اخبار

دویچه‌وله: لوران فابیوس وزیر خارجه فرانسه در نشست خبری با محمدجواد ظریف گفت حامل پیام دعوت فرانسوا اولاند، رئیس جمهوری فرانسه برای سفر حسن روحانی به کشورش در ماه نوامبر سال جاری است.

سفر لوران فابیوس، وزیر خارجه فرانسه به تهران و دیدار او با مقام‌های دولت ایران، از جمله حسن روحانی، رئیس جمهوری و محمدجواد ظریف، وزیرخارجه یکی از مهم‌ترین رویدادهای روز چهارشنبه (۷ مرداد/۲۹ ژوئیه) بود.

وزیر خارجه فرانسه در نشست خبری با وزیر خارجه ایران گفت که سفرش با هدف سیاسی انجام می‌شود ولی نتایج تجاری و اقتصادی هم در بر خواهد داشت.

بیشتر بخوانید: لوران فابیوس وارد تهران شد

فابیوس اضافه کرد: «این توافق اجازه می‌دهد که روابط دو کشور گسترش پیدا کند و ما همکاری‌هایمان را یکبار دیگر از سر بگیریم که این همکاری در زمینه‌های مختلفی می‌تواند باشد.»

او هم‌چنین اعلام کرد که حامل دعوت رئیس جمهور فرانسه از حسن روحانی جهت برای سفر به پاریس در ماه نوامبر است. وزیر خارجه فرانسه دومین مقام دولتی اروپایی است که به دنبال توافق جامع اتمی ایران و ۵+۱ به ایران سفر می‌کند. پیش‌تر، یک هیات بلندپایه آلمانی و در راس آن زیگمار گابریل، وزیر اقتصاد آلمان به ایران سفر کرده بود.

وزیر خارجه فرانسه گفت که امیدوار است شاهد ازسرگیری دوباره روابط سیاسی و اقتصادی دو کشور باشد و در صورت برداشته شدن تحریم‌ها و تمایل ایران، همکاری‌هاا در زمینه‌های مختلف با شرکت‌های فرانسوی گسترش یابند.

حسن روحانی، رئیس جمهوری ایران نیز در دیدار با لوران فابیوس گفت ایران علاوه بر توسعه مناسبات اقتصادی به دنبال توسعه روابط فرهنگی، علمی، تکنولوژیکی، دانشگاهی و گردشگری نیز هست.

بیشتر بخوانید: روحانی: ایران خواستار توسعه همکاری‌ها با اتحادیه اروپاست

مسایل مهم منطقه‌ای

یکی از مسایل مهم در مناسبات ایران با غرب، نقش این کشور در منطقه است. نکته‌ای که هم وزیر خارجه فرانسه و هم فدریکا موگرینی، مسئول سیاست خارجه اتحادیه اروپا به آن اشاره کردند.

فدریکا موگرینی نیز در سفرش به ایران و دیدار با محمدجواد ظریف گفت که مسایل منطقه یکی از فصول بسیار مهم در روابط دو طرف است و افزود «این پروسه را می‌توانیم از سوریه آغاز کنیم».

بیشتر بخوانید: ورود موگرینی به تهران در آستانه سفر پر حاشیه فابیوس

امروز چهارشنبه ۲۹ ژوئیه نیز لوران فابیوس به مسئله افراطی‌گری در منطقه اشاره کرد و گفت «فرانسه و ایران هر دو جایگاه مهم و بانفوذی در منطقه دارند و دو کشور در ارتباط با مبارزه با تروریسم و افراطی‌گری دارای منافع مشترکی هستند.»

وزیر خارجه فرانسه به دلیل نقشی که در مذاکرات داشت هدف انتقادهای بسیاری از سوی جناح‌های مختلف قدرت در ایران قرار گرفت. او در پاسخ به این انتقادها گفت: «اگر چنین احساسی در بین مردم ایران وجود داشته باشد که فرانسه به دنبال یک روش محدود کننده برای توافق بوده است این درست نیست. بلکه مواضع فرانسه سازنده بود.» به گفته او فرانسه تنها با قصد رسیدن به یک توافق محکم در مذاکرات مواضعی سخت گرفت.

بنابر اخبار منتشر شده از دیدار وزیر خارجه فرانسه از تهران، قرار است هیاتی اقتصادی از شرکت‌های مختلف فرانسه در ماه سپتامبر (شهریور) به ایران سفر کند.

در دیدار فدریکا موگرینی و محمدجواد ظریف نیز از گسترش همکاری‌ها بین ایران و اتحادیه اروپا در زمینه انرژی، حمل‌و نقل، تجارت، حقوق بشر، محیط زیست و مقابله با قاچاق مواد مخدر صحبت شد.

مسئول سیاست خارجی اتحادیه اروپا در دیدارش از تهران گفت که این نخستین ماموریت او پس از توافق هسته‌ای بوده و «عزم جدی در رهبر، رئیس جمهوری و وزیرخارجه برای شروع فصل جدیدی در روابط با کشورهای منطقه مشاهده» می‌شود. او تاکید کرد که ازطرف ۲۸ کشور اروپا و «بسیار محکم خواستار رابطه» با ایران است.

صداهای مخالف

سفر لوران فابیوس، وزیر خارجه فرانسه با مخالفت‌هایی هم روبرو شد. پیش از ورود لوران فابیوس به تهران گروهی در اعتراض به سفر او مقابل فرودگاه مهرآباد تجمع کردند.

بیشتر بخوانید: اعتراض به سفر لوران فابیوس در برابر فرودگاه مهرآباد

به گزارش خبرگزاری «ایسنا»،‌ حدود ۱۰ نفر از ۲۹۰ نماینده مجلس ایران با ارسال نامه ای به محمد جواد ظریف،‌ او او خواسته بودند که دعوت خود از فابیوس برای سفر به تهران را پس بگیرد،‌ زیرا وزیر امور خارجه فرانسه «اقدامات خیانت کارانه ای علیه ایران» انجام داده است.

خبرگزاری فارس،‌ وابسته به سپاه پاسداران نیز به نقل از مجتبی ذوالنور،‌ نوشت: «فابیوس در هفته حمایت از بیماران هموفیلی به ایران سفر می‌کند و این امر ما را به یاد مرگ شماری از هموطنان‌مان می‌اندازد که به واسطه خون‌های آلوده وارداتی از فرانسه جان خود را از دست دادند.» او گفته است که «مهم‌ترین عامل این حادثه فابیوس بود.»

ذوالنور به مقام‌های دولت ایران توصیه کرده است که «از آمدن مقامات غربی هیجان زده» نشوند.

بی‌بی‌سی: گفتگوهای هسته ای ایران و قدرت های جهانی، در شرایطی به سرانجام رسید که روایت های متفاوتی در باره نقش آیت‌الله خامنه‌ای در این مذاکرات مطرح شده بود: حسن روحانی نقش رهبر جمهوری اسلامی ایران در گفتگوها را “تعیین کننده” خوانده و اصولگرایان منتقد، مذاکره کنندگان را به بی توجهی به دیدگاه های رهبر متهم کرده بودند.

احتمالا به همین دلیل، قبل و بعد از گفتگوها، منتقدان و موافقان مذاکرات در تلاش بوده اند تا با نقل سخنانی از آیت‌الله خامنه‌ای یا ذکر اخباری در مورد میزان دخالت او در مذاکرات، راس هرم قدرت سیاسی در ایران را همراه با دیدگاه های خود نشان دهند.

همزمان، گرچه آیت‌الله خامنه‌‌ای در سخنرانی‌های عمومی، به اعلام موضع رسمی درباره گفت‌وگوهای هسته ای، مذاکره با آمریکا یا اعضای تیم مذاکره‌کننده پرداخته، اما سکوت او و نزدیکانش در قبال بسیاری از نقل قول های منتسب به رهبر ایران، بازار این نقل‌قول‌ها را داغ‌تر کرده است.

رویه کلی دفتر آیت الله خامنه ای، سکوت در مقابل اخباری که بدون رضایت این دفتر به رهبر نسبت داده می شود نبوده است. برای مثال می‌توان به حداقل سه تکذیبیه دفتر رهبری اشاره کرد که در زمان هایی نزدیک به انتخابات ۱۳۸۸ – در تاریخ های ۲۱ خرداد، ۱۰شهریور و ۲۳ شهریور – منتشر شده اند؛ و از قضا هر سه در واکنش به اخباری بوده اند که به طور مستقیم یا غیرمستقیم به روابط آقای خامنه ای و اکبر هاشمی رفسنجانی ارتباط داشته اند

این در حالی است که رویه کلی دفتر آیت الله خامنه ای، سکوت در مقابل اخباری که بدون رضایت این دفتر به رهبر نسبت داده می شود نبوده است. برای مثال می‌توان به حداقل سه تکذیبیه دفتر رهبری اشاره کرد که نزدیک به انتخابات ۱۳۸۸ – در تاریخ های ۲۱ خرداد، ۱۰شهریور و ۲۳ شهریور – منتشر شده اند؛ و از قضا هر سه در واکنش به اخباری بوده اند که به طور مستقیم یا غیرمستقیم به روابط آقای خامنه ای و اکبر هاشمی رفسنجانی ارتباط داشته اند.

شاید به دلیل همین حساسیت ها بوده که نیروهای سیاسی ایران، زمانی برای نقل سخنان آیت‌الله خامنه‌ای در جلسات غیررسمی، عمدتا از عبارت‌هایی نظیر “یکی از مقام‌های بلندپایه نظام” یا “یکی از بزرگان نظام” استفاده می‌کرده اند.

به نظر می رسد که این رویه، در ارتباط با گفت‌وگوهای هسته‌ای، لزوما رعایت نشده است.
“من فقیه‌ هستم”

“بیجا می‌کنی شما از زبان او حرف بزنی”. این واکنش چند ماه پیش محمدجواد ظریف به مهدی کوچک‌زاده، نماینده مجلس و از اعضای جبهه پایداری بود، که در پایان جلسه غیرعلنی مجلس “از زبان” آیت‌الله خامنه‌ای گفته بود وزیر امور خارجه ایران “خائن” است.

اصولگرایان منتقد گفت‌وگوهای هسته‌ای، در نزدیک به دو سال گذشته نقل قول های مشابه فراوانی را در مورد مذاکرات و مذاکره کنندگان هسته ای انجام دادند که اغلب، منسوب به اظهارات رهبر جمهوری اسلامی در محافل خصوصی بودند.

در یکی از مشهورترین این موارد، جواد کریمی‌قدوسی، نماینده مجلس و عضو جبهه پایداری، گفت که رهبر ایران در دیدار با سران سه قوه، توافق‌نامه ژنو را دارای “ابهامات” زیادی توصیف کرده و گفته که به عنوان یک فقیه سه بار این توافق‌نامه را خوانده و به این نتیجه رسیده که از آن “تثبیت حق غنی‌سازی” به دست نمی‌آید. به گفته این نماینده مجلس، آیت‌الله خامنه‌ای اعضای تیم مذاکره‌کننده را به پافشاری نکردن بر حقوق هسته‌ای متهم کرده است.

کمی بعد از سخنان کریمی‌قدوسی، محمود نبویان – دیگر نماینده عضو جبهه پایداری در مجلس – با اشاره به جلسه سران سه قوه با رهبر جمهوری‌اسلامی، خبر از “ایرادهای اساسی” او نسبت به متن توافق ژنو داد و آن را “مغایر استقلال” ایران دانست.

جواد کریمی‌قدوسی، نماینده مجلس و عضو جبهه پایداری، گفت که رهبر ایران در دیدار با سران سه قوه، توافق‌نامه ژنو را دارای ‘ابهامات’ زیادی توصیف کرده و گفته که به عنوان یک فقیه سه بار این توافق‌نامه را خوانده و به این نتیجه رسیده که از آن ‘تثبیت حق غنی‌سازی’ به دست نمی‌آید

محمداسماعیل کوثری، نماینده مجلس و از فرماندهان سابق سپاه پاسداران، پس از پایان دور اول مذاکرات ژنو گفت که برخی از “مقام‌های عالی” نظام نسبت به این توافق انتقاد داشته و به همین دلیل٬ دستور تشکیل کمیته ای ویژه را برای نظارت بر مذاکرات هسته‌ای داده‌اند. چندی بعد احمد بخشایش، از اعضای کمیسیون امنیت ملی و سیاست خارجی مجلس از تشکیل چنین کمیته ای مطابق “خواست رهبری” سخن گفت و هفته‌نامه ۹ دی، متعلق به حمید رسایی نماینده عضو جبهه پایداری، نوشت که رهبر ایران ضمن تذکر به حسن روحانی، خواستار “تقویت تیم مذاکرات” شده است.

تمام اینها در حالی بود که خبر تشکیل کمیته نظارت بر مذاکرات هسته ای، توسط مسئولان دولتی تکذیب شد.

در واکنشی دیگر به توافق ژنو، علیرضا زاکانی، از نمایندگان مجلس و رئیس اسبق بسیج دانشجویی، از “تذکر” آقای خامنه‌ای به تیم مذاکره‌کننده پس از این توافق خبر داد. ابراهیم آقامحمدی، از نمایندگان عضو کمیسیون امنیت ملی و سیاست خارجی مجلس، در اظهاراتی جداگانه گفت که در مساله “رآکتور اراک” متن توافق “بدون هماهنگی با مقامات ارشد نظام” تهیه شده است.

دفتر آیت الله خامنه ای و حتی منصوبان او، نه تنها مقابل تمام این نقل‌قول‌ها سکوت کردند، بلکه پاسخ رهبر ایران به نامه رئیس جمهور درباره توافق ژنو، بر حجم ابهامات راجع به موضع واقعی او افزود.

آقای خامنه ای در پاسخ به حسن روحانی که در نامه ای به او نوشته بود براساس توافق ژنو، حق غنی‌سازی جمهور‌‌ی‌اسلامی به رسمیت شناخته شده،‌ از اظهار نظر مستقیم در این باره خودداری کرد و نوشت که “دستیابی به آنچه مرقوم داشته‌اید” باعث “تقدیر و تشکر” است.

یکی از موضوعات مورد توافق در ژنو، یعنی انجام توافق جامع هسته ای در دو مرحله نیز، از جمله موضوعاتی بود که زمینه انتساب نقل قول های جدید به آیت الله خامنه ای شد. در پی این توافق، آقای خامنه ای در سخنانی بر لزوم انجام توافق نهایی هسته ای در یک مرحله تاکید کرد و پس از آن، جواد کریمی قدوسی مدعی شد که اعلام این موضوع توسط رهبر، نوعی واکنش به بی نتیجه ماندن توصیه های قبلی مذاکره کنندگان در مورد یک مرحله ای بودن توافق بوده است. آقای کریمی قدوسی مشخصا گفت: “به دلیل بی توجهی تیم مذاکره کننده، رهبر انقلاب مجبور شدند این مساله را به عموم مردم بیان کنند.”

این موضع گیری ها، البته در نهایت مانع دو مرحله ای بودن توفق هسته ای نشد، توافقی که رهبر ایران در هر دو مرحله آن، با پرهیز از اظهارنظر مستقیم، جا را برای طرح تفسیرهای متفاوت در مورد موضع واقعی خود باز گذاشت.

آیت الله خامنه ای، پس ازمرحله نهایی توافق جامع هسته ای در وین، ضمن پرهیز از اظهارنظر مستقیم در مورد متن توافق، از تلاش های مذاکره کنندگان تقدیر کرد و بررسی دقیق ‘متنی که فراهم آمده’ در ‘مسیر قانونی پیش‌بینی شده’ را مورد تاکید قرار داد. واکنشی که باعث شد تا حسین شریعتمداری نماینده آیت‌الله خامنه‌ای در موسسه کیهان، یادآوری کند که اگر رهبر جمهوری‌اسلامی با توافق یاد شده موافق بود، آن‌گاه ‘تاکید ایشان بر ضرورت بررسی دقیق متن آن ضرورتی نداشت’

به طور مشخص، پس از مرحله اول فرایند توافق در لوزان بر سر چهارچوب توافق نهایی، رهبر جمهوری اسلامی در واکنش به تبریک گویی برخی پیام های حکومتی گفت که هنوز “جایی برای موضع گیری” وجود ندارد و در چنین شرایطی “تبریک گفتن معنایی ندارد”.

آیت الله خامنه ای، پس ازمرحله نهایی توافق جامع هسته ای در وین هم، ضمن پرهیز از اظهارنظر مستقیم در مورد متن توافق، صرفا از تلاش های مذاکره کنندگان تقدیر کرد و بررسی دقیق ” متنی که فراهم آمده” در “مسیر قانونی پیش‌بینی شده” را مورد تاکید قرار داد.

واکنشی که باعث شد تا حسین شریعتمداری نماینده آیت‌الله خامنه‌ای در موسسه کیهان، یادآوری کند که اگر رهبر جمهوری‌اسلامی با توافق یاد شده موافق بود، آن‌گاه “تاکید ایشان بر ضرورت بررسی دقیق متن آن ضرورتی نداشت”.
اشراف بر “سیر تا پیاز” مذاکرات

حسن روحانی سال گذشته، در پاسخ به برخی منتقدان سیاست‌های هسته‌ای دولت خود گفته بود که برخی “متوجه نیستند که رهبری نظام، نقش تعیین کننده‌ای در سیاست‌های کلی نظام دارند و اختیار برخی از امور با ایشان است و ایشان باید تصمیم بگیرند”. چنین تاکیدی، شاه‌بیت مواضع دولت و حامیان آن، درباره رابطه آیت‌الله خامنه‌ای با گفت‌وگوهای هسته‌ای بوده است.

با این حال اعضای دولت و حامیان گفت‌وگوهای هسته‌ای، کمتر از منتقدان و مخالفان ادعای آگاهی از مواضع آیت الله خامنه ای را مطرح کرده اند.

حمید بعیدی‌نژاد، از مذاکره کنندگان هسته ای ایران، زمانی در توضیح این رویه گفت که مسئولان دولتی نمی خواهند از”اعتبار” رهبر ایران “خرج” کنند و به همین دلیل است که نمی‌گویند “همه جزئیات مذاکرات” با نظر آیت‌الله خامنه‌ای بوده است.

در عین حال، پس از توافق ژنو و اوج گرفتن انتقادهای اصول‌گرایان از تیم مذاکره‌کننده، اکبر هاشمی‌رفسنجانی رئیس مجمع تشخیص مصلحت نظام تاکید کرد که که آیت‌الله خامنه‌ای “هم قبل و بعد” از گفت‌وگوها به تایید “تیم دیپلماسی و کارهایشان” پرداخته است. در سخنانی مشابه، علی‌اکبر ناطق‌نوری، رئیس بازرسی دفتر آیت‌الله خامنه‌ای، اظهار داشت که وزارت امورخارجه “سیر تا پیاز مذاکرات” را با رهبر ایران در میان می‌گذارد.

پس از توافق ژنو و اوج گرفتن انتقادهای اصول‌گرایان از تیم مذاکره‌کننده، اکبر هاشمی‌رفسنجانی تاکید کرد که که آیت‌الله خامنه‌ای ‘هم قبل و بعد’ از گفت‌وگوها به تایید ‘تیم دیپلماسی و کارهایشان’ پرداخته است. در اظهار نظری مشابه، علی‌اکبر ناطق‌نوری اظهار داشت که وزارت امورخارجه ‘سیر تا پیاز مذاکرات’ را با رهبر ایران در میان می‌گذارد

در جریان حضور برخی اعضای دولت در مجلس نیز،‌ مشابه این ادعا توسط مسئولان دولتی بیان شده است. در پی یکی از جلسات غیرعلنی، از اسحاق جهانگیری معاون اول روحانی نقل شد که گفته است: “تمام مراحل مذاکرات با مشورت رهبری انجام می‌شود”.

در همین راستا، حسن روحانی و محمدجواد ظریف نیز در مناسبت های گوناگون، حمایت‌های آیت‌الله خامنه‌ای از تیم مذاکره‌کننده را نشانه‌ای از حمایت رهبر ایران از روند مذاکرات و نتایج به دست آمده توصیف کرده اند.

آقای خامنه‌ای، البته نظارت کلی خود بر مذاکرات را رد نکرده است، اما در عین حال گفته این ادعا که “جزئیات این مذاکرات، زیر نظر رهبری” است، اظهارنظری “دقیق” نیست،‌ چرا که وی بنای دخالت در “جزئیات مذاکرات” را ندارد.

در نهایت، گرچه دولت حسن روحانی، موفق شده به یک توافق جامع هسته‌ای با قدرت های جهانی دست پیدا کند، اما به نظر می‌رسد که با توجه به موضع آیت‌الله خامنه‌ای و تاکید او بر لزوم تصویب این توافق در “مسیر قانونی پیش‌بینی شده”، هنوز تمام مسیر طی نشده است.

می‌توان انتظار داشت که با توجه به شکل و محتوای موضع‌گیری‌های آیت‌الله خامنه‌ای، در هنگام بررسی این توافق‌نامه بار دیگر نقل‌قول‌هایی از آیت‌الله خامنه‌ای منتشر شود. نقل‌قول‌هایی که ممکن است به ابهام های بیشتر در مورد سرنوشت یا نحوه اجرای توافق هسته ای بینجامند.

خودنویس:

انتشار پیامی تصویری و سو تفاهم‌برانگیز از سوی مدیران توئیتر خامنه‌ای، باعث تعجب رسانه‌ها شده است.

یو-اس تودی دیروز نسبت به انتشار توئیت عجیب خامنه‌ای واکنش نشان داد. نویسنده مقاله به ذکر این نکته می‌پردازد که هویت مالک این حساب توئیتر که دائما علیه آمریکا شعار می‌دهد، هنوز تایید نشده است. در پیام روی این توئیت گرافیکی، سخنان اخیر رهبر جمهوری اسلامی درج شده است که خطاب به آمریکا گفته بود: «ما از هیچ جنگی استقبال و هیچ جنگی را آغاز نمی‌کنیم اما اگر جنگی روی دهد آن کس که از نبرد سرشکسته خارج می‌شود آمریکای متجاوز و جنایتکار است.»

البته این حساب در روز ۱۷ جولای نیز توئیت نوشتاری مشابهی منتشر کرد.

یو‌-اس تودی به این نکته اشاره می‌کند که انتشار این پیام گرافیکی، همزمان با تلاش انگلستان برای عادی کردن رابطه با جمهوری اسلامی و برداشتند هشدار به شهروندان برای سفر به ایران است.

لازم به ذکر است که بر روی گوشه‌ی سمت راست بالای تصویر، نشانی سایت رسمی آیت‌الله خامنه‌ای دیده می‌شود.

رادیوفردا: جان کری، وزير امور خارجه ايالات متحده آمريکا، با دفاع مجدد از توافق هسته‌ای با ايران گفت که در آغاز مذاکرات، جمهوری اسلامی مواد کافی برای ساخت ۱۰ تا ۱۲ بمب اتمی را داشت.

آقای کری که روز پنج‌شنبه اول مرداد همراه با ارنست مونيز، وزير انرژی و جک لو، وزير خزانه‌داری آمريکا در جلسه مهم کميته روابط خارجی سنای آمريکا حاضر شد، افزود که ايالات متحده از آغاز گفت‌وگوها به دنبال دستيابی به يک توافق خوب بود و حالا چنين توافقی را به دست آورده است.

وزير امور خارجه آمريکا با تاکيد بر اينکه اين توافق، راه‌های فرار ايران به سوی دستيابی به تسليحات هسته‌ای را می‌بندد، به حضور پنج قدرت ديگر جهانی و نماينده اتحاديه اروپا در مذاکرات اشاره کرد و خطاب به اعضای کميته روابط خارجی سنا گفت: «آنها احمق نيستند، کارشناس‌اند».

اين سخنان جان کری پس از آن بيان شد که باب کورکر، ریيس جمهوری‌خواه کميته روابط خارجی سنای آمريکا، انتقادات تندی را از توافق اتمی با ايران بيان کرد.

آقای کورکر از جمله گفت که وزير امور خارجه آمريکا توسط ايرانی‌ها «سرکيسه» شده است.

اما آقای کری با رد اين اتهامات گفت که در ابتدای مذاکرات، ايران مواد کافی برای ساخت ۱۰ تا ۱۲ بمب را داشت در حالی که هم‌اکنون تعهد داده که ۹۸ درصد ذخاير اورانيوم غنی شده خود را نابود می‌کند، دو سوم سانتريفوژهايش را از کار می‌اندازد، ساختار راکتور آب سنگين اراک را تغيير می‌دهد و پروتکل الحاقی را اجرا می‌کند.

وزير امور خارجه ايالات متحده آمريکا همچنين گفت که در آغاز مذاکرات، جمهوری اسلامی اورانيوم را تا سقف ۲۰ درصد و آن هم در تاسيسات مدفون در زير زمين غنی‌سازی می‌کرد اما اکنون تعهد داده که اين کار را نمی‌کند.

آقای کری در عين حال تصريح کرد که ايران قابليت توليد تسليحات هسته‌ای را دارد و اين دانش با بمباران نابود نمی‌شود.

وزير امور خارجه آمريکا در عين حال تاکيد کرد که واشینگتن فشار به ايران را برای آزادی آمريکاييان زندانی در ايران و کسب اطلاعات درباره آمريکايی‌های مفقود شده در اين کشور ادامه می‌دهد.

جان کری همچنین یک بار دیگر گفت که با این توافق اسرائیل امن‌تر خواهد شد.

وزير امور خارجه آمريکا گفت که به رغم اختلافات جدی با بنيامين نتانياهو، نخست وزير اسرائيل، بر سر توافق اتمی با ايران همچنان با وی گفت‌وگو می‌کند.

وی افزود که نگرانی های اسرائيل را درباره توافق با ايران را درک می کند. تهران بارها از نابودی اسرائيل سخن به ميان آورده است.

به گفته وزیر امور خارجه آمریکا، واشنگتن می‌خواست تا توانایی ایران برای تولید سلاح‌های هسته‌ای را نابود کند و به این هدف خود رسید.

جان کری همچنین گفت که نمایندگان جمهوری اسلامی از ابتدای مذاکرات خواستار رفع تمام تحریم‌ها بودند اما آمریکا در برابر این خواسته مقاومت کرد.

وی در بخش دیگری از سخنانش گفت: «به کارگیری گزینه نظامی برای جلوگیری ایران از دسترسی به سلاح هسته‌ای اقدامی بسیار پیچیده برای ایالات متحده خواهد بود ولی واشینگتن بدون نیاز به متحدانش دست به این اقدام خواهد زد».

وزیر امور خارجه ایالات متحده افزود: «اگر توافق اتمی به مرحله اجرا در آید و ایران آن را نقض کند، آمریکا توجیه بیشتری خواهد داشت برای اینکه دست به اقدام نظامی بزند».

زمانی که جان کری وارد سالن نشست پرسش و پاسخ با سناتورهای آمریکایی شد از سوی مخالفان جنگ مورد تشویق قرار گرفت ولی فضای جلسه پس از انتقادات سناتور باب کورکر، رییس جمهوری‌خواه کمیته روابط خارجی سنای آمریکا، تغییر کرد.

آقای کورکر که ریاست جلسه را بر عهده داشت، به وزیر امور خارجه آمریکا گفت که ایرانی‌ها با توافق اخیر شما را «سرکیسه» کردند.

وی اظهار داشت که پس از شنیدن سخنان روز چهارشنبه وزیر امور خارجه در نشست پرسش و پاسخ با اعضای مجلس نمایندگان «کاملا سرخورده» شد.

سناتور دمکرات بن کاردن، از اعضای ارشد کميته روابط خارجی سنا، نیز گفت که او هنوز درباره رای به توافق هسته‌ای با ايران تصميمی نگرفته است ولی افزود احساسش اين است که مذاکره کنندگان آمريکايی پيشرفت فوق‌العاده‌ای داشته‌اند.

وی اظهار داشت: «مذاکره کنندگان ما دستاورد گسترده‌ای داشته‌اند، بويژه در جبهه هسته‌ای».

از کاردن به عنوان يکی از سناتورهای کليدی برای رای موافق به توافق هسته‌ای ايران نام برده می‌شود.

در اين نشست، همچنين جک لو، وزير خزانه داری آمريکا، به اعضای کميته روابط خارجی گفت شرکای بين‌المللی ايالات متحده که در گفت‌وگوهای هسته‌ای با ايران حضور داشتند در صورتی که آمريکا از آنها بخواهد تا تحريم های اقتصادی را بدون اجرای اين توافق ادامه دهند، از اين کار امتناع خواهند کرد.

وی افزود: «در صورتی که چنين اتفاقی رخ دهد، آمريکا نه توافق اتمی را در اختيار خواهد داشت، و نه تحريم های موثر».
اين خيال پردازی است که فکر کنيم تحريم‌های اضافی ايران را وادار خواهد کرد تا کاملا تسليم شود
وزیر خزانه‌داری آمریکا

​​وزير خزانه داری اظهار داشت: «اين خيال پردازی است که فکر کنيم تحريم‌های اضافی ايران را وادار خواهد کرد تا کاملا تسليم شود».

جک لو تصريح کرد: «نبايد اين طور فکر کرد که آمريکا قادر است تا ائتلافی جهانی از شرکای خود برای تحميل چنين تحريم هايی را رهبری کند پس از اينکه اين توافق امکان اجرا پيدا نکرد».

به گفته وزیر خزانه‌داری آمریکا، تا زمانی که ایران دسترسی‌های مورد نیاز آژانس بین‌المللی انرژی اتمی را فراهم نکند و به پرسش‌های این نهاد پاسخ ندهد، نه تحریم‌های آمریکا و نه تحریم‌های بین‌المللی لغو نخواهند شد.

ارنست مونيز، وزير انرژی آمريکا هم گفت که توافق هسته‌ای آن چيزی نبود که تهران می‌خواست.

آقای مونيز گفت که اين توافق بر پايه اعتماد نيست و بر اساس آن برنامه اتمی جمهوری اسلامی به شکل قابل ملاحظه‌ای عقب می‌رود.

وزير انرژی ايالات متحده آمريکا تاکيد کرد: «توافق بر پايه علم و تحليل است. من مطمئنم که اين يک توافق خوب برای آمريکاست.»

او در عين حال گفت که اگر جمهوری اسلامی نتواند تا ماه اکتبر به پرسش‌های آژانس بين‌المللی انرژی اتمی پاسخ دهد، توافقی در کار نخواهد بود.

سناتورهای مخالف و موافق توافق با ایران

سناتور جمهوری‌خواه، جيم ريچ از ايالت آيداهو از منتقدان توافق هسته ای ايران بود که در سخنانی گفت هر کسی که معتقد است اين يک توافق خوب محسوب می‌شود «واقعا در دسته آدم‌های ساده لوح روی زمين قرار می‌گيرد».
ایرانی‌ها با توافق اخیر شما را «سرکیسه» کردند
رییس کمیته روابط خارجی سنای آمریکا خطاب به کری

​​به گفته وی، اعتماد کردن به ايران برای اينکه به تعهد خود در توافق عمل کند بی‌معنی است.

آقای ريچ خطاب به سه وزير حاضر در اين نشست گفت: «با تمام احترام، سر شما آقايان کلاه رفته است و مردم آمريکا بايد هزينه آن را بپردازند».

سناتور دمکرات باربارا باکسر از ايالت کاليفرنيا از ادبيات همکاران جمهوري‌خواهان خود در نشست کميته روابط خارجی انتقاد کرد که گفتند ايرانی‌ها جان کری و نمايندگان پنج قدرت جهانی را سرکيسه کردند يا سر آنها کلاه گذاشتند.

وی شماری از کشورهای جهان را فهرست کرد که از توافق اتمی با ايران حمايت کردند و گفت که همکاران جمهوري‌خواهان بی‌احترامی کرده‌اند.

خانم باکسر اظهار داشت: «اگر سر جان کری کلاه رفته است، سر جهان هم کلاه رفته است».

کنگره آمريکا بر اساس مصوبه‌ای که باراک اوباما آن را تاييد کرده است ۶۰ روز فرصت دارد تا توافق اتمی با ايران را بررسی کند.

اين مهلت زمانی روز ۱۷ سپتامبر به پايان می‌رسد و هر دو بازوی کنگره – مجلس نمايندگان و سنا – بايد تا آن زمان درباره توافق ياد شده اعلام نظر کند.

کنگره نمی‌تواند جزئيات اين توافق را اصلاح يا تغيير دهد بلکه بايد کليت آن را تاييد يا رد کند.

توافق هسته‌ای با ايران از ۶۰ روز ديگر قابل اجرا خواهد بود مگر اينکه کنگره آمريکا به آن رای منفی دهد. اکثريت مجلس نمايندگان و سنای اين کشور هم اکنون در اختيار جمهوریخواهان است.

باراک اوباما تهديد کرده است که رای منفی کنگره را وتو خواهد کرد. در صورتی که دو سوم اعضای کنگره رای دهند، وتوی رييس جمهوری می‌تواند بی‌اثر شود.

به گزارش خبرگزاری آسوشيتدپرس، دولت اوباما به دنبال جلب حمايت ۳۴ سناتور و ۱۴۶ نماينده مجلس نمايندگان است تا از بی‌اثر شدن وتوی رييس جمهوری جلوگيری شود.

نمايندگان دمکرات پس از نشست روز چهارشنبه مجلس نمايندگان ابراز اميدواری کردند که دولت اوباما در اين زمينه موفق خواهد شد.

خودنویس: پس از آن‌که رهبر جمهوری اسلامی، سخنان اوباما را «لاف در غریبی» خوانده بود، روزنامه «جوان»، دیوید کامرون و اوباما را «قهرمانان بازار مسگرها» نامید تا ضرب‌المثل مورد استفاده خامنه‌ای را کامل کرده باشد

علی خامنه‌ای، روز شنبه در خطبه‌های نماز عید فطر، در واکنش به سخنان باراک اوباما، بخش اول یک ضرب‌المثل قدیمی فارسی را به کار برد ؛ اما امروز، دوشنبه، روزنامه «جوان»، نزدیک به سپاه پاسداران، ضرب‌المثل را کامل کرد و تیتر نخست صفحه اول خود را نیز به آن اختصاص داد؛ «جوان»، باراک اوباما و دیوید کامرون را «قهرمانان بازار مسگرها» نامید و نوشت:

دیوید کامرون، نخست‌وزیر انگلیس دیروز گفت که: «پس از توافق باید رفتار ایران در سوریه و یمن تغییر کند»؛ این زیاده‌گویی یک روز پس از لاف رفیق آمریکایی‌اش بود. اوباما گفته بود: «اراده کند ارتش ایران را نابود می‌کند»؛ به قول قدیمی‌های ما این‌ها «لاف در غریبی می‌زنند» و صداهای ناهنجار خود را در بازار مسگرها از گلو خارج می‌کنند! تا دست‌کم از خودشان راضی باشند؛ قهرمانان بازار مسگرها!

علی خامنه‌ای نیز در سخنرانی روز شنبه خود گفته بود:

این آقا [باراک اوباما] گفته است می‌تواند ارتش ایران را نابود کند. قدیمی‌های ما این جور حرف‌ها را «لاف در غریبی» می‌گفتند….

«لافْ دِ غُربِتُ […] دَرْ بازارِ مسگرا»

ضرب‌المثل مورد استفاده، در اصل ضرب‌المثلی کاشانی است. كتاب لغات و ضرب‌المثل‌های كاشانی، تأليف حسن عاطفی، در توضیح آن نوشته است [2]:

لاف در غربت و […] در بازار مسگرها؛ درباره فرد بی‌شخصيتی گويند كه در جایی كه او را نشناسند، گزافه‌گویی كند و لاف بيهوده زند كه من چنين و چنانم، در چنين وضعی به او می‌گويند: لاف در غربت و… چون لاف در غربت باعث رسوایی او نمی‌شود، همچنان كه صدای باد اخراجی از شخص به هنگام چكش‌كاری مسگران شنيده نمی‌شود و فرد را شرمنده نمی‌سازد.

این توصیف، پس از سخنان خامنه‌ای، در خبرگزاری «مهر» [5] نیز انعکاس یافت. گفتن چنین حرفی از سوی مقامات و رسانه‌های رسمی جمهوری اسلامی، از آداب دیپلماتیک به دور است. هر چند بعید به‌نظر می‌رسد مشاوران چند ساله اخیر اوباما، ترجمه درست سخنان خامنه‌ای و مفهوم آن از منظر ایرانیان را به درستی برای رئیس جمهور آمریکا بیان کنند.

دویچه‌وله: توافق هسته‌ای وین تحت عنوان برنامه جامع اقدام مشترک در ۱۵۹ صفحه تنظیم شده است. این توافق‌نامه شامل یک متن اصلی و پنج ضمیمه است. با این توافق در ازای محدودیت‌های کم‌سابقه، تحریم‌ها به تدریج برداشته می‌شوند.

پس از ۱۲ سال مناقشه بر سر فعالیت‌های هسته‌ای جمهوری اسلامی و در پی ۲۳ ماه مذاکره، سرانجام ایران و شش قدرت جهانی (آمریکا، روسیه، چین، بریتانیا، فرانسه و آلمان) ۲۳ تیرماه ۹۴/ ۱۴ ژوئیه به توافقی دست‌یافته‌اند که همه طرف‌ها آن را تاریخی خوانده‌اند.

مهم‌ترین دستاورد این توافق برای ایران برداشته شدن تحریم‌هایی است که اقتصاد این کشور را فلج کرده است. جمهوری اسلامی در مقابل محدودیت‌ها و نظارت‌هایی را پذیرفته که در مواردی تا ربع قرن دیگر پابرجا خواهند بود.

به شرط راستی‌آزمایی

در یک تفسیر بدبینانه می‌توان گفت که جمهوری اسلامی در برابر امتیازهای زیادی که داده هیچ چیز “دریافت” نمی‌کند؛ این کشور با توافق وین در بهترین حالت به حقوقی دست پیدا می‌کند که مانند اغلب کشورهای جهان زمانی از آن برخوردار و برای مدتی از آن‌ها محروم شده بود.

در حقیقت حکومت ایران پس از تنش‌های فراوان و مذاکرات طولانی به چیزهایی دست پیدا می‌کند که می‌توانست از دست نداده باشد. با این همه با مشکلاتی که جمهوری اسلامی با آن روبروست، با توافق وین “امتیازهایی” کسب کرده که می‌تواند به بهبود اوضاع اقتصادی و اجتماعی کشور منجر شود.

به همین علت جشن و شادمانی مردم پس از انتشار خبر توافق ایران و کشورهای ۱+۵ طبیعی و قابل درک است؛ گرچه می‌توان پرسید که اگر قرار به پذیرش این همه محدودیت بود چرا این اتفاق همان ۱۲ سال پیش یا دست‌کم پیش از تشدید تحریم‌ها رخ نداد؟

بر اساس این توافق، اجرای برنامه جامع اقدام مشترک (برجام) “موجب لغو جامع کلیه تحریم‌های شورای امنیت سازمان ملل متحد و همچنین تحریم‌های چندجانبه و ملی مرتبط با برنامه هسته‌ای ایران” خواهد شد.

نکته‌ای که رهبر جمهوری اسلامی، علی خامنه‌ای قبلا با آن مخالفت کرده بود و در توافق وین بارها بر آن تاکید شده، لغو تحریم‌ها پس از راستی‌آزمایی اجرای اقدام‌های توافق شده توسط ایران از سوی آژانس بین‌المللی انرژی اتمی است.

بیشتر بخوانید: خامنه‌ای: با توافق هسته‌ای نیز تحریم‌ها لغو نخواهد شد

تحریم‌های شورای امنیت و اروپا

مطابق برجام (در ترجمه‌ای از توافق که خبرگزاری مهر منتشر کرد) قرار است کشورهای ۱+۵ قطعنامه‌ای به شورای امنیت سازمان ملل ارائه کنند که پس از تصویب، به لغو مفاد همه قطعنامه‌های پیشین در ارتباط با فعالیت‌های هسته‌ای جمهوری اسلامی منجر شود.

اتحادیه اروپا نیز متعهد شده تمام تحریم‌ها و تدبیرهای محدودکننده‌ای را که در رابطه با فعالیت‌های هسته‌ای جمهوری اسلامی وضع کرده “همزمان با اجرای اقداماتِ توافق شده‏ی مرتبط با هسته‌ای توسط ایران، […] که توسط آژانس راستی‌آزمایی شده باشد” لغو کند.

این تحریم‌ها طیف گسترده‌ای از محدودیت‌ها در حوزه‌هایی چون نقل و انتقالات مالی، خدمات بانکی و بیمه‌ای، واردات نفت و محصولات نفتی، و صادرات تجهیزات و تکنولوژی پیشرفته را شامل می‌شود.

سرمایه‌گذاری در حوزه نفت و گاز و پتروشیمی، صادرات فلزات خام و نیمه‌ساخته، و دسترسی به فرودگاه‌های اتحادیه اروپا برای هواپیماهای باری ایرانی، از دیگر موارد تحریم‌های اتحادیه اروپاست که قرار است لغو شوند.

اتحادیه اروپا همچنین تحریم اشخاص حقیقی و حقوقی و نهادهای ایرانی را بر می‌دارد. در متن توافق آمده که این کار “۸ سال پس از روز توافق برجام یا زمانی که آژانس به نتیجه‏‌گیری گسترده‏‌تر رسیده باشد که تمام مواد هسته‌ای در ایران در فعالیت‌های صلح آمیز باقی می‌ماند” انجام خواهد شد.

بیشتر بخوانید: معامله اتمی؛ نسبت “انعطاف رهبر” با آستانه تحمل مردم

توقف به جای لغو

در متن توافق‌نامه وین در مورد تحریم‌های ایالات متحده آمریکا به جای واژه “لغو” از “توقف” استفاده شده است. بر این مبنا آمریکا متعهد شده تلاش‌های خود را برای کاهش فروش نفت ایران و جلوگیری از “صادرات، فروش یا عرضه فراورده‌های نفتی تصفیه شده و فراورده‌های پتروشیمی به ایران” متوقف کند.

برداشته شدن تحریم‌های آمریکا الزاما شامل برداشته شدن تحریم‌های ایالتی و محلی نخواهد شد. این گونه تحریم‌ها برخلاف محدودیت‌های اعمال شده از سوی دولت آمریکا و اتحادیه اروپا چندان سخت و موثر نیستند.

در این زمینه ایالات متحده پذیرفته که “به طور فعال، مقامات در سطح ایالتی یا محلی را تشویق خواهد کرد که تغییرات در سیاست ایالات متحده منعکس شده در لغو تحریم‏‌های وفق این برجام را در نظر داشته و از اقداماتی که با این تغییر در سیاست همخوانی ندارد خودداری نمایند”.

همچنین تحریم‌هایی که به دلیل نقض حقوق بشر یا حمایت از گروه‌های تروریستی علیه جمهوری اسلامی وضع شده شامل توافق وین نمی‌شوند و هم‌چنان ادامه خواهند داشت.

یکی از نکات مهم توافق وین بازگشت‌پذیر بودن تحریم‌هاست. چنان‌چه ایران به تعهدات خود عمل نکند محدودیت‌ها می‌تواند طی ۶۵ روز دوباره اعمال شود.

عقب‌نشینی‌های بی‌مانند ایران

جمهوری اسلامی برای به دست آوردن آنچه با تحریم از دست داده بود چه عقب‌نشینی‌هایی کرده است؟ تهران به نظارت‌هایی تن داده که تا کنون به این شدت و در مدتی چنین طولانی در مورد هیچ کشور مستقلی سابقه نداشته است. در آخر همین نوشته به بعضی نمونه‌ها اشاره می‌شود.

این‌که رئیس جمهور آمریکا، باراک اوباما در سخنرانی خود پس از اعلام توافق نهایی وین عنوان کرد این توافق نه بر مبنای اعتماد که بر اساس راستی‌آزمایی به دست آمده و مطابق آن بازرسی‌ها “هر جا و هر زمان” انجام می‌شود اغراق نیست.

در چارچوب مذاکرات هسته‌ای، علی اکبر صالحی، معاون رئیس جمهور و رئیس سازمان انرژی اتمی با یوکیا آمانو، مدیرکل آژانس بین‌المللی انرژی اتمی بر سر “نقشه راهی” به توافق رسیدند که یکی دیگر از خطوط قرمز مطرح شده از سوی خامنه‌ای را نقض می‌کند.

بر اساس این سند “ایران و آژانس توافق کردند که در مورد مسئله پارچین ترتیبی مجزا اتخاذ کنند”. به عبارت دیگر ایران بر خلاف قبل، پذیرفته که درباره فعالیت‌های گذشته خود و آنچه “ابعاد احتمالا نظامی” این فعالیت‌ها عنوان شده با آژانس همکاری کند.

رهبر جمهوری اسلامی و مسئولان ارشد ایران پیشتر هر گونه بازدید و بازرسی از مراکز نظامی ایران از جمله تاسیسات پارچین را یکی از خطوط قرمز مذاکرات عنوان کرده بودند.

ممنوعیت ساخت موشک‌های بالستیک

جمهوری اسلامی همچنین پیشتر تاکید داشت که با هر گونه ایجاد محدودیت در برنامه‌های توسعه توان موشکی خود مخالف است.

در توافق وین و برنامه اقدام جامع مشترک، کار بر روی موشک‌های بالستیک و هر گونه موشکی که توانایی حمل کلاهک اتمی را داشته باشد برای جمهوری اسلامی ممنوع شده است.

برداشته شدن تحریم‌ها در روز اعلام دست یافتن به توافق انجام نخواهد شد بلکه به “روز اجرای” آن موکول شده است.

در برجام مراحل تفاهم میان ایران و ۱+۵ با نام‌های مختلف “روز نهایی شدن”، “روز توافق”، “روز اجرا” و “روز انتقالی” از هم تفکیک شده‌اند.

روز نهایی شدن ۲۳ تیرماه در وین بود و “روز توافق، نود روز پس از تایید این برجام توسط شورای امنیت سازمان ملل متحد، یا تاریخ مقدمی که با رضایت متقابل اعضای برجام تعیین شود خواهد بود که در آن، این برجام و تعهدات مندرج این برجام از تاثیر برخوردار خواهند شد”.

روز اجرا نیز زمانی است که “گزارش آژانس مبنی بر راستی‌آزمایی اجرای تدابیر مرتبط با هسته‌ای ایران” ارائه شده باشد و انتظار می‌رود این گزارش در میانه ماه دسامبر (اواخر آذرماه) منتشر شود.

بیشتر بخوانید: خامنه‌ای به سکوت درباره بیانیه لوزان خاتمه داد

محدودیت‌های همیشگی

برخی تحریم‌های آمریکا که برای جلوگیری از “دستیابی [ایران] به اقلام و خدمات مرتبط با هسته‌ای برای فعالیت‌های هسته‌ای مندرج در این برجام” وضع شده تا هشت سال دیگر برقرار خواهد ماند مگر این که آژانس پیش از آن ماهیت صرفا صلح‌آمیز تمام فعالیت‌های ایران را تضمین کند.

ایران برای دست‌یابی به توافق هسته‌ای علاوه بر اجرای پروتکل الحاقی که شامل بازدیدهای سرزده و نظارت دائم بازرسان آژانس می‌شود، به نظارت و محدودیت‌های زیادی در یک دوره طولانی تن داده است.

جمهوری اسلامی پذیرفته که ” نظارت آژانس بر کنسانتره سنگ معدن اورانیوم تولیدی توسط ایران” تا ۲۵ سال و “نظارت و مراقبت در مورد روتورزها و بیلوزهای سانتریفیوژ” تا ۲۰ سال دیگر ادامه داشته باشد.

این اصطلاحات به مراحل مختلف فرآوری سنگ معدن اورانیوم و آماده سازی آن برای آغاز غنی‌سازی مربوط می‌شود.

ایران پذیرفته که به جز فعالیت‌هایی که با هدف تولید رادیوایزوتوپ‌های پزشکی و صنعتی انجام می‌دهد “به مدت ۱۵ سال وارد بازفرآوری یا ساخت تاسیسات قادر به بازفرآوری سوخت مصرفی، یا فعالیت‌های تحقیق و توسعه‏ بازفرآوری که منتج به ایجاد قابلیت بازفرآوری سوخت مصرفی شود، نگردیده و پس از این مدت نیز قصد چنین کاری را ندارد”.

شعارها و عقب‌نشینی‌ها

راکتور آب سنگین اراک از دیگر مسائل مورد مناقشه میان ایران و ۱+۵ بود. در این تاسیسات می‌توان به پلوتونیومی دست یافت که در ساخت نوعی از بمب اتم به کار می‌رود.

جمهوری اسلامی تعهد کرده که این راکتور را به گونه‌ای بازطراحی و بازسازی کند که قابلیت تولید “پلوتونیوم در سطح تسلیحاتی” را نداشته باشد و تا ۱۵ سال هیچ راکتور آب سنگین دیگری نسازد.

همچنین ایران پذیرفته که دست‌کم تا ۱۵ سال فعالیت‌های مربوط به غنی‌سازی اورانیوم را “صرفا در تاسیسات غنی‏‌سازی نطنز” انجام دهد و سطح غنی‌سازی را تا سقف ۳ و ۷۶ دهم درصد نگه دارد.

بر اساس توافق وین، جمهوری اسلامی از حدود ۱۹ هزار سانتریفیوژی که دارد حداکثر ۵۰۶۰ دستگاه را در نطنز و ۱۰۴۴ دستگاه را در تاسیسات فردو نگه می‌دارد و باقی را زیر نظر آژانس انبار می‌کند.

برآورد می‌شود ایران در حال حاضر حدود ۹ هزار کیلو اورانیوم غنی‌شده در اختیار داشته باشد. با توافق وین این مقدار برای یک دوره زمانی طولانی باید به حداکثر ۳۰۰ کیلوگرم کاهش یابد.

در جریان مذاکرات فرسایشی هسته‌ای میان ایران و کشورهای ۱+۵ هر دو طرف مجبور به دادن امتیازهایی به طرف مقابل شده‌اند. پر و سر و صدا بودن شعارهای مسئولان جمهوری اسلامی، عقب‌نشینی‌های ایران را برجسته‌تر جلوه می‌دهد.

رادیوفردا: در حالی که مذاکرات هسته‌ای ايران و گروه ۱+۵ در وين تا جمعه تمديد شده است، يک مقام ارشد آمريکایی روز سه‌شنبه ۱۶ تيرماه گفته است، مذاکره کنندگان در حال تهيه پيش‌نويس قطعنامه جديدی هستند که در ارتباط با توافق جامع با ايران بايد به شورای امنيت سازمان ملل متحد ارائه شود.

اين مقام آمريکايی که نامش فاش نشده به خبرگزاری فرانسه گفته است: «در توافق احتمالی با ايران، محدودیت‌ها (تحريم‌ها) در خصوص برنامه موشکی و تجارت تسليحاتی جمهوری اسلامی ادامه خواهد داشت».

از زمانی که پرونده هسته‌ای ايران از آژانس بين‌المللی انرژی اتمی به شورای امنيت سازمان ملل متحد رفت، اين شورا شش قطعنامه تحريمی عليه ايران صادر کرد. طبق اين قطعنامه‌ها، برنامه موشکی ايران و همچنين صادرات و واردات تسليحات نيز مورد تحريم قرار گرفتند.

اين در حالی است که پيشتر آمريکا اعلام کرد، به رغم پايان يافتن مهلت تمديد مذاکرات هسته‌ای تا روز سه‌شنبه ۱۶ تيرماه، اين مذاکرات تا روز جمعه يعنی سه روز ديگر تمديد شده است.

در همين رابطه نيز تعليق تحريم‌های در نظر گرفته شده عليه ايران بر اساس توافق موقت ژنو تا روز جمعه ادامه خواهد داشت و معتبر خواهد بود.

در همین حال، جلسه وزیران خارجه ٥+١ بدون حضور وزرای چين و روسيه در روز سه‌شنبه برگزارشد. لوران فابيوس، وزير امور خارجه فرانسه، نيز عصر سه‌شنبه محل مذاکرات را ترک کرد.

گزارش‌ها همچنين حاکی است که يک مقام آمريکايی در خصوص مذاکرات هسته‌ای ايران و ۱+۵ گفته است: «اگر ما بعد از اين همه مذاکره، پيشرفت، نزديک شدن به خط پايان در نهايت به توافق نرسيم، يک تراژدی خواهد بود».

«نياز به کار بيشتر»

در همين حال، آژانس بين‌المللی انرژی اتمی روز سه‌شنبه اعلام کرد: مقامات ارشد آژانس در مذاکرات خود در تهران «پيشرفت‌های بيشتری» داشته‌اند، اما حل مسائل باقيمانده نيازمند کارهای بيشتری است.

به گزارش رويترز، آژانس بين‌المللی انرژی اتمی گفته است که هيات بلندپايه آژانس در تهران گفت‌وگوهای سازنده‌ای برای حل «همه مسائل باقيمانده» با مقام‌های ايرانی داشت.

طبق بيانيه آژانس، اين هيات در راستای مذاکراتی که يوکيا آمانو، مديرکل آژانس بين‌المللی انرژی اتمی، در تهران با مقامات بلندپایه ايران داشت به تهران سفر کرد.

آژانس گفته است: «در مذاکرات روز دوشنبه با مقامات بلندپايه ايران پيشرفت‌های بيشتری به دست آمد، اما کار بيشتری در اين زمينه نياز است».

در همين زمينه، بهروز کمالوندی، سخنگوی سازمان انرژی اتمی ايران درباره سفر اخير هيات آژانس به تهران، گفته است: در مذاکرات با اين هيات «با دستيابی به تفاهم اصولی در مورد جدول موضوعات و زمانبندی همکاری مشترک، گام مهمی در مسير حل‌و‌فصل موضوعات باقيمانده» برداشته شده است.

به گزارش خبرگزاری رسمی جمهوری اسلامی، ايرنا، آقای کمالوندی گفته است که سفر هيات آژانس در پی سفر اخير مدير کل آن، «نشان‌دهنده عزم جدی طرف‌ها برای ارتقاء اثربخش همکاری‌ها است».

هيات پنج نفره آژانس بين‌المللی انرژی اتمی صبح دوشنبه به تهران رفته بود و بامداد سه‌شنبه پايتخت ايران را ترک کرد.

«ابعاد احتمالی نظامی» در برنامه هسته‌ای ايران يکی از مسايل حل نشده بين ايران و آژانس است. آژانس خواهان بازرسی از مراکز نظامی «مشکوک» است، اما رهبر ايران به صراحت اعلام کرده است که با بازديد از مراکز نظامی ايران مخالف است.

يکی از مراکزی که آژانس خواهان بازديد از آن است مرکز نظامی پارچين است و بازرسان آژانس تاکنون موفق نشده اند از اين منطقه بازيد کنند.

دویچه‌وله: لوران فابیوس سه شرط “غیرقابل گذشت” را برشمرد که ایران برای رسیدن به توافق جامع در مناقشه هسته‌ای باید برآورده کند. ایران موظف است سایت‌های نظامی را برای بازدید به روی بازرسان باز کند و فن‌آوری اتمی خود را محدود کند.
لوران فابیوس

لوران فابیوس، وزیر خارجه فرانسه، تصریح کرد چنانچه ایران قصد دارد به توافقی جامع با غرب دست یابد، باید به سه شرط اساسی تن دهد.

وزیر خارجه فرانسه پس از ورود به وین انتظارات قدرت‌های بزرگ از ایران را چنین برشمرد: «چنانچه بازدید از سایت‌های نظامی ایران، ضروری باشد، این کشور باید با این موضوع موافقت کند.»

جمهوری اسلامی و رهبری آن تا کنون با تقاضای غرب مبنی بر بازدید از سایت‌های نظامی مخالفت کرده است، درحالیکه آژانس بین‌المللی انرژی اتمی این امر را لازم می‌داند، با این حدس که احتمالا در گذشته در سایت‌های مزبور فعالیت‌هایی در ارتباط با تولید سلاح هسته‌ای صورت گرفته است.

شرط دیگر به گفته آقای فابیوس این است که ایران تولید و تحقیقات هسته‌ای خود را، حتی در عرصه مدنی، کاهش دهد. او تأکید کرد که توسعه فن‌آوری هسته‌ای ایران باید زیر مراقبت قرار گیرد.

وزیر خارجه فرانسه به عنوان سومین شرط یادآور شد چنانچه ایران از تعهدات خود در زمینه توافق هسته‌ای عدول کند، تحریم‌ها بی‌درنگ به صورت خودکار اعمال خواهد شد.

فابیوس تأکید کرد که برآورده شدن سه شرط مزبور، مبنای “هرگونه توافق پایدار” با ایران خواهد بود.

محمد جواد ظریف، وزیر خارجه ایران، تأکید کرد که هدف جمهوری اسلامی لغو کامل و سریع تمام تحریم‌هاست. این درحالی است که نظر ۶ قدرت بزرگ بر کاهش تدریجی و گام به گام تحریم‌هاست.

احتمال تمدید مذاکرات
وزیران خارجه ایران و امریکا در آخرین دور مذاکرات هسته‌ای در وین

وزیران خارجه ایران و امریکا در آخرین دور مذاکرات هسته‌ای در وین

از بامداد شنبه (۲۷ ژوئن) محمدجواد ظریف و جان کری، وزرای خارجه ایران و آمریکا مذاکرات خود را در وین برای یافتن راه‌حل‌های نهایی شروع کردند.

دیپلمات‌های ایرانی و غربی گفته‌اند که مذاکرات پیشرفتی کند دارد و هنوز “اختلاف‌های جدی” باقی است. گفته می‌شود که موضوع بازرسی از مراکز نظامی ایران و چگونگی رفع تحریم‌‌ها از جمله مهم‌ترین موارد اختلاف بوده است.

بیشتر بخوانید: مذاکرات اتمی ایران؛ “اختلافات عمده و مهمی همچنان باقی‌ است”

هر دو طرف از احتمال تمدید چندروزه‌ی مذاکرات در صورت به توافق نرسیدن تا مهلت مقرر (۳۰ ژوئن برابر ۹ تیر) سخن گفته‌اند. محمدجواد ظریف در این باره به خبرنگاران گفت: «رسیدن به توافقی سنجیده از رعایت مهلت زمانی مهم‌تر است».

خبرنگاران در وین گزارش داده‌اند که یوکیا آمانو، مدیر کل آژانس بین‌المللی انرژی اتمی، به هتل محل مذاکرات وارد شده است. دفتر اتحادیه اروپا اعلام کرده است که فدریکا موگرینی، مسئول سیاست خارجی این اتحادیه، روز یکشنبه به مذاکرات وین خواهد پیوست.

به دنبال ۱۳ سال مذاکرات مقطع و چند بار تمدید مذاکرات، ایران و طرف مذاکره کننده موسوم به گروه ۵ به اضافه یک، قصد دارند تا چند روز دیگر یعنی ۳۰ ژوئن در وین به توافقی جامع دست یابند. هدف این توافق محدود کردن برنامه هسته ای ایران است، که در قبال آن تحریم های وضع شده بر ایران برداشته خواهد شد.

دویچه‌وله: وزیر خارجه آمریکا احتمال این را که تا پایان ضرب‌الاجل مذاکرات هسته‌ای توافقی با تهران حاصل نشود، دور از ذهن ندانسته است. وی هشدار داده اگر ایران تعهدات بیانیه لوزان را اجرا نکند، توافقی نیز در کار نخواهد بود.

حدود یک هفته مانده به پایان مهلت تعیین‌شده برای حصول توافق در مذاکرات هسته‌ای ایران و کشورهای ۱+۵ جان کری نسبت به هرگونه ناکامی در رسیدن به توافق هشدار داد. وزیر خارجه آمریکا روز چهارشنبه (۲۴ ژوئن/ ۳ تیر) تأکید کرد اگر تهران پاسخ قانع‌کننده‌ای به پرسش‌هایی که هنوز بی‌جواب مانده‌اند، ندهد “هیچ توافقی در کار نخواهد بود.”

به گفته جان کری ایران باید پیش از هر چیز بر سر تعهداتی که در بیانیه مشترک لوزان روی آنها توافق شده، بماند.

وزیر خارجه آمریکا اعلام کرده است، که از روز جمعه (۲۶ ژوئن/ ۵ تیر) در مرحله نهایی مذاکرات هسته‌ای در وین شرکت خواهد داشت.

آیت‌الله خامنه‌ای، رهبر ایران، روز سه‌شنبه (۲ تیر) در یک سخنرانی تأکید کرده بود که ایران محدودیت بلندمدت فعالیت‌های هسته‌ای خود را نمی‌پذیرد. وی با بیان اینکه به مذاکره با آمریکایی‌ها بدبین است، گفته بود که تحریم‌های وضع‌شده علیه ایران از سوی شورای امنیت سازمان ملل و ایالات متحده باید “فورا هنگام امضای موافقتنامه لغو و بقیه تحریم‌ها نیز در فواصل معقول برداشته شوند.”

بیشتر بخوانید: خامنه‌ای: محدودیت بلندمدت فعالیت هسته‌ای را قبول نداریم

محمدجواد ظریف، وزیر خارجه ایران، قرار است روز شنبه تهران را به مقصد وین ترک کند. رسانه‌های داخلی گزارش داده‌اند که او روز شنبه به جمع معاونانش که هم اینک در وین به سر می‌برند، خواهد پیوست تا در آخرین مرحله از مذاکرات هسته‌ای شرکت کند.

عصرایران: تیم مذاکره کننده ایران امین، غیور، شجاع و متدین هستند/ همه مسؤولان ایران به دنبال توافق خوب، منصفانه و عزتمندانه هستند/ واسطه ای از طرف اوباما به ایران آمده بود
متوجه باشیم که تیم هسته ای برخی از مسائلی را که مورد انتقاد است می داند اما بعضی ضرورتها او را به برخی اقدامات می کشاند.
عصر ایران – حضرت آیت الله خامنه ای رهبر معظم انقلاب اسلامی عصر امروز (سه شنبه) در دیدار رمضانی سران قوا و مسئولان و مدیران ارشد نظام، ضمن «تبیین پیامدهای مثبت، چالش ها و راهکارهای تحقق اقتصاد مقاومتی»، درباره روند مذاکرات هسته ای نکات تعیین کننده ای بیان کردند و با اعلام و تشریح صریح خطوط قرمز هسته ای ایران تأکید کردند: امریکایی ها به دنبال نابود کردن صنعت هسته ای ایران هستند در مقابل همه مسئولان ایران ضمن تأکید بر خطوط قرمز، به دنبال توافقی خوب یعنی توافقی منصفانه و عادلانه، عزتمند و منطبق با منافع و مصالح ایران هستند.

به گزارش پایگاه اطلاع رسانی رهبر انقلاب اسلامی، ایشان در ابتدا با اشاره به ماه مبارک رمضان که ماه تقوا است، به تبیین دو نوع تقوای شخصی و اجتماعی پرداختند و گفتند: تقوای شخصی در واقع آن حالت و مراقبت دائمی است که انسان را از ضربه های مهلک معنوی در امان نگه می دارد و البته در امور دنیوی او نیز تأثیرات بسیار مهمی دارد.

حضرت آیت الله خامنه ای تقوای جامعه را قابل تعمیم به مسائل اجتماعی و اقتصادی دانستند و تأکید کردند: تقوای جامعه در مسائل اقتصادی، همان اقتصاد مقاومتی است که کشور را در مقابل تکانه های ناشی از حوادث جهانی یا در مقابل تیرهای زهرآگین سیاستهای معارض جهانی حفظ می کند.

ایشان با یادآوری هشدارهای مکرر خود در سالهای گذشته درخصوص لزوم استحکام بخشی کشور در مقابل خیز اقتصادی قدرتها خاطرنشان کردند: در این سالها مسئولان در حد و توان خود تلاشهای خوبی را انجام دادند اما موضوع اقتصاد مقاومتی باید با استفاده از همه توان و ظرفیت کشور پیگیری و محقق شود.

رهبر انقلاب اسلامی با تأکید بر اینکه الگوی اقتصاد مقاومتی در برخی کشورهای دیگر اجرا و تأثیرات مثبت آن دیده شده است، نقطه کانونی اقتصاد مقاومتی را درون زایی و نگاه به درون دانستند و گفتند: این درون زایی به معنای انزوا طلبی نیست بلکه تکیه به ظرفیت ها و توانایی های درونی، با نگاه به بیرون است.

حضرت آیت الله خامنه ای با تأکید بر اینکه تدوین سیاستهای اقتصاد مقاومتی محصول خرد جمعی و مشورت های طولانی بوده است، افزودند: بعد از ابلاغ این سیاستها، بسیاری از صاحبنظران اقتصادی آن را تأیید کرده اند و اکنون اقتصاد مقاومتی وارد ادبیات و فرهنگ رایج اقتصادی کشور شده است.

ایشان مدل اقتصاد مقاومتی را، مقابل مدل قدیمی دیکته شده از طرف قدرتها به کشورهای جهان سوم دانستند و خاطرنشان کردند: این مدل قدیمی مبتنی بر نگاه به بیرون است اما مدل اقتصاد مقاومتی، الگویی مترقی و متکی به ظرفیت های درونی است.

رهبر انقلاب اسلامی افزودند: ممکن است عده ای اینگونه تصور کنند که مدل اقتصاد مقاومتی، الگویی مطلوب است اما امکان تحقق آن وجود ندارد در حالیکه قاطعانه می گویم، اجرای الگوی اقتصاد مقاومتی در شرایط کنونی کشور و با توجه به ظرفیت های موجود، کاملاً امکان پذیر است.

حضرت آیت الله خامنه ای بعد از این مقدمه به بیان برخی از ظرفیت های فراوان کشور که می توانند مبنای اجرای سیاست های اقتصاد مقاومتی قرار گیرند، پرداختند. نیروی جوان تحصیل کرده ی متخصص و دارای اعتماد به نفس اولین ظرفیتی بود که رهبر انقلاب اسلامی به آن اشاره کردند و گفتند: وجود این تعداد نیروی جوان تحصیل کرده در کشور از برکات انقلاب است به شرط آنکه سیاستهای غلط موجب پیر شدن جامعه و کاهش نیروی جوان، نشود.

حضرت آیت الله خامنه ای با اشاره به وجود 10 میلیون فارغ التحصیل دانشگاهی و بیش از چهار میلیون دانشجوی در حال تحصیل در کشور که 25 برابر اول انقلاب است، تأکید کردند: این تعداد نیروی تحصیل کرده جوان و متخصص از افتخارات نظام اسلامی و یک فرصت بسیار بزرگ است.
ایشان جایگاه اقتصادی کشور را یکی دیگر از ظرفیت ها برشمردند و افزودند: براساس آمارهای جهانی، جمهوری اسلامی ایران دارای رتبه بیستم در اقتصاد دنیا است که در صورت بهره برداری از ظرفیت های استفاده نشده، امکان رسیدن به رتبه دوازدهم اقتصاد دنیا وجود دارد.

رهبر انقلاب اسلامی جایگاه اول ایران در مجموع ذخایر نفت و گاز را از جمله ظرفیت ها دانستند و با اشاره به موقعیت جغرافیایی ممتاز کشور به عنوان نقطه اتصال شمال به جنوب و شرق به غرب، گفتند: همسایگی با 15 کشور، با جمیعتی 370 میلیونی به عنوان بازار خارجی بسیار نزدیک و همچنین جمعیت بیش از 70 میلیون کشور به عنوان بازار داخلی بزرگ، از دیگر ظرفیت هایی هستند که اگر فقط به همین بازار داخلی توجه شود، وضعیت تولید دگرگون خواهد شد.

حضرت آیت الله خامنه ای زیر ساخت های اساسی کشور در انرژی، حمل و نقل، ارتباطات، نیروگاهها، و سدها و همچنین تجربه مدیریتی متراکم در کشور را از دیگر ظرفیت ها برشمردند و خاطرنشان کردند: ما باید از این ظرفیت ها بصورت مناسب و صحیح استفاده کنیم زیرا مشکل کشور، نبود طرح و یا سخن صحیح و کارشناسی نیست بلکه مسئله اصلی که در محیط های نخبگانی هم تکرار می شود، استفاده شایسته نکردن از طرح ها و سخن های صحیح است.
ایشان برخی مشکلات را ناشی از چالش های درونی کشور دانستند و در بیان بخشی از این چالش ها، گفتند: چالش بزرگ کشور ما سهل انگاری در عمل و ساده و سطحی نگریستن به مسائل است.

رهبر انقلاب اسلامی تأکید کردند: مباحث لفظی و روشنفکری کار را پیش نمی برد بلکه حل مسائل، نیازمند حرکت و اقدام و پیگیری بلندمدت امور است.

حضرت آیت الله خامنه ای با تأکید بر اینکه به نتیجه رسیدن برخی کارهای بزرگ شاید نیازمند سپری شدن مدت زمانی به اندازه یک نسل باشد، افزودند: آن زمانی که درباره نهضت علمی در کشور، در دانشگاهها صحبت می شد، شاید کسی باور نمی کرد که بعد از 10 تا 15 سال حرکت علمی کنونی در کشور، به همت اساتید و جوان های با استعداد بوجود آید اما امروز در مقایسه با آن سالها، شاهد پیشرفت چشمگیر و در برخی زمینه ها شاهد پیشرفت خیره کننده هستیم.

راههای موازی و آسان ولی در عین حال مهلک، یکی دیگر از چالش های داخلی بود که رهبر انقلاب اسلامی به آن اشاره کردند و در تبیین این موضوع گفتند: برخی اوقات تأمین برخی کالاها و نیازها از دو مسیر امکان پذیر است. یک مسیر از طریق اروپا و آسان و مسیر دیگر از طریق غیر اروپا ولی سخت. مسیر اول انسان را در تنگنا قرار خواهد داد و دوستان او را ضعیف و دشمنان او را قوی می کند.

حضرت آیت الله خامنه ای افزودند: یکی دیگر از چالش های درونی که خطای بسیار بزرگ و اساسی است، این است که تصور شود با فاصله گرفتن از مبانی اعتقادی و اصول نظام اسلامی، همه راهها باز خواهد شد.

ایشان خاطرنشان کردند: مسئولان در دولت خدمتگزار، انسانهای معتقد به مبانی و اصول انقلاب هستند و من از آنها گله ای ندارم ولی در مجموعه دست اندرکاران، برخی تصور می کنند با کوتاه آمدن از اصول، درها گشوده خواهد شد در حالیکه نتیجه این خطای بزرگ را در سالهای اخیر در برخی کشورها دیده ایم.
رهبر انقلاب اسلامی تأکید کردند: تنها راه پیشرفت، ایستادگی و پافشاری بر مبانی و اصول است.
حضرت آیت الله خامنه ای یکی دیگر از چالش های درونی را این موضوع دانستند که برخی تصور می کنند، مردم مشکلات را تحمل نخواهند کرد.
ایشان گفتند: اگر حقایق امور با صداقت لازم و به درستی برای مردم بیان شود، مردم خواهند ایستاد و مقاومت خواهند کرد.

ایشان، تردید در توانایی های درونی کشور را یکی دیگر از چالش ها خواندند و افزودند: باید به دانشمندان جوان خود و به مجموعه های مردمی در امور اقتصادی اعتماد و از توانایی های آنها استفاده کرد.

رهبر انقلاب اسلامی شرط اصلی برای تحقق اقتصاد مقاومتی را عزم راسخ و جدی و پرهیز از سهل انگاری و راحت طلبی و تکیه بر مدیریت جهادی برشمردند و تأکید کردند: مدیریت جهادی عبارت است از توکل بر خداوند و استفاده از تدبیر و عقلانیت و در عین حال پیش بردن کارها با عزم راسخ و بدون هراس از جوانب.

حضرت آیت الله خامنه ای، ترویج فرهنگ متناسب با اقتصاد مقاومتی را در کنار بکارگیری مدیریت جهادی، ضروری دانستند و خاطرنشان کردند: صدا و سیما، رسانه ها، مسئولین، ائمه جمعه و همه کسانی که سخن آنان در میان مردم تأثیرگذار است، باید ترویج گر فرهنگ اقتصاد مقاومتی باشند.

ایشان، صرفه جویی، مصرف کالاهای داخلی بویژه در دستگاههای دولتی، مقابله جدی با واردات بی منطق، مقابله جدی با قاچاق، توجه ویژه به کارگاههای تولیدی کوچک و متوسط و بازنگری در سیاستهای پولی و فعالیتهای نظام بانکی را از ضروریات اجرای سیاستهای اقتصاد مقاومتی برشمردند و تأکید کردند: شرط اصلی تحقق همه این موارد، همدلی و همزبانی و انسجام درونی است.
رهبر انقلاب اسلامی با تأکید بر اینکه همه باید به دولت و مسئولان کمک کنند، افزودند: حاشیه سازی از هر طرفی غیر قابل قبول است و باید از آن پرهیز شود.

حضرت آیت الله خامنه ای در جمع بندی مباحث مربوط به اقتصاد مقاومتی تأکید کردند: ما می توانیم در زمینه اقتصادی کارهای بزرگی انجام دهیم و از این گذرگاه حساس عبور کنیم.
رهبر انقلاب اسلامی در سخنان بسیار مهم شان درباره موضوع هسته ای، قبل از تشریح برخی جزئیات مذاکرات و تبیین صریح خواسته ها و خطوط قرمز هسته ای، سه نکته را مورد تأکید قرار دادند.

نکته اول اینکه هر آنچه رهبری در جلسات عمومی می گوید عیناً همان مسائلی است که در جلسات خصوصی به رئیس جمهور و دیگر مسئولان ذیربط می گوید بنابراین این خط تبلیغی غیرصحیح که از برخی خطوط قرمز رسمی در جلسات خصوصی صرف نظر شده است، خلاف واقع و دروغ است.

دومین نکته ای که حضرت آیت الله خامنه ای به عنوان مقدمه بحث هسته ای بیان کردند، امانت داری، غیرت، شجاعت و تدین اعضای تیم مذاکره کننده کشورمان بود.
ایشان گفتند این تیم، با غیرت ملی و دقت کامل و با قصد باز کردن گره و پیش بردن کار کشور، در مقابل تعداد کثیر مذاکره کنندگان طرفهای مقابل، مشغول تلاش است و انصافاً با شجاعت، مواضع را بیان و دنبال می کند.
حضرت آیت الله خامنه ای خاطرنشان کردند هرکسی از جزئیات مذاکرات با خبر شود حتماً به این مطالبی که درباره تیم هسته ای گفته شد، اذعان خواهد کرد البته آنها ممکن است در تشخیص و عمل خطا کنند اما متدین و غیور هستند.

مخاطب سومین نکته مقدماتی رهبری، منتقدان هسته ای بودند.
ایشان افزودند: با انتقاد مخالف نیستم و آن را لازم و کمک کننده می دانم اما این یک واقعیت است که انتقاد کردن از عمل کردن آسان تر است چرا که دیدن عیبهای طرف مقابل راحت است اما درک دشواریها و نگرانی های او، مشکل می باشد.
رهبر انقلاب افزودند: این حرف من، نباید مانع ادامه انتقادها شود اما متوجه باشیم که تیم هسته ای برخی از مسائلی را که مورد انتقاد است می داند اما بعضی ضرورتها او را به برخی اقدامات می کشاند.

حضرت آیت الله خامنه ای سپس به بیان تاریخچه کوتاهی از روند مذاکره با امریکاییها پرداختند که به درک روند مذاکرات کمک قابل توجهی می کند.
ایشان گفتند: موضوع مذاکره با امریکایی ها مربوط به زمان دولت قبل است و به فرستادن واسطه به تهران برای درخواست مذاکره مربوط می شود.

رهبر انقلاب در توضیح بیشتر افزودند: در آن زمان، یک نفر از محترمین منطقه به عنوان واسطه به دیدارما آمد و به صراحت گفت رئیس جمهور امریکا از او خواهش کرده که به تهران بیاید و درخواست امریکایی ها برای مذاکره را مطرح کند امریکایی ها به این واسطه گفته بودند می خواهیم ضمن شناخت ایران به عنوان قدرت هسته ای، مسئله هسته ای را حل و فصل کنیم و تحریم ها را ظرف 6 ماه برداریم البته ما به آن واسطه گفتیم به امریکایی ها و حرفهایشان اطمینانی نداریم، اما با اصرار آن واسطه، قبول کردیم که این مسئله را یک بار دیگر امتحان کنیم و مذاکرات شروع شد.

رهبر انقلاب اسلامی با تذکر دو نکته مهم در هماوردیهای جهانی خاطرنشان کردند: در هر رویارویی دیپلماتیک دو میدان وجود دارد که باید مورد توجه قرار گیرد میدان اصلی که میدان واقعیت، عمل و تولید دارایی است و مدیران دیپلماسی و سیاست که عرصه تبدیل این داراییها به امتیاز و تأمین منافع ملی است.

ایشان افزودند: دست خالی هر کشور در میدان اول، محدوده انعطاف او را در میدان دوم می بندد و با توجه به همین منطق، ایران با دستاوردهای مهم و قوی وارد میدان مذاکره شد که برخورداری از قدرت تولید سوخت 20 درصد، یکی از آنها بود.
رهبر انقلاب یادآوری کردند همه قدرتهای هسته ای از فروختن سوخت 20 درصد برای تولید داروهای هسته ای در مرکز تهران خودداری می کردند و حتی جلوی خرید ما از کشورهای دیگر را می گرفتند اما جوانان دانشمند و افتخارآفرین ایران، این سوخت را تولید و به صفحه سوخت تبدیل کردند و طرف مقابل مات شد.

ایشان افزودند: علاوه بر سوخت 20 درصد، دستاوردهای واقعی و میدانی دیگری هم داشتیم و در واقع راهبرد ایستادگی ایران در مقابل فشارها جواب داد و امریکایی ها به این نتیجه رسیدند که تحریم ها اثر مورد نظر و مطلوب آنها را ندارد و باید راه دیگری پیدا کرد.
حضرت آیت الله خامنه ای با اشاره به نگاه شک آلود ایران به طرف امریکایی گفتند: با وجود این، ما حاضر بودیم اگر امریکایی ها سر حرفها و وعده های خود به آن واسطه منطقه ای ایستادند ما هم هزینه بدهیم چون در مذاکرات می توان براساس عقل و محاسبه، عقب گردهایی نیز داشت اما آنها اندکی بعد از مذاکرات زیاده خواهی و بدعهدی را آغاز کردند.

رهبر انقلاب با اشاره به اینکه توافق خوب از نظر ایران یعنی توافق عادلانه و منصفانه افزودند: در جریان مذاکرات امریکایی ها 6 ماهِ وعده داده شده برای لغو تحریم ها را ابتدا به یک سال تبدیل کردند و بعد با زیاده خواهی های مکرر مذاکرات را طولانی و حتی تهدید به تحریم بیشتر کردند و از نظامی گری و روی میز و زیر میز سخن گفتند.

حضرت آیت الله خامنه ای در نوعی جمعبندی از روند مذاکرات تأکید کردند: تأمل و مطالعه در روند مطالبات امریکایی ها نشان می دهد هدف آنها ریشه کن کردن صنعت هسته ای ایران، از بین بردن ماهیت هسته ای کشور و تبدیل آن به یک کاریکاتور و تابلوی بی محتوا است.

ایشان با اشاره به نیاز حقیقی و مطالعه شده کشور به 20 هزار مگاوات برق هسته ای افزودند: آنها ضمن تلاش برای نابودی صنعت هسته ای و محروم کردن ایرانیان از فواید فراوان این صنعت، قصد دارند ضمن ادامه فشارها، تحریم ها را نیز به نوعی حفظ کنند.

رهبر انقلاب سپس در تبیین واقعیات صحنه پیچیده مذاکرات با امریکایی ها، یک نکته مهم دیگر یعنی نیاز دولت امریکا به توافق هسته ای را مورد بررسی قرار دادند.
ایشان افزودند: اگر آنها بتوانند به اهداف خود در مذاکرات برسند به یک پیروزی بزرگ رسیده اند چرا که ملت استقلال طلب ایران را تسلیم کرده اند و کشوری را که می تواند الگوی دیگر کشورها باشد شکست داده اند و تمام بدعهدی ها و چانه زنی های آنها برای تحقق همین اهداف است.
رهبر انقلاب اسلامی با تأکید بر خواستهای منطقی ایران از اول مذاکرات تا امروز خاطرنشان کردند: ما از ابتدا گفته ایم می خواهیم تحریم های ظالمانه برداشته شود که البته در مقابل آن، حاضریم یک چیزهایی بدهیم به شرط اینکه صنعت هسته ای متوقف نشود و لطمه نخورد.
حضرت آیت الله خامنه ای در ادامه سخنانشان به ترسیم صریح خطوط قرمز هسته ای پرداختند.

ایشان به عنوان اولین خط قرمز گفتند: ما برخلاف اصرار امریکایی ها محدودیتهای بلند مدت 10، 12 ساله را قبول نداریم و مقدار سالهای مورد قبول محدودیت را به آنها گفته ایم.
رهبر انقلاب ادامه کار تحقیق و توسعه و ساخت و ساز حتی در زمان محدودیت را دومین خط قرمز ایران اعلام کردند و افزودند: آنها می گویند در مدت 12 سال هیچ کاری نکنید اما این، یک حرف زور مضاعف و غلط مضاعف است.

رهبر انقلاب در توضیح سومین خط قرمز هسته ای تأکید کردند: تحریم های اقتصادی، مالی و بانکی چه مربوط به شورای امنیت، چه کنگره امریکا و چه دولت امریکا باید فوراً هنگام امضای موافقتنامه لغو و بقیه تحریم ها هم در فواصل معقول برداشته شود.
ایشان افزودند: امریکایی ها درباره تحریم ها یک فرمول پیچیده، چند لایه و عجیب و غریب مطرح می کنند که معلوم نیست از آن، چه چیزی در می آید اما ما صریحاً مطالبمان را می گوییم.

حضرت آیت الله خامنه ای در ادامه بحث درباره خطوط قرمز مذاکرات هسته ای افزودند: لغو تحریم ها نباید به اجرای تعهدات ایران منوط شود نگویند شما تعهدات را انجام دهید بعد آژانس گواهی دهد تا تحریم ها لغو شود ما این مسئله را مطلقاً قبول نداریم.
رهبر انقلاب افزودند: اجرائیات لغو تحریم ها نیز باید با اجرائیات تعهدات ایران متناظر باشد.

حضرت آیت الله خامنه ای همچنین تأکید کردند: ما با موکول کردن اجرای تعهدات طرف مقابل به گزارش آژانس، مخالفیم چون آژانس بارها و بارها ثابت کرده مستقل و عادل نیست بنابراین ما به آن بدبین هستیم.
ایشان افزودند: می گویند «آژانس باید اطمینان پیدا کند» این چه حرف نامعقولی است چگونه اطمینان پیدا کند مگر اینکه وجب به وجب این سرزمین را بازرسی کند.
رهبر انقلاب مخالفت قاطع با «بازرسی های غیر متعارف، پرس و جو از شخصیتهای ایران و بازرسی از مراکز نظامی» را از دیگر خطوط قرمز هسته ای اعلام کردند.

رهبر انقلاب به صراحت تأکید کردند: در ایران، همه از جمله بنده، دولت، مجلس، دستگاه قضایی، دستگاههای امنیتی و نظامی و همه نهادها خواهان توافق خوب هسته ای هستیم توافقی که عزتمندانه، منصفانه و مطابق با مصالح و منافع ایران، تدوین شود.
رهبر انقلاب افزودند: اگر چه دنبال لغو تحریم ها هستیم اما آنها را از زاویه ای نوعی فرصت می دانیم چرا که باعث شده به نیروها و ظرفیتهای داخلی توجه بیشتری داشته باشیم.

رهبر انقلاب اسلامی همچنین در ابتدای سخنان خود به لزوم بهره گیری از برکات ماه مبارک رمضان بویژه بهره مندی از ادعیه این ماه و مضامین والای آن توصیه کردند و گفتند: ماه مبارک رمضان، ماه خشوع و استغفار و ماه بازگشت به خدا و خودسازی و اخلاق است.

پیش از سخنان رهبر معظم انقلاب، حجت الاسلام والمسلمین روحانی با اشاره به آغاز به کار دولت یازدهم در 22 ماه قبل، رویکرد دولت در زمینه مسایل داخلی را حسن اعتماد، رفتار مسالمت آمیز، کاهش فاصله ها و دوری از افراطی گری دانست و گفت: رویکرد دولت در زمینه سیاست خارجی تعامل سازنده با جهان با خط قرمز «حفظ استقلال، عزت و غرور ملی» و در زمینه مسائل فرهنگی، فضای بازتر برای همه اصحاب فرهنگ و هنر با خط قرمز اخلاق و احکام اسلام بوده است.

آقای روحانی حل و فصل مسئله مذاکرات در چارچوب احقاق حقوق هسته ای و تامین نیازهای جامعه و کشور را دو اولویت دولت برشمرد و افزود: آنچه کشورهای قدرتمند را پای میز مذاکره آورد، مقاومت ملت ایران در برابر فشار بدخواهان و شکست تحریم ها بود.

رئیس جمهور با بیان اینکه تحریم هرگز موفق نخواهد بود و ملت ایران حتی در شرایط تحریم قادر است مسائل اجتماعی، اقتصادی سیاسی و فرهنگی خود را بخوبی حل و فصل کند، گفت: در شرایط تحریم توانستیم با کمک مردم، تورم را مهار کنیم و از رکود خارج شویم و در همان شرایط تحریم بود که رشد سرمایه گذاری بالا رفت.

رئیس جمهور افزایش ذخائر کالاهای استراتژیک، رفع موانع صادرات، ارائه لایحه خروج از رکود، کاهش واردات گندم، تغییر الگوی کشت کشاورزی، ارائه خدمات درمانی، کمک به اقشار کم‌درآمد و ارائه یارانه کالایی، کاهش اتکا به نفت در بودجه، صرفه جویی در هزینه های جاری، راه اندازی 8 هزار واحد صنعتی تولیدی و برداشتن قدمهای مفید در حوزه محیط زیست را از جمله اقدامات دولت در شرایط تحریم خواند.
آقای روحانی کاهش درآمدهای نفتی دولت را از شرایط خاص امسال دانست و افزود: باید با تلاش، وحدت، همدلی و انسجام، از مشکلات بخوبی عبور کنیم که این کار را با کمک مردم انجام خواهیم داد.

رئیس جمهور با تاکید بر اینکه نباید بگذاریم در شرایط کنونی فرسایش های غیرضروری در جامعه ایجاد شود، اظهار داشت: در صورتی که طرف مقابل زیاده خواهی نکند توافق در دسترس خواهد بود و از این گردنه تاریخی عبور خواهیم کرد.

رئیس جمهور در بخش دیگری از سخنان خود با بیان اینکه ملتهای منطقه امروز تحت فشار مضاعف در برابر مداخلات برخی کشورها و تروریستها قرار دارند خاطرنشان کرد: جمهوری اسلامی ایران پیشتاز مبارزه با تروریسم و حمایت از ملت های منطقه بوده و این راه را ادامه خواهد داد.