اخبار

بی‌بی‌سی: رهبر حوثی‌ها گفته است تسلیم حملات “نامشروع” عربستان سعودی به یمن نخواهد شد

کاخ سفید اعلام کرد که باراک اوباما رئیس جمهوری آمریکا در تماس تلفنی با ملک سلمان بن عبدالعزیز پادشاه عربستان سعودی از حملات هوایی ریاض به یمن پشتیبانی کرده است.

همزمان با پیشروی شبه‌نظامیان حوثی به سوی بندر عدن در جنوب یمن، جنگنده‌های ائتلاف منطقه ای به رهبری سعودی برای سومین شب متوالی مواضع این شبه‌نظامیان را بمباران کردند.

بنا به بیانیه کاخ سفید، رهبران آمریکا و عربستان سعودی در این مکالمه تلفنی بر لزوم “باثبات‌سازی و استقرار یمن از طریق مذاکرات سیاسی بین احزاب این کشور” تاکید کرده‌اند.

سوزان رایس مشاور امنیت ملی آمریکا و فیلیپ هاموند وزیر خارجه بریتانیا نیز روز جمعه در ملاقات با یکدیگر اعلام کردند که “بهترین راه حل بحران یمن، از طریق مذاکراه به دست می‌آید.”
‘کوتاه و کوبنده’

ریاض یاسین وزیر خارجه یمن در گفتگویی با بی‌بی‌سی اعلام کرد: “کسی از دخالت نظامی در یمن به رهبری عربستان سعودی خوشحال نیست.”

آقای یاسین و عبد ربه منصور هادی رئیس جمهوری یمن هفته قبل خواستار دخالت نظامی کشورهای عرب منطقه علیه شبه‌نظامیان حوثی شدند.

وزیر خارجه یمن که همراه با رئیس جمهوری این کشور برای حضور در نشست سران اتحادیه عرب به مصر رفته است افزود: “اگر کشورهای حمله کننده در روزها یا ساعات آینده به اهداف خود در یمن دست یابند حملات متوقف می‌شود. این یک عملیات کوتاه و کوبنده است که ما واقعا مجبور شدیم آن را درخواست کنیم.”

آقای یاسین درباره تصمیم رهبران عرب مبنی بر لزوم اعزام نیروی زمینی به خاک یمن ابراز بی اطلاعی کرده است.

پیشتر رهبران کشورهای عرب حاضر در این حملات گفته بودند که اگر بمباران هوایی نتواند شبه‌نظامیان حوثی را از پیشروی به سوی جنوب یمن بازدارد آماده اعزام نیروی زمینی به داخل این کشور هستند.
ریاض یاسین وزیر خارجه یمن می‌گوید این حملات “کوتاه و کوبنده” هستند
هواداران علی عبدالله صالح رئیس جمهوری سابق یمن در کنار شبه‌نظامیان حوثی سعی دارند بر جنوب کشور تسلط یابند

عبدالملک الحوثی رهبر حوثی‌ها در واکنش به حملات هوایی عربستان سعودی گفته است که تسلیم آنچه “تعرض نامشروع” نامید نخواهد شد.

کشورهایی که با اعزام هواپیما به عربستان سعودی در این عملیات حضور دارند کویت، امارات متحده عربی، قطر، بحرین، اردن، سودان، و مغرب معرفی شده اند.

همچنین مقام‌های ریاض می‌گویند رهبران مصر، اردن، و پاکستان از آمادگی برای اعزام نیروی زمینی به یمن خبر داده اند.
‘عملیات نجات’

همزمان با سومین شب بمباران هوایی “مواضع حوثی‌ها” در خاک یمن، خبرگزاری‌ها به نقل از یک مقام نظامی آمریکایی گزارش دادند که “ارتش آمریکا دو خلبان سعودی یک جنگنده اف-۱۵ را پس از آنکه هواپیمای آنها در آب‌های خلیج عدن سقوط کرد نجات داده است.”

به گفته این مقام وزارت دفاع آمریکا، “یکی از هلی‌کوپترهای موجود در پایگاه نظامی آمریکا در جیبوتی، پس از دریافت درخواست کمک از عربستان سعودی، دو خلبان سعودی را در آب‌های بین‌المللی جنوب یمن نجات داد.”

در همین حال منابع محلی گزارش می‌دهند که شبه‌نظامیان حوثی و نیروهای هوادار آنها در ارتش یمن توانسته اند که با وجود بمباران هوایی عربستان به پیشروی خود به سوی بندر عدن ادامه دهند.

در برخی شهرهای جنوبی یمن رویارویی مسلحانه میان هواداران حوثی‌ها و نیروهای وفادار به رئیس جمهوری این کشور گزارش شده است.

دیگربان: خبرگزاری «دفاع پرس» که زیر نظر فرماندهان نظامی جمهوری اسلامی فعالیت می‌کند با انتشار یادداشتی اعلام کرد گروه «انصار‌الله» یمن توانایی نابودی «عشرت‌کد‌ه‌های» عربستان سعودی را دارد.

این خبرگزاری به نقل از تحلیل‌گرانی که نامی از آنها نبرده٬ نوشته «انصارالله» توانمندی‌های قابل توجهی در عرصه نظامی دارد و از کوه‌های «مران» به مناطق طائف٬ مکه و مدینه مشرف است.

آن‌طور که «دفاع پرس» نوشته «انصارالله به راحتی قادر است از کوه‌های مران٬ کاخ و عشرت‌کده‌های آل سعود را ویران کنند.»

این خبرگزاری همچنین افزوده که «حوثی‌های» یمن می‌توانند تهدیدهایی را متوجه مراکز نظامی آل سعود در مکه و مدینه کرده و شرایط عادی عربستان را مختل کنند.

«دفاع پرس» در واکنش به حمله هوایی عربستان به شورشیان یمن نوشته اقدام ریاض «قماری خطرناک» است که می‌تواند منجر به «ویران» شدن عربستان شود.

بحران یمن با حمله هوایی عربستان به شیعیان مورد حمایت جمهوری اسلامی به اوج خود رسیده و مقام‌های ایران به شدت از این اقدام ریاض به خشم آمده‌اند.

در دو روز گذشته نمایندگان مجلس و برخی از فرماندهان نظامی در ایران به صراحت به عربستان سعودی به خاطر این اقدام هشدار داده و گفته‌اند ریاض باید در انتظار عواقب حملات هوایی خود باشد.

دویچه‌وله: با بالا گرفتن بحران در یمن در پی آغاز حملات هوایی عربستان سعودی به مواضع شیعیان حوثی در این کشور٬ عبد ربه منصور هادی٬ رئیس‌جمهور یمن از پناهگاه خود در عدن خارج و وارد عربستان شد.

عبد ربه منصور هادی٬ رئیس‌جمهور یمن که در پی حملات شیعیان حوثی در پناهگاهی در شهر بندری عدن در جنوب این کشور پنهان شده بود٬ با پیش‌روی حوثی‌ها به سوی عدن هم‌زمان با آغاز دومین روز حملات گسترده هوایی عربستان سعودی به مواضع شیعیان حوثی٬ در آخرین ساعات روز پنج‌شنبه (۶ فروردین٬ ۲۶ مارس) وارد ریاض شد و مورد استقبال مقامات سعودی قرار گرفت.

به گزارش خبرگزاری رویترز٬ در سراسر روز پنج‌شنبه جنگنده‌های عربستان سعودی و متحدانش حمله به مواضع حوثی‌ها و واحدهای نظامی وابسته به آن را ادامه دادند. شیعیان حوثی کنترل بخش‌های بزرگی از کشور یمن٬ از جمله صنعا٬ پایتخت این کشور را به دست گرفته‌اند و خواستار برکناری عبد ربه منصور هادی از قدرت‌اند. قرار است روز شنبه منصور هادی از ریاض عازم شرم‌الشیخ شود تا در نشست سران اتحادیه عرب حضور یابد.

جنگنده‌های عربستان در عملیات موسوم به «طوفان کوبنده» که از چهارشنبه شب آغاز شده٬ مواضع حوثی‌ها در صنعا را هم هدف حملات خود قرار داده‌اند و تا کنون چندین غیرنظامی هم در جریان این حملات کشته شده‌اند. مقامات سعودی می‌گویند ۹ کشور٬ از جمله ترکیه٬ کویت٬ امارات٬ قطر٬ بحرین٬ اردن٬ سودان و مراکش در این ائتلاف علیه حوثی‌ها حضور دارند و متحد این کشورند. بریتانیا٬ فرانسه و آمریکا هم علنا از حملات عربستان حمایت کرده‌اند.

بیشتر بخوانید: حمله عربستان به یمن، اعتراض ایران، پشتیبانی فلسطین، ترکیه و غرب

عبدالمالک الحوثی٬ رهبر حوثی‌ها در یک گفت‌وگوی تلویزیونی هشدار داد که: «یمنی‌ها با تهاجم غیرقابل توجیه٬ نامنصفانه و مجرمانه عربستان سعودی مقابله خواهند کرد.»

مقامات نظامی عربستان می‌گویند در حال حاضر نیازی به گسیل نیروهای زمینی به خاک یمن نیست٬ اما تصریح کرده‌اند که رهبران مصر٬ اردن٬ سودان و پاکستان برای اعزام نیروی زمینی به یمن اعلام آمادگی کرده‌اند.

مقامات امنیتی می‌گویند در دومین شب حملات هوایی در سراسر یمن پایگاه‌های نیروی زمینی و هوایی نیروهای وفادار به علی عبدالله صالح٬ رئیس‌جمهور سابق این کشور هم هدف قرار گرفته است. مداخله عربستان و متحدانش در بحران یمن٬ بر عرض و عمق بحران در این کشور افزوده است. ناظران می‌گویند عملیات گسترده عربستان در یمن بخشی از جنگ نیابتی ایران و عربستان سعودی در منطقه خاورمیانه است.

ایران در این نبرد از شیعیان حوثی حمایت می‌کند و محمدجواد ظریف٬ وزیر امور خارجه جمهوری اسلامی٬ اقدام نظامی عربستان را “نقض حاکمیت یمن” دانسته٬ خواستار توقف فوری آن شده و گفته ایران برای مهار بحران همه تلاش خود را خواهد کرد.

بیشتر بخوانید: اهمیت یمن برای ایران؛ جمعیت شیعه یا آبراه باب‌المندب؟

ایران به عنوان مهم‌ترین حامی شیعیان حوثی‌ که یک سوم جمعیت ۲۰ میلیونی یمن را تشکیل می‌دهند٬ هشدار داده که اقدام مشترک ائتلاف کشورهای سنی‌مذهب حاشیه خلیج فارس علیه شیعیان یمن به نفرت‌های قومی در این کشور و در خاورمیانه دامن می‌زند.

به‌رغم حضور عبد ربه منصور هادی در ریاض٬ هنوز مشخص نیست که او هرگز خواهد توانست به عدن برگردد یا نه. با این حال٬ مقامات سعودی می‌گویند او برنامه ویژه‌ای برای بازگشت به قدرت و پایان دادن به بحران در یمن دارد. حالا نیروهای حامی او فرودگاه عدن را که پیش‌تر به دست حوثی‌ها افتاده بود٬ باز پس گرفته‌اند.

رویترز می‌گوید اقدام نظامی عربستان “قماری عظیم” از سوی این کشور بود تا میزان تاثیر ایران در این کشور را دریابد٬ بدون این‌که حمایت نظامی مستقیمی از سوی آمریکا دریافت کند. عدال الجبیر٬ سفیر عربستان در آمریکا گفت: «ما هرکاری که لازم باشد برای حراست از دولت مشروع یمن و ممانعت از سقوط آن انجام خواهیم داد.»

گفته می شود عربستان سعودی از صد فروند هواپیمای جنگنده در عملیات «طوفان کوبنده» در یمن بهره گرفته است ٬ که بیش از ۸۵ فروند از سوی امارات٬ قطر٬ بحرین٬ کویت٬ اردن٬ مراکش و سودان تامین شده است.

دیگربان: حسین سلامی٬ جانشین فرمانده کل سپاه اعلام کرد چتر سیاسی و امنیتی انقلاب اسلامی بر یمن گسترده شده و تمام نظام‌های «پوسیده اسلامی» در انتظار «طوفان» و «زلزله سیاسی» هستند.

آقای سلامی در سخنانی کم‌سابقه به طور تلویحی از تسلط کامل جمهوری اسلامی بر یمن سخن گفته و افزوده سرنوشت یمن در انتظار سایر کشور‌های عربی است.

وی اضافه کرده «انقلاب اسلامی» همان‌طور که روح‌الله خمینی نیز «بشارت» داده بود در حال «فتح سنگر‌های جهان» است.

سلامی افزوده از مدیترانه تا باب المندب و شمال آفریقا تحت سیطره تفکر «انقلاب اسلامی» است و این به معنای «تحمیل اراده سیاسی» جمهوری اسلامی به دنیای «استکبار» است.

سخنان این فرمانده سپاه می‌تواند یکی از بی‌سابقه‌ترین اظهارات و تهدید‌های یک مقام بلند‌پایه نظامی در جمهوری اسلامی علیه جهان عرب محسوب شود.

این اظهارات در پی افزایش تنش میان ایران و عربستان سعودی بر سر تحولات یمن بیان شده است.

با پیشروی و تسلط شیعیان حوثی یمن بر مناطق استراتژیک این کشور٬ عربستان سعودی علیه این شیعیان مورد حمایت جمهوری اسلامی عملیات هوایی انجام داده است.

مقام‌های جمهوری اسلامی نیز به شدت از این اقدام عربستان خشمگین شده و به شدت به مقام‌های این کشور درباره عواقب برخورد با شیعیان حوثی هشدار داده‌اند.

رادیوفردا: عادل الجبیر، سفیر عربستان سعودی در آمریکا، در یک نشست خبری گفت عملیات هوایی آن کشور در یمن، برای بازگرداندن قدرت به دولت برکنار شده آن به دست شورشیان حوثی، آغاز شده است.

آقای جبیر پنجم فروردین ماه، در نشستی مطبوعاتی، که رسانه‌های ایالات متحده آن را «نادر» توصیف کرده‌اند، در واشینگتن، به خبرنگاران گفت سعودی‌ها حملاتی هوایی را آغاز کرده‌اند. به گفته این مقام عربستان سعودی، آن کشور عضو ائتلافی نزدیک به ده کشور است که قصد دارند جلوی پیشروی حوثی‌ها را بگیرند.

همزمان با این گفته‌ها گزارش‌هایی ضد و نقیض در مورد تازه‌ترین پیشروی شورشیان منتشر شده است؛ در حالی‌که برخی خبرگزاری‌ها از تصرف فرودگاه عدن خبر داده‌اند، برخی دیگر گزارش‌هایی از تصرف پایگاهی در ۶۰ کیلومتری این شهر جنوبی منتشر کردند. حوثی‌ها پیشتر با تصرف صنعا و سرنگون کردن آقای هادی، دولت تشکیل داده بودند.

در همین حال سفیر عربستان در واشینگتن، گفته است «ما هر کاری می‌کنیم تا قدرت را به دولت مشروع یمن بازگردانیم».

اشاره این مقام رسمی سعودی به دولتی عبد ربه هادی منصور، رئیس‌جمهوری برکنار شده یمن است، که از صنعا، پایتخت، به عدن رفته بود. سازمان ملل متحد همچنان او را به عنوان رئیس دولت یمن به رسمیت می‌شناسد.

عادل الجبیر، اشاره‌ای به نام دیگر کشورهایی که در «ائتلاف» برای بازگرداندن قدرت به دولت برکنارشده شرکت دارند، نکرده، اما گفته است نیروهای نظامی آمریکا دخالتی در حملات هوایی ندارند.

در عین حال خبرگزاری فرانسه می‌گوید، عربستان سعودی، قطر، کویت، بحرین و امارات متحده عربی با انتشار بیانیه‌ای اعلام کرده‌اند که «می‌خواهند به درخواست رئیس‌جمهوری یمن پاسخ مثبت داده و از یمن و مردم‌اش در برابر شبه‌نظامیان حوثی دفاع کنند.»

​​تصاویر منتشر شده در شبکه‌های اجتماعی، حملاتی هوایی به صنعا را نشان داده‌اند. بازنشر یکی از تصاویر در صفحه توئیتر «یمن‌پست».

تحلیل‌های گوناگونی منتشر شده است که ناآرامی‌ها و نبردها در یمن را نوعی جنگ نیابتی میان قدرت‌های منطقه می‌دانند؛ به ویژه میان ایران که بنا به گفته برخی مقام‌های ارشد آن حامی حوثی‌ها است و از سوی دیگر عربستان سعودی.

خبرگزاری رویترز پیشتر در گزارشی گفته بود درگیری‌های یمن خطر شکل‌گیری این جنگ نیابتی را افزایش داده است.

از طرف دیگر تردیدهایی در مورد جایگاه و محبوبیت رئیس‌جمهوری برکنار شده یمن، عبد ربه منصور هادی، نیز مطرح شده است. احمد الرزقه، خبرنگار و تحلیلگر سیاسی مقیم یمن، در گفت‌وگویی با رادیو فردا می‌گوید «آقای هادی می‌داند روزی که صنعا به دست حوثی‌ها افتاد او سرنگون شد. از این رو حضورش در عدن بسیار خطرناک است به ویژه این‌که او در این محیط، حامی ندارد».

بنا بر گزارش‌ها عبد ربه منصور هادی اکنون در خفا به سر می‌برد.

یمن ۱۸۰۰ کیلومتر مرز مشترک با عربستان سعودی دارد و روز چهارم فروردین ماه گزارش‌هایی از ارسال جنگ‌افزار سنگین از سوی عربستان به این مرز منتشر شده بود.

رادیوفردا: شاخه‌وان عبدالله، رئيس کميته دفاعی و امنيتی مجلس عراق، ايران را به ارسال ۳۰ هزار سرباز و کارشناس نظامی به عراق متهم کرد.

آقای عبدالله، يکشنبه دوم فروردين به شبکه خبری الجزيره گفت که نيروهای ايرانی در شهرهای مختلف درون خاک عراق مشغول نبرد با گروه حکومت اسلامی هستند.

به گفته رئيس کميته دفاعی و امنيتی مجلس عراق که از کردهای اين کشور است، حضور نظاميان ايرانی در عراق «فراتر از مشاوره و کارشناسی نظامی» است و آنها زير عنوان نيروهای «بسيج مردمی» (حشد شعبی) مشغول نبرد هستند.

پيش از اين نيز مسرور بارزانی، رئيس اطلاعات و امنيت کردستان عراق، از آينده حضور شبه‌نظاميان شيعه تحت حمايت جمهوری اسلامی در اين کشور ابراز نگرانی کرده بود.

به گفته مسرور بارزانی استفاده از اين شبه‌نظاميان در عراق می‌تواند با تشديد تنش ميان شيعيان و سنی‌ها مشکلی «بزرگ‌تر از داعش» ايجاد کند.

جمهوری اسلامی همواره ارسال نيروی نظامی به عراق را تکذيب کرده و گفته که حضور نيروها و فرماندهان ارشد سپاه پاسداران مانند قاسم سليمانی در عراق، صرفاً برای ارائه مشاوره نظامی به نيروهای عراقی است.

با وجود اين در ماه‌های گذشته، گزارش‌های متعددی در رسانه‌های بين‌المللی از اعزام نيروهای نظامی ايران برای نبرد با حکومت اسلامی (داعش سایق) منتشر شده است.

در همين مدت، تعدادی از اعضا و فرماندهان سپاه پاسداران نيز در عراق کشته شده‌اند.

در عين حال گزارش‌هایی از ارسال اسلحه و تجهيزات جنگی از ایران به عراق نیز منتشر شده‌است.

در ماه دسامبر سال گذشته نيز تصاويری از پرواز هواپيماهای جنگی اف-۴ در آسمان استان ديالی عراق منتشر شد که با توجه به اينکه در منطقه تنها دو کشور ايران و ترکيه دارای چنين هواپيماهايی هستند، گزارش شد که اين هواپيما احتمالا متعلق به نيروی هوايی ايران بوده است.

ترکيه در عمليات نظامی عليه حکومت اسلامی مشارکت ندارد.

در ماه اوت ۲۰۱۴ نيز ايران متهم شد که صدها نيروی نظامی را برای بازپس‌گيری شهر جلولا در نزديکی مرزهای خود با عراق به اين کشور اعزام کرده است.

خودنویس: مقام‌های کاخ سفید از اینکه دستگاه‌های امنیتی اسرائیل، اطلاعات محرمانه مربوط به گفتگوهای هسته‌ای را برای ضربه زدن به توافق با جمهوری اسلامی مورد استفاده قرار داده‌اند، خشمگین هستند.

به گزارش وال‌ستریت جورنال، مقام‌های کاخ سفید در پایان سال ۲۰۱۴ متوجه جاسوسی اسرائیلی‌ها از گفتگوهای محرمانه‌ی هسته‌ای با ایران شده‌اند. به نظر می‌رسد تلاش اسرائیل در چارچوب ضربه زدن به توافق هسته‌ای و یا تاثیرگذاری مروی آن متناسب با منافع این کشور بوده است. بر پایه‌ای این گزارش، اطلاعات محرمانه‌ی به‌دست آمده در اختیار نمایندگان کنگره آمریکا نیز قرار گرفته تا علیه توافق هسته‌ای و یا فشار روی دولت اوباما مورد استفاده قرار گیرد. یک مقام ارشد دولت گفته است که «جاسوسی دو کشور از روی دست همدیگر یک طرف، اما اینکه اسرائیل، اطلاعات محرمانه آمریکا را بدزدد و در اختیار نمایندگان برای ضربه به سیاست خارجی قرار بدهد، بحث دیگری است.»

دستگاه‌های جاسوسی آمریکا وقتی متوجه این عملیات شدند که از متن مکالمات مقام‌های اسرائیلی، اطلاعات محرمانه‌ای مربوط به گفتگوهای هسته‌ای را یافتند. این اطلاعات تنها از طریق تجسس در گفتگوهای محرمانه قابل دست‌یابی بوده است.

مقام‌های دولت اسرائیل چنین عملیاتی را تکذیب کرده‌اند و مدعی هستند از منابع مختلف از جمله زیر نظر گرفتن مقام‌های جمهوری اسلامی و اطلاعاتی که اروپایی‌ها در اختیارشان گذاشته‌اند به دانسته‌های فعلی رسیده‌اند.

وال‌ستریت جورنال می‌نویسد که تلاش گسترده اسرائیلی‌ها برای تاثیرگذاری ممکن است چندان موثر واقع نشده باشد، چرا که تعدادی از نمایندگان دموکرات که پیش از این به اسرائیل نزدیک‌تر بوده‌اند، از سیاست‌های فعلی دولت نتانیاهو در ضربه به سیاست خارجی اوباما خوشنود نیستند.

در حال حاضر، رابطه دو کشور به خاطر تلاش‌های اسرائیل علیه توافق هسته‌ای فعلی از یک سو، و اصرار دولت آمریکا برای دست‌یابی به یک توافق با دولت حاکم بر تهران از سوی دیگر، افت کرده است. در این میان، ران درمر، سفیر اسرائیل در آمریکا بسیار فعال بوده و گفته می‌شود او بخش زیادی از اطلاعات محرمانه را در اختیار برخی نمایندگان کنگره قرار داده است.

اسرائیلی‌ها مدعی‌اند که فعالیت‌های جاسوسی در آمریکا بعد از ماجرای فروش اطلاعات محرمانه یک مقام امنیتی ایالات متحده به اسرائیل در دهه‌ی ۸۰، تقلیل یافته است. با این همه، مقام‌های دولت نتانیاهو از این‌که در جریان ریز مذاکرات قرار نگرفته بودند، اظهار ناراحتی کردند.

دیگربان: ایسنا با انتشار گزارشی در تمجید از قاسم سلیمانی٬ فرمانده نیروی «قدس» سپاه از جهاد مغنیه به عنوان خواهرزاده این فرمانده سپاه نام برده است.

این خبرگزاری نوشته براساس برخی گزارش‌ها عماد مغنیه نسبت فامیلی (خواهرزاده) با سلیمانی داشته است.

جهاد مغنیه فرزند عماد مغنیه دی ماه امسال به همراه گروهی از نیرو‌های حزب‌‌الله در سوریه در پی حمله موشکی اسرائیل کشته شد.

نام جهاد مغنیه از زمانی بر سر زبان‌ها افتاد که تصاویری از وی در مراسم ختم مادر قاسم سلیمانی در تهران منتشر شد.

«جهاد عماد مغنیه» فرزند «عماد مغنیه» از فرماندهان بلند‌پایه حزب‌الله لبنان بود که پدرش ۲۳ بهمن ماه سال ۱۳۸۶ در دمشق ترور شد.

در برخی از گزارش‌ها که از زندگی‌نامه عماد مغنیه منتشر شده آمده وی دارای یک همسر ایرانی بوده؛ به نظر می‌رسد این زن٬ خواهر قاسم سلیمانی باشد.

رادیوفردا: توسط حسن هاشمیان

بعد از گذشته دو هفته از آغاز عمليات «آزادسازی تکريت» هنوز نتايج روشن درباره سرنوشت آن ارائه نشده است.

در حاليکه خبرگزاری های شيعه عراق و به دنبال آن مراکز خبری جمهوری اسلامی در ايران پيروزی های شبه نظاميان شيعه موسوم به «حشد شعبی» را جشن گرفته اند، اما بيانيه ارتش عراق خبر از متوقف شدن نبرد و انتظار برای رسيدن امدادهای جديد داده است.

در طول نزديک به دو هفته نبرد که از دوم ماه مارس شروع شد، شبه نظاميان شيعه و به خصوص «عصائب اهل حق» نقش محوری در اين عمليات داشته و نيروهای «خط شکن» بودند، اين در حالی است که ارتش عراق در نبردهای زمينی خطوط مقدم جبهه شرکت نداشت.هادی عامری مرد شماره يک ايران در عراق فرمانده «حشد شعبی»يا شبه نظاميان بسيجی را به عهده دارد.

اين فرد نزديک به ۲۵ سال از عمر خود را در ايران گذرانده و از اشخاص مورد وثوق قاسم سليمانی است.سابقه فرماندهی «سپاه بدر» را برای مدت طولانی در اختيار داشت و در دولت نوری مالکی وزير حمل و نقل بود.

با وجود اينکه حيدر عبادی نخست وزير عراق حمله به تکريت را در راستای مبارزه با تروريسم و آزادسازی بخشی از ملت عراق ناميده که در اسارت نيروهای داعش افتادند، اما هادی عامری اين عمليات را «انتقام سپايکر» لقب داده که نيروهای تحت امر وی بايد از «تکفيری ها» بگيرند.سپايکر يک پايگاه نيروی هوائی در نزديکی تکريت است که داعش در زمان تصرف آن ۱۷۰۰ سرباز عراقی که بيشتر آنها شيعه و از مناطق جنوب عراق بودند را اعدام کرد.

شبه نظاميان شيعه و در رأس آن «عصائب اهل حق» اهالی منطقه «آلبوعجيل» تکريت را متهم می کنند که در جنايت سپايکر دست داشتند.در روزهای اخير نام اين منطقه بر سر زبان بيشتر شبکه های تلويزيونی جهان عرب افتاد، زيرا برخی اخبار منتشر شده در سايت ها و شبکه های اجتماعی از جنايتی ديگر در منطقه آلبوعجيل حکايت کردند که عصائب اهل حق را متهم می کنند اين منطقه را بطور کامل با تمام ساکنين و مزارع آن سوزاندند.

احمد طيب مفتی الازهر به رويداد آلبوعجيل واکنش نشان داد و بيانيه ای شديد الحنی را در محکوميت آنچه تحت عنوان «جنايت» در استان صلاح الدين عراق ناميد، صادر کرد.حيدر عبادی در واکنش به اين بيانيه بطور ضمنی قبول کرد که جنايت هائی در تکريت اتفاق افتاده اما آنها را به نفوذی ها و گروه های «خودسر» نسبت داد.يکی از مراجع شيعه در نجف به نام بشير نجفی از مفتی الازهر خواست برای اطمينان، يک گروه تحقيق به منطقه اعزام کند،اما افراد نزديک به احمد طيب گفته اند که فرستادن گروه تحقيق به عراق در اين روزها يعنی ورود به بايگانی پرونده های «ماست مالی شده» است.

با تحول جنگ تکريت به يک روياروئی مذهبی در منطقه آن هم در عالی ترين سطح آن ميان رهبران دينی جهان اسلام، به نظر می رسد ايالات متحده امريکا تمايلی به ايستادن در کنار هيچ يک از گروه های درگير و متهم شدن به جانبداری از يکی از طرفين نزاع جاری را ندارد. آمريکا در حال حاضر هم از سوی شيعيان و هم از سوی جهان اهل سنت متهم شده است که از خصم آنها در اين نزاع جانبداری کرده است.

رسانه های شيعه در روزهای گذشته نيروهای ائتلاف را متهم کردند که در ۲۴ دسامبر گذشته نيروهای عراقی در منطقه «بيجی» را بمباران کرده و ۲۲ نفر از آنها را کشته است. از آن سو نيروهای سنی امريکا را متهم می کنند که همراه با شبه نظاميان شيعه به جنگ سنی ها آمده است.

ولی امريکا در اين نبرد تلاش کرده است داعش را بعنوان دشمن مشترک همه قلمداد کند و همکاری همه را در اين راستا خواسته است.اما زمانی که شبه نظاميان شيعه دست به اقداماتی مشابه آنچه که داعش انجام می دهد، می زنند،کوشش امريکا با دشواری مواجه می شود و اهداف آن در گرد و غبار ستيز مذهبی گم می شود.

امريکا تمايلی ندارد که جنگ آن عليه داعش در منطقه تبديل به روياروئی مذهبی ميان سنی ها و شيعيان گردد. اما هم تندروهای شيعی و هم افراط گرايان سنی جنگ مذهبی را دامن می زنند و از آن بعنوان «مکانيسم ضد امريکائی» استفاده می کنند.

عصائب سنی

برای روياروئی با تبليغاتی که بر عليه شبه نظاميان شيعه صورت می گيرد، هم قاسم سليمانی و هم هادی عامری در ماه های گذشته تلاش کردند تشکلی از نيروهای عشايری اهل سنت مشابه آنچه تحت عنوان «عصائب اهل حق» شيعی معروف شده، بوجود بياورند.

بخشی از عشيره آل جبور که در بيشتر مناطق سنی عراق سکنی دارد با اين طرح همکاری کردند و گروهی متشکل از ۲۵۰ نفر به رهبری فردی به نام «خالد جباره» در منطقه «عَلم» تکريت را بعنوان «عصائب عَلم» بوجود آوردند.جنگجويان عشيره آل جبور در ميان نيروهای دولتی و داعش تقسيم شده اند و بخشی از نيروهای دولتی اين عشيره همپيمان قاسم سليمانی و هادی عامری شدند.منطقه عَلم در شمال تکريت واقع است و همراهی آن با نيروهای تحت فرماندهی هادی عامری نقش مهمی در پيشروی اين نيروها به سوی تکريت و محاصره آن داشته است.

اين نيروها نخستين نيروهای سنی هستند که به صفوف عصائب اهل حق پيوستند.اختلافات آنها با داعش و عدم همکاری آنان با «دولت اسلامی» به اعدام تعداد زيادی از جوانان منطقه به دست داعش منجر شد.از اينرو اکنون اين عشائر برای انتقام گرفتن قيام کرده اند و از آن سو رهبران داعش ريختن خون آنها را مانند شبه نظاميان شيعه مباح کرده اند.

اما در ميان اين و آن ، عَلم تنها مکانی است که نشانی از فرقه گرائی مذهبی در آن ديده نمی شود و شبه نظاميان شيعه و سنی در کنار يکديگر بر عليه داعش می جنگند.اين موضوع اميدواری های زيادی برانگيخته که چنين همکاری مشترک به مناطق ديگر کشيده شود.به ويژه که منطقه عَلم در مقايسه با ساير مناطق ديگر تکريت، کمتر آثار تخريبی جنگ در آن ديده می شود.

چالش های جنگ تکريت

منطقه تکريت اگرچه به راحتی به دست داعش سقوط کرد اما برای بازپس گيری آن چالش های بزرگی در برابر دولت عراق و متحدين آن قرار دارد:

۱-مشکل حفاظت از مناطق آزاد شده: اکنون پرسش اساسی اين است که بعد از آزادسازی تکريت چه نيروئی حفاظت آن را به عهده خواهد گرفت؟در گذشته ارتش عراق با تمام تجهيزات و آموزش هائی که ديده بود ثابت کرد که توان پايداری در برابر تروريست های داعش را ندارد و براساس اين تجربه، رهبری فعلی دولت عراق مايل نيست اين وظيفه را در اختيار آن بگذارد.

در طول حمله به تکريت هم شاهد بوديم که نيروی ارتش نقش مکمل و حمايتی به عهده گرفته بود و در رأس حملات قرار نداشت.اما واگذاری مناطق آزاد شده به دست شبه نظاميان شيعه مانند عصائب اهل حق، يک ستيز دائمی را در منطقه دامن خواهد زد و احتمال جنگ شيعی-سنی را افزايش خواهد داد.از اينرو يافتن شريک بومی در منطقه برای اداره شهرها و مناطق آزاد شده بسيار حائز اهميت شده است.اما اين شريک با دو مشکل اساسی مواجه است.

نخست برخی از گروه های تندرو شيعه که هيچ شريک سنی در اين مناطق را برنمی تابند و همه سنی ها را تروريست و همکار داعش يا حزب بعث می دانند و دوم رهبران برخی از احزاب سنی که هنوز به دولت شيعه عراق اعتمادی ندارند و مايلند به جای دولت حيدر عبادی با امريکا و کشورهائی اروپائی برای اداره مناطق خود به تفاهم برسند.رهيافت آينده در ميان اين ديدگاه های متناقض هنوز روشن نيست و به همين دليل نمی توان براحتی درباره آينده اين مناطق سخن گفت.

۲-ائتلاف های منطقه ای: از هم اکنون جنگ تکريت به پيدايش ائتلاف های منطقه ای برای متوقف کردن پيشروی جمهوری اسلامی در کشورهای عربی منتهی شده است.ايران به طور آشکارا درگيری نيروهای خود را در جنگ تکريت علنی کرده است و قاسم سليمانی ديگر حضور خود را در عراق مخفی نمی کند.

نيروهائی که در حال حاضر در نوک حمله به تکريت قرار دارند چه حشد شعبی و چه نيروهائی امنيتی به ايران نزديک هستند و از اينرو اين فرضيه را تقويت کرده که همه آنها توسط قاسم سليمانی رهبری می شوند.

در هفته های گذشته ملک سلمان پادشاه عربستان در فاصله کمی با رهبران هشت کشور منطقه ای ديدار داشت و بعد از مباحثات طولانی سخن از يک «بلوک بندی سنی» در برابر توسعه طلبی های جمهوری اسلامی به ميان رفت.کشوری خارج از دائره عربی مانند پاکستان آمادگی خود را برای ورود به اين ائتلاف جديد اعلام کرد و ترکيه حاضر شده است در نبرد آزادسازی موصل در آينده ای نه چندان دور شرکت کند.

ورود ايران به جنگ تکريت حتی می تواند اقدامات بعدی کشورهای منطقه ای را تسريع کند و رهبران ايران سخت در اشتباه خواهند بود اگر محاسبات خود در ورود به عراق را همانند دخالت در کشور فقيری مثل يمن برآورد کنند.

کافی است فردی با روحيه توسعه طلبی خامنه ای پيدا شود تا جنگی ديگر مانند سال ۱۹۸۰ در منطقه شعله ور شود.

دویچه‌وله: ابو جعفر حطاب قاضی القضات گروه “دولت اسلامی” محکوم و سر بریده شد. بنا به گزارش‌های رسیده صدور احکام سخت‌گیرانه و افراطی علیه مخالفان و اسرای جنگی دلیل این اقدام بوده است.

بنا به گزارش تارنمای اشپیگل اتهام قاضی حطاب “زیاده روی و اغراق در صدور احکام علیه مخالفان” بوده است. به نظر می‌رسد که تعصب و سرسختی وی در قضاوت حتی برای ابوبکر بغدادی رهبر گروه دولت اسلامی هم بیش از حد بوده است. این قاضی “تکفیر” را هم اغراق آمیز بکار می‌گرفت و تفسیر می‌کرد.

تارنمای اشپیگل آنلاین روزپنجشنبه (۱۲ مارس/ ۲۱ اسفند) درباره این قاضی نوشت که وی تا کنون بسیاری از افراد را به مرگ محکوم کرده بود. ابوجعفر حطاب به گروه تروریستی “انصار الشریعه” در تونس تعلق داشت. بعدها وی به عنوان قاضی عالی دادگاه شرع گروه “دولت اسلامی” فعالیت کرد و بر مبنای قوانین خلافت اسلامی حکم صادر ‌کرد.

چرا سر قاضی داعش بریده شد؟

تارنمای اشپیگل در توضیح بریده شدن سر قاضی عالی دادگاه شرع گروه دولت اسلامی، ابتدا تلاش می‌کند موضوع تکفیر در اسلام را بشکافد. زیرا صدور اغراق آمیز احکام و تکفیر بلای جان قاضی حطاب شده است. اشپیگل همچنین می‌نویسد پدیده تکفیر به یک ابزار ایده‌آل برای متعصبان مذهبی تبدیل شده و این واژه در اسلام بسیار مورد بحث و جدل قرار گرفته است.
پتر کاسیگ، امدادگر آمریکایی و یکی از قربانیان گروه دولت اسلامی که گردن زده شد

پتر کاسیگ، امدادگر آمریکایی و یکی از قربانیان گروه دولت اسلامی که گردن زده شد

تکفیر از کلمهٔ عربی کفر مشتق شده و در اتهام تکفیر، شخصِ تکفیری، دیگر مسلمانان را به ناخالص بودن و انحراف از راه اسلام متهم می‌کند و مجازات آن مرگ است.

دانشگاه الازهر در قاهره که به عنوان مهم‌ترین مرکز اسلامی اهل سنت شناخته می‌شود تکفیر را رد می‌کند. در تاریخ هزار ساله دانشگاه الازهر تکفیر کاربردی نداشته است. این مرکز علمی و دینی اسلامی در سال گذشته از تکفیری و مرتد شناختن گروه دولت اسلامی خود داری کرد و اعلام نمود که افراد معتقد و مومن حتی در صورت ارتکاب هر گونه گناهی نباید مرتد و تکفیری اعلام شوند.

تارنمای اشپیگل در ادامه اشاره می‌کند که تکفیر در عربستان سعودی کاربرد دارد و از این لحاظ این موضوع به دکترین گروه دولت اسلامی هم شبیه است. برای گروه دولت اسلامی تکفیر حتی قلب ایدئولوژی آن به حساب می‌آید و شیعه مهم‌ترین دشمن است.

حطاب رهبر القاعده را هم کافر و مرتد اعلام کرد

ابو جعفر حطاب قاضی عالی دادگاه شرع و رهبر “هیات شرع” گروه دولت اسلامی به صورت رسمی، ایمن الظواهری رهبر القاعده را هم تکفیر کرد. حطاب مغز متفکر و صحنه‌گردان هیات شرع به حساب می‌آمد. این هیات مخالفین گروه دولت اسلامی از جمله “جبهه نصرت” ، دیگر گروه اسلام‌گرا در سوریه که با شبکه القاعده هم‌پیمان است را کافر و مرتد اعلام کرده بود.

قاضی ارشد دولت اسلامی به صورت اغراق آمیز اعلام کرده بود کسی که کافر را مرتد اعلام نکند خود کافر است. وی ایمن الظواهری، رئیس گروه تروریستی القاعده را به این دلیل مرتد اعلام کرد‌ ، چرا که به گفته حطاب وی شیعیان را به اندازه کافی دشمن تلقی نمی‌کند. اما او با احکام اغراق آمیز خود سرانجام خشم سران گروه دولت اسلامی را هم برانگیخت.

بیشتر بخوانید: رقابت شدید تروریست‌های “دولت اسلامی” و “القاعده”

تارنمای روزنامه “المونیتور” هم می‌نویسد دستگیری حطاب قاضی القضات گروه دولت اسلامی و همفکران او را در چند هفته اخیر بوده است. هنوز مشخص نیست که چه سرنوشتی در انتظار دیگر دستگیر شدگان است.