اخبار

رادیوفردا: شرکت‌های فناوری که با بودجه دولتی آمریکا اداره می‌شوند می‌گویند که در هفته‌های اخیر استفاده کاربران ایرانی از نرم‌افزارهای دور زدن محدودیت اینترنتی افزایش یافته است.

به گزارش روزنامه فایننشال تایمز، شرکت وی‌پی‌ان‌ساز سایفون خبر داده که طی ماه ژانویه استفاده کاربران ایران از وی‌پی‌ان این شرکت ۲۵ درصد افزایش یافته و استفاده ماهانه از برنامه وی‌پی‌ان این شرکت در ایران اکنون «به حدود ۳ میلیون کاربر» رسیده است.

سایفون یک شرکت کانادایی فعال در حوزه فناوری است که از بودجه دولت آمریکا و مجوز وزارت خزانه‌داری ایالات متحده برخوردار است.

استفاده از وی‌پی‌ان روشی است که مردم ایران از انواع رایگان و پولی آن برای دور زدن فیلترینگ استفاده می‌کنند و به‌ویژه در سال‌های اخیر در میان مردم ایران به‌شدت باب شده است.

علاوه بر محدودیت دسترسی به شبکه‌های مهم اجتماعی مانند توئیتر، یوتیوب، فیس‌بوک و تلگرام، در جریان اعتراض‌های آبان ۹۸، حکومت ایران اقدام به قطع اینترنت برای روزهای متوالی کرد.

یک مقام وزارت امور خارجه آمریکا به فایننشال تایمز، روزنامه مستقر در لندن، گفته است که از زمان اعتراضات در ایران در سال ۲۰۱۸، واشینگتن تلاش کرده بود تا برای ایرانیان گزینه‌های بیشتری در مورد چگونگی برقراری ارتباط با یکدیگر و جهان خارج فراهم کند.

اقدامات مورد حمایت ایالات متحده شامل ارائه برنامه‌ها، سرورها و سایر فناوری‌ها برای کمک به کاربران در برقراری ارتباط، بازدید از وب‌سایت‌های ممنوع‌شده از سوی جمهوری اسلامی، و نصب نرم‌افزارهای ضد ردیابی است.

مقام‌های حکومت ایران علاوه بر فلیترینگ گسترده، تلاش کرده‌اند که بازار فروش وی‌پی‌ان را هم در اختیار بگیرند.

معاون وزیر ارتباطات ایران روز شنبه، ۱۱ آبان، از اجرای طرحی برای دسترسی به اینترنت بدون فیلتر با استفاده از «وی‌پی‌ان قانونی» برای «اقشار مختلف جامعه» خبر داد.

فیلترینگ گسترده و تلاش کاربران برای استفاده از فضای شبکه‌های اجتماعی بستری برای گسترش فعالیت‌ شرکت‌های فناوری در خارج از ایران نیز فراهم کرده است.

یک مقام وزارت خارجه آمریکا با اشاره به فعالیت همین شرکت‌ها به فایننشال‌تایمز گفته است که این وزارتخانه با این شرکت‌ها برای «کمک به جریان آزاد اطلاعات» و «فراهم کردن ابزار‌های دور زدن» فیلترینگ که به گفته ‌او به اطلاع‌رسانی درباره اعتراض‌ها در ایران کمک می‌کند، همکاری می‌کنند.

پیش از این برایان هوک، نماینده ویژه وزارت خارجه آمریکا در امور ایران با حمایت از دسترسی مردم ایران به اینترنت آزاد، گفته بود جمهوری اسلامی «یک حکومت عمیقا ریاکار» است، چرا که دسترسی مردم را به اینترنت قطع می‌کند، ولی در همین حال خود از همه شبکه‌های اجتماعی استفاده می‌کند.

به نوشته روزنامه فایننشال‌تایمز، وزارت خزانه‌داری ایالات متحده، علی‌رغم تحریم‌های شدید دولت ترامپ علیه ایران در بسیاری از حوزه‌ها، ارائه این‌گونه نرم‌افزارها و خدمات را برای ایرانیان از تحریم معاف کرده است.

دولت ترامپ همچنین کار بر روی یک طرح زمان دولت باراک اوباما برای ارائه اینترنت امن و رایگان در کشورهایی از جمله ایران را ادامه داده است.

۲۶ آبان امسال، در پی قطع شدن اینترنت در ایران، ریچاد گرنل، سفیر آمریکا در ایران در توئیتی که مورد توجه بسیاری از کاربران قرار گرفت، نوشت توانایی فنی برقراری «اینترنت بدون سانسور و کنترل دولتی» برای مردم ایران را داریم.

به نوشته فایننشال تایمز، امسال دولت ایالات متحده حداقل ۶۵٫۵ میلیون دلار برای «برنامه آزادی اینترنت» هزینه خواهد کرد، که نسبت به پایان دوره اوباما ۳۰ درصد افزایش نشان می‌دهد.

خرداد سال ۹۰ رسانه‌های آمریکا گزارش دادند که دولت اوباما قصد داشت در قالب یک طرح که «اینترنت چمدانی» نام گرفت، با دور زدن سانسور در کشورهایی که اقدام به فلیترینگ اینترنت می‌کنند، به کاربران اجازه وصل شدن به شبکه‌های بی‌سیم مستقل را بدهد.

این طرح که با واکنش تند مقام‌های حکومت ایران مواجه شد، به نتیجه نرسید.

رادیوفردا: حساب توئیتری سایت «انتخاب» روز دوشنبه ۲۳ دی خبر داد که این سایت با «فشار» علی شمخانی، دبیر شورای عالی امنیت ملی ایران، و دستور هیات نظارت بر مطبوعات توقیف شده است.

این وب‌سایت روز یکشنبه در کانال تلگرامی‌اش خبری درباره احتمال استفعای علی شمخانی منتشر کرد و نوشت: «برخي از نزديكان دبير شورای عالی امنيت ملی به وی پيشنهاد كرده‌اند كه به بهانه سقوط هواپيما اوكراينی استعفا دهد».

در خبر این سایت آمده بود که شمخانی در زمینه ممنوعیت اعلام پرواز هواپیماهای مسافربری و پنهان‌کاری درباره سقوط هواپیما «مقصر» بوده است.

انتشار این خبر با واکنش سریع شورای عالی امنیت ملی ایران مواجه شد و شامگاه یک‌شنبه، «یک منبع در دبیرخانه شورای عالی امنیت ملی»، با تکذیب این خبر، انتشار خبر استعفای شمخانی را «تکمیل طرح ترامپ» دانست.

این منبع تاکید کرده بود که حواشی پرونده سقوط هواپیما «هیچ‌گونه ارتباطی به حوزه وظایف دبیرخانه شورای عالی امنیت ملی ندارد که در اجرای آن قصوری شده باشد».

سایت انتخاب که سابقه فعالیت آن به سال ۱۳۸۳ باز می‌گردد، در حدفاصل سال‌های ۸۸ تا ۹۰ هم توقیف شده بود.

حساب توئیتری سایت انتخاب با انتقاد از توقیف این سایت نوشته است: «در دولت روحانی، پيشنهاد استعفا به اعليحضرت شمخانی نيز نمی‌توان داد».

رادیوفردا: روز دوشنبه، ۱۶ دی‌ماه، فاش شد که وزارت اطلاعات ایران، روزنامه‌نگاران شاغل در شبکه تلویزیونی «ایران اینترنشنال» را تهدید به ربودن و بردن به ایران کرده است. این وزارتخانه همچنین به خانواده‌های آنها در ایران فشار آورده است تا بستگان خود را به ترک این شبکه ترغیب کنند.

یک روزنامه‌نگار «ایران اینترنشنال» به رادیوفردا گفت: «از حدود یک ماه پیش، پس از ناآرامی‌ها در ایران و پوشش گسترده ما از آن رویداد، آنها شروع به تماس با چند روزنامه‌نگار معروف، بیشتر از مجریان اصلی ما، کردند. بارها به آنها زنگ زدند و تهدید کردند که اگر دست از کار در این شبکه نکشند در خیابان‌های لندن آنها را خواهند ربود.»

او افزود: «با برخی از خانواده‌ها در ایران نیز تماس گرفته و آنها را احضار کرده‌اند، بعد خود آنها را تهدید امنیتی کرده و دستور داده‌اند که روزنامه‌نگاران را ترغیب کنند از فعالیت خود برای ایران اینترنشنال دست بردارند.»

«ایران اینترنشنال» یک شبکه تلویزیونی خصوصی مستقر در لندن است که ۲۴ ساعته از طریق ماهواره برای ایران برنامه پخش می‌کند.

صادق صبا، سردبیر ارشد این کانال خبری فارسی‌زبان به روزنامه «دیلی اکسپرس» بریتانیا گفت: «ده‌ها روزنامه‌نگار، با اضطراب زیاد از تهدید و ارعاب خود خبر داده‌اند.»

آقای صبا گفت که در یک مورد، پس از احضار خانواده یکی از روزنامه‌نگاران توسط وزارت اطلاعات، به آنها گفته شده که مأموران آدرس آن خانم روزنامه‌نگار را می‌دانند و می‌توانند او را با زور از لندن به تهران ببرند.

تام تاگندات، نماینده حزب محافظه‌کار و رئیس پیشین کمیته امور خارجه بریتانیا، روز یک‌شنبه از وزارت امور خارجه خواست تا حمید بعیدی‌نژاد، سفیر ایران در لندن، را در ارتباط با آزار و اذیت روزنامه‌نگاران مقیم انگلستان که برخی از آنها تبعه انگلیس هم هستند، احضار کند.

بعیدی‌نژاد در چندین توئیت به زبان فارسی در ماه نوامبر، در مورد روزنامه‌نگاران ایرانی مشغول کار در کانال‌های تلویزیونی فارسی‌زبان مستقر در لندن مانند بی‌بی‌سی فارسی و ایران اینترنشنال اظهاراتی جنجالی داشت و ادعا کرد که آنها «مزدور سرویس‌های اطلاعاتی خارجی» هستند.

به نوشته دیلی اکسپرس، آقای تاگندات گفته است که سفیر ایران فقط یک عضو سیاسی مزدبگیر یک کشور دیکتاتوری و به دنبال تلاش برای دخالت در آزادی مطبوعات در اینجا است، که این فراتر از اختیارات هر سفارتخانه است. وی باید از سوی وزارت امور خارجه با فوریت احضار شود.

به نوشته این روزنامه بریتانیایی، سخنگوی وزارت امور خارجه و مشترک‌المنافع گفت که این گونه تهدیدها بسیار نگران‌کننده است و «بریتانیا متعهد است تا اطمینان حاصل کند که روزنامه‌نگاران قادر به انجام کارهای خود بدون ترس از مجازات باشند».

روزنامه‌نگاران ایرانی که برای رسانه‌های فارسی‌زبان در خارج از کشور مانند ایران اینترنشنال، رادیوفردا، صدای آمریکا و بی‌بی‌سی فارسی کار می‌کنند، در آبان‌ماه امسال به خاطر گزارش ناآرامی‌ها در ایران حتی تحت فشارهایی بیشتر از گذشته قرار گرفتند.

در بیانیه‌ای در تاریخ ۲۶ نوامبر، گزارشگران بدون مرز، فشار و تهدیدات نیروهای امنیتی ایران علیه خانواده‌های روزنامه‌نگاران ایرانی شاغل در خارج از کشور را محکوم کرد.

گزارشگران بدون مرز، می‌گوید حمید بعیدی‌نژاد عامل انتقال تهدیدها از طرف سازمان‌های اطلاعاتی ایران علیه روزنامه‌نگاران ایرانی مستقر در خارج از کشور، به‌ویژه در بریتانیا و علیه خانواده‌های آنها در ایران شده و این امر را مایه تأسف دانسته است.

خبرگزاری میزان، وابسته به قوه قضائیه ایران، روز پنجم آذر امسال گزارش داد که برخی از کارمندان «کلیدی و موثر» شبکه تلویزیونی ایران اینترنشنال «با محدودیت‌های قضایی و حقوقی در مورد اموال خود مواجه شده‌اند».

این اقدام قوه قضائیه جمهوری اسلامی در پی اعتراضات گسترده‌ای بود که در پی افزایش قیمت بنزین در ایران به راه افتاد.

مرداد سال ۱۳۹۶ نیز قوه قضائیه ایران بیش از ۱۵۰ نفر را که در بخش فارسی بی‌بی‌سی به فعالیت مشغول بودند یا پیشتر در این رسانه فعالیت می‌کردند ممنوع‌المعامله کرد.

در ماه‌های اخیر شماری از روزنامه‌نگاران رادیوفردا نیز توسط قوه قضائیه جمهوری اسلامی ممنوع‌المعامله شده‌اند.

دویچه‌وله: با یک دستور امنیتی، از ساعت ۶:۳۰ صبح چهارشنبه چهارم دی دسترسی به اینترنت موبایل در چند استان‌ ایران محدود شده است. دلیل امر را ترافیک بین‌الملل ذکر کرده‌اند اما نت بلاکس می‌گوید این یک “اختلال هدفمند” است.

از ساعت ۶:۳۰ دقیقه صبح چهارشنبه چهارم دی، اینترنت خطوط تلفن همراه در چند استان قطع شد. خبرگزاری ایلنا به نقل از یک “منبع آگاه در وزارت ارتباطات و فناوری اطلاعات” نوشت علت امر ترافیک بین‌المللی است و مسئله شامل ترافیک داخلی نمی‌شود. این منبع خبر داد که قطع تلفن همراه در استان‌های البرز، کردستان، زنجان و فارس به دستور مراجع امنیتی صورت گرفته است.

نت بلاکس، شبکه رصد امنیت سایبری و حکومتی اینترنت با تایید اختلال در ارتباطات تلفن‌همراه در ایران اعلام کرده که شواهد موجود، بیانگر یک اختلال هدفمند است، نه یک مسئله بین‌المللی. احتمال داده می‌شود که محدودیت کنونی، با اعتراضات برنامه‌ریزی شده برای مراسم چهلم جان‌باختگان اعتراضات آبان مرتبط باشد.

دویچه وله را در تلگرام دنبال کنید

اطلاعات نت بلاکس نشان‌دهنده افت چشمگیر سرعت ارتباطات اینترنتی در خطوط شبکه تلفن همراه “رایتل” در فاصله ساعت شش و نیم تا هشت صبح (به وقت محلی) است. برخی کاربران نیز گفته‌اند که خطوط تلفن ثابت نیز در برخی مناطق از کار افتاده‌اند.

Confirmed: Evidence of mobile internet disruption in parts of #Iran beginning ~6:30 a.m. (03:00 UTC); real-time network data show two distinct drops in connectivity this morning amid reports of regional outages; incident ongoing #Internet4Iran

https://t.co/BNTPP9wEyt pic.twitter.com/1l1ZkLnQKJ

— NetBlocks.org (@netblocks) December 25, 2019

در گزارش نت بلاکس آمده که روز ۱۹ دسامبر هم ایران جزء چند کشوری بود که با اختلال در شبکه بین‌المللی ارتباطات اینترنتی روبروشد؛ اختلالی که دسترسی به خدمات گوگل را به شدت ضعیف کرد و نگرانی از مسدود شدن عمدی را برانگیخت.

در ماه نوامبر و با اوج‌گیری اعتراضات سراسری در ایران، اینترنت برای پنج روز قطع شد و دسترسی به آن حدود پنج درصد بود.

کاربران توییتر در ایران از قطع اینترنت موبایل همراه اول در کرج، محمدشهر، ملارد، فردیس و شهرک آتمسفر خبر داده‌اند. روزنامه شرق نیز در توییتی نوشت: اینترنت موبایل در پنج استان به دستور نهادهای امنیتی قطع شده و احتمال دارد شمار استان‌های بی‌اینترنت بیشتر هم بشود.

افت سرعت اینترنت و محدودیت اتصال به شبکه‌های اجتماعی و وبسایت‌ها در روز خاکسپاری نورعلی تابنده، قطب دراویش گنابادی و یک روز قبل از فرارسیدن چهلم جان باختگان اعتراضات آبان روی می‌دهد. مردم تهران، روز سه‌شنبه نیز شاهد جابجایی نیروهای امنیتی و خودروهای ویژه “ضد شورش” در مسیرهای مرکزی پایتخت بودند.

پنجشنبه پنجم دی، چهلم کسانی است که در جریان تظاهرات آبان کشته شدند. پدر و مادر پویا بختیاری، جوان ۲۷ ساله‌ای که ۲۵ آبان در مهرشهر کرج با شلیک گلوله به سرش جان باخت، از مردم خواسته بودند در گورستان “بهشت سکینه” در غرب کرج گرد بیایند. اعضای این خانواده پس از آن که خواست ماموران امنیتی برای لغو مراسم را قبول نکردند، دستگیر شده‌اند.

شهروندی در توییتر نوشته است: «قطع شدن اینترنت نشانه قدرت مردم است.»

انتخاب: ایلنا نوشت: اینترنت همراه در شیراز نیز با مشکل مواجه شده و سرویس‌دهی به شهروندان در شبکه‌های همراه اول و ایرانسل مختل شده است و کاربران به سختی می توانند به سایت و شبکه های اجتماعی نظیر واتساپ و اینستاگرام دسترسی پیدا کنند

قطع اینترنت خانگی در شیراز/ اختلال در سرویس دهی شبکه‌های همراه اول و ایرانسلبرخی کاربران اینترنت خانگی از نقاط مختلف شیراز با دفتر خبرگزاری ایلنا در شیراز ، از قطع اینترنت های خود خبر دادند.

برپایه این گزارش از صبح امروز – چهارشنبه -4 دی ماه – بیشتر شرکت‌های ارائه دهنده اینترنت با مشکل مواجه شده و برخی نیز قطع شدند.

پیگیری‌ها‌ی ایلنا حاکی است، اینترنت همراه در شیراز نیز با مشکل مواجه شده و سرویس‌دهی به شهروندان در شبکه‌های همراه اول و ایرانسل مختل شده است و کاربران به سختی می توانند به سایت و شبکه های اجتماعی نظیر واتساپ و اینستاگرام دسترسی پیدا کنند

ایران وایر: اگرچه سانه‌های خبری در داخل کشور از همان ساعات اولیه گرانی بنزین در آبان ۱۳۹۸، تهدید و مجبور به سکوت و عدم انتشار مطالب انتقادی و پوشش اعتراضات مردمی شدند. اما حالا و چند هفته پس از این اعتراضات، کشته شدن و بازداشت بسیاری از شهروندان، فیلم مستندی روز چهارشنبه ۲۷ آذر ماه از تلویزیون اینترنتی «آوانت» پخش شد که حاوی حرف‌های تند ساکنان «شهرک کوره ماهشهر» از برخورد حکومت با مردم است.

«حامد هادیان»، روزنامه‌نگار و سازنده این مستند شش دقیقه‌ای به نام «حقیقت ماهشهر» است که در برنامه «شهرآرا» از تلویزیون آوانت در غروب ۲۷ آذر ماه پخش شد و واکنش‌هایی را به دنبال داشت؛ از جمله این که هادیان کیست و پخش این فیلم در این شرایط با چه هدفی انجام شده است؟

در اوضاعی که هر خبرنگاری برای اظهارنظر ساده‌اش درباره اعتراضات بازداشت و تهدید می‌شود، هیچ رسانه مستقلی قادر به تهیه گزارش از این جریان نبوده است و هم‌چنان آمار کشته شدگان و افراد بازداشت شده از تریبون‌های رسمی اعلام نمی‌شود، یک مستندساز با تیم‌ خود به شهرک کوره ماهشهر، جایی که براساس گزارش‌ها، بیشترین تلفات را در اعتراضات آبان داده است، رفته‌اند و حرف‌های معترضان را ضبط کرده‌اند؛ فیلمی که پس از پخش آن، بسیاری از کاربران «ارزشی» در توییتر به تحسین آن پرداخته‌اند.

با این حال، این فیلم در ابتدای روایتش از اعتراضات، عامل خرابی‌های شهر را بخشی از مردم معترضی عنوان می‌کند که «مسلح» بوده‌اند.

روایت‌گر روی تصاویری از شهر و خرابی‌های ایجاد شده می‌گوید: «با شروع اعتراضات در آبان ماه، ماهشهر هم به ریخت. به روایت رسمی مسوولان، عده‌ای از معترضان مسلح سه روز جاده اصلی و ترانزیتی منطقه را بستند که نیروهای امنیتی و انتظامی مجبور شدند راه را به زور بازکنند.»

منبع روایت‌گر در این داده اطلاعاتی، «روایت رسمی مسوولان» عنوان شده است.

در ادامه، روایت‌گر می‌گوید: «اما این همه ماجرا نبود و مردم حرف‌های دیگر هم دارند. مردم و بزرگان شهر از تبعیض و فقر می‌گویند. از بی‌تدبیری مسوولان شهر در نحوه واکنش‌شان به اعتراضات بدجوری شاکی هستند. دل‌های زیادی شکسته است.»

در این مستند با هیچ مسوولی از شهر که به گفته روایت‌گر، با بی‌تدبیری باعث گسترده‌تر شدن اعتراضات شده‌اند، مصاحبه‌ای نشده است. هم‌چنین به طور مشخص گفته نمی‌شود که دقیقا منظور از «بی‌تدبیری مسوولان شهر» چیست.

در ادامه این فیلم، چندین شهروند مرد جلوی دوربین حامد هادیان ظاهر می‌شوند و حرف‌هایی می‌زنند که با مانفیفست اولیه مستند چندان هماهنگ نیست.

در واقع، از این‌جا به بعد این فیلم به بلندگوی مردمان خسته دل کوره تبدیل می‌شود؛ صداهایی که حق شنیدن‌شان از هیچ رسانه‌‌ای تاکنون وجود نداشته است.

از این نقطه به بعد، فیلم به دو تکه تبدیل می‌شود؛ فیلمی که مستندسازش تلاش دارد بگوید خرابی‌های شهرک کوره، حاصل اقدام مردم معترض دارای اسلحه بوده است اما مصاحبه‌کنندگانش آن را نقض می‌کنند.

یکی از این شهروندان با نقد حرف‌های مسوولان درباره معترضان می‌گوید: ««آشوب‌گر کجا بوده؟ کجا آشوب‌گر شهر بود؟ کجای شهر را خراب کردند؟ کجای اموال دولت را خراب کردند؟ اگر جایی باشد، شیشه‌ای شکسته باشد، من مسوولیتش را گردن می‌گیرم.»

یکی دیگر می‌گوید: «مگه ما چی هستیم که برایمان تانک بیاورند؟ ما اگه پول داشتیم که اسلحه بخریم، خب می‌رفتیم نان می‌خریدیم.»

دیگری می‌گوید: «مردم فقط منتظر یک جرقه بودند؛ مشکل‌شان بنزین نبود، خسته شده بودند. به این‌جاشون رسیدند.»

شهروند دیگری توضیح می‌دهد: «یک آدم‌هایی آمدند این‌جا، محیط شهر را نمی‌شناسند. وارد کوره‌ها شدند. تن به تن شدند!»

دیگری به اعتراض می‌گوید: «موقع انتخابات که می‌شود، می‌آیند این‌جا فیلم می‌گیرند. خودت بیا این‌جا فیلم بگیر. مردم شهرک می‌شوند شهیدپرور. مردم شهرک می‌شوند آدم‌های خوب. معتمد. همه چی خوب. انتخابات که تمام شد، همه به درد نمی‌خورند. خب چرا؟»

یک شهروند دیگر می‌گوید: «بابا آشوب‌گر چیه؟ داعشی چیه؟ بابا این‌ها نون شب ندارند.»

اما سوال این است که حامد هادیان، سازنده این فیلم که به راحتی توانسته در این روزهای ملتهب با دوربین و تیمی حرفه‌ای به دل مردم برود و با آن‌ها مصاحبه کند، چه کسی است؟

هادیان در توییترش خود را «خبرنگار بدون مرز» و «یکی از مریدان خاص حضرت عباس» معرفی کرده است. عکس اصلی توییتر او نیز در قابی همراه با چند نظامی اسلحه به دست دیده می‌شود. او یکی از نویسندگان اصلی سایت رسمی آیت‌الله «علی خامنه‌ای»، رهبر ایران است؛ خبرنگاری که با حمایت رسمی نهاد قدرت، امکان ساخت مستندی در بحبوحه سانسور رسانه‌‌ها را داشته است تا درحالی که فرصت حرف زدن به مردم را می‌دهد، در نهایت بگوید خرابی اعتراضات و مقصران اصلی آن، بخشی از همین مردمی بودند که تصادفا اسلحه حمل می‌کردند.

این در حالی است که در همین شرایط سانسور و خفقان خبری، خبرنگارانی حتی قادر به هم‌رسانی صدا و نظر خودشان هم نیستند. «محمد مساعد»، روزنامه‌نگار مطرح حوزه اقتصادی فقط به خاطر توییتی در روزهای قطعی اینترنت، مدتی بازداشت شد و «مهدی محمودیان»، روزنامه‌نگار و فعال سیاسی را فقط به خاطر امضا بیانیه معروف به ۷۷ نفر، زندانی کردند. در این بیانیه، ۷۷ نفر به رفتار خشن حکومت با مردم در اعتراضات سراسری آبان ۱۳۹۸ اعتراض کرده بودند.

پس از پخش مستند ماهشهر، شهروندی با نام کاربری «میرزا بنویس» در توییتر خود نوشت: «تنها تفاوت اون مستند درباره ماهشهر با سایر روایت‌های حکومتی اینه که سناریو این یکی رو امثال حسینی بای و علی رضوانی ننوشتند. حامد هادیان عریضه نویس سایت خامنه‌ای نوشته که کمی باهوش‌تر است. حداقل انتظارم برآورده شد!»

شهروند دیگری در توییترش نوشته است: «هیچی دیگه، مستند #حامد_هادیان رو دیدم، اومدم بگم اگه چهار روز دیگه خود روحانی و خامنه‌ای هم اومدن قاتلین مردم رو نقد کردند، تعجب نکنید. از هرگونه سیاستی دارند استفاده می‌کنند و انقدر همه چیو چند قطبی کردند که همه گیج بشند، ندونند کی به کیه، چی به چیه !!!»

تلویزیون اینترنتی آوانت با نام کامل «آوا و نمایی‌ تازه» که پخش‌کننده این مستند است، از زمستان ۱۳۹۶ فعالیت خود را شروع و خود را «آوانگارد و پیش‌رو» معرفی ‌کرده است که محتوای چندرسانه‌ای در قالب‌های گزارش، گفت‌وگو و مستند در اختیار مخاطبانش قرار می‌دهد. مستندهای این رسانه از سوی برنامه «آپارات» هم پخش می‌شوند.

رادیوفردا: بنا به گزارش‌های دریافتی، اینترنت در ایران از ساعتی پیش در برخی مناطق دچار اختلال و قطعی شده است.

بنا به این گزارش‌ها، از صبح پنج‌شنبه، ۲۸ آذر، علاوه‌بر تهران، در اصفهان، شمال ایران و برخی مناطق مرکزی نیز سرویس‌های اینترنتی داخلی و خارجی به‌صورت نامنظم دچار قطعی شده‌اند.

برخی کاربران در تماس با شرکت‌های ارائه‌دهنده اینترنت با پیام ضبط‌شده مبنی بر این‌که ««اختلال سراسری است و زمان رفع اختلال اعلام نشده» مواجه شده‌اند.

از قطعی یا اختلال در سایر نقاط هنوز گزارشی به رادیو فردا نرسیده است.

وب‌سایت امنیت سایبری «نت‌بلاکس» نیز تأیید می‌کند که از ساعت ۱۱ بامداد امروز به وقت ایران چندین ارائه‌دهنده خدمات تلفن ثابت و تلفن همراه در ایران دچار اختلال شده‌اند و این اختلال‌ها همچنان ادامه دارد.

نت‌بلاکس می‌نویسد که داده‌های شبکه، سطح اتصال ملی ایران را زیر ۵۰٪ نشان می‌دهند و این اختلال همزمان است با قطع سرویس‌های یوتیوب و گوگل در چندین کشور در صبح پنجشنبه. نت‌بلاکس اضافه می‌کند: «اگر چه ارتباط یا عدم ارتباط بین این رخدادها هنوز تأیید نشده است.»

در این خصوص بامداد امروز خبرگزاری ایلنا نوشت که «اینترنت تلفن‌های همراه با مشکل روبه‌رو شده است، علاوه بر این اختلال، تقریباً تمام فیلترشکن‌های نیز غیرفعال شده‌اند.»

در این مورد نائب رئیس هیئت مدیره شرکت ارتباطات زیرساخت امروز پنج‌شنبه به این خبرگزاری گفت که این مشکل مربوط به مسیر فیبر از اروپا است.

سجاد بنابی با بیان اینکه قطعی ارتباطات در دو نقطه؛ یکی قبل از بخارست و دیگری قبل از مونیخ روی مسیر فیبر تأمین‌کنندگان ارتباطات اتفاق افتاده است، گفت: «در حال حاضر در حال جابه‌جایی اینترنت کابران به مسیرهای سالم باقی مانده غرب و جنوب هستیم.»

او در توئیتی نیز توضیح داده است که این قطعی ارتباط، سرویس‌دهندگان بزرگ بین‌المللی نظیر گوگل را تحت تأثیر قرار داده است.

بنابی دربارهٔ زمان رفع این اختلال مطلبی عنوان نکرده است.

اواخر آبان‌ماه سال جاری، در پی اعتراضات خیابانی گسترده در بیش از ۲۰۰ شهر ایران، دسترسی عمومی به اینترنت، دست‌کم به مدت پنج روز، قطع شد.

پس از آن یک نماینده مجلس گفت که با قطع دسترسی به شبکه جهانی اینترنت، روزانه ۲۵۰۰ میلیارد تومان به کسب و کارهای حوزه فناوری خسارت وارد شده است.

جمهوری اسلامی سال‌هاست که درصدد عملی کردن طرحی برای جدا کردن اینترنت داخلی (اینترانت) از اینترنت جهانی است و تا کنون نیز بخش‌هایی از این طرح را با عنوان «شبکه ملی اطلاعات» رونمایی کرده است.

مقامات جمهوری اسلامی هدف از این کار را استقلال و «تاب‌آوری» شبکه ملی اطلاعات در صورت قطع شدن اینترنت جهانی اعلام می‌کنند، اما منتقدان می‌گویند هدف این کار سیاسی است و برای ایجاد محدودیت ارتباطی از طریق قطع کامل اینترنت جهانی.

با این حال، برخی کارشناسان معتقدند توان فنی جمهوری اسلامی برای اجرایی کردن این پروژه به طور کامل در حدی نیست که بتواند در آینده‌ای نزدیک به این هدف نائل شود.

اختلال در گوگل و یوتیوب در چند کشور

نت‌بلاکس امروز همچنین نوشت که داده‌های شبکه، قطع دسترسی به جی‌میل، یوتیوب و سایر خدمات گوگل را در کشورهای مختلف طی امروز تأیید می‌کند.

نت‌بلاکس اضافه می‌کند که این اختلالات با یک خطای فنی یا مشکل دیگر در ارتباط با زیرساخت‌های گوگل یا اتصال بین مراکز داده منطقه‌ای ارتباط دارد و مرتبط با فیلترینگ سایت‌ها نیست.

بنا به این گزارش، صبح امروز کاربران در ترکیه، بلغارستان و اروپای شرقی برای اولین بار گزارش داده‌اند که دسترسی به چندین سرویس گوگل در برایشان دشوار بوده است. نب‌بلاکس می‌نویسد که فهرست کامل مناطقی که دچار این اختلالات شده‌اند هنوز در دست نیست و شرکت گوگل هم هنوز گزارشی در این مورد منتشر نکرده است.

رادیو فردا: همزمان با نشست شورای عالی فضای مجازی برای بررسی توسعه شبکه ملی اطلاعات، وزیر ارتباطات و فناوری اطلاعات ایران گفت که «اینترنت ملی یک دروغ بزرگ است».

بر اساس گزارش خبرگزاری ایرنا، در جلسه روز شنبه ۲۳ آذر شورای عالی فضای مجازی راه‌های توسعه و تقویت شبکه ملی اطلاعات بررسی شد.

بر اساس این گزارش، در این جلسه تصمیم گرفته شد که شبکه ملی اطلاعات «به نحوی گسترش یابد که اقتصاد دیجیتال در کشور به صورت تاب آور توسعه یابد و در این رابطه موانع کسب و کار بخش خصوصی به نحوی برطرف شود که توسعه شبکه ملی اطلاعات عمدتا توسط این بخش انجام گیرد».

درباره مصوبات این جلسه گزارش دیگری منتشر نشده است.

جمهوری اسلامی سال‌هاست که طرحی برای جدا کردن اینترنت مورد استفاده کاربران داخلی از شبکه جهانی وب در دستور کار قرار داده و بخش‌هایی از این طرح با عنوان «شبکه ملی اطلاعات» رونمایی شده است.

در همین حال حسن روحانی، رئیس‌جمهوری ایران، روز یکشنبه ۱۷ آذر، گفته بود که شبکه ملی اطلاعات به قدری تقویت خواهد شد که «مردم برای رفع نیازمندی‌های خود نیازی به خارج نداشته باشند».

این سخنان بازتاب زیادی در شبکه‌های اجتماعی داشت. ساعاتی پس از این واکنش‌ها، علیرضا معزی، معاون ارتباطات دفتر رئیس‌جمهوری در صفحه توئیتر خود نوشت: «صحبت از توسعه‌ شبکه‌ ملی اطلاعات و استقلال در فضای مجازی، هرگز و هرگز به معنای قطع اینترنت و زیستن در عصر حجر نیست؛ این دو مکمل یکدیگرند.»

در همین حال محمد جواد آذری جهرمی، وزیر ارتباطات و فناوری اطلاعات ایران، روز شنبه گفت: «قطعی اینترنت مانند قطع کردن هوا است و نباید در گفتن آن لکنت زبان داشت.»

وی اضافه کرد: «اینترنت ملی یک دروغ بزرگ است، دروغی که بسیار تکرار شده و راه درازی داریم برای این که این تفکر را تصحیح کنیم.»

سخنان آقای آذری جهرمی در حالی بیان شده که مقام‌های جمهوری اسلامی در جریان سرکوب اعتراض‌های هفته آخر آبان امسال، ارتباط اینترنتی ایران با جهان خارج را تقریبا قطع کردند و سطح دسترسی آن تنها «پنج» تا «هشت» درصد بود.

وزارتخانه زیر نظر آذری جهرمی به عنوان متولی اینترنت در ایران، نیز متهم اصلی در قطع ارتباطات اینترنتی در جریان اعتراض‌های هفته آخر آبان امسال معرفی شده است. آمریکا به همین دلیل، او را در فهرست تحریم‌های خود قرار داده است.

بی‌بی‌سی: گزارشگران بدون مرز می گوید سفیر ایران در بریتانیا با استفاده از مصونیت دیپلماتیک خود روزنامه نگاران را تهدید کرده است

سازمان گزارشگران بدون مرز تهدید و فشار بر روزنامه نگاران بخش‌های فارسی زبان رسانه‌های جهانی و روزنامه‌نگاران مستقل در خارج از ایران و خانواده‌های‌ آنها را محکوم کرده است. این سازمان همچنین با اشاره به اینکه حمید بعیدی نژاد، سفیر ایران در لندن “تهدید‌های نهادهای امنیتی را علیه روزنامه‌نگاران تکرار می‌کند” او را “سفیر تهدید” نامید و از دولت بریتانیا خواسته است که به این اقدمات او رسیدگی کند.

اطلاعیه روز سه شنبه (۲۶ نوامبر) گزارشگران بدون مرز به خصوص به تهدید کارکنان و خانواده های رسانه هایی نظیر بی بی سی فارسی، رادیو فردا و صدای آمریکا و نیز نقش سفیر ایران در لندن در این عرصه اشاره می کند.

گزارش‌گران بدون مرز درباره آقای بعیدی نژاد گفته است: “تهدید شهروندان و به ویژه روزنامه‌نگاران و رسانه‌های یک کشور از وظایف و ماموریت سفیر نیست.”

این بیانیه می افزاید: “ما از مقامات کشور انگلستان می خواهیم به این اقدام‌های تهدید کننده و خطرناک برای آزادی رسانه‌ها و روزنامه‌نگاران توجه کنند.”

روبروی سفارت ایران در لندن دیروز تظاهراتی علیه حکومت ایران برگزار شد. گزارش زنده‌ای برای تلویزیون داشتم که اینجا ببینید. سفیر ایران در لندن بلافاصله علیه خودم و گزارش توییت کرد که آن را هم اینجا می‌گذارم. قضاوت با شماhttps://t.co/tA5IxMwNLK pic.twitter.com/DLnnXUZtGq

— Ali Hamedani (@BBCHamedani) November 19, 2019

در تحولی دیگر، خبرگزاری میزان، وابسته به قوه قضائیه ایران، از ممنوع المعامله شدن شماری از کارکنان شبکه ایران اینترنشنال خبر داده است.

میزان روز سه شنبه به نقل از مرکز رسانه قوه قضاییه ایران نوشت: “محدودیت‌های قضایی و حقوقی در مورد اموال” برخی کارکنان شبکه خبری فارسی زبان ایران اینترنشنال که دفتر آن در لندن است، اعمال شده است.

در این خبر آمده است که بر اساس “رصد دقیق نهاد‌های امنیتی و اطلاعاتی” این رسانه تلاش‌هایی در جهت “برهم زدن امنیت کشور” و “اقداماتی با ماهیت براندازانه و تجزیه طلبانه” داشته و “بخشی از شبکه‌ای است که اقدامات آن منجر به تخریب اموال مردم شده است.”

قوه قضاییه ایران پیش از این در اقدامی مشابه بسیاری از کارکنان فعلی و سابق بخش فارسی بی‌بی‌سی و همچنین بعضی از کسانی که به طور آزاد با بی‌بی‌سی همکاری می کنند، را در ایران ممنوع المعامله کرده بود – اقدامی که به شکایت بی بی سی به سازمان ملل متحد منجر شد.

بیانیه اتحادیه روزنامه‌نگاران بریتانیا: در موج تازه اذیت خانواده‌های کارکنان بی‌بی‌سی فارسی و تازگی ایران‌اینترنشنال، از بعضی خانواده‌های کارکنان ایران‌اینترنشنال خواسته‌اند با عزیزانشان تماس بگیرند و آنها را تهدید کنند که اگراستعفا ندهند ممکن است ربوده شوند و به ایران برده شوند. https://t.co/UTtqDBod3d

— Kasra Naji (@BBCKasraNaji) November 26, 2019

از طرف دیگر، اتحادیه سراسری روزنامه نگاران بریتانیا (ان یو جی) اقدامات تازه مقامات ایرانی علیه رسانه های فارسی زبان در خارج را محکوم کرد. این اتحادیه روز دوشنبه در بیانیه‌ای اعلام کرد: “در موج تازه اذیت خانواده‌های کارکنان بی‌بی‌سی فارسی و به تازگی ایران‌اینترنشنال، از بعضی خانواده‌های کارکنان ایران اینترنشنال خواسته شده با عزیزانشان تماس بگیرند و آنها را تهدید کنند که اگراستعفا ندهند ممکن است ربوده شوند و به ایران برده شوند.”

میشل استانی‌استریت، دبیرکل اتحادیه سراسری روزنامه نگاران بریتانیا گفت: “یکبار دیگر شاهد این هستیم که دولت ایران از خانواده ها و نزدیکان روزنامه نگاران به عنوان سلاحی برای تهدید و ارعاب آنها استفاده کرده و از آنها خواسته کار خود را رها کنند.”

به تازگی فدراسیون جهانی روزنامه نگاران هم درباره سیر جدید تهدید و فشار ایران بر روزنامه‌نگاران ایرانی خارج کشور هشدار داده است.

حسین سلامی، فرمانده سپاه پاسداران، روز دوشنبه اعتراض‌های هفته گذشته در ایران را حاصل “یک سناریو کامل جهانی” دانست و گفت ایران “امروز در یک جنگ بزرگ جهانی” است.

سازمان عفو بین‌الملل برآورد کرده است که در اعتراضات اخیر دست کم ۱۴۳ نفر کشته، صدها نفر زخمی و هزاران نفر نیز بازداشت شده اند.

همشهری: ایران یکی از حساس‌ترین هفته‌های تاریخ اجتماعی و سیاسی خود را در دهه‌های گذشته پشت سر گذاشت؛ روزهایی پرحادثه که با افزایش قیمت بنزین شروع شد ولی دامنه آن به اعتراضات در شهرهای مختلف کوچک و بزرگ و به‌خصوص مناطق حاشیه شهرها کشیده شد.
به گزارش همشهری، حوادثی که با قطع کردن اینترنت از سوی شورای امنیت کشور به ریاست وزیر کشور با محدودیت‌های پوشش رسانه‌های اجتماعی و غیررسمی مواجه شد و در این بین تنها رسانه‌های رسمی مانند روزنامه‌ها بودند که مجال خبررسانی پیدا کردند. اما این مطبوعات چگونه اعتراضات مردم را پوشش دادند و تا چه حد توانستند کارکرد اصلی خود را اجرایی کنند و پل ارتباطی بین مردم و حاکمیت باشند و خواسته‌های معترضان را منعکس‌کنند. روزنامه همشهری در گزارشی با نگاهی به صفحه اول ۱۰روزنامه کشور (شنبه ۲۵آبان تا پنجشنبه ۳۰آبان) از طیف‌های مختلف اصلاح‌طلب، اصولگرا و دولتی به بررسی این موضوع پرداخته است. تحلیل محتوای صفحه اول تعدادی از مهم‌ترین روزنامه‌های کشور نشان می‌دهد هیچ کدام از این روزنامه‌ها در طول این هفته عکسی اختصاصی از اعتراضات مردمی نداشته‌اند و حتی یک روزنامه هم نبوده است که عکس یک خود را به موضوع اعتراضات (تجمع معترضان) اختصاص دهد و اگر روزنامه‌ها تصویری هم از حوادث اخیر منتشر کرده‌اند تنها مربوط به آتش زدن اتوبوس، بانک و… با محوریت «اغتشاش و آشوب» بوده است. همچنین هیچ خبرنگاری با حضور در مناطق تجمع معترضین در حاشیه تهران و یا شهرهای دیگر گزارش میدانی منتشر نکرده است.

علاوه‌بر اینها بررسی عملکرد ۱۰روزنامه کشور در طول یک هفته اخیر نشان می‌دهد تعداد انگشت‌شماری از روزنامه‌ها گزارش‌های تحلیلی، کارشناسی و به‌خصوص مردمی از اعتراضات در شهرهای مختلف منتشر کرده‌اند و صدای معترضان جای بسیار کمی را در روزنامه‌ها داشته و در عوض آن مسئولان دولتی و حاکمیتی نقشی پر رنگ از صفحه‌های اول و تیترهای اصلی مطبوعات را به‌خود اختصاص داده‌اند و در بهترین حالت روزنامه‌ها یا نقش روابط عمومی دولت و نهادهای دیگر را برعهده گرفته‌اند و یا اینکه خنثی عمل کرده‌اند.

بررسی فضای روزنامه‌ها در طول یک هفته گذشته بیانگر این نکته تلخ است که روزنامه‌ها با ممیزی روبه‌رو هستند و یا چنان درگیر خودسانسوری شده‌اند که چشم‌هایشان را روی مهم‌ترین تحولات بسته‌اند، اتفاقی که خیلی از اهالی مطبوعات و رسانه‌ها هم دل خوشی از آن ندارند و در گفت‌وگوهای داخلی (فضای رسانه) از آن شکایت دارند. مطبوعات که با ریزش گسترده مخاطبان در سال‌های گذشته به‌دلیل گسترش فعالیت شبکه‌های اجتماعی و کانال‌های تلویزیونی ماهواره‌ای و ممیزی‌های شدید روبه‌رو بوده‌اند در یکی از مهم‌ترین تحولات اجتماعی و سیاسی کشور در سال‌های گذشته نتوانستند حتی در زمان قطع بودن اینترنت هم نقش پررنگی در بیان صدای اعتراض مردم بازی کنند؛ نکته مهمی که نشان می‌دهد چرا مردم با مطبوعات و رسانه‌های رسمی قهر کرده‌اند و به آنها آنچنان که باید و شاید اعتماد ندارند. گزارش تحلیلی روزنامه همشهری از صفحه اول روزنامه‌ها را در ادامه می‌خوانید؛ البته باتوجه به نگاه حرفه‌ای همشهری به بررسی صفحات اول خود نپرداخته است ولی از نقد و بررسی صفحه ابتدایی خود از سوی رسانه‌های دیگر استقبال می کند.

اعتماد؛ دور از اعتراضات مردمی

روزنامه اعتماد هفته پر داستان و غصه کشور را خیلی آرام شروع کرد و البته به‌صورت کلی هم آرام ادامه داد. جالب است که این روزنامه اصلاح طلب که الیاس حضرتی، مدیرمسئول آن نماینده اصلاح طلبان در مجلس شورای اسلامی هم هست، در روز شنبه ۲۵آبان‌ماه و بعد از افزایش قیمت بنزین هیچ گزارش و خبری درخصوص افزایش قیمت بنزین در صفحه اول خود منتشر نکرد؛ آن هم در شرایطی که یادداشت اول روزنامه به قلم عباس عبدی درباره ممیزی در فضای فرهنگی بود. روزنامه اعتماد در طول هفته گذشته بیشتر تیترهای اول خود درخصوص اعتراضات مردمی را به پوشش واکنش‌های دولتی اختصاص داد و تنها چهار روز بعد از شروع حوادث (روز چهارشنبه) گزارشی تحلیلی در گفت‌وگو با کارشناسان با عنوان «جای اعتراض کجاست؟

نیاز مبرم به تحزب» منتشر کرد. این روزنامه همچنین در طول هفته در چند گفت‌وگو تلاش کرد تا از طرح افزایش بنزین و عملکرد دولت حسن روحانی حمایت کند که مهم‌ترین آنها گفت‌وگوهایی با سعید لیلاز و بهزاد نبوی با عنوان «همه مشکلات را به پای دولت روحانی نگذاریم» بودند. روزنامه اعتماد در طول هفته گذشته تنها یک عکس خود را به موضوع حوادث اخیر اختصاص داد آن هم با نگاه تخریب اموال عمومی (آتش زدن ماشین آتش‌نشانی، پمپ بنزین و…) و تیتر: «شهر سوزی راه و رسم کیست؟ ». علاوه بر این اعتماد دو گزارش در طول هفته درباره قطع اینترنت داشت که یکی از آنها را با تیتر اول: «فعلا در دسترس نیست…» منتشر کرد.

هفت صبح؛ تلاش برای پوشش مردم

روزنامه هفت صبح، اصلی‌ترین روزنامه‌ای است که اصولا نگاه ویژه‌ای به فضای مجازی و شبکه‌های اجتماعی دارد و از همین جهت قطع اینترنت برای این روزنامه در طول هفته گذشته از اهمیت بسیاری برخوردار بود و دو تیتر اول آنها به این موضوع اختصاص داشت: «سوراخ‌سنبه‌های اینترنت ملی» و «یک روز پاییزی بدون اینترنت». همچنین درخصوص موضوع بنزین هم این روزنامه اگرچه گزارش‌های تحلیلی نداشت ولی تلاش کرد از دیدگاه‌های مردم و اعتراضاتشان در موضوع افزایش قیمت بنزین حمایت کند و از واژه‌هایی مانند «اعتراضات مدنی» در صفحه اول خود استفاده کرد. روزنامه هفت صبح با نقد افزایش قیمت بنزین در سه روز تیترهای اثرگذاری را انتخاب کرد: «نه ممنون/ واکنش مردم به افزایش قیمت بنزین و یارانه‌های جدید» و «رابطه دستمزد و بنزین/ قدرت خرید مردم در چند کشور» این روزنامه همچنین بانگاهی تحلیلی به حوادث اخیر و مناطقی که شاهد بیشترین اعتراضات بود در گزارشی به بحث حاشیه نشینی و پیگیری ریشه‌های آن در حوادث اخیر پرداخت؛ تیتر این گزارش این بود: «مصایب مشترک این هفت شهر/ نکته‌هایی درباره نسیم شهر، بهارستان، فردیس، ملارد، قرچک، شهریار و رباط کریم». البته روزنامه هفت صبح هم در طول هفته هیچ عکس اختصاصی یا موضوعی درباره اعتراضات مردمی نداشت.

جوان؛ پوشش رسمی اتفاقات

روزنامه اصولگرای جوان معمولا نقدهای تندی را علیه دولت منتشر می‌کند اما این روزنامه هفته گذشته باتوجه به حمایت رهبر انقلاب ازتصمیم سران قوا در افزایش قیمت بنزین شمشیر را برای دولت از رو نبست و هیچ گزارش انتقادی درباره افزایش قیمت بنزین و تصمیم گرفته شده، منتشر نکرد. این روزنامه درخصوص اعتراضات مردمی در طول هفته اصلا گزارش تحلیلی و مردمی خاصی نداشت و تنها به پوشش جملات رسمی و واکنش‌های مسئولان (رئیس‌جمهور، رئیس قوه قضاییه و…) درخصوص تحولات کشور سیاسی و اجتماعی پرداخت. همچنین درخصوص تصویر اول ۶شماره هفته گذشته این روزنامه نکته مهم این بود که ۳روز عکس یک روزنامه (پشت سر هم) به راهپیمایی‌های مردمی ضداعتراضات درشهرهای مختلف اختصاص داشت.

شرق؛ افزایش قیمت بنزین در ستون

روزنامه شرق، قدیمی‌ترین روزنامه‌ای که با نگاه اصلاح‌طلبی هم‌اکنون روی کیوست مطبوعاتی می‌رود درهفته گذشته نشان داد که منشی به‌شدت محافظه کارانه و حتی ضددولت پیدا کرده و اوج تیتر هفته قبل این روزنامه «فصل پاییزی دولت روحانی» بود. این روزنامه سه عکس خود را به دولت (۲تصویر روحانی و یک عکس ربیعی با تیترهایی درباره بنزین) اختصاص داد و در تصاویر اولش هیچ خبری از اعتراضات مردمی نبود. همچنین این روزنامه به جز دو روز (یکشنبه و دوشنبه) که بسته‌های کارشناسی را منتشر کرده است به حوادث روزهای اخیر بیشتر نگاه دولتی داشته است. روزنامه شرق حتی در روزهای ابتدایی هفته، اخبار مربوط به افزایش قیمت بنزین و اعتراضات را در ستون کناری صفحه اول منتشر کرده است. علاوه براین روزنامه شرق در صفحه نخست خود قطع اینترنت را مورد نقد و بررسی قرار نداده است و از مشکلات مردم در این خصوص چیزی ننوشته است.

ایران؛ ایستاده در کنار دولت

روزنامه ایران به‌عنوان روزنامه رسمی دولت اگرچه در طول یک هفته گذشته تلاش کرده است تا درباره حوادث اخیر نگاه تحلیلی داشته باشد و چند گزارش کارشناسی منتشر کند و با متخصصان اجتماعی و سیاسی درباره اعتراضات مردمی گفت‌وگو کند ولی بخش مهمی از تمامی صفحات اول خود را در طول یک هفته به مسئولان دولتی ازجمله رئیس‌جمهور اختصاص داد. در طول ۶شماره هفته گذشته ۳تیتر اول و اصلی روزنامه به رئیس‌جمهور و یک تیتر اول به معاون اول رئیس‌جمهور اختصاص داده شده است. همچنین در صفحه اول این روزنامه در طول هفته و در موضوع تحولات رخ داده دو تیتر از علی ربیعی، سخنگوی دولت، یک تیتر از نوبخت رئیس سازمان برنامه و بودجه و یک تیتر هم از معاون حقوقی رئیس‌جمهور لعیا جنیدی چاپ شده است.

روزنامه ایران در طول هفته گذشته تنها یک عکس خود را به تحولات سیاسی و اجتماعی اخیر اختصاص داد (البته این روزنامه سه روز در عمل عکس یک نداشته است) و آن هم در راستای اعتراضات مردمی نبود بلکه به پوشش راهپیمایی‌های ضداعتراضات اختصاص داشت که با تیتر «محکومیت آشوب ها» منتشر شده است. روزنامه ایران در روزهای یکشنبه، دوشنبه، پنجشنبه گزارش‌های کارشناسی درارتباط با موضوع بنزین و تحولات سیاسی منتشر کرده است. همچنین این روزنامه در روز سه‌شنبه با تعدادی از مردم درباره حوادث اخیر صحبت کرده است.

کیهان؛ همچنان حمله به دولت و اصلاحات

عجیب نیست که روزنامه اصولگرای کیهان به نقد دولت و اصلاح طلبان بپردازد اما افزایش قیمت بنزین آتش شعله‌های این نقدهای مستقیم را تندتر کرد تاجایی که روزنامه کیهان روز یکشنبه و سه روز بعد از اعلام افزایش قیمت بنزین تیتر زد: «جای خالی وقت شناسی و تدبیر در طرح ضروری کنترل مصرف بنزین» همچنین این روزنامه روز پنجشنبه نوشت: «مدعیان اصلاحات خواستار مجازات مدافعان امنیت شدند/ وحشت حامیان داخلی اراذل آشوبگر از افشای هویت خود. » این روزنامه همچنین از روز دوشنبه برای معترضان واژه‌ای تحت عنوان «اراذل اجاره‌ای» را ساخت و در طول هفته بارها مطالبی را با این عنوان منتشر کرد: «اعدام با طناب‌دار در انتظار اراذل اجاره‌ای»، «خروش ملت علیه اراذل اجاره‌ای» و… روزنامه کیهان همچنین در عکس اول خود هم هیچ تصویری از تجمعات اعتراضی مردمی منتشر نکرد اما سه تصویر خود را به تخریب اموال عمومی و دو تصویر خود را به راهپیمایی‌ها در چند شهر علیه اعتراضات اختصاص داد.

سازندگی؛ ریشه‌های اجتماعی اعتراض

اصلاح طلب‌ترین روزنامه این روزهای کشور سازندگی است؛ روزنامه‌ای که هفته گذشته هم تلاش کرد با تیترهایی مانند «هزینه‌های جراحی» و یا «شبیخون برف و بنزین» این رویه را حفظ کند. البته این روزنامه به‌صورت کلی در طول ۵شماره (روز دو شنبه منتشر نشد) خود را روزنامه‌ای حامی دولت و اصلاح قیمت بنزین نشان داد و چندین تیتر خود را به رئیس‌جمهور و مسئولان دولتی اختصاص داد. روزنامه سازندگی در طول هفته گذشته هیچ گزارش تولیدی مردمی از اعتراضات در شهرهای مختلف نداشت ولی در دو گزارش با عنوان‌های «حاشیه علیه متن» و «زمینه‌های اجتماعی اعتراضات/ بیکاران معترض» مطالبی با نگاه تحلیلی سیاسی- اجتماعی از وقایع اخیر منتشر کرد. این روزنامه از نظر تصویرهم هیچ عکس خاصی نداشت و در طول هفته گذشته دو روز بدون عکس روزنامه را منتشر کرد و دو روز هم عکس یک خود را به آیت‌الله طالقانی و درگذشت پرفسور فضل‌الله رضا اختصاص داد. در صفحه اول روزنامه سازندگی در هفته گذشته گزارشی مهمی درخصوص قطع اینترنت و مشکلات مردمی در این خصوص منتشر نشده است.

شهروند؛ روزنامه خنثی

روزنامه شهروند که از سوی هلال احمر منتشر می‌شود معمولا گزارش‌های اجتماعی و اختصاصی خوبی را به‌صورت میدانی چاپ می‌کند اما هفته گذشته این روزنامه درباره اعتراضات مردمی، افزایش قیمت بنزین و حوادث اخیر اصلا گزارش اختصاصی نداشت و حتی به بررسی‌های کارشناسی و تحلیلی موضوع هم نپرداخت و رویکردی بسیار خنثی در پیش گرفت. این روزنامه درخصوص اعتراضات مردمی و بدون اشاره به حوادث شهرهای مختلف، هر روز در تیتر اول خود تنها جملات رسمی رئیس‌جمهور، رئیس قوه قضاییه و مسئولان دیگر را منتشر کرد. عکس یک این روزنامه هم به جز روز اول (۲۵آبان ماه) که تصویر یک پمپ بنزین (با تیتر:بنزین ۳هزار تومانی، یک روز بعد) بود در طول هفته فاصله بسیار زیادی با حال و هوای پر تنش کشور داشت، عکس یک‌هایی در ارتباط با بلوط‌های زاگرس، طرح جمع‌آوری موتورسیکلت و… همچنین درخصوص قطعی یک هفته گذشته اینترنت هم روزنامه شهروند تنها یک گزارش (روز پنجشنبه) با عنوان «اینترنت کی وصل می‌شود؟ » منتشر کرد و در گزارشی درخصوص قیمت دلار هم به این موضوع پرداخت.

جام جم؛ حامی قطع اینترنت

روزنامه جام جم هفته گذشته و در اوج اعتراضات مردمی بازهم با انتشار چند مطلب نشان داد که می‌تواند برخلاف جهت رودخانه شنا کند. درحالی‌که قطع اینترنت نارضایتی را به‌دنبال داشته است و زیان‌های اقتصادی کلانی را در پی داشت؛ این روزنامه در چند گزارش به حمایت از «اینترنت‌ملی» و قطع اینترنت پرداخت و در گزارشی که تیتر یک این روزنامه شد نوشت: «آزمایش نسبتا موفق اینترنت ملی» و برای گزارش دیگری هم تیتر «اینترنت نداری کتاب بخوان» را انتخاب کرد. علاوه بر موضوع اینترنت این روزنامه درخصوص افزایش قیمت بنزین و اعتراضات مردمی هم گزارش تحلیلی و کارشناسی خاصی در طول هفته نداشت و تنها گزارش وی‌ژه آنها گفت‌وگو با تعدادی از مردم درخصوص اعتراضات بود. این روزنامه در طول هفته گذشته هیچ عکس خاصی هم درباره اعتراضات مردمی نداشت و تنها عکس جالب آن انتشار تصاویر سران سه قوه (لاریجانی، روحانی و رئیسی) در کنار هم با تیتر «با مردم حرف بزنید آقایان! » بود.

دنیای اقتصاد؛ روزهای آرام

اگر روزنامه دنیای اقتصاد به‌عنوان پرتیراژترین روزنامه اقتصادی کشور را در هفته گذشته ورق بزنید اصلا متوجه نمی‌شوید که کشور دچار چه مسئله‌ای شده و از شمال تا جنوب و از شرق تا غرب شهرها و به‌خصوص حاشیه‌ها درگیر اعتراضات بوده است. صفحه نخست روزنامه دنیای اقتصاد روزهایی کاملا آرام را برای شما به تصویر می‌کشد آن هم درحالی‌که موضوع افزایش قیمت بنزین و حوادث و اعتراضات در پی آن ذاتا اقتصادی است. نگاهی به تیترهای یک این روزنامه در اوج حوادث جالب است:

«راهکار پایدار برای کنترل مصرف، مدیریت انتظارات و بازتوزیع عادلانه سوخت چیست؟ / فرمول دمکراتیک برای بنزین»، «مردم چگونه با سیاست‌های اقتصادی همراه می‌شوند؟ / دو بال مدیریت انتظارات»، «تجربه زیمنس، سامسونگ و خودروسازی اروگوئه بررسی شد/ مسیر صعود به قله تولید»، «وضعیت مخارج دهک‌های پایین بررسی شد/ چتر نجات کم درآمدها»، «دنیای اقتصاد از جزئیات برنامه حمایتی جدید گزارش می‌دهد/ مشمولان یارانه بنزین» و… و. نکته مهم این است که روزنامه دنیای اقتصاد در طول هفته گذشته در صفحه اولش به «اعتراضات» در هیچ تیتری نپرداخته است و گزارش تحلیلی و کارشناسی وی‌ژه‌ای هم درباره حوادث اخیر منتشر نکرده است.

همچنین عجیب است که این روزنامه که نگاهی اقتصادی و تحلیلی دارد و معمولا به موضوعات اقتصادی نگاهی عمیق می‌کند درباره قطعی اینترنت و اثر منفی اقتصادی آن چیزی چاپ نکرده است به جز نقل قول ربیعی، سخنگوی دولت که روز سه‌شنبه (۲۸آبان) وعده داده بود در «دو، سه روز آینده» اینترنت وصل می‌شود. دنیای اقتصاد در انتخاب تصاویر هم هفته گذشته خیلی عادی عمل کرده بود و حتی در اوج روزهای درگیری ۲ تصویر یک خود را به گزارش‌های خارجی اختصاص داده است.