اخبار

رادیوفردا: یک مقام رسمی پیمان آتلانتیک شمالی، ناتو، روز پنج‌شنبه در مورد موضوع احتمال ارسال موشک‌های بالیستیک از سوی ایران به روسیه توضیحاتی داد.

به نوشته خبرگزاری رویترز، هنگامی که از این مقام ناتو پرسیده شد که آیا این ائتلاف شاهد انتقال موشک‌های بالیستیک ایران به روسیه بوده است یا خیر، او پاسخ داد که «ناتو هنوز چنین چیزی را ندیده است، اما انتظار دارد تهران پس از توافق دو طرف بر سر شروط سودمند متقابل، این انتقال را انجام دهد.»

این مقام ناتو که نامش فاش نشده این مطلب را روز پنج‌شنبه ۱۶ فروردین در حاشیه برگزاری نشست ناتو در بروکسل به خبرنگاران گفت.

این مقام رسمی افزود: «ایران اعلام کرده است که قصد انجام این کار را دارد و موشک‌های بالیستیک را به روسیه ارسال خواهد کرد. ما هیچ دلیلی نداریم که باور کنیم آنها به وعده خود عمل نخواهند کرد.»

مسکو برای تأمین سلاح‌های بیشتر در جنگ خود علیه اوکراین، به ویژه موشک‌های بالیستیک، به متحدان خود یعنی کره شمالی و ایران روی آورده است.

ایران پیشتر، پس از گزارش رویترز مبنی بر اینکه شمار زیادی موشک‌های بالستیک سطح به سطح قدرتمند را در اختیار مسکو قرار داده و همکاری نظامی بین این دو کشور تحریم‌شده توسط ایالات متحده را عمیق‌تر کرده است، تأمین موشک‌های بالستیک به روسیه را تکذیب کرد.

مقامات نظامی جمهوری اسلامی بارها اعلام کرده‌اند که خواستار خرید هواپیمای جنگنده پیشرفته روسی سوخو ۳۵، هستند اما هنوز روسیه چنین جنگنده‌هایی را به ایران تحویل نداده است.

رویترز اوایل اسفندماه گذشته در گزارشی اختصاصی به نقل از شش منبع مطلع نوشت که ایران تعداد بسیاری موشک بالیستیک زمین به زمین به روسیه داده است.

رویترز اضافه کرده بود که جمهوری اسلامی حدود ۴۰۰ فروند موشک که اکثر آنها از خانواده موشک‌های کوتاه‌برد فاتح-۱۱۰، از جمله ذوالفقار، هستند به روسیه داده است.

این نوع موشک قادر است اهدافی را در برد بین ۳۰۰ تا ۷۰۰ کیلومتر هدف قرار دهد.

بر اساس این گزارش، ارسال این موشک‌ها از اوایل ماه ژانویه و در راستای توافقی آغاز شد که بین مقامات امنیتی و نظامی ایران و روسیه در اواخر سال گذشته میلادی شکل گرفت.

پس از این گزارش رویترز، وزیر دفاع بریتانیا تأیید کرد که جمهوری اسلامی ایران موشک‌های بالیستیک در اختیار روسیه قرار داده است.

گرانت شاپس در مصاحبه با مجله «هاوس» که روز ۱۵ اسفندماه منتشر شد، تصریح کرد که بریتانیا اطلاعاتی دارد مبنی بر این که ایران موشک‌های زمین به زمین به روسیه فرستاده است.

با این حال او حاضر نشد جزئیاتی در این زمینه ارائه کند.

همچنین اوکراین گفت که هنوز هیچ اطلاعات رسمی در مورد ارسال موشک‌های بالیستیک ایران به روسیه دریافت نکرده است.

کی‌یف پیش از این ایران را متهم کرده است که پهپادهای تهاجمی در اختیار روسیه گذاشته است تا از آن در جنگ اوکراین استفاده شود.

مقام ناتو که نخواسته نامش فاش شود روز پنج‌شنبه در بروکسل به خبرنگاران گفت با وجود اینکه روسیه اکنون از نظر مهمات، نیروی انسانی و تجهیزات، برتری قابل توجهی نسبت به اوکراین دارد، بعید است در آینده نزدیک به پیشرفت بزرگی در جنگ اوکراین دست یابد.

این مقام در گفت‌وگو با رویترز افزود که این ائتلاف معتقد است مسکو همچنان فاقد مهمات و نیروی انسانی کافی برای آغاز یک حمله تهاجمی موفق است.

وی همچنین اعلام کرد که حملات اوکراین به پالایشگاه‌های روسیه ممکن است بیش از ۱۵ درصد از ظرفیت پالایشگاهی روسیه را مختل کرده باشد.

او گفت که ناتو انتظار دارد روسیه تلاش هماهنگی را برای استفاده از پهپادها و موشک‌ها به منظور تضعیف قابلیت‌های پدافند هوایی اوکراین انجام دهد.

بی‌بی‌سی: جواد ظریف وزیر خارجه ایران اخیرا توسط آمریکا تحریم شد.

مجله نیویورکر در گزارشی اختصاصی خبر داده ماه گذشته سناتور رند پال، وزیر امورخارجه ایران را به ملاقات دونالد ترامپ در کاخ سفید دعوت کرده بود.

در ماه ژوییه همزمان با سفر جواد ظریف به آمریکا، گزارش‌هایی درباره دیدار این سناتور و وزیر خارجه ایران منتشر شده بود اما هیچگاه کاملا تایید نشد.

البته وزیر امروز خارجه ایران گفته بود با برخی اعضای گنگره ملاقات‌هایی کرده و هر کدامشان بخواهند نامشان را فاش می‌کنند.

سناتور رند پال از اعضای کمیته روابط خارجی در سنا و از مخالفان جنگ با ایران است.

حالا نشریه نیویورکر به نقل از چند مقام ایرانی و آمریکایی و یک دیپلمات مطلع نوشته این سناتور جمهوری‌خواه، با اطلاع و رضایت رییس جمهوری امریکا، جواد ظریف را برای ملاقات با آقای ترامپ به کاخ سفید دعوت کرده بود.

به گزارش نیویورکر این دعوت روز پانزدهم ژوییه در دیدار دو طرف در اقامتگاه سفیر ایران در سازمان ملل متحد روی داده، دیداری که داگ استفورد مشاور ارشد آقای پال نیز در آن حاضر بوده است.

به گزارش این نشریه آقای ظریف پیشنهادهایی را برای حل نگرانی آمریکا درباره برنامه هسته ای ایران به طرف آمریکایی داده اما گفته هر اقدام بیشتری نیاز به گام های متقابل آمریکا دارد.

دونالد ترامپ رییس جمهوری آمریکا سال گذشته با خروج از برجام، توافق هسته ای با ایران، سیاستی موسوم به فشار حداکثری را علیه این کشور آغاز کرد و به تدریج تحریم ها علیه ایران را دوباره فعال کرد.

مجموعه ای از تحریم ها علیه ایران در دوره ریاست جمهوری باراک اوباما بعد از اجرایی شدن توافق برجام تعلیق شده بودند.

نیویورکر گزارش داده آقای ظریف بعداز مشورت با تهران دعوت به کاخ سفید را رد کرده است.

درست دو هفته بعد از این دیدار دولت آمریکا جواد ظریف را در فهرست تحریم های خود قرار داد .

اتحادیه اروپا، روسیه، چین، سازمان ملل متحد و ایران از تحریم عالیرتبه‌ترین دیپلمات ایران انتقاد کردند.

بی‌بی‌سی: در یک هفته اخیر، همزمان با روزهایی که ساعت به ساعت، تنشی فزاینده در خلیج فارس، ایران و جهان را گرفتار کرد، محمد جواد ظریف وزیر خارجه ایران در نیویورک درگیر ملاقات‌هایی بود که در نگاه برخی، دریچه‌ای برای حل دیپلماتیک “مساله ایران” توصیف شد و برخی دیگر نیز کماکان با بدبینی، این تلاش‌ها را بی‌ثمر خواندند.

آقای ظریف برای شرکت در نشست‌های سازمان ملل به آمریکا سفر کرده بود تا درباره توسعه پایدار، در کنفرانسی شرکت کند؛ اما تحولاتی که با سرعتی خارق‌العاده منطقه را درگیر خود کرده موجب شد تا رسانه‌ها بارها اخباری درباره او منتشر کنند و تقریبا هیچ کس به این موضوع اشاره نکند که او چرا در آمریکاست.

اما نقطه طلایی این سفر، گزارش‌های پراکنده درباره دیداری بود که هنوز روشن نیست رخ داده یا نه: ملاقات با رند پال، سناتور جمهوریخواه که ظاهرا برای این دیدار با دونالد ترامپ، رئیس‌جمهوری آمریکا نیز هماهنگی‌هایی انجام داده بود.

مساله دیدار آقای ظریف با یک سناتور آمریکایی، به تنهایی موضوعی فوق‌العاده یا تعیین‌کننده نیست. وزیر خارجه ایران، چه پیش از ترامپ و چه حتی بعد از دوران پرتنش تهران-واشنگتن بعد از ریاست جمهوری ترامپ، هرازگاهی در سفرهایش به واشنگتن با برچهره‌های بانفوذ سیاست آمریکا از جمله نمایندگان کنگره لابی کرده است.

ظریف تحصیلکرده آمریکاست و با سازوکار واشنگتن به خوبی آشناست. ضمن اینکه همیشه روابط بسیار خوبی با آیت‌الله خامنه‌ای داشته و توانسته اعتماد رهبر جمهوری اسلامی را به خود جلب کند. رابطه این دو به شکلی است که در اوج حملات تندروها به ظریف، آقای خامنه‌ای او و تیم زیردستش را “بچه‌های خودمان و فرزند انقلاب” توصیف کرد.

وزیر خارجه ایران از هر دوی این ویژگی‌ها بهره برده تا بتواند بر سیاست‌های آمریکا اثر بگذارد.

این تلاش‌ها هرازگاهی صدای دولت ترامپ را هم در آورده. به ویژه وقتی که پای جان کری، وزیر خارجه سابق آمریکا به ماجرا باز شد و ترامپ ادعا کرد که او با مقام‌های ایرانی دیدار کرده و باید محاکمه شود. اندکی بعد مایک پومپئو مدعی شد که آقای کری با محمد جواد ظریف دیدار کرده. دفتر آقای کری این ادعاها را تکذیب کرد.

همه این خبرها نشان می‌داد که تشکیلات دیپلماسی ایران برای ارتباط با آمریکا خود را به وزارت خارجه این کشور و دیدارها با مقام‌هایی مانند برایان هوک محدود نکرده. (اخیرا ظریف گفت که دیدارها در این سطح تا زمان خروج آمریکا از برجام ادامه داشته.)

آنچه به دیدار احتمالی میان ظریف و رند پال رنگ و رویی از یک ملاقات ویژه و مهم بخشیده، دو اظهارنظر جداگانه و مستقل از هم از سوی مقام‌های تهران و واشنگتن است. اول اینکه دونالد ترامپ رئیس‌جمهوری آمریکا، پیش از هرگونه دیداری گفت از احتمال چنین ملاقاتی خبر دارد؛ آن هم به این دلیل که یک خبرنگار از این ماجرا خبر داشت و از رئیس‌جمهور آمریکا درباره آن پرسید.

در تصویری که دونالد ترامپ در پاسخ به آن خبرنگار ارائه کرد، اینطور پیدا بود که رند پال برای ملاقات با ظریف با ترامپ تماس گرفته. و ترامپ هم گفته، چرا که نه. او نگفت که آیا رند پال حامل پیامی ویژه برای ایران است یا نه، اما مقام‌های دولت آمریکا در مصاحبه‌ها با رسانه‌های کشورشان تاکید کردند که رند پال در نهایت به عنوان “فرستاده رسمی” آمریکا با ظریف ملاقات نمی‌کند.

اندکی بعد محمد جواد ظریف اظهارنظر دوم را بیان کرد: اینکه اگر آمریکا تحریم‌ها را لغو کند، ایران “همین فردا” به پروتکل الحاقی می‌پیوندد. به بیان دیگر وضعیت بازرسی‌های بین‌المللی از برنامه هسته‌ای ایران که بر اساس برجام به شکل مدت‌دار در حال انجام است، دائمی می‌شود؛ نشانه‌ای از پذیرفتن یکی از “ایرادهایی” که کاخ سفید ترامپ به برجام وارد می‌کرد.

پیشنهاد محمدجواد ظریف برای عبور از بحران هسته‌ایدر چنین وضعیتی، این دیدار، دریچه‌ای – هر قدر کوچک و دور – برای گشوده شدن بن‌بست “مساله ایران” به نظر می‌آید؛ بن‌بستی که از زمان خروج آمریکا از برجام آغاز شد و در هفته‌های اخیر به دلیل تنش‌ در خلیج فارس، ویژگی نظامی-امنیتی پیدا کرده است و دست و دل مخالفان جنگ را لرزانده.

واقعیت این است که رند پال، سناتوری که زیر سایه امید به حل مشکل از راه دیپلماتیک، از سوی یکی از رسانه‌های آمریکایی “جان کری جدید” توصیف شده، یکی از مخالفان سرسخت جنگ با ایران است. علت این موضوع هم عقاید سیاسی ویژه آقای پال است.

رند پال یک جمهورخواه هوادار جنبش پوپولیستی “تی‌ پارتی” است که از کوچک شدن دولت حمایت می‌کند. او خود را یک “لیبرترین محافظه‌کار” توصیف می‌کند؛ طرفدار سرسخت آزادی‌های فردی، مخالف هرگونه مداخله حکومت در زندگی شهروندان و صد البته منتقد همیشگی هرگونه افزایش مالیات‌هایی که از جیب مردم عادی می‌رود.

آنچه که یک لیبرتین (اختیارگرا) آمریکایی را حسابی به خشم می‌آورد این است که حکومت از ملت مالیات بگیرد، یا از کشورهای دیگر پول قرض کند و بعد با این پول به جنگ کشوری برود که هزاران کیلومتر با آمریکا فاصله دارد. رند پال – همانند پدرش – با تمامی “مداخلات” پرهزینه آمریکا در بیرون مرزهایش مخالف بوده و پای ثابت هرگونه طرحی است که در آن، بودجه دولت کم شود یا راهی پیدا شود که مردم کمتر مالیات بدهند.

به همین دلیل، اینکه او از ارتباط دوستانه‌اش با ترامپ استفاده کرده تا با ظریف ملاقات کند و به شکلی بین دولت کشورش و ایران نقش میانجی را بازی کند، در عقاید سیاسی او برای جلوگیری از جنگ ریشه دارد. او اساسا یک انزواگرای دست راستی است که به دلیل همین عقاید سیاسی تاکنون بارها با کسانی مانند جان بولتون، مشاور امنیت ملی ترامپ یا مایک پومپئو، وزیر خارجه کشورش، رودرو شده.

آقای پال به دلیل همین عقاید از جمله کسانی است که به رغم نزدیکی با دونالد ترامپ اصرار دارد اگر آمریکا بخواهد با ایران جنگی را آغاز کند، باید حتما از کنگره مجوز بگیرد. او امیدوار است که چنین طرحی اصولا جلوی جنگ را بگیرد.

حالا گویا آقای پال به این نتیجه رسیده که تنها حرف زدن و طرح‌هایی از این دست در کنگره کافی نیست و در روزهایی که تنش فزاینده در خلیج فارس، به سرعت می‌تواند به وضعیتی غیرقابل کنترل برای طرفین تبدیل شود، آستین‌ها را بالازده تا با دور زدن چهره‌های جنگ‌طلبی مانند جان بولتون، بین ترامپ و ایران پل بزند.

درباره اینکه اصولا چنین ملاقاتی صورت گرفته یا نه هنوز خبر تایید شده‌ای منتشر نشده است. آقای ظریف گفته که با برخی اعضای کنگره ملاقات‌هایی کرده و هر کدامشان بخواهند، نامشان را فاش می‌کنند. وب‌سایت “المانتیور” به نقل از مقام‌هایی که نامشان فاش نشده گزارش داده که این ملاقات صورت گرفته است.

اگرچه محتوای این ملاقات احتمالی یا جزییات هرگونه پیشنهادی از سوی ترامپ یا تهران برای پایان دادن به بن‌بست اخیر روشن نیست، اما با توجه به تحولات منطقه – آتش‌سوزی و انفجار در نفتکش‌ها، مساله پهپادها و همچنین بحران اخیر توقیف نفتکش‌ها – این امکان وجود دارد که فرصت برای نتیجه‌دادن چنین ابتکاراتی، به چشم‌برهم‌زدنی بر باد برود.

دونالد ترامپ در مدتی که بر سر کار بوده، یکبار با افزایش قابل‌ملاحظه تنش با کره شمالی ناگهان به نتیجه‌ای که دلش میخواست رسید و توانست با کیم جونگ اون، رهبر کره شمالی ملاقات کند و محافل دیپلماتیک را شوکه کند. برخی این گمانه را مطرح می‌کنند که او به دنبال بازتولید همین مدل در برابر آیت‌الله خامنه‌ای و تهران است.

اما ناظرانی که با جمهوری اسلامی و شخصیت خامنه‌ای آشنا هستند، این شبیه‌سازی را غیرواقع‌بینانه و خوش‌خیالی توصیف می‌کنند. در عین حال چه رفتارهای پیشین حکومت ایران در قبال بحران‌هایی که موجودیتش را با خطر روبه‌رو کند، و چه اظهارنظرهای پراکنده همانند وعده پیوستن به پروتکل الحاقی در ازای برداشته شدن تحریم‌ها، همه می‌توانند نشانه‌هایی باشند از اینکه در نهایت، توافق دیپلماتیک تهران با کاخ سفید ترامپ غیرممکن نیست. هر قدر که دست دادن ترامپ و خامنه‌ای، غیرممکن باشد.