اخبار

رادیوفردا: ایالات متحده یک نفتکش غول‌پیکر را در دریای کارائیب در سواحل ونزوئلا توقیف کرد. این نفتکش از سال ۲۰۲۲ تحت تحریم وزارت خزانه‌داری ایالات متحده قرار دارد و واشینگتن آن را بخشی از ناوگانی می‌داند که به‌طور غیرقانونی نفت ایران را قاچاق می‌کرده‌اند.

دونالد ترامپ، رئیس‌جمهور آمریکا، بامداد پنجشنبه ۲۰ آذر (به‌وقت تهران) گفت: «ما همین حالا نفتکشی را در سواحل ونزوئلا توقیف کرده‌ایم، نفتکش بزرگی است، در واقع بزرگ‌ترین مورد تا امروز.» او در پاسخ به پرسشی دربارهٔ سرنوشت نفت توقیف‌شده افزود: «فکر می‌کنم آن را برای خودمان نگه می‌داریم.»

پم بوندی، دادستان کل ایالات متحده، هم ضمن انتشار فیلمی از لحظهٔ توقیف این نفتکش در شبکه اجتماعی ایکس نوشت که اف‌بی‌آی، وزارت امنیت داخلی و گارد ساحلی با حمایت ارتش آمریکا «حکم توقیف نفتکشی را اجرا کردند که برای انتقال نفت تحریم‌شده از ونزوئلا و ایران به کار می‌رفت».

بی‌بی‌سی: رهبر جمهوری اسلامی ایران گفت مواضع دونالد ترامپ، رئیس‌جمهور آمریکا، «غلط و در بسیاری از موارد دروغ» است. آقای خامنه‌ای گفت: «چه ربطی به آمریکا دارد که ایران امکانات و صنعت هسته‌ای دارد یا ندارد؟ این دخالت‌ها ناباب، غلط و زورگویانه است.» سخنرانی آقای خامنه‌ای، پس از نزدیک به یک ماه غیبت از انظار عمومی بود.

این اظهارات در حضور «قهرمانان رشته‌های مختلف ورزشی و مدال‌آوران المپیادهای علمی جهانی» بیان شد.

آیت‌الله خامنه‌ای اظهارات اخیر آقای ترامپ در سفر به اسرائیل و مصر برای امضای توافق آتش‌بس غزه را «یاوه‌گویی» خواند. آقای ترامپ گفته بود که بدون بمباران مراکز اتمی ایران آتش‌بس در غزه ممکن نبود.

آقای خامنه‌ای درباره رئیس جمهور آمریکا گفت: «این شخص سعی کرد با رفتار سخیف و دروغ‌های فراوان درباره منطقه، ایران و ملت ایران، به صهیونیست‌ها روحیه دهد و خود را توانا جلوه دهد. اما اگر توانایی دارد، برود میلیون‌ها نفری را که در همه ایالت‌های آمریکا علیه او شعار می‌دهند، آرام کند.»

اشاره آقای خامنه‌ای به تظاهرات شنبه در شهرهای آمریکا در اعتراض به سیاست‌های آقای ترامپ بود.
رهبر جمهوری اسلامی بار دیگر به جنگ دوازده‌ روزه با اسرائیل و شلیک موشک‌ به اسرائیل اشاره کرد و گفت: «موشک‌ها را نیروهای مسلح و صنایع نظامی ما آماده داشتند و استفاده کردند و باز هم دارند و اگر لازم باشد، در وقت دیگر از آن استفاده می‌کنند.»

«رئیس‌جمهور آمریکا ضمن افتخار کردن به بمباران صنعت هسته‌ای ایران، مدعی از بین بردن آن شده بود. ایرادی ندارد، به همین خیال باشید. اما اصلا شما چه‌کاره هستید که اگر کشوری صنعت هسته‌ای دارد، در قبال آن باید و نباید مطرح کنید؟»

دونالد ترامپ بارها به به بمباران تاسیسات هسته‌ای ایران با بمب‌افکن‌های بی-۲ در تیرماه امسال اشاره و تهدید کرده است که در صورت نیاز مجددا آنها را بمباران خواهد کرد.

هم‌زمان با اظهارات امروز آقای خامنه‌ای، مراسم دانش‌آموختگی دانشجویان دانشگاه‌های افسری ارتش در تهران و با حضور سرلشکر عبدالرحیم موسوی، رئیس ستاد کل نیروهای مسلح، و سرلشکر امیر حاتمی، فرمانده کل ارتش، برگزار شده است.

در سال‌های پیش، آقای خامنه‌ای شخصا در این مراسم حضور پیدا کرده بود و به فارغ‌التحصیلان سردوشی داده بود.

ارونیوز: در این گزارش ویدئویی، مجموعه‌ای از مهم‌ترین مطالب منتشرشده در رسانه‌ها و اندیشکده‌های بین‌المللی طی ۲۴ ساعت منتهی به نیمروز یکشنبه ۲۸ سپتامبر ۲۰۲۵ (۶ مهر ۱۴۰۴) گردآوری شده است. نسخه‌ کامل‌تر این مرور را می‌توانید در متن تفصیلی زیر دنبال کنید.
نیویورک تایمز: ایرانیان خود را برای تبعات اقتصادی تحریم‌های سازمان ملل آماده می‌کنند
نشریه آمریکایی نیویورک تایمز گزارشی در مورد تبعات اقتصادی احیای تحریم‌های سازمان ملل علیه برنامه هسته‌ای ایران منتشر کرد که چکیده آن را می‌خوانید: «شورای امنیت سازمان ملل متحد پس از شکست تلاش‌های دیپلماتیک در حاشیه مجمع عمومی، تحریم‌های سختگیرانه‌ای را علیه تهران به دلیل برنامه هسته‌ای این کشور بازگرداند.

این تحریم‌ها در مقطع حساسی اعمال می‌شود: ایران هنوز از تبعات جنگ ۱۲ روزه با اسرائیل در ژوئن، حملات بمب‌های سنگرشکن آمریکا به تاسیسات هسته‌ای و بحران شدید انرژی و آب که منجر به قطع گسترده برق و آب در شهرها شد، خلاص نشده است.

کارشناسان هشدار می‌دهند که گرچه تحریم‌های تازه ممکن است از نظر مالی به سنگینی تحریم‌های آمریکا نباشند، اما فشار مضاعفی بر اقتصاد ایران تحمیل می‌کنند.

ایران که پیش‌تر با تورم بیش از ۴۰ درصد، کسری بودجه سنگین، بحران برق و کم‌آبی و سقوط ارزش پول ملی دست‌وپنجه نرم می‌کرد، اکنون خود را در آستانه شرایطی دشوارتر می‌بیند.

با این حال، برخی مقام‌های ایرانی تلاش کردند تاثیر تحریم‌ها را کم‌اهمیت جلوه دهند و غرب را متهم کردند که هیچ‌گاه در پی توافق جدی نبوده است. با وجود این، فعالان اقتصادی می‌گویند صنایع و به‌ویژه کسب‌وکارهای کوچک و متوسط که بیش از ۹۰ درصد واحدهای صنعتی کشور را تشکیل می‌دهند، بیشترین آسیب را از این محدودیت‌ها خواهند دید.»

موسسه گیت‌استون: ایران: هراس از کم‌آبی

اندیشکده آمریکاییِ گیت‌استون مقاله‌ای در مورد بحران آب در ایران و راهکارهای برون رفت از آن منتشر کرد که خلاصه آن را می‌خوانید: «ایران با بحرانی کم‌سابقه در منابع آب روبه‌روست. آمار وزارت نیروی ایران نشان می‌دهد که ظرفیت ذخیره سدهای کشور به ۳۶ درصد کاهش یافته و بارندگی سالانه نسبت به میانگین یک دهه گذشته نزدیک به ۴۰ درصد کمتر بوده است. بیش از ۴۰ درصد دریاچه‌ها و تالاب‌ها یا خشکیده‌اند یا در آستانه نابودی قرار دارند؛ دریاچه ارومیه و هامون عملا از بین رفته‌اند و زاینده‌رود و کارون نیز بخش زیادی از آبدهی خود را از دست داده‌اند.

پیامد مستقیم این وضعیت، افت مداوم تولید کشاورزی، نشست زمین، شوری خاک و تهدید امنیت غذایی است. برآورد سازمان فائو نشان می‌دهد که ۲۵ درصد جمعیت ایران در معرض کمبود غذایی “متوسط تا شدید” قرار دارند. این در حالی است که بخش کشاورزی ۶۰ تا ۸۰ درصد آب کشور را مصرف می‌کند اما سهم آن در اقتصاد تنها حدود ۱۸ درصد است. سیاست خودکفایی غذایی دهه ۱۹۹۰، سدسازی‌های بی‌رویه و استفاده گسترده از چاه‌های عمیق نیز فشار مضاعفی بر منابع آب وارد کرده است.

کارشناسان هشدار می‌دهند که تداوم این روند می‌تواند بنیان‌های تمدنی ایران را که بر سه حوزه شرق، مرکز و جنوب‌غرب کشور شکل گرفته، در معرض فروپاشی قرار دهد. با این حال، مطالعات بین‌المللی از جمله پژوهش‌های ژاپنی نشان می‌دهد که با اصلاح راهبردهای اقتصادی و کشاورزی، احیای سامانه‌های سنتی قنات، و سرمایه‌گذاری گسترده در مدیریت منابع آب، امکان توقف و حتی معکوس‌کردن روند بیابان‌زایی وجود دارد.»

وای‌نت: اسرائیل در پی اعمال مجدد تحریم‌ها علیه ایران و در بحبوحه نگرانی از «خطای محاسباتی» در حالت آماده‌باش کامل قرار گرفت

رسانه اسرائیلی «وای‌نت» به بازتاب احیای تحریم‌های سازمان ملل علیه ایران در این کشور پرداخت که خلاصه گزارش این رسانه را می‌خوانید: «با فعال شدن سازوکار مکانیسم ماشه در سازمان ملل و ازسرگیری تحریم‌های تعلیق‌شده ذیل توافق هسته‌ای ۲۰۱۵، اسرائیل سطح آماده‌باش نیروهای خود را افزایش داد. مقامات امنیتی اسرائیل هشدار دادند که تهران در پی اعمال فشار تازه ممکن است دچار خطای محاسباتی شود و تنش‌ها به رویارویی مستقیم بیانجامد.

تحلیلگران امنیتی در اسرائیل می‌گویند نشانه‌هایی از استیصال فزاینده در رهبری ایران مشاهده می‌شود؛ وضعیتی که به‌ویژه پس از عملیات “طلوع شیران” و آزمایش‌های اخیر موشکی تشدید شده و خطر “خطای محاسباتی” و درگیری ناخواسته را بالا برده است.

گزارش‌ها از آزمایش موشک قاره‌پیمای جدید ایران و تلاش برای بازسازی توان موشکی حکایت دارد.

مقام‌های ارشد اسرائیلی تأکید می‌کنند عملیات “طلوع شیران” توان موشکی و بخشی از برنامه هسته‌ای ایران را به‌شدت آسیب زده، اما این کشور همچنان از ظرفیت لازم برای بازسازی برنامه موشکی خود برخوردار است.»

گری‌زون: گفت‌وگوی رئیس‌جمهور ایران در نیویورک:«شکی نیست که حمله خواهند کرد»

وب‌سایت خبری مستقلِ «گری‌زون» (The Grayzone) که توسط مکس بلومنتال (Max Blumenthal)، روزنامه‌نگاری آمریکاییِ ضدِ جنگ اداره می‌شود، شرحی از سخنان رئیس جمهور ایران را در دیدار با فعالان ضد جنگ آمریکایی در حاشیه نشست مجمع عمومی سازمان ملل، منتشر کرد که بخش‌هایی از آن را می‌خوانید: «پزشکیان خطاب به حدود ۲۵ خبرنگار، فعال و تحلیلگر حاضر در نشست اظهار داشت: “شکی نیست که آنها به ایران حمله خواهند کرد و ما با تمام توان از خود دفاع خواهیم کرد.”

رئیس‌جمهور ایران سیاست واشنگتن را “دیکتاتوری دیپلماتیک” توصیف کرد و گفت: “چگونه می‌توان با کسی مذاکره کرد که یک چیز می‌گوید و لحظاتی بعد حرف دیگری می‌زند؟ کسی باید سخنان [فرستاده خاورمیانه ترامپ] استیو ویتکاف را ضبط می‌کرد. او یک حرف به ما می‌زد و ناگهان به واشنگتن بازمی‌گشت و حرف دیگری می‌زد. چگونه می‌توان با چنین کسی مذاکره کرد؟”

پزشکیان افزود که جامعه ایران پس از جنگ دوازده‌روزه ژوئن، متحدتر شده است: “آخرین حمله وحدت به وجود آورد. حتی کسانی که ما را نقد می‌کنند، از نظام حمایت کردند. حتی اگر آنها بخواهند مرا حذف کنند، ما پنج تا شش مرحله بعدی را آماده کرده‌ایم.”

عباس عراقچی، وزیر خارجه ایران هم گفت: “ما آماده انعطاف‌پذیری هستیم.” با این حال، تیم دیپلماتیک ایران بدون کسب هیچ امتیازی از اروپا، نیویورک را ترک کرد.»

بی‌بی‌سی: یک روز پس از تصمیم شورای امنیت سازمان ملل متحد برای بازگشت قطعنامه‌های پیشین و اعمال مجدد تحریم‌ها علیه برنامه هسته‌ای ایران، ارزش ریال، واحد پول ملی ایران، بار دیگر کاهش یافت و هر دلار آمریکا ۱۱۰ هزار تومان معامله شد. همزمان، قوه قضائیه ایران در واکنش به این تحولات تهدید کرد که «با برهم‌زنندگان امنیت روانی جامعه» برخورد خواهد کرد. تحریم‌های شورای امنیت قرار است از بامداد یکشنبه شش مهر/۲۸ سپتامبر از سر گرفته شود.

سرگئی لاوروف، وزیر خارجه روسیه در سخنرانی خود در مجمع عمومی سازمان ملل، اقدام دولت‌های غربی را برای بازگرداندن تحریم‌های سازمان ملل علیه ایران «غیرقانونی» خواند.

آقای لاوروف گفت: «رد درخواست روسیه برای تمدید مهلت بازگشت تحریم‌ها «تخریب دیپلماسی» و تمایل آنها «برای گرفتن امتیازات یک‌جانبه از تهران از طریق باج‌گیری و فشار را آشکار کرد.»

روسیه و چین دیروز پیش نویس قطعنامه پیشنهادی خود برای تعویق شش ماهه بازگشت تحریم‌های شورای امنیت علیه ایران را به رای گذاشتند اما هر سه کشور بریتانیا، فرانسه و آمریکا این پیش‌نویس را وتو کردند.

تحریم‌های سازمان ملل متحد ساعاتی دیگر و در اوایل بامداد یکشنبه به وقت ایران دوباره و پس از یک دهه توقف، علیه جمهوری اسلامی ایران به اجرا گذاشته خواهد شد.

ایران گفت که به محض بازگشت قطعنامه‌ها، توافق تازه‌ای که بر سر شیوه اجرای قراردادهایش با آژانس بین‌المللی انرژی اتمی به میانجیگری مصر امضا کرده بود را متوقف می‌کند اما مسعود پزشکیان گفته ایران از معاهده منع گسترش سلاح های هسته‌ای خارج نمی شود.
افزایش مجدد قیمت دلار در پایان معاملات امروز در تهران

بر اساس گزارش‌ها از ایران هر دلار آمریکا در بازار غیررسمی ارز تهران و در پایان معاملات امروز بیش از ۱۱۰هزار تومان به فروش رفته است.

قیمت هر دلار آمریکا که ارز شاخص در بازارهای تهران است نسبت به نرخ آن در شروع امروز حدود دوهزار تومان افزایش نشان می‌دهد.

رسانه‌های ایران می‌گویند هر دلار آمریکا پیش از این با قیمت ۱۰۸هزار تومان معامله می‌شد.

این در حالی است که رسانه‌های ایران می‌گویند بازار غیررسمی خرید و فروش ارز امروز کم رونق بوده است.

خبرگزاری ایسنا گزارش داده است که بازار آزاد ارز «بسیار کم‌رنگ‌تر از روزهای گذشته سپری شد، به‌گونه‌ای که فقط واسطه‌ها در بازار حضور داشتند و بازار خالی از متقاضی بود.»

بر اساس این گزارش، طی هفته‌های اخیر و با نزدیک شدن به پایان مهلت زمانی برای بازگشت تحریم‌های شورای امنیت، بازار ارز شاهد افزایش قیمت و نوسانات افزایشی بود به طوریکه طی یک ماهه گذشته قیمت دلار در بازار آزاد با رشد ۱۰ هزار تومانی و قیمت یورو نیز با جهشی ۱۴ هزار تومانی روبرو شد.

ساعاتی مانده به اجرایی شدن بازگشت تحریم‌های سازمان ملل متحد، مقام‌های دولتی تلاش می‌کنند آن را کم اهمیت جلوه دهند.

به غیر از مسعود پزشکیان که درباره بازگشت تحریم‌ها گفت: «با وجود آن تمام مشکلات خود را حل خواهیم کرد»، فرزانه صادق مالواجرد، وزیر راه و شهرسازی می‌گوید: «مدت‌هاست ما داریم با تحریم زندگی می‌کنیم.»

او ابراز امیدواری کرده که «با وجود تحریم‌های ظالمانه بتوانیم با درایتی که در این سال‌ها داشتیم کارها را پیش ببریم.»

سعید رسولی، مدیرعامل سازمان بنادر و دریانوردی هم گفته است که «بنادر ایران بدون وقفه در حال تخلیه و بارگیری انواع کالا بوده و اسنپ‌بک تاثیری بر فعالیت‌ها ندارد.»

آقای رسولی گفت: «در زمان حاضر تخلیه و بارگیری انواع محموله‌ها شامل کالاهای اساسی، محموله‌های نفتی، کالاهای کانتینری، صادراتی و وارداتی به‌طور کامل در حال انجام است.»

ابراهیم رضایی سخنگوی کمیسیون امنیت ملی و سیاست خارجی مجلس ایران گفته است که بازگشت قطعنامه‌های پیشین شورای امنیت تاثیری بر ایران نخواهد داشت.

آقای رضایی گفت: «منهای تاثیر روانی، تحریم‌های شورای امنیت چیز جدیدی به تحریم‌های حداکثری فعلی اضافه نمی‌کند، بانیان و حامیان برجام مردم را هراسان نکنند.»

بهروز محبی‌ نجم‌آبادی، عضو کمیسیون برنامه و بودجه مجلس هم درباره بازگشت قطعنامه‌های شورای امنیت گفت: «در این تهدید فرصتی است که تا کنون سابقه نداشته است. همیشه رفتار غربی‌ها مبتنی بر زیاده‌خواهی و رفتارهای ناشایست و قلدرمابانه بوده است. ملت ایران کمر دشمنان خود را خواهد شکست.»

آقای رضایی گفت: «پیمان‌های گسترده با چین و روسیه و هند و آمریکای لاتین باید از فردا کلید بخورد.»

محسن زنگنه دیگر نماینده مجلس هم گفته روز بازگشت تحریم‌ها «به روز ملی قطع کامل امید از آمریکا و غرب تبدیل و سرآغاز تحول اقتصادی با تکیه بر ظرفیت‌های درونی و تعمیق پیوندهای اقتصادی با کشورهای شرق، همسایه و دوست خواهد شد.»

بی‌بی‌سی: شورای امنیت سازمان ملل متحد لحظاتی پیش به قطعنامه پیشنهادی چین و روسیه برای تمدید مهلت بازگشت تحریم‌های سازمان ملل علیه ایران رای نداد.

پیش نویس قطعنامه چین و روسیه با ۴ موافق، ۹مخالف و ۲ رای ممتنع تصویب نشد.

چین و روسیه پیشنهاد کرده‌ بودند که بازگشت تحریم‌های پیشین شورای امنیت درباره ایران تا اوایل بهار سال آینده به تعویق انداخته شود.

عباس عراقچی، وزیر خارجه ایران پیشتر گفته بود رای‌گیری امروز شورای امنیت سازمان ملل برای تمدید قطعنامه ۲۲۳۱ «فرصتی کوتاه برای شورای امنیت است تا به رویارویی “نه” و به همکاری “آری” بگوید.»

رادیوفردا: علی خامنه‌ای، رهبر جمهوری اسلامی، روز سه شنبه اول مهر گفت تهران تحت فشارهای آمریکا غنی‌سازی را متوقف نخواهد کرد و با رد مذاکره با ایالات متحده اعلام کرد این اقدام ضررهای «جبران‌ناپذیر» دارد.

این در حالی است که با نزدیک شدن به موعد بازگشت تحریم‌های شورای امنیت سازمان ملل علیه ایران در پی فعال شدن «سازوکار ماشه» توسط سه کشور اروپایی، تحرکات دیپلماتیک در حاشیه مجمع عمومی سازمان ملل در نیویورک شدت گرفته و وزیر خارجه ایران با همتایان اروپایی خود دیدار کرده است.

علی خامنه‌ای ساعتی بعد از اعلام انجام این دیدار در نیویورک، در یک پیام ویدئویی غنی‌سازی اورانیوم تا سطح ۶۰ درصد را «رقم خوبی» دانست که به گفته او «برای کارهای مورد نیاز کشور لازم است».

او افزود: «ما یکی از ۱۰ کشور دنیا هستیم که این توانایی را داریم. ۹ کشور دیگر البته بمب هسته‌ای دارند. ما هستیم که بمب هسته‌ای نداریم و نخواهیم داشت و بنا نداریم از سلاح هسته‌ای استفاده کنیم.»

کشورهای غربی می‌گویند غنی‌سازی اورانیوم تا ۶۰ درصد استفاده صلح‌آمیز ندارد و از سوی دیگر آژانس بین‌المللی انرژی اتمی در آخرین گزارش خود اعلام کرده که ایران حدود ۴۴۰ کیلوگرم اورانیوم غنی‌شده تا ۶۰ درصد خلوص، نزدیک به تقریباً ۹۰ درصد درجه تسلیحاتی، در اختیار دارد.

طبق معیار آژانس، این مقدار، در صورت غنی‌سازی بیشتر، برای ساخت ۱۰ بمب هسته‌ای کافی است. تأسیسات غنی‌سازی ایران در حملات خرداد و تیر آمریکا و اسرائیل به طور جدی آسیب دیده یا نابود شده‌اند. مشخص نیست که چه اتفاقی برای ذخایر اورانیوم غنی‌شدهٔ ۶۰ درصدی ایران افتاده است.

علی خامنه‌ای در بخش دیگری از سخنانش با تأکید بر این که درباره پرونده هسته‌ای «تسلیم فشار… نشده‌ایم و نخواهیم شد» به اظهارات دونالد ترامپ درباره لزوم توقف غنی‌سازی اشاره کرد و گفت که معنای این خواسته آن است باید یک «دستاورد بزرگ… را دود کنید و به هوا بفرستید. ملت غیرتمندی مثل ملت ایران به دهان گوینده این حرف می‌زند و آن را قبول ندارد.»

در حالی که برخی چهره‌های سیاسی پیش از سفر مسعود پزشکیان، رئیس‌جمهور ایران، به نیویورک خواستار دیدار او با دونالد ترامپ، رئیس‌جمهور آمریکا، برای جلوگیری از بازگشت تحریم‌های سازمان ملل شده بودند، علی خامنه‌ای مذاکره با آمریکا را بار دیگر رد کرد.

او گفت: «مذاکره با دولت آمریکا هیچ کمکی به منافع ملی ما نمی‌کند. هیچ سودی برای ما ندارد و هیچ ضرری از ما دفع نخواهد کرد.»

رهبر جمهوری اسلامی در ادامه تأکید کرد: «مذاکره با آمریکا در شرایط کنونی، ضررهای بزرگی هم برای کشور دارد که شاید بتوان گفت جبران‌ناپذیر هستند.»

او همچنین با اشاره به توافق هسته‌ای ایران و غرب، برجام، و خروج ایالات متحده از آن اعلام کرد که مذاکره با آمریکا درباره پرونده هسته‌ای و همچنین مسائل دیگر «بن‌بست محض» است.

علی خامنه‌ای دو ماه پس از جنگ ۱۲ روزه گفته بود که مسائل ایران و آمریکا «حل‌نشدنی» است و همچنین افرادی را که در داخل ایران خواستار مذاکره مستقیم با ایالات متحده هستند، «ظاهربین» خوانده بود.

او همچنین مدعی شده بود که دونالد ترامپ می‌خواهد که ایران «گوش به فرمان» آمریکا باشد.

ساعتی پیش از انتشار پیام علی خامنه‌ای، رئیس‌جمهور آمریکا در سخنرانی خود در مجمع عمومی سازمان ملل، ایران را «بزرگ‌ترین حامی تروریسم در جهان» خواند و گفت که این کشور هرگز نباید سلاح هسته‌ای داشته باشد.

دونالد ترامپ همچنین با یادآوری ارسال نامه برای علی خامنه‌ای پس از بازگشت به کاخ سفید گفت «پیشنهادی سخاوتمندانه» داد تا در قبال همکاری کامل، ایران به برنامه هسته‌ای خود پایان دهد، اما ایران به تهدید کردن همسایگان خود و منافع آمریکا در منطقه ادامه داد.

رئیس‌جمهور ایالات متحده در سخنرانی روز سه‌شنبه خود به جنگ ۱۲ روزه ایران و اسرائیل اشاره کرد و گفت هیچیک از فرماندهان نظامی ایران اکنون زنده نیستند.

علی خامنه‌ای در پیام روز سه‌شنبه خود درباره کشته شدن فرماندهان ارشد نظامی ایران در حملات اسرائیل گفت این اقدام «یک وسیله» بود و «دشمن» قصد داشت در خیابان‌های ایران «آشوب و اغتشاش» ایجاد کند «تا حادثه‌ای به وسیله مردم علیه جمهوری اسلامی درست کنند».

او افزود که این طرح شکست خورد و «تظاهرات به وجود آمد و خیابان پر شد اما علیه دشمن، نه علیه نظام اسلامی.»

رهبر جمهوری اسلامی پیش‌تر هم مدعی شده بود که ایران در جنگ ۱۲ روزه با اسرائیل «پیروز» شد.

مذاکره ایران و اروپا در نیویورک

این اظهارات در حالی بیان شده که سه کشور اروپایی عضو برجام با فعال کردن «سازوکار ماشه» قصد بازگرداندن تحریم‌های شورای امنیت سازمان ملل علیه ایران را دارند و اگر توافقی در آخرین لحظه انجام نشود، این تحریم‌ها روز پنجم مهر به شکل خودکار اعمال خواهند شد.

عباس عراقچی، وزیر امور خارجه ایران، روز سه‌شنبه با همتایان خود از بریتانیا، فرانسه و آلمان و مسئول سیاست خارجی اتحادیه اروپا در نیویورک، دیدار کرد.

او بعد از این دیدار گفت در پی فعال شدن «سازوکار ماشه» برای اعمال دوباره تحریم‌های سازمان ملل علیه تهران «برخی ایده‌ها و پیشنهادها برای تداوم دیپلماسی مطرح شد و مقرر گردید رایزنی‌ها با همه طرف‌های دخیل ادامه یابد.»

آقای عراقچی به جزئیات بیشتری اشاره نکرد. اما یک منبع دیپلماتیک فرانسوی بعد از این دیدار به خبرگزاری رویترز گفت ایران هنوز شرایط تعیین‌شده از سوی فرانسه، بریتانیا و آلمان برای جلوگیری از بازاعمال تحریم‌های سازمان ملل را برآورده نکرده است.

این منبع اعلام کرد: «در حال حاضر ایران شرایط را برآورده نکرده است، اما مذاکرات ادامه خواهد داشت تا همه امکانات به‌طور کامل بررسی شود.»

او تأکید کرد: «ما تا آخرین لحظه آماده خواهیم بود. توپ در زمین ایران است.» و افزود که اگر تا پایان ۲۷ سپتامبر (۵ مهر) پیشرفتی حاصل نشود، تحریم‌های سازمان ملل دوباره اعمال خواهند شد.

سه کشور اروپایی می‌گویند ایران از تعهدات برجامی خود عدول کرده و در مقابل تهران با اشاره به خروج آمریکا از این توافق در دوره اول ریاست‌جمهور دونالد ترامپ و همچنین عمل نکردن اروپایی‌ها به تعهدات خود اعلام کرده که بازگرداندن تحریم‌ها «غیرقانونی» است.

پیش از این دیدار، وزیر خارجه آلمان اعلام کرد شانس رسیدن به توافقی برای جلوگیری از بازگشت تحریم‌ها علیه ایران «بسیار ناچیز» است.

ارونیوز: فرانس‌پرس در گزارشی به نقل ازمنابع دیپلماتیک اعلام کرد که شورای امنیت سازمان ملل متحد قرار است روز جمعه قطعنامه‌ای را در باره بازگشت تحریم‌های هسته‌ای ایران به رای بگذارد.

این اقدام شورای امنیت در حالی رقم می‌خورد که بریتانیا، فرانسه و آلمان پیش‌تر با فعال کردن مکانیسم ماشه، زمینه بازگشت تحریم‌های سازمان ملل متحد علیه ایران را فراهم کرده‌اند.

به ادعای تروئیکای اروپایی که از امضاکنندگان برجام یا «برنامه جامع اقدام مشترک» هستند، ایران تعهدات خود را ذیل توافق سال ۲۰۱۵ که با هدف جلوگیری از دستیابی تهران به سلاح‌های هسته‌ای تدارک دیده شده بود، نقض کرده است.

منابع دیپلماتیک پیش‌بینی می‌کنند که این قطعنامه نتواند ۹ رأی مثبت لازم برای حفظ وضع موجود که به ادامه لغو تحریم‌ها منجر می‌شود را کسب کند و در نتیجه، تحریم‌های سازمان ملل بار دیگر علیه ایران اعمال خواهند شد.

ریاست دوره‌ای شورا برگزاری این نشست در روز جمعه را که از ساعت ۱۰ صبح (۱۴:۰۰ به وقت گرینویچ) آغاز خواهد شد، تأیید کرده است.

فرانس‌پرس در گزارشی به نقل ازمنابع دیپلماتیک اعلام کرد که شورای امنیت سازمان ملل متحد قرار است روز جمعه قطعنامه‌ای را در باره بازگشت تحریم‌های هسته‌ای ایران به رای بگذارد.

این اقدام شورای امنیت در حالی رقم می‌خورد که بریتانیا، فرانسه و آلمان پیش‌تر با فعال کردن مکانیسم ماشه، زمینه بازگشت تحریم‌های سازمان ملل متحد علیه ایران را فراهم کرده‌اند.

به ادعای تروئیکای اروپایی که از امضاکنندگان برجام یا «برنامه جامع اقدام مشترک» هستند، ایران تعهدات خود را ذیل توافق سال ۲۰۱۵ که با هدف جلوگیری از دستیابی تهران به سلاح‌های هسته‌ای تدارک دیده شده بود، نقض کرده است.

منابع دیپلماتیک پیش‌بینی می‌کنند که این قطعنامه نتواند ۹ رأی مثبت لازم برای حفظ وضع موجود که به ادامه لغو تحریم‌ها منجر می‌شود را کسب کند و در نتیجه، تحریم‌های سازمان ملل بار دیگر علیه ایران اعمال خواهند شد.

ریاست دوره‌ای شورا برگزاری این نشست در روز جمعه را که از ساعت ۱۰ صبح (۱۴:۰۰ به وقت گرینویچ) آغاز خواهد شد، تأیید کرده است.

سه کشور اروپایی اواسط ماه اوت در نامه‌ای به سازمان ملل از ایران به دلیل نقض برخی تعهدات برجامی، از جمله افزایش ذخایر اورانیوم خود به بیش از ۴۰ برابر سطح مجاز، به شدت انتقاد کردند.

این توافق که سال ۲۰۱۵ به سختی به دست آمده بود، سه سال بعد پس از روی کار آمدن دونالد ترامپ در ایالات متحده در آستانه فروپاشی کامل قرار گرفت.

رئیس جمهوری وقت آمریکا در سال ۲۰۱۸ ضمن خروج کشورش از این توافق، تحریم‌های حداکثری را مجدداً علیه ایران اعمال کرد.

به دنبال خروج آمریکا، تهران نیز به تدریج تعهدات خود ذیل این توافق را کنار گذاشت و فعالیت‌های هسته‌ای خود را افزایش داد.

تروئیکای اروپایی در حالی روند فعال سازی مکانیسم ماشه را استارت زده‌اند که که تنش‌ها از زمان جنگ ۱۲ روزه میان ایران و اسرائیل در ماه ژوئن نیز بالا گرفته است.

این جنگ همچنین مذاکرات هسته‌ای تهران با ایالات متحده را از مسیر خود خارج کرد و باعث شد ایران همکاری خود با آژانس بین‌المللی انرژی اتمی را به حالت تعلیق درآورد.

رادیوفردا: رئیس سازمان انرژی اتمی ایران می‌گوید با توجه به تهدیدات مربوط به حمله احتمالی مجدد اسرائیل، وضعیت ایران همچنان «مشابه شرایط جنگی» است.

محمد اسلامی در گفت‌وگو با یک رسانه ژاپنی که متن آن روز چهارشنبه ۲۶ شهریور در رسانه‌های ایران منتشر شد، گفت با توجه به این وضعیت، «اعتماد میان ایران و آژانس باید بازسازی شود. تهدیدات دشمنان ما همچنان ادامه دارد.»

اشاره او به هدف قرار گرفتن تأسیسات هسته‌ای ایران توسط اسرائیل و آمریکا در جریان جنگ ۱۲ روزه در خرداد و تیر ماه امسال است. رئیس‌جمهور آمریکا بعد از حملات هوایی این کشور به سه سایت فردو، نطنز و اصفهان اعلام کرد برنامه هسته‌ای ایران به شکل کامل نابود شده است.

بعد از ۱۲ روز حملات متقابل هوایی میان ایران و اسرائیل، آتش‌بس با اعلام دونالد ترامپ میان طرفین برقرار شد.

بازرسان آژانس از زمان آغاز این جنگ نتوانسته‌اند به مراکز هسته‌ای ایران دسترسی پیدا کنند. ماه گذشته، تیمی از بازرسان آژانس تنها برای نظارت بر تعویض سوخت نیروگاه بوشهر به ایران بازگشتند و سپس کشور را ترک کردند، بدون آنکه اجازه دسترسی به سایت‌های کلیدی از جمله فردو و نطنز که در جریان درگیری آسیب دیده بودند، داده شود.

رئیس سازمان انرژی اتمی همچنین اعلام کرد که ازسرگیری بازرسی‌ها از تأسیسات هسته‌ای ایران توسط آژانس بین‌المللی انرژی اتمی مشروط به «تدابیر ویژه» است.

آقای اسلامی گفت به دلیل آن که آمریکا و اسرائیل به تأسیسات هسته‌ای ایران حمله کرده‌اند،«پیش از آنکه بازرسی‌ها به حالت عادی بازگردد، باید تدابیر ویژه‌ای اتخاذ شود.»

او درباره این تدابیر توضیح بیشتری نداد.

ایران و آژانس هفته گذشته با میانجی‌گری مصر به توافقی دست یافتند که به موجب آن به این نهاد ناظر سازمان ملل اجازه دسترسی به تمام تأسیسات هسته‌ای ایران داده می‌شد و تهران می‌توانست در مورد محل نگهداری تمام مواد هسته‌ای خود گزارش دهد.

هنوز مشخص نیست که ایران چه زمانی این گزارش را ارائه خواهد کرد. اما شورای عالی امنیت ملی ایران روز ۲۳ شهریور اعلام کرد توافق با آژانس بین‌المللی انرژی اتمی «در مجموع» همان متنی است که در کمیته هسته‌ای این شورا تصویب شده است.

این شورا و وزارت خارجه ایران تهدید کرده‌اند که اگر تحریم‌های شورای امنیت سازمان ملل علیه ایران بر اثر «مکانیسم ماشه» احیا شوند، همکاری تهران و آژانس متوقف خواهد شد.

این در حالی است که در پی تماس تلفنی روز چهارشنبه عباس عراقچی، وزیر خارجه جمهوری اسلامی، با نمایندگان فرانسه، آلمان و بریتانیا و همچنین کایا کالاس، مسئول سیاست خارجی اتحادیه اروپا، مقام‌های اروپایی به ایران هشدار دادند که هنوز اقدامات لازم را برای جلوگیری از اجرای سازوکار ماشه انجام نداده است.

دو دیپلمات اروپایی و یک دیپلمات ایرانی به خبرگزاری رویترز گفتند وزرای ایرانی و اروپایی در مذاکره تلفنی روز چهارشنبه پیشرفت چندانی نداشتند.

چهار دیپلمات اروپایی و یک مقام ایرانی پیش از تماس به همین خبرگزاری گفته بودند که محتمل‌ترین سناریو این است که فرانسه، بریتانیا و آٖلمان اجرای دوباره تحریم‌ها را پیش ببرند.

یک دیپلمات ایرانی گفت تهران بار دیگر تأکید کرده که اگر تصمیم به بازگرداندن تحریم‌های سازمان ملل گرفته شود، واکنش نشان خواهد داد.

یکی از مقامات ایرانی در این زمینه اعلام کرد: «برداشت در تهران این است که تحریم‌های سازمان ملل دوباره اعمال خواهند شد. به همین دلیل تهران از دادن امتیاز خودداری می‌کند.»

این در حالی است که وزارت خارجه ایران در موضع رسمی خود درباره تماس تلفنی روز چهارشنبه گفت عباس عراقچی به همتایان اروپایی خود گفته است ایران برای رسیدن به یک «راه حل منصفانه و متوازن که متضمن منافع متقابل باشد» آمادگی دارد.

بی‌بی‌سی: شورای عالی امنیت ملی با انتتشار بیانیه‌ای اعلام کرد «شیوه‌نامه همکاری» با آژانس بین‌المللی انرژی اتمی به تایید کمیته هسته‌ای این شورا رسیده است. کمیته هسته‌ای شورای عالی امنیت ملی که مقام‌های ارشد نهادهای مرتبط در آن عضو هستند درباره برنامه هسته‌ای ایران تصمیم‌گیری می‌کند.

عباس عراقچی، وزیر خارجه ایران و رافائل گروسی، مدیرکل آژانس بین‌المللی انرژی اتمی، هفته گذشته در قاهره با میانجیگری بدر عبدالعاطی، وزیر خارجه مصر، یک شیوه‌نامه جدید برای بازرسی از تاسیسات اتمی ایران امضا کردند.

بر اساس «قانون الزام دولت ایران به تعلیق همکاری با آژانس بین‌المللی انرژی اتمی» که یک روز پس از آتش‌بس با اسرائیل، در مجلس شورای اسلامی تصویب شد، دولت ایران برای همکاری با آژانس بین‌المللی انرژی اتمی، باید از شورای عالی امنیت ملی نظر بگیرد.

اکنون شورای عالی امنیت ملی در بیانیه خود به صراحت توافق تازه با آژانس را مورد تایید قرار داده و نوشته است «متن این ترتیبات در کمیته هسته‌ای شورای عالی امنیت ملی مورد بررسی قرار گرفته و آنچه به امضا رسیده، در مجموع همان چیزی است که مصوب این کمیته بوده است.»

شورای عالی امنیت ملی درباره ماهیت کمیته هسته‌ای شورای عالی امنیت ملی نوشت که این کمیته «متشکل از مسئولان ارشد نهادهای مختلف ذی‍ربط است و در همه ی ادوار از جانب شورای عالی امنیت ملی مأذون به تصمیم‌گیری بوده و در این زمان نیز مطابق روال معمول عمل نموده است.»

وزارت خارجه ایران هدف از این توافق را نحوه تعامل ایران و آژانس پس از حمله آمریکا و اسرائیل به تاسیسات هسته‌ای این کشور عنوان کرده بود.

با حمله اسرائیل و آمریکا به تاسیسات هسته‌ای ایران دسترسی بازرسان آژانس به سایت‌های هسته‌ای ایران قطع شد.

بر این اساس، شورای عالی امنیت ملی در بیانیه‌ای چهار بندی خود، درباره چگونگی نظارت آژانس بر تاسیسات هسته‌ای ایران نوشت:

«پس از ایجاد شرایط لازم امنیتی و ایمنی، ایران صرفا گزارش خود را پس از کسب نظر شورای عالی امنیت ملی به آژانس ارائه می کند.»

شورای عالی امنیت ملی ایران می‌گوید «در مرحله بعد، روش‌های اجرایی همکاری بین ایران و آژانس در خصوص گزارش ارسالی به آژانس، باید میان طرفین توافق شده و از جمله طبق رویه داخلی اجرای هر گونه اقدامی باید به تأیید شورای عالی امنیت ملی برسد.»

شورای عالی امنیت ملی: هر اقدام خصمانه‌ای اجرای ترتیبات را متوقف می‌کند

در بند پایانی بیانیه شورای عالی امنیت ملی هشدار داده شده است که «در صورت اتخاذ هر گونه اقدام خصمانه علیه ایران و تاسیسات هسته‌ای، از جمله بازگرداندن قطعنامه های مختومه شده شورای امنیت، اجرای این ترتیبات متوقف می‌شود.»

آقای عراقچی هم در نشست خبری در مصر پس از اعلام توافق ایران و آژانس بر سر «شیوه‌نامه» همکاری هشدار مشابهی داده بود: «در صورت هر در صورتی که هر اقدام خصمانه‌ای علیه ایران از جمله بازگردندن تحریم‌های سازمان ملل، این همکاری با آژانس «پایان‌یافته تلقی خواهد شد.»

حدود سه هفته پیش کشورهای آلمان، بریتانیا و فرانسه که سه کشور اروپایی طرف برجام هستند، در نامه‌ای به شورای امنیت سازمان ملل، روند فعال‌ کردن مکانیسم ماشه را آغاز کردند.

با این حال سه قدرت اروپایی در جلسات شورای حکام آژانس بین‌المللی انرژی اتمی گفتند پیشنهادشان برای تمدید مهلت مکانیسم ماشه و دست‌کم به تعویق افتادن بازگشت تحریم‌های شورای امنیت سازمان ملل، با وجود فعال شدن این مکانیسم، همچنان روی میز است.

ایران امیدوار است با توافق جدید با آژانس روند بازگشت تحریم‌های شورای امنیت متوقف شود.

در همین حال، رئیس سازمان انرژی اتمی ایران امروز گفت که ایران قصد دارد فردا در کنفرانس عمومی آژانس بین‌المللی انرژی اتمی، قطعنامه‌ای را برای محکومیت حمله به تاسیسات هسته‌ای ارائه کند.

محمد اسلامی بار دیگر با تکرار موضع ایران، آژانس را متهم کرد که در جریان حمله اسرائیل و آمریکا به تاسیسات هسته‌ای منفعل بوده است.

تاسیسات ایران که آمریکا و اسرائیل به آن حمله کردند تحت نظارت آژانس بین‌المللی انرژی اتمی بود.

ایران همچنین از موضع آژانس در باره ترور دانشمندان و کارشناسان هسته‌ای هم انتقاد کرده است.

عدم انتشار شیوه‌نامه همکاری؛ منتقدان توافق ایران و آژانس چه می‌گویند؟

توافق جدید ایران و آژانس با انتقادهایی در داخل ایران روبه‌رو شد. اکنون با انتشار بیانیه شورای عالی امنیت ملی، ممکن است فشار منتقدان بر دولت تا حدی کاسته شود.

با بالاگرفتن انتقادها، عباس عراقچی دیروز برای توضیح درباره این «شیوه‌نامه» در یک «جلسه اضطراری» کمیسیون امنیت ملی و سیاست خارجی مجلس حاضر شد.

منتقدان توافق جدید با آژانس عمدتا نمایندگان محافظه‌کاران مخالف دولت مسعود پزشکیان هستند که در مجلس شورای اسلامی کرسی‌های قابل توجهی را در اختیار دارند.

برخی از آنها، توافق وزیر خارجه ایران و مدیرکل آژانس در قاهره را «نقض قانون الزام دولت به تعلیق همکاری با آژانس» توصیف کردند از جمله، عباس گودرزی سخنگوی هیئت رئیسه مجلس، گفته بود: «براساس قانون مصوب مجلس، هرگونه همکاری ایران با آژانس بین المللی انرژی اتمی باید با مصوبه شورای عالی امنیت ملی باشد.»

بر اساس این قانون که یک روز پس از پایان جنگ اسرائیل و ایران به تصویب رسید، شورای عالی امنیت ملی مرجع نهایی تصمیم‌گیری درباره برنامه هسته‌ای است.

حمید رسایی، نماینده مجلس، هم با اشاره به جلسه عباس عراقچی با نمایندگان گفته بود که «مراحل شبیه به برجام در حال تکرار است»

امیر حیات مقدم، عضو کمیسیون امنیت ملی و سیاست خارجی مجلس، در این باره گفت: «اظهارات عراقچی مبنی بر بی‌اعتباری توافق در صورت اجرای اسنپ‌بک، باید در متن توافق ذکر می‌شد، اما چون پاسخی درباره درج آن در توافق ندادند و این موضوع یک‌طرفه مطرح شده، من خوش‌بین نیستم.»

او گفت که «به نظرم توافق فعلی هیچ خاصیت و سودی برای جمهوری اسلامی ندارد. ما باید آمادگی دفاعی بالایی داشته باشیم، هرچند معتقدم اسرائیل و آمریکا جرات حمله مجدد ندارند.»

با این حال، هنوز جزئیات «شیوه‌‌نامه» (مدالیتی) همکاری منتشر نشده است و روزنامه تندرو کیهان در یادداشتی خطاب به آقای عراقچی خواستار انتشار آن شد.

پس از توافق، رافائل گروسی مدیرکل آژانس در شورای حکام اعلام کرد که بر اساس این توافق، ایران بازرسی کامل از همه تاسیسات اتمی و گزارش‌دهی لازم درباره تمام تاسیساتی که به آنها حمله شده و مواد هسته‌ای موجود در آنها را پذیرفته است.

اما آقای عراقچی در روزهای گذشته بارها تاکید کرده است که ایران فعلا اجازه دسترسی به بازرسان آژانس نمی‌دهد.

رادیوفردا: مدیرکل آژانس بین‌المللی انرژی اتمی اعلام کرد در پی دیدار با وزیر امور خارجه ایران در مصر، درباره نحوه آغاز دوباره بازرسی‌ها از تأسیسات هسته‌ای ایران به توافق رسیده است. رافائل گروسی شامگاه سه‌شنبه ۱۸ شهریور در شبکه ایکس نوشت که بعد از مذاکره با عباس عراقچی «درباره شیوه‌های عملی ازسرگیری فعالیت‌های بازرسی در ایران به توافق رسیدیم.»

او این اتفاق را «گامی مهم در مسیر درست» دانست و از نقش بدر عبدالعاطی، وزیر خارجه مصر، در این زمینه تشکر کرد.

عباس عراقچی در پی امضای توافق با مدیرکل آژانس، با انتشار بیانیه‌ای تهدید کرد در صورت «هرگونه اقدام» برای بازگرداندن تحریم‌های سازمان ملل علیه ایران در قالب فعال کردن مکانیسم ماشه، ایران گام‌های عملی برای همکاری با آژانس را «پایان یافته تلقی خواهد کرد».

او در عین حال گفت که این توافق «یک سازوکار عملی» برای همکاری برقرار می‌کند که هم «شرایط استثنائی امنیتی ایران» بعد از حملات اسرائیل و آمریکا به تأسیسات هسته‌ای ایران و هم «الزامات فنی آژانس» را بازتاب می‌دهد.

وزیر خارجه ایران همچنین گفت که اجرای بازرسی‌های آژانس بر اساس توافق امضا شده «به طور کامل با قانون مجلس شورای اسلامی ایران منطبق است».

رسانه‌های ایرانی ساعاتی پیش‌تر خبر دادند که وزیر خارجه ایران در قاهره با رافائل گروسی، مدیرکل آژانس بین‌المللی انرژی اتمی دیدار کرد.

این دیدار که وزیر خارجه مصر نیز در آن حضور داشت، نخستین نشست دو طرف پس از تعلیق همکاری تهران با آژانس در دو ماه گذشته است.

بنابر گزارش‌ها، عباس عراقچی روز سه‌شنبه پس از ورود به قاهره، با همتای مصری خود دیدار کرد.

به نوشته خبرگزاری ایسنا، عراقچی اعلام کرد ایران آماده تدوین شیوه‌نامه تعامل با آژانس در وضعیت جدید ناشی از حملات آمریکا و اسرائیل است و مصر نیز آمادگی خود را برای تسهیل این تعاملات اعلام کرد.

دیدار عراقچی با گروسی در حالی انجام شده که تهران پس از جنگ ۱۲ روزه با اسرائیل و حملات آمریکا و اسرائیل به تأسیسات هسته‌ای خود، همکاری با آژانس را متوقف کرده بود.

ایران از آژانس به دلیل خودداری از محکوم کردن این حملات انتقاد کرده و گفته است همکاری‌های آینده با این نهاد «شکل تازه‌ای» خواهد داشت.

فاطمه مهاجرانی، سخنگوی دولت، روز سه‌شنبه در نشست خبری خود در پاسخ به پرسشی مبنی بر اینکه «گفته می‌شود اسناد آژانس بین‌المللی انرژی هسته‌ای درز کرده»، گفت: «در ماه مه، دو مورد از اسناد از فردو به وین منتقل شد و بعد از اعتراض ایران، مجوز آن دو بازرس لغو شد. همکاری ایران و آژانس در چارچوب قانون مجلس خواهد بود. ضمناً به‌مانند وزیر خارجه باید بگویم که ما به اورانیوم‌ها دسترسی نداریم. درخصوص ان‌پی‌تی نیز باید گفت که هر کدام از قوا نکاتی دربارهٔ این مسئله دارند ولی در نهایت جمع‌بندی با کلیت نظام است و دولت هم آن تصمیم را دنبال خواهد کرد.»

ماه گذشته، تیمی از بازرسان آژانس تنها برای نظارت بر تعویض سوخت نیروگاه بوشهر به ایران بازگشتند و سپس کشور را ترک کردند، بدون آنکه اجازه دسترسی به سایت‌های کلیدی از جمله فردو و نطنز که در جریان درگیری آسیب دیده بودند، داده شود.

ایران هم‌اکنون تحت فشارهای فزاینده برای بازگشت به تعهدات برجامی است، چرا که بریتانیا، فرانسه و آلمان روند بازگرداندن تحریم‌های سازمان ملل را در چارچوب «سازوکار ماشه» آغاز کرده‌اند. تهران این اقدام را «غیرقانونی» دانسته و هشدار داده است که چنین روندی همکاری با آژانس را بیش از پیش تضعیف خواهد کرد.

قدرت‌های غربی و اسرائیل مدت‌هاست ایران را به تلاش برای دستیابی به سلاح هسته‌ای متهم می‌کنند، اتهامی که تهران آن را رد کرده و تأکید دارد برنامه هسته‌ای‌اش صرفاً اهداف صلح‌آمیز دارد.

آمادگی «کامل» ایران برای شفاف‌سازی در مورد سرنوشت اورانیوم غنی‌شده؟

وب‌سایت «امواج مدیا» روز دوشنبه ۱۷ شهریور در بخش انگلیسی خود نوشت که ایران در چرخشی تازه «اعلام آمادگی کامل» کرده دربارهٔ سرنوشت ذخایر اورانیوم غنی‌شده خود شفاف‌سازی کند؛ موادی که گفته می‌شود پس از حملات آمریکا در خرداد به تأسیسات زیرزمینی دفن شده‌اند.

«امواج مدیا» نوشت که «مطلع شده است ایران در یک تغییر جهت خیره‌کننده، آمادگی خود را برای رسیدگی به سرنوشت ذخایر اورانیوم غنی‌شده با غلظت بالا ابراز کرده است.»

اروپا این موضوع را یکی از شروط تعویق «سازوکار ماشه» قرار داده و در برابر، پیشنهاد تعویق بازگشت تحریم‌های سازمان ملل را داده است.

«امواج مدیا» در این رابطه می‌نویسد که «اکنون نشانه‌هایی وجود دارد که پیشرفت در هر سه پیش‌شرط اروپایی ممکن است برای دیپلماسی زمان بخرد و احتمالاً از موج دوم حملات اسرائیل به ایران جلوگیری کند.»

گزارش‌های رسانه‌ها حاکی است ایران در مذاکرات اخیر با اتحادیه اروپا و آژانس انرژی اتمی پیشرفت‌هایی داشته و احتمال امضای توافقی موقت برای همکاری بیشتر مطرح شده است. هم‌زمان بحث از سرگیری گفت‌وگوهای ایران و آمریکا نیز در جریان است، هرچند تهران خواستار تضمین واشینگتن برای توقف حملات به سایت‌های هسته‌ای شده است.

وب‌سایت «امواج مدیا» در ادامه نیز نوشت که منابع آگاه می‌گویند طرحی از سوی روسیه برای تعویق شش‌ماهه «سازوکار ماشه» در شورای امنیت در حال چرخش است که می‌تواند به ایران امکان دهد از فشار تحریم‌ها بکاهد و مسیر تازه‌ای برای دیپلماسی باز شود.

کره جنوبی پیش‌نویس لغو تحریم‌های ایران را به شورای امنیت برد

کره جنوبی در جایگاه ریاست دوره‌ای شورای امنیت سازمان ملل، روز دوشنبه ۱۷ شهریور پیش‌نویس قطعنامه‌ای را نهایی کرد که لغو دائمی تحریم‌های ایران را در نظر دارد؛ اما هنوز زمان رأی‌گیری مشخص نشده است.

این اقدام بخشی از روند «سازوکار ماشه» است که ۲۸ اوت توسط بریتانیا، فرانسه و آلمان آغاز شد تا تحریم‌های سازمان ملل علیه ایران به دلیل نقض توافق هسته‌ای سال ۲۰۱۵ بازگردانده شود. بر اساس این روند، شورای امنیت باید تا اواخر سپتامبر دربارهٔ لغو تحریم‌ها رأی بدهد.

به گفته دیپلمات‌ها، احتمال تصویب این قطعنامه اندک است، زیرا سه کشور اروپایی همچنان تلاش دارند ایران را به اجرای سه شرط برای تعویق بازگرداندن تحریم‌ها متقاعد کنند تا فضای بیشتری برای گفت‌وگو دربارهٔ توافقی بلندمدت فراهم شود.

هم‌زمان، روسیه و چین نیز پیش‌نویس جداگانه‌ای تهیه کرده‌اند که تمدید شش‌ماهه توافق ۲۰۱۵ و آغاز فوری مذاکرات را خواستار است، اما هنوز آن را به رأی نگذاشته‌اند. این متن در صورت طرح، ممکن است با وتوی آمریکا یا متحدان اروپایی روبه‌رو شود.