اخبار

رادیوفردا: یک مسئول ستاد مبارزه با قاچاق کالا با اشاره به اینکه میزان نیاز پاکستان «روزانه ۵ میلیون لیتر گازوئیل» است، گفته است قرار بود در طرح رزاق این میزان سوخت به جایگاه‌های سوخت که توسط سپاه پاسداران تحویل داده شود تا از آن مسیر برای ارسال و فروش در پاکستان اقدام شود ولی دولت این کار را انجام نداده است.

خبرگزاری مهر در گزارشی که روز یک‌شنبه، ۱۰ اسفند درباره قاچاق سوخت منتشر کرده، به نام این مسئول اشاره نکرده و به نقل از او نوشته است اگر روزانه ۵ میلیون لیتر گازوئیل برای تامین نیازهای پاکستان تامین نشود، «از راه‌های غیرقانونی و قاچاق تأمین خواهد شد».

بر اساس این گزارش، دولت ایران مواقع ده روز به جایگاه‌های سوخت که توسط سپاه ساخته شده، گازوئیل تحویل نداده و عدم توزیع سوخت توسط دولت « بهانه‌ای شد تا درگیرهایی در خاک پاکستان و خاک ایران ایجاد شود که کشته و زخمی هم بر جای گذاشت».

این مقام مسئول توضیح نداده است که آیا سپاه پاسداران قصد داشته است محوریت انتقال روزانه ۵ میلیون لیتر گازوئیل به پاکستان یا فروش آن را بر عهده بگیرد یا صرفا از اجرای طرح پشتیبانی کرده است.

پیش از این، حبیب‌الله سربازی، فعال بلوچ در گفت‌وگو با رادیو فردا گفته بود سپاه پاسداران در حال حاضر ۷۰ درصد فروش سوخت را در اختیار دارد ولی می‌خواهد با طرح رزاق ۳۰ درصد بقیه که توسط سوخت‌برهای بلوچ انجام می‌شود را در کنترل بگیرد.

این مقام مسئول در سازمان مبارزه با قاچاق کالا همچنین گفته است قاچاق سوخت در ایران »سازمان یافته و چند حلقه» است و «سوخت از تهران بارگیری می‌شود و در کرمان تخلیه می‌شود سپس در زاهدان عده دیگری تحویل می‌گیرند».

دولت ایران همچنین در اقدامی دیگر، قیمت گازوئیلی که از طریق طرح رزاق به سوخت‌برها داده می‌شود را به گونه‌ای تعیین کرده که حمل و فروش آن در پاکستان برای آنها سود ندارد.

یک مسئول شهر سراوان با اشاره به این مشکل به خبرگزاری مهر گفته است که قیمت خرید گازوئیل در این منطقه از طریق طرح رزاق به لیتری حدود ۶۷۰۰ تومان رسیده است و «تقریباً برای ما صرف ندارد که ببریم در پاکستان بفروشیم».

خبرگزاری مهر گزارش نداده است که مقام مسئول در شهر سراوان چه نقشی در خرید و فروش گازوئیل دارد ولی پیش از این مولوی عبدالحمید، امام جمعه اهل سنت ایران گفته بود که مقام‌های دولت ایران از خرید و فروش گازوئیل برای دور زدن تحریم‌ها استفاده می‌کردند.

بحران‌های ناشی از خرید و فروش سوخت و قاچاق سوخت در استان سیستان و بلوچستان، به‌ویژه در شهر سراوان در روزهای گذشته موجب درگیری و کشته‌شدن سوخت‌برها شده است.

ناآرامی‌ها در شهر سراوان پس از آن رخ داد که روز ۴ اسفند، ماموران حکومت به سوی برخی از سوخت‌بران که به محدودیت‌های تازه سپاه پاسداران برای حمل و فروش سوخت در پاکستان معترض بودند، شلیک کردند و برخی از آنها کشته و زخمی شدند.

روز ۵ اسفند برخی از مردم شهر سراوان در اعتراض به کشته شدن سوخت‌برها به فرمانداری شهر سراوان حمله کردند که با دخالت پلیس و برخورد با معترضان روبه‌رو شد.

مقام‌های حکومت ایران تاکنون کشته شدن چهار نفر از جمله یک مامور انتظامی را در این حوادث پذیرفته‌اند ولی کمپین فعالان بلوچ که اخبار نقض حقوق بشر در سیستان و بلوچستان را منتشر می‌کند، در آخرین گزارش خود از کشته شدن ۱۶ سوخت‌بر در جریان این درگیری‌ها خبر داده است.
منبع: خبرگزاری مهر، کمپین فعالان بلوچ؛ ر.ح

رادیوفردا: همزمان با انتشار گزارش‌هایی از ادامه اعتصاب در چند شهر استان سیستان ‌و ‌بلوچستان و قطعی اینترنت، فرمانده انتظامی استان می‌گوید که «تمامی شهرها و شهرستان‌ها» در این استان، «امن و امان هستند».

آن ‌طور که احمد طاهری، فرمانده انتظامی استان سیستان‌ و ‌بلوچستان به خبرگزاری تسنیم گفته است: «تمامی ناآرامی‌ها به پایان رسیده است و کل استان در امنیت کامل قرار دارد و اوضاع تحت کنترل کامل ماموران انتظامی است.»

این در حالی است که حساب کاربری رصد بلوچستان در اینستاگرام و تلگرام، از ادامه ناآرامی‌ها در سراوان و شماری از شهرهای تابعه زاهدان از جمله ایرانشهر، سرجنگل، میرجاوه، خاش و قلعه‌بید و درگیری میان معترضان و نیروهای امنیتی خبر می‌دهد.

اظهارات فرمانده پلیس استان پس از آن بیان می‌شود که بعد از کشته‌ شدن سوخت‌برانی که مقام‌های رسمی شمار آنها را دو نفر، اما فعالان بلوچ دست‌کم ده نفر اعلام می‌کنند، تجمعی از سوی شهروندان شهر سراوان در اعتراض به برخورد خشونت‌بار نیروهای سپاه با سوخت‌بران برگزار شد.

پس از آن که به گفته فعالان بلوچ، به سوی معترضانی که مقابل ساختمان فرمانداری سراوان تجمع کرده بودند، تیراندازی شد، آنها نیز وارد ساختمان فرمانداری شدند و درگیری در داخل این ساختمان به بیرون کشیده شد.

به دنبال آن گزارش‌هایی از قطع اینترنت و اختلال در تلفن همراه، جو سنگین امنیتی، اعتصاب مغازه‌داران و کسبه در چند شهر استان سیستان‌ و‌ بلوچستان و بازداشت شماری از معترضان و ورود شماری دیگر به یک پاسگاه در زاهدان منتشر شد.

در همین حال علاوه بر فرمانده انتظامی استان، فرماندار زاهدان نیز از برقراری «آرامش» در «سراسر شهرستان زاهدان و بخش‌های تابعه» خبر داده است.

به گزارش خبرگزاری صداوسیما، ابوذر مهدی نخعی گفته نیروی انتظامی «حمله اشرار مسلح با سلاح‌های سبک و نارنجک‌انداز به پاسگاه کورین زاهدان» را ناکام گذاشت.

وی سوخت‌بران کشته‌شده در پاسگاه شمسر سراوان را «کشته‌های جعلی» نامید و مدعی شد که «در پی فضاسازی رسانه‌های بیگانه، عناصر گروه‌های شرور به بهانه حمایت از کشته‌های جعلی پاسگاه شمسر سراوان با سلاح‌های مختلف از جمله سلاح‌های سبک و نارنجک‌انداز به قصد تصرف پاسگاه کورین و قلعه‌بید حمله کردند.»

آن ‌طور که وی اعلام کرده، مهاجمان «متواری» شدند و در جریان این حمله، «یک نفر از نیروهای ناجا» نیز کشته شد.

اگر طرف پاکستانی به اهالی سراوان شلیک کرده، نیروهای مسلح مرزبان ما چرا پاسخی ندادند؟
چرا حداقل تاکنون سفیر پاکستان به وزارت خارجه فراخوانده نشده؟!
شعور مردم رو چی فرض کردید؟#سراوان

— علیرضا صلواتی Alireza Salavati (@SalavatiAlireza) February 25, 2021

آقای نخعی به نحوه کشته‌ شدن این مامور پلیس اشاره‌ای نکرده است.

خبرگزاری ایرنا نیز به نقل از مهدی شمس‌آبادی، دادستان عمومی و انقلاب مرکز سیستان و بلوچستان، کشته ‌شدن یک مامور پلیس را تائید کرده و از زخمی ‌شدن یک پلیس دیگر خبر داده است.

آقای شمس‌آبادی نیز همچون دیگر مقام‌های رسمی جمهوری اسلامی در استان، «دشمن» را عامل اصلی تنش در این استان معرفی کرده و افزود: «برخی از جوانان نیز فریب خورده و با آنان همراهی کردند که در عین حال با ارسال پیام‌هایی ندامت و پشیمانی خود را صراحتاً اعلام کرده‌اند.»

وی در عین حال مدعی شده که نیروهای امنیتی و انتظامی در این استان، «علیرغم این که اشرار مسلح به سمت ماموران تامین امنیت تیراندازی کردند، اما آنها باز هم دست به اقدام خشن نزدند و از روش‌های مختلف به دنبال آرام کردن معترضان بودند.»

مقام‌های حکومتی در ایران معمولا در درگیری‌هایی که در استان‌هایی چون سیستان و بلوچستان رخ می‌دهد، بدون ارائه سند و مدرک به «گروه‌های شرور» و «اشرار مسلح» اشاره می‌کنند. این در حالی است که در ویدئوهایی که در چند روز گذشته منتشر شده نشانی از «اشرار مسلح» دیده نشده است.

به گزارش باشگاه خبرنگاران جوان، سعید تجلیلی، سرپرست فرمانداری سراوان نیز اوضاع این شهرستان را «عادی» توصیف کرده و درباره درگیری مقابل و داخل ساختمان فرمانداری این شهر نیز گفته «با اقداماتی که از سوی نیروی انتظامی انجام شد بدون تیراندازی و این که خونی از دماغ کسی بر زمین بریزد، افراد وارد شده به مجموعه فرمانداری این شهرستان به بیرون هدایت شدند.»

مولوی عبدالحمید، امام جمعه اهل سنت زاهدان نیز کشتن سوخت‌بران از سوی سپاه پاسداران را «جنایت» نامیده، اما «از مردم به‌ویژه جوانان سیستان و بلوچستان درخواست کرد احساسات‌شان را کنترل کنند و به پاسگاه‌ها و سایر اماکن عمومی تعرضی نکنند.»

وی در عین حال تاکید کرد: «عاملان حادثه تیراندازی به سوخت‌بران باید به مجازات قانونی خود برسند و خسارت‌های وارده جبران شود؛ این امر به آرامش مردم و امنیت کمک می‌کند.»

در حالی که مقامات انتظامی و قضایی، شمار سوخت‌بران کشته‌شده را دو نفر اعلام می‌کنند، خبرگزاری ایلنا به نقل از ملک فاضلی، نماینده سراوان، شمار کشته‌شدگان را سه تن گزارش کرده است.

آقای فاضلی شمار زخمی‌شدگان را ۹ تن اعلام کرده و افزود:‌ «یک نفر فوتی در آن سوی مرز اتفاق افتاده و یک نفر فوتی در محل حادثه و تعداد ۱۰ نفر مجروح بودند که در هنگام انتقال به بیمارستان سراوان یکی از آنها به دلیل خونریزی فوت کرده است.»

وی علت درگیری و تیراندازی ماموران مرزی سپاه به سوی سوخت‌بران را «عدم مدیریت» نامیده است.

احمدعلی موهبتی، استاندار سیستان و بلوچستان نیز در گفت‌و‌گو با خبرگزاری ایرنا، شمار کشته‌شدگان ماجرای پاسگاه شمسر سراوان را سه نفر اعلام کرده است.

وی با این حال در حاشیه نشست با سران طوایف سیستان و بلوچستان مدعی شده «از سه نفری که در این حادثه کشته شدند، دو نفر در پاکستان و تنها یک نفر در این حادثه بوده است.»

مقام‌های جمهوری اسلامی معمولا هنگام بروز اعتراض‌های مردمی، از ارائه آمار دقیق آسیب‌دیدگان خودداری می‌کنند و بدون ارائه سند و ‌مدرک معتبر، «دشمن» را عامل اصلی بروز حادثه معرفی می‌کنند.
با استفاده از گزارش‌های تسنیم، ایرنا، باشگاه خبرنگاران جوان، خبرگزاری صداوسیما و رادیوفردا/ ب. ب./ ف. دو.

دویچه‌وله: در پی کشته شدن چند سوخت‌بر در منطقه مرزی سراوان عده ای از مردم با نیروهای امنیتی درگیر شدند. بنا بر فیلم‌های منتشر شده در فضای مجازی معترضان فرمانداری شهر را تسخیر کرده‌اند. مسئولان، حادثه را به «معاندان» نسبت داده‌اند.

روز دوشنبه خبرها و ویدیوهایی در فضای مجازی منتشر شد که از درگیری و کشته شدن گروهی از سوختبران در منطقه مرزی شهرستان سراوان حکایت داشتند. این سوخت‌بران در مناطق مرزی آسکان شهرستان سراوان هدف تیراندازی نیروهای سپاه پاسداران قرار گرفته‌اند. وبسایت هرانا روز گذشته (دوشنبه چهام اسفند) از کشته شدن دست‌کم دو تن و زخمی شدن دو نفر از شهروندان خبر داد.

اما به گفته فعالان بلوچ دست‌کم ۱۰ سوختبر در سراوان توسط سپاه پاسداران کشته و پنج نفر زخمی شده‌اند. برخی منابع محلی که صحت و سقم خبر آنها هنوز روشن نیست از «کشته شدن ده‌ها نفر» خبر داده‌اند.

HILFE
Sie geben SARAVAN mit Panzern und Waffen ab, um ein weiteres Massaker zu begehen.#BloodySaravan
#سراوان #Iran@HeikoMaas @DjirSarai @Joerg_Meuthen@Tino_Chrupalla @Alice_Weidel @AndersonAfDMdEP@LarsPatrickBerg @gunnar_beck @BuchheitMarkus@ArminLaschet https://t.co/bVsOeO5nKh

— Freedom (@pizza222333) February 23, 2021

براساس خبری که روز دوشنبه وبسایت هرانا منتشر کرد، نیروهای مرزبانی مسیر تردد گروهی از سوخت‌بران را مسدود کرده و زمانی که آنها به نشانه اعتراض در مقابل پایگاه سپاه جمع شدند، به سوی‌شان تیراندازی کرده‌اند.

هرانا نوشته است نیروهای سپاه پاسداران با بستن و حفر چاله در نقاط صفر مرزی از تردد سوختبران ممانعت کردند. این اقدام خشم سوخت‌بران را برانگیخته و شماری از آنها با حضور در مقابل پایگاه سپاه خواستار بازگشایی مرز شده‌اند که هدف تیراندازی نیروهای سپاه پاسداران قرار گرفتند.

خبرگزاری ایلنا نیز در این باره نوشت «درگیری هایی در مرز پنج گور پاکستان در روستای زیارت از توابع شهرستان سراوان رخ داده است.»

در خبرها هم‌چنین آمده است که سپاه پاسداران «برای متفرق کردن سوختبران از نیروهای مرصاد نیز کمک خواسته و آنها نیز با تجهیزات کامل در منطقه حاضر شده و سوخت بران در محاصره نیروهای مرزبانی قرار دارند».

ویدیوها در فضای مجازی با هشتگ «سراوان تنها نیست» انتشار وسیعی یافته‌اند.

Iranians in the city of #Saravan are engaging in civil disobedience by blocking roads to prevent security forces from suppressing #IranProtests or another #IranMassacre.

They have already shut off the Internet. @SecBlinken, Iranians need support.#سراوان_تنها_نیست #سراوان pic.twitter.com/rtrznRWdsv

— National Union for Democracy in Iran (@NUFDIran) February 23, 2021

روز سه‌شنبه پنجم اسفند ملک فاضلی، نمایند سراوان به خبرگزاری ایلنا وعده پیگیری این «ماجرا» را داد و در رابطه با فیلم‌های منتشر شده در فضای مجازی گفت: «مردم به خاطر موضوعی به فرماندهی رفته بودند اما نه به آن شکلی که در بعضی از خبرها گفته شد. به هر حال ممکن است عصبانی شوند و بحثی به وجود بیاید و حتی شیشه‌ای هم شکسته شود، اما تا جایی که من اطلاع دارم فرماندار در فرمانداری مستقر است و جلسه در حال پیگیری است.»

Facing dire poverty, violent repression, and constant violations of their dignity Iranians in the city of #Saravan have rebelled against the Islamic Republic.

They have entered government offices and the regime has shut off the Internet.#سراوان #سراوان_تنها_نیست #IranProtests pic.twitter.com/ES1ayBisuv

— Cameron Khansarinia (@khansarinia) February 23, 2021

چند و چون درگیری هنوز روشن نیست

نماینده سراوان کشته شدن گروهی از سوختبران را «حادثه ناگوار» نامید و گفت: «موضوع توسط مسئولین امنیتی و این جانب در سطح کلان مملکت در حال بررسی است تا با کسانی که ممکن است اهمال کرده باشند و یا مشکلی به وجود آوردند، برخورد قانونی صورت گیرد.» او تاکید کرد: «باید حواسمان به مردم باشد».

سعید تجلیلی، رئیس شورای تامین شهرستان سراوان روز سه‌شنبه پنجم اسفند به ایلنا گفته است «تاکنون اطلاعات دقیقی از اتفاقات روز دوشنبه در مرز سراوان به دستمان نرسیده» و « فعلا نمی‌توانیم در این زمینه اظهارنظر کنیم».

شه بخش گرگیج، نماینده سیستان و بلوچستان در شورای عالی استان‌ها نیز به ایلنا، گفته است که هنوز روشن نیست که «اتفاق رخ داده توسط نیروهای خودی یا خارج از مرز بوده» است. او تاکید کرده است که «هنوز موفق به ارتباط با هیچ کسی در سراوان برای کسب اطلاعات بیشتر نشده‌ایم بنابراین اطلاع دقیقی نتوانسته‌ایم در این زمینه کسب کنیم.»

پای «گروهک‌های معاند و ضدانقلاب» در میان است

اما محمدهادی مرعشی، معاون امنیتی استانداری سیستان ‌و بلوچستان به باشگاه خبرنگاران جوان، نزدیک به سپاه پاسداران گفته است: «تجمع ‌افراد سوخت‌بر در گذرگاه مرزی و عدم خویشتن‌داری آنان، سبب هجوم و حمله‌ صبح امروز به پاسگاه مرزی کشورمان شده است که بعد از این ماجرا با معتمدان محلی صحبت کردیم و موضوع تحت کنترل در آمد».

او مدعی شد به هیچکس آسیبی نرسیده و موضوع درحال بررسی است.مرعشی در مورد تسخیر فرمانداری توسط مردم گفت که «عده‌ای در فضای مجازی مردم را برای تجمع تحریک می‌کردند که به‌سمت فرمانداری حمله کردند و با شکستن شیشه‌های فرمانداری متفرق شدند».

محمدهادی مرعشی اتفاقات سراوان و کشته شدن سوختبران توسط سپاه پاسداران را کار «گروهک‌های ضد‌انقلاب و معاند» دانست که به گفته او «از قبل با ترسیم نقشه و ترغیب افراد سودجو دست به این اقدام خرابکارانه زده‌اند.»

«بیکاری در قسمت‌هایی از سیستان و بلوچستان در دنیا بی‌نظیر است»

مناطق مرزی ایران در استان سیستان و بلوچستان از محروم‌ترین نقاط ایران هستند. سالانه در امتداد این مرز طولانی بسیاری هدف گلوله نیروهای امنیتی قرار می‌گیرند و کشته می‌شوند. سوختبران از حمل و نقل سوخت در مرز ایران و پاکستان زندگی می‌گذرانند. آنها بنزین یا گازوییل را از واسطه‌هایی تحویل می‌گیرند که آنرا از سایر نقاط به این منطقه می‌آورند و آنرا به آنسوی مرز می‌رسانند.

به گزارش هرانا مجموعه فعالان حقوق بشر در ایران، دی ماه امسال با انتشار یک گزارش مشترک به بررسی عملکرد نیروهای نظامی و تلفات وارده به شهروندان به خصوص در نقاط مرزی کشور در محدوده زمانی سال ۲۰۱۸ پرداخته است. در گزارش آنها آمده است در این سال ٰٰ“۳۰۰ شهروند در ۱۱ استان کشور به صورت مستقیم یا غیرمستقیم به واسطه عمل قوای نظامی دچار حادثه شدند”.

نرخ بیکاری در مناطق مرزی سیستان و بلوچستان بسیار بالا، میزان توسعه صنعتی و کشاورزی پایین و فقر مردم جانکاه است. این استان هم‌چنین با کمبود آب و خشکسالی پیاپی روبروست. بسیاری اراضی در سال‌های گذشته بر اثر این کم‌آبی از بین رفته و بسیاری روستاها خالی از سکنه شده‌اند.

به گفته علیم یارمحمدی، نماینده زاهدان در مجلس دهم «بیکاری در قسمت‌هایی از سیستان و بلوچستان در دنیا بی‌نظیر است. نرخ بیکاری در قصرقند و نیکشهر حدود ۶۵ درصد و در چابهار و زاهدان در مرز ۴۰ درصد است.»

او هم‌چنین به معضل سوختبران اشاره کرده بود که چند سالی است «بسیار پررنگ شده است.» او تاکید کرده بود مادام که این منطقه صنایع ایجاد نشود و کشاورزی رونق نگیرد، «نمی‌توانیم از مردم قاطعانه بخواهیم که از سوخت‌بری دست بردارند. استان به خاطر بی‌آبی به این وضع افتاده و به صنعت آنهم توجه آنچنانی نشده است.»