اخبار

صدای آمریکا: جیسون رضائیان خبرنگار روزنامه آمریکایی واشنگتن پست و خانواده اش، روز دوشنبه از شکایت علیه دولت ایران به دادگاه فدرال آمریکا خبر دادند.

به نوشته واشنگتن پست رضائیان در این دعوی ادعا می کند که طی ۱۸ ماهی که در ایران بازداشت بود، در تلاش تهران برای تاثیرگذاری در روند مذاکرات اتمی با غرب، به گروگان گرفته شده و تحت شکنجه روحی قرار گرفته است.

این شکایت که در دادگاه واشنگتن پایتخت آمریکا ثبت شده می گوید ایران برای بدست آوردن دست بالا در مسئله تبادل زندانیان و همچنین امتیازگیری و اخاذی از دولت آمریکا در مذاکرات اتمی برای لغو تحریم ها، از رضائیان استفاده کرده است.

در متن شکوائیه آمده است که مقامات ایران بارها به جیسون رضائییان و همسرش گفتند که رضائیان دارای «ارزش» چانه زنی برای تبادل زندانیان با آمریکا دارد. یگانه صالحی همسر جیسون رضائیان نیز برای بیش از دو ماه بازداشت شده بود.

این شکایت نامه همچنین مواقع کلیدی در مذاکرات اتمی را به رفتار رضائیان در نظام قضایی مرتبط می سازد؛ از بازداشت گرفته تا اعلام جرم و محکومیت و بالاخره آزادی او در روز اجرای توافق اتمی.

در متن شکایت آمده: «برای تقریبا ۱۸ ماه، ایران با هدف بدست آوردن اهرم مذاکره و در نهایت تبادل با آمریکا در ازای چیزی با ارزش برای ایران، جیسون را بازداشت و ارعاب کرد.»

در این شکوائیه، جیسون رضائیان، برادرش علی رضائیان، و مادرشان مری رضائیان با استناد به قانون «استثناء تروریسم» در بند مصونیت خارجی، خواستار مقدار نامشخصی غرامت در ازای صدماتی که متحمل شده اند گشته اند.

طبق این قانون شهروندان آمریکایی از شکایت علیه دولت های خارجی در دادگاه های آمریکایی منع شده اند اما استثناهایی برای فعالیت های تروریستی، شکنجه، و گروگان گیری از سوی دولت های خارجی از جمله ایران در نظر گرفته شده است.

وزارت خارجه ایالات متحده، حکومت ایران را حامی تروریسم می داند و شکایت جیسون رضائیان، تمامی سه مورد بالا را دربر می گیرد.

جییسون رضائیان و همسرش در ۲۲ ژوئیه ۲۰۱۴ در منزل خود در تهران بازداشت و به زندان اولین منتقل شدند. یگانه صالحی ۷۱ روز بعد با وثیقه ۳۲ هزار دلاری آزاد شد. رضائیان اما پشت درهای بسته محاکمه و به جاسوسی متهم شد.

بر اساس شکایتنامه، رضائیان و صالحی بارها در دوران طولانی بازداشت و بازجویی هدف سوءاستفاده های جسمی و روحی قرار گرفتند، از جمله تهدید به اعدام، افکندن به سلول انفرادی و بیخوابی. همچنین به هر یک از آنها گفته شده بود که آن دیگری یا دیگر اعضای خانواده شان در ایران را اعدام کنند.

واشنگتن پست به نقل از متن شکایت می گوید فشارها آنقدر زیاد بود که رضائیان، برادرش و همسرش جداگانه به خودکشی فکر کردند. جیسون رضائیان در حال حاضر دانشجوی بورسیه در دانشکده نیمن در دانشگاه هاروارد است.

صدای‌آمریکا: همزمان با سیصدمین روز بازداشت جیسون رضائیان، خبرنگار آمریکایی ایرانی روزنامه واشنگتن پست در تهران، سردبیر این روزنامه در بیانیه ای اتهاماتی را که به جیسون رضائیان در تهران وارد آمده را رد کرد.

مارتین بارون روز سه شنبه در این بیانیه گفت نبود شاهدی علیه جیسون رضائیان، باید مدت ها پیش به رد این اتهامات منجر می شد.

مارتین بارون در بیانیه گفته است هیچ واقعیتی، از اتهامات جدی که جیسون رضائیان در دادگاه انقلاب با آن روبرو است، پشتیبانی نمی کند.

مارتین بارون در بیانیه یادآور می شود اقدامات علیه رضائیان عادلانه و آشکار نبوده است و اگر چنین می بود او هرگز با شرایط ناهنجار در زندان، موانع برای انتخاب وکیل، و زمان محدود برای تهیه دفاعیه، مواجه نمی شد.

سردبیر واشنگتن پست می گوید ایران جیسون را ۳۰۰ روز در بازداشت ناعادلانه، شامل دوره های طولانی در سلول های انفرادی و بازجویی های سخت قرار داده است و او فقط یکبار توانسته است با وکیلش لیلا احسن برای آماده ساختن لایحه دفاعیه، آنهم فقط در حضور مترجمان رسمی ملاقات کند.

در بیانیه گفته می شود در برابر این بی عدالتی، ایران باید آشکارا نشان دهد می تواند با صراحت و انصاف عمل کند، جهان ناظر خواهد بود و ما از ایران می خواهیم محاکمه را علنی و شفاف انجام دهد.

مارتین بارون همچنین می گوید برای حمایت از جیسون و خانواده اش، واشنگتن پست برای یک دبیر ارشد جهت سفر به ایران، به منظور حضور در جریان محاکمه درخواست ویزا کرده است، و امیدوار است پاسخ مثبتی دریافت کند.

سردبیر واشنگتن پست اظهار می گوید که هرگونه محاکمه عادلانه ای به سرعت جیسون و همسرش، یگانه صلاحی، را از اتهامات تبرئه خواهد کرد و آنها را از آزادی برخوردار خواهد ساخت.

خودنویس: روزنامه‌ی وطن امروز، متعلق به مهرداد بذرپاش، در شماره‌ی شنبه خود، به اسم «رمزگشایی» از جیسون رضائیان، به بررسی روابط شورای ملی آمریکایی‌های ایرانی‌تبار، موسسه‌ی آتیه‌بهار و مهدی هاشمی پرداخته است.

روزنامه وطن‌ امروز که با محافل اطلاعاتی نزدیک به سپاه نیز در ارتباط است، در شماره امروز خود، ادعا کرده که جیسون رضائیان، عضو نایاک و از دوستان نزدیک رضا مرعشی، نفر دوم این مجموعه است: «رضاییان دوست صمیمی و همکار رضا مرعشی، نفر دوم تشکیلات نایاک بود که در استخدام وزارت دفاع آمریکا دقیقا همچون جیسون، پیش از این ماموریت تمرکز و نفوذ در اماکن محرمانه ایران را داشت.»

در ابتدای گزارش، از نایاک به عنوان یک لابی آمریکایی‌-اسرائیلی نام برده شده است. این در حالی است که شورای ملی آمریکایی‌های ایرانی‌تبار یا نایاک، از منتقدان جدی سیاست‌های دولت فعلی اسرائیل محسوب می‌شود. همچنین، نویسنده سعی می‌کند جیسون رضائیان را به آلن ایر، سخنگوی فارسی‌زبان وزارت خارجه آمریکا و نیز گری سیک پیوند بزند: «اتفاقا برخلاف اظهارات آلن ایر، سخنگوی فارسی‌زبان وزارت خارجه آمریکا، رضاییان حقیقتا مثل بسیاری دیگر از شاگردان ایرانی- آمریکایی شخص آلن ایر به‌عنوان دانش‌آموز برگزیده تشکیلات جاسوس- خبرنگاران باند نایاکی گری سیک، مدت‌ها بود از وظایف خبرنگاری خود دور مانده بود.»

نویسنده ادعا می‌کند که رضائیان از نزدیکان صمیمی مالکان و موسسان قدیمی مجموعه شرکت‌های ایرانی «آ» است. یک منبع مطلع به خودنویس گفت که منظور از شرکت‌های ایرانی «آ»، موسسه آتیه‌بهار است که بر اساس این گزارش، تریتا پارسی و رضا مرعشی با آن در ارتباط کاری نیز بوده‌اند.

در این گزارش همچنان با شبیه‌سازی فعالیت‌های یک گروه خرابکار در تاسیسات هسته‌ای با گروهی دیگر، ادعا شده که رضائیان با مجموعه‌ای که دستگاه‌های معیوب با هدف خرابکاری در برنامه هسته‌ای جمهوری اسلامی به سازمان انرژی اتمی می‌فروخته، در ارتباط بوده است.

نویسنده، سپس با اشاره به رابطه شرکت «آ» با دولت‌های سازندگی و یکی از آقازاده‌ها (مهدی هاشمی) مدعی می‌شود که این شرکت «انحصار حق دلالی ورود همه شرکت‌های خارجی اعم از نوکیا، زیمنس، استات اویل، کرسنت، MTN، کرفور، شل، کاسترول، توتال و… به بازار ایران» را عهده‌دار بوده است.

در این گزارش، همچنین به «س.ن» (سیامک نمازی) اشاره شده که هم از مدیران آتیه‌بهار بوده و هم با نایاک همکاری می‌کرده و الان نیز مدیر استراتژیک شرکت کرسنت در امارات است. گفته می‌شود رابطه‌ی مالی میان شرکت کرسنت و مهدی هاشمی از جمله عواملی است که پرونده‌ی کرسنت از سال‌ها قبل به جریان افتاده است. بر اساس گزارش‌های نهادهای نظارتی و مالی بین المللی، و همچنین ادعای دادستانی فرانسه، مهدی هاشمی با  استات اویل نروژ و توتال فرانسه ارتباط مالی خارج از قرارداد میان جمهوری اسلامی و این شرکت‌ها داشته است. به گفته‌ی منابع مختلف، میزان کمیسیونی که قرار بوده شرکت کرسنت به مهدی هاشمی در طول ۳۵ سال، کمیسیون بپردازد، بالغ بر یک میلیارد دلار بوده است (یک روایت، ۸ میلیارد دلار است).

به اعتقاد یک کارشناس سیاسی که با نهادهای مرتبط با اتحادیه اروپا همکاری می‌کند، اسم بردن از مجموعه‌هایی مثل نایاک و آتیه‌بهار و همچنین اشاره به مهدی هاشمی و تریتا پارسی، بی‌ارتباط با تلاش‌های نهادهای نزدیک به سپاه برای بهره‌برداری از برداشته شدن احتمالی تحریم‌ها نیست. این نهادها، با اطلاع از ارتباط برخی نیروهای نزدیک به هاشمی رفسنجانی و حسن روحانی با گروه‌های رابط اقتصادی در خارج از کشور، مایلند تا حد ممکن شرایط را برای رقبا در داخل و خارج سخت‌تر کنند.

بر اساس تحلیل این کارشناس، حضور مستمر تریتا پارسی در محافل نزدیک به دولت اوباما، و برادرش روزبه پارسی در جلسات نهادهای اروپایی و همچنین فعالیت گروه‌هایی مثل «سیمرغ» که گردانندگان آتیه‌بهار آن‌را اداره می‌کنند و یا در آن حضور مستمر دارند، باعث نگرانی ویژه‌ی مجموعه‌های اقتصادی-امنیتی نزدیک به سپاه شده است.

با توجه به اینکه پرونده جیسون رضائیان در اختیار سپاه است، به نظر می‌رسد سازمان اطلاعات سپاه از طریق چنین «افشاگری‌»هایی، به دولت روحانی نیز فشار وارد می‌کند. ارتباط دادن نایاک به اسرائیل در وضعیتی که عکس‌های تریتا پارسی با مقام‌های مذاکره کننده‌ی ایرانی در لوزان منتشر شده، نمی‌تواند بدون پیش‌زمینه رقابت‌های سیاسی و امنیتی و اقتصادی باشد. در یکی از این عکس‌ها، تریتا پارسی با حسین فریدون، برادر رئیس جمهوری ایران در حال گفتگو است.

شورای ملی آمریکایی‌های ایرانی تبار، از نهادهای غیردولتی ثبت شده در آمریکا است که برقراری رابطه با ایران از جمله اهداف آن است و از حامیان دست‌یابی توافق هسته‌ای با جمهوری اسلامی محسوب می‌شود. این نهاد، از منتقدان سیاست‌های دولت اسرائیل است.

دیگربان: سایت محافظه‌کار «پارس نیوز» مدعی شده حسن روحانی دستور «برخورد» با جیسون رضائیان و همسرش به اتهام «جاسوسی» را صادر کرده است.

این سایت روز چهارشنبه (۲۲ امرداد) نوشته برخی اعضای دولت ابتدا مخالف بازداشت رضائیان و همسرش بودند٬ اما پس از ارائه «مستندات جاسوسی» آنها٬ روحانی هم خواستار برخورد «جدی‌تر» با این افراد شده است.

«پارس نیوز» در عین حال مدعی شده که جیسون رضائیان پس از آنکه «با اسناد و فیلم‌های نهادهای اطلاعاتی مواجه شده از ارتباط خود با نهادهای اطلاعاتی منطقه و غرب پرده برداشته است.»

رضائیان خبرنگار روزنامه واشنگتن پست آمریکا به همراه همسرش یگانه صالحی خبرنگار نشریه‌ «نشنال» امارات و یک عکاس روز ۳۱ تیرماه در تهران دستگیر شدند.

عکاس همراه این تیم که اکنون آزاد شده آن‌طور که «پارس نیوز» مدعی شده عروس یکی از وزرای پیشین است.

«پارس نیوز» در ادامه گزارش خود نوشته رضائیان و صالحی در حال حاضر «در یکی از منازل امن تهران نگهداری می‌شوند و از استخر و غذای مورد علاقه خود استفاده می‌کنند.»

این سایت در بخش دیگری از گزارش خود آورده که رضائیان در همایش نخست «دلواپسان» که در تهران برگزار شده بود نیز حضور داشته است.

آن‌طور که این سایت محافظه‌کار ادعا کرده «جیسون رضائیان از تجار فرش است که علاوه بر پوشش‌های رسانه‌ای در پوشش‌های اقتصادی نیز فعالیت می‌کرده است.»

دولت حسن روحانی تاکنون به این گزارش سایت «پارس نیوز» واکنشی نشان نداده است.

۱۳امرداد ماه سازمان بسیج حقوقدانان از صادق لاریجانی رئیس قوه قضائیه خواسته بود اگر خبرنگاران آمریکایی دستگیر شده در ایران «جاسوس» باشند به «اشد مجازات محکوم» شوند.

این سازمان در عین حال مدعی شده بود که «اسناد متعدد و معتبری از جاسوسی خبرنگاران بازداشتی واشینگتن‌ پست موجود است.»