اين مقام آمريکايی همچنین گفته است: ما دو خواسته در خصوص برنامه هسته ای ايران مد نظر داريم يکی اين که اين کشور به سلاح هسته ای دست نيابد و ديگری اين که به جامعه بين المللی به طور کامل اين اطمينان را بدهد که برنامه هسته ايش کاملا صلح آميز است.

وی اضافه کرده است: ايران می بايست برای برآوردن اين خواسته ها تصميم بگيرد.

وی همچنين با اشاره به اظهارات علنی رهبر ايران در خصوص اختلاف نظر ها بر سر ظرفيت غنی سازی و تعداد سانتريفيوژها گفته است: تعدادی که انها مطرح می کنند بسيار بيشتر از ظرفيت کنونی برنامه هسته ای ايران است و ما به طور شفاف اعلام کرده ايم برای دستيابی به توافقی جامع، برنامه هسته ای آنها بايد به طور قابل توجهی کاهش يابد.

به گفته این مقام آمریکایی «اين تنها اختلاف نيست بلکه يکی از مهم ترين آنها است.»

آیت‌الله علی خامنه‌ای، رهبر جمهوری اسلامی، در ۱۶ تیر یکی از موارد اختلافی بین ایران و شش قدرت جهانی را «ظرفیت غنی‌سازی» بیان کرده بود.

این مقام آمریکایی همچنین گفته است:جامعه بين المللی در خصوص ماهيت برنامه هسته ای ايران نگرانی هايی دارد و ايران در خصوص مسايل کليدی همچنان در مواضع قبلی خود ايستاده است و آن را تغيير نداده است.

وی با اشاره اظهارات مقام های ایرانی در خصوص فتوای رهبر ايران درباره حرام بودن به کارگيری سلاح هسته ای گفت: ما نياز به اقدام های مشخص و واقعی در اين خصوص داريم که قابل راستی آزمايی باشند.

این مقام ارشد آمریکایی اضافه کرده است:ما در خصوص نگرانی ها جامعه بين المللی و درباره يک دهه نقض تعهدات صحبت می کنيم و شورای امنيت چهار قطعنامه تحريمی عليه ايران تصويب کرده است.

حضور وزرای خارجه در وین

وی همچنين در خصوص حضور وزرای خارجه چهار کشور عضو گروه ۱+۵ گفته است که وزرای خارجه برای تمديد مدت توافق موقت ژنو به وين نخواهند آمد بلکه هدف انها ارزيابی مذاکرات و اين که آيا پيشرفت قابل توجهی در زمان حضورشان در اين مرحله حاصل می شود يا نه.

قراراست وزرای خارجه کشورهای آمریکا، بریتانیا، فرانسه و آلمان در این مذاکرات حاضر شوند، ولی وزرای خارجه روسیه و چین حضور نخواهند داشت.

این مقام آمریکایی گفته است که گروه ۱+۵ همچنان در قبال ایران موضعی واحد دارد و وزرای خارجه روسیه و چین به دلیل نشست خود در برزیل نتوانسته اند در وین حاضر شوند.

وی با این حال تصریح کرده است:اگر در پايان اين پروسه ما به توافق جامع دست نيابيم ما بار ديگر به ارزيابی شريط پرداخته و وزير امور خارجه (آمريکا) پيشنهادهای خود را به رييس جمهوری برای برداشتن گام های بعدی ارائه می کند.

يکی ديگر از مقام های حاضر در اين مذاکرات در خصوص حضور جان کری، وزير امور خارجه آمريکا گفته است: وزير امور خارجه در اين مذاکرات حاضر می شود تا ببيند که در اين مذاکرات آيا پيشرفت قابل توجهی حاصل می شود يانه.

وی اضافه کرده است: اگر تا بيستم ژوئيه توافقی حاصل نشود رييس جمهوری آمريکا و کنگره (درقبال ایران) هردو هم راستا هستند، و کاملا واضح است که همه گزينه های پيش روی خود را بررسی خواهيم کرد.

این مقام آمریکایی همچنین گفته است: ولی اين خيلی سخت خواهد بود بدون پيشرفت قابل توجه در مسايل کليدی در مذاکرات چند روز آينده بخواهيم به تمديد (توافق ژنو) فکر کنيم.

در همین زمینه، عباس عراقچی، معاون وزیر امور خارجه و مذاکره کننده ارشد هسته ایران شنبه ۲۱ تیر در گفت و گو با شبکه خبر سیمای جمهوری اسلامی، گفته است: «اگر در وضعی باشیم که تشخیص دهیم پیشرفتی نداشتیم و با مواضعی که طرف های مختلف دارند احتمالا در ماه های آینده نیز پیشرفتی حاصل نخواهد شد، شاید اصولا تمدید گفت و گوها نیز ضرورتی نداشته باشد.»

در دور جدید مذاکرات، ايران و ۱+۵ در تلاش هستند تا پيش از پايان يافتن مهلت شش‌ ماهه توافق هسته‌ای يعنی بيستم ژوئيه (۳۰ تيرماه)، به توافقی جامع و نهايی دست يابند.

رادیوفردا: آیت‌الله علی خامنه‌ای، رهبر جمهوری اسلامی ایران، تاکید کرد که از دولت حسن روحانی و مذاکره‌کنندگان هسته‌ای ایران حمایت می‌کند و به آنها اعتماد دارد.

سخنان آقای خامنه‌ای روز دوشنبه، ۱۶ تیر ماه در میانه ششمین دور مذاکرات هسته‌ای ایران و قدرت‌های جهانی بیان شده است در حالی که دو هفته بیشتر به مهلت تعیین‌شده برای دستیابی به توافق جامع اتمی نمانده است.

به گزارش پایگاه اطلاع‌رسانی آیت‌الله خامنه‌ای، وی در جمع گروهی از مسئولان حکومت ایران اظهار داشت: «ما به تیم مذاکره‌کننده [هسته‌ای] اعتماد داریم و مطمئنیم آنها اجازه دست‌اندازی به حقوق ملت را نخواهند داد…در مسئله هسته‌ای طرف مقابل به مرگ گرفته که به تب راضی باشد… در مذاکره باید به نیاز آینده کشور توجه شود.»

پیش از این گروه مذاکره‌کنندگان هسته‌ای ایران به ریاست محمد جواد ظریف، وزیر امور خارجه، هدف انتقادات شدید برخی گروه‌های محافظه‌کار قرار داشت تا جایی که دولت را به «سازش‌کاری» متهم می‌کردند.

در یک مورد نیز جواد کریمی قدوسی، عضو کمیسیون امنیت ملی و سیاست خارجی مجلس، گفت که آقای خامنه‌ای نارضایتی خود را از توافق‌نامه موقت ژنو اعلام کرده و و تاکید داشته که «از این متن حق غنی‌سازی اورانیوم برای ملت ایران به دست نمی‌آید».

با این حال برخی چهره‌های نزدیک به آیت‌الله خامنه‌ای از جمله علی‌اکبر ولایتی، مشاور او همان زمان تاکید داشتند که سیاست جمهوری اسلامی ادامه مذاکرات هسته‌ای است.

اما اعلام حمایت امروز آقای خامنه‌ای تنها مربوط مذاکره‌کنندگان هسته‌ای نبود، بلکه دولت حسن روحانی را نیز به طور کلی شامل می‌شد.

وی اظهار داشت: «همه بدانند بنده دولت را حمایت و تایید می‌کنم و از همه توانم برای کمک به دولت استفاده می‌کنم و به مسئولان بلندپایه آن اعتماد دارم. به مسئولان دولت هم عرض می‌کنم اقتصاد مقاومتی را جدی بگیرند.»

این سخنان در عین حال با هشداری نیز همراه بود، آنجا که آقای خامنه‌ای تاکید کرد که نباید «جریان‌های مومن» با شعار «اعتدال» کنار زده شوند.

او گفت: «شعار دولت که اعتدال است، شعار خوبی است. سفارش می‌کنم مراقب باشید جریان‌های مومن را با شعار اعتدال کنار نزنند. در خطرها این‌ها هستند که سینه سپر می‌کنند.»

در اظهارات رهبر ایران نامی از این گروه‌ها و «جریان‌های مومن» برده نشده است ولی به نظر می رسد که اشاره وی به جریان‌های نزدیک به اصولگرایان باشد که رسانه‌های محافظه‌کاران در یکسال گذشته بارها گفته‌اند، بسیاری از افراد این جریان‌ها از نهادهای اجرایی وابسته به دولت حسن روحانی به شکل گسترده‌ای اخراج شده‌اند.

آقای روحانی در هفته‌های اخیر نیز جدالی لفظی با برخی روحانیون محافظه‌کار حکومت ایران داشت که به بحث درباره میزان آزادی‌های اجتماعی و فرهنگی مربوط می‌شد، جایی که رییس جمهوری ایران گفت نمی‌توان مردم را با زور و شلاق به بهشت فرستاد، اما ائمه جمعه مشهد و تهران به آن اعتراض کردند.

رادیوفردا: ویلیام هیگ، وزیر امور خارجه بریتانیا، همزمان با آغاز دور جدید مذاکرات هسته‌ای میان ایران و گروه پنج به علاوه یک گفت که کشورش هر توافقی با ایران را نخواهد پذیرفت بلکه مشروط به اطمینان یافتن از عدم دستیابی تهران به سلاح هسته‌ای است.

به گزارش وب سایت وزارت امور خارجه بریتانیا، آقای هیگ روز چهارشنبه، یازدهم تیر، تصریح کرد که این دور از گفت‌وگوها برای حل و فصل یکی از مهمترین مسائل مربوط به سیاست خارجی بریتانیا دارای اهمیت بسیاری است.

ششمین دور مذاکرات نمایندگان ایران با گروه ۱+ ۵ از روز چهارشنبه در وین آغاز شده و قرار است طرفین به مدت ۲۰ روز در پایتخت اتریش با هم گفت‌وگو کنند.

این گفت‌وگوها از آن رو مهم است چون طرف‌های مذاکره هسته‌ای باید توافق موقت سوم آذرماه پارسال در ژنو را تا پیش از پایان مهلت شش‌ ماهه‌ای آن که روز بیستم ژوئیه (۳۰ تیرماه) خواهد بود، به توافقی جامع و نهایی تبدیل کنند.

وزیر امور خارجه بریتانیا در سخنان روز چهارشنبه خود گفته که کشورش به دنبال آن است توافقی حاصل شود که در آن برنامه هسته‌ای ایران منحصر به فعالیت صلح آمیز باشد و این موضوع تضمین شود.

وزیر خارجه بریتانیا تاکید کرد که برای رسیدن به این توافق جامع، ایران باید به درکی واقع بینانه در زمینه انجام تمام اقدامات برای رفع نگرانی‌های بین‌المللی درباره فعالیت هسته‌ای خود برسد.

به گفته آقای هیگ، بریتانیا هر توافقی را با ایران نخواهد پذیرفت و تنها توافقی مورد قبول است که اطمینان دهد تهران به دنبال استفاده از تسلیحات هسته‌ای نیست؛ موضوعی که همسو با سیاست‌های بریتانیا، منطقه و جامعه جهانی است.

وزیر امورخارجه بریتانیا درباره مذاکرات جاری هسته‌ای ایران و ۱+۵ گفت: هنوز با توافق جامع هسته‌ای فاصله داریم اما ما باید تمام ظرفیت‌ها را برای رسیدن به توافق بیازماییم.

نشست افتتاحیه ششمین دور مذاکرات وین قرار است روز پنجشنبه توسط محمد جواد ظریف وزیر امور خارجه ایران و کاترین اشتون مسئول سیاست خارجی اتحادیه اروپا و نمایندگان گروه ۱+ ۵ در مقر سازمان ملل برگزار شود.

رادیوفردا: معاون هوانوردی و امور بین‌الملل سازمان هواپیمایی ایران می‌گوید که مشکل تامین سوخت به هواپیماهای ایرانی در برخی فرودگاه‌های اروپایی همچنان پا بر جاست.

بر اساس گزارشی که روز دوشنبه، نهم تیرماه، در سایت رسمی سازمان هواپیمایی ایران منتشر شده است، محمد خداکرمی اظهار داشت که در ارائه سوخت به شرکت‌های هواپیمایی ایرانی در برخی فرودگاه‌های اروپایی تغییری حاصل نشده و فرودگاه‌هایی که از تحویل سوخت امتناع می‌کردند همچنان به شیوه قبلی خود ادامه می‌دهند.

برای اولین بار در تیرماه سال ۸۹ گزارش‌هایی پیرامون توقف سوخت رسانی به هواپیماهای ایران در فرودگاه‌های بریتانیا، آلمان، کویت و امارات متحده عربی منتشر شد، موضوعی که مدت‌ها با تکذیب و تایید مقامات ایران مواجه شد.‌‌

همان زمان روزنامه فایننشال تایمز گزارش داد که فرودگاه‌ها می‌گویند مسئولیت سوخت رسانی به هواپیماهای ایرانی بر عهده شرکت‌های سوخت رسانی است و این شرکت‌ها نیز به خاطر تحریم‌های آمریکا حاضر به تحویل سوخت به ایران نیستند.

مهرماه‌‌ همان سال ایران تایید کرد که اروپایی‌ها حاضر به سوخت رسانی به هواپیماهای ایرانی نیستند و در فروردین ۹۰ در یک اقدام متقابل، عملیات سوخت رسانی به هواپیماهای اروپایی را متوقف کرد.

بعد از توافق شش ماهه هسته‌ای میان ایران و گروه پنج به علاوه یک در آذر ماه پارسال، مقداری از بار تحریم‌های غرب علیه ایران کاسته شد، اما لغو تحریم‌های بنزین که توسط قانونگذاران آمریکایی تصویب و بعد از امضای رییس جمهوری این کشور اجرایی شده بود، کماکان به قوت خود باقی مانده است.

اکنون خداکرمی می‌گوید که «خودداری برخی فرودگاه‌های اروپایی از عرضه سوخت به هواپیماهای ایرانی مشکلات زیادی از جمله بالا رفتن زمان پرواز، استهلاک هواپیما‌ها، افزایش مصرف سوخت، کاهش به کارگیری هواپیما‌ها در ناوگان، فرود و پرواز غیر ضروری برای ایرلاین‌های ایرانی به همراه داشته است».

وی با بیان اینکه در حال حاضر محدودیت سوخت گیری در ۹ نقطه اروپایی از جمله آلمان، انگلیس و فرانسه وجود دارد گفت: «این در حالی است که کشورهای مجری تحریم علیه ایران، از متعهدین کنوانسیون شیکاگو هستند که به اجرای دقیق اصل تساوی حقوق بهره برداری سرویس‌های هواپیمایی مقید شده‌اند».

به گفته معاون هوانوردی و امور بین‌الملل سازمان هواپیمایی کشوری، از جمله مهم‌ترین چالش‌های موجود در این زمینه، عدم تامین سوخت مورد نیاز شرکت‌های هواپیمایی و افزایش هزینه‌های پروازی ناشی از عدم امکان سوخت گیری در مقاصد اصلی و استفاده از نقاط میانی جهت تامین سوخت است که موجب تحمیل هزینه‌های جانبی به شرکت‌های هواپیمایی و تحمیل شرایط پرداخت هزینه‌های سوخت به صورت پیش پرداخت و نقدی و درخواست ضمانت نامه بانکی و یا سپرده‌ها به جای شرایط اعتباری قبلی است.

بی‌بی‌سی: محمدجواد ظریف، وزیر امور خارجه ایران، گفته است ﻧﮕﺎرش ﻣﺘﻦ ﺗﻮاﻓﻖنامه جامع هسته‌ای با شش قدرت جهانی آغاز شده است.

آقای ظریف روز چهارشنبه ۱۸ ژوئن / ۲۷ خرداد به خبرنگاران گفت که کار نگارش این توافق‌نامه از بعد از ظهر این روز شروع شده است.

او در عین حال از باقی‌ماندن “اختلاف بسیار اساسی” بین ایران و کشورهای ۱+۵ خبر داده است.

به گفته محمدجواد ظریف، طرفین مذاکرات درباره عنوان این توافق‌نامه به اشتراک نظر رسیده‌اند که قرار است “ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ اﻗﺪام ﻣﺸﺘﺮک ﺟﺎﻣﻊ” خوانده شود.

دور تازه مذاکرات هسته‌ای ایران و کشورهای آمریکا، بریتانیا، روسیه، چین، فرانسه و آلمان روز سه‌شنبه ۲۶ خرداد در وین پایتخت اتریش آغاز شد.

این مذاکرات با هدف دست‌یابی به توافقی جامع بر سر برنامه هسته‌ای ایران انجام می‌شود.

روز سه‌شنبه بعد از پایان اولین نشست عمومی دور تازه مذاکرات هسته‌ای ایران و کشورهای گروه ۵+۱ مایکل مان، سخنگوی کاترین اشتون، مسئول سیاست خارجی اتحادیه اروپا، از “تمرکز بر متن توافق‌نامه احتمالی” خبر داده بود.
‘اختلافات بسیار اساسی’

وزیر امور خارجه ایران که ریاست هیئت مذاکره‌کننده این کشور را در مذاکرات وین بر عهده دارد، گفته است ﺑرخی مواضع ﮔﺮوه ۵+۱ “ﮐﺎﻣﻼ ﻏﯿﺮ ﻗﺎﺑﻞ ﻗﺒﻮل” اﺳﺖ و ابراز امیدواری کرده که “واﻗﻊ‌ﺑﯿﻨﯽ” در پیش بگیرند.

کسری ناجی، خبرنگار اعزامی بی‌بی‌سی فارسی به وین، می‌گوید اشاره آقای ظریف احتمالا به اختلاف‌نظرها درباره شمار سانتریفوژها است.

طبق برخی گزارش‌ها ۱+۵ خواستار کاهش شدید شمار دستگاه‌های سانتریفوژ ایران است ولی هیئت ایرانی آن را نمی‌پذیرد.

پیش از این خبرگزاری آسوشیتدپرس به نقل از دیپلمات‌های مطلع از روند مذاکرات که پشت درهای بسته انجام می‌شود، گزارش داده بود که عمده‌ترین مساله مورد اختلاف تعداد سانتریفوژهای ایران است.

بنابراین گزارش ایران می‌خواهد تقریبا حدود ۲۰ هزار سانتریفوژ فعال کنونی را نگه دارد اما آمریکا خواستار محدود کردن آن به فقط چند صد سانتریفوژ است.

مسائل مورد اختلاف دیگر به نحوه اصلاح یا بازطراحی راکتور آب سنگین اراک و همچنین تاسیسات زیرزمینی فردو در نزدیکی قم مربوط می‌شود.

گری سامور که تا سال گذشته عضو تیم مذاکره کننده آمریکا بود و اکنون در اندیشکده مرکز بلفر هاروارد کار می‌کند، به این خبرگزاری گفته است:‌ “بعید است که تا پایان ماه ژوئیه توافقی صورت گیرد مگر آن‌که ایران حاضر به دادن امتیازی بزرگ باشد.”
آمادگی ایران برای رفع تدریجی تحریم‌ها

در همین حال خبرگزاری‌ها از قول عباس عراقچی، معاون وزیر خارجه و مذاکره‌کننده ارشد ایران، نوشته‌اند که ایران با رفع تدریجی تحریم‌ها مشکلی ندارد. آقای عراقچی گفته این یک “واقعیت” است که تحریم‌ها نمی‌تواند یک‌باره برداشته شود.

دور تازه مذاکرات هسته‌ای در حالی در جریان است که حدود یک ماه به پایان فرصت تعیین‌شده برای رسیدن به یک توافق جامع درباره برنامه هسته‌ای ایران باقی مانده است.

بر اساس توافق‌نامه ژنو، این فرصت برای شش ماه دیگر قابل تمدید است.

آقای ظریف در هنگام ورود به وین با اشاره به “بحث‌های متعدد” با گروه ۱+۵ در ماه‌های اخیر گفته بود: “فکر می‌کنم باید در این مرحله کار نگارش متن توافق نهایی آغاز شود.”

او امکان تمدید توافق موقت فعلی تا شش ماه دیگر راه هم مطرح کرد، اما گفت: “آنچه از بازیگران مختلف غربی به اشکال مختلف دیده و شنیده‌ایم، آنها نیز ابراز علاقه کرده‌اند که در همین فرصت تعیین شده شش‌ماهه مذاکرات به نتیجه برسند.”

به گفته کسری ناجی، خبرنگار ما در محل مذاکرات، جنب و جوش هیئت‌های دیپلماتیک ادامه دارد و مشهود است که با انرژی بیشتری به مذاکرات ادامه می‌دهند.