اخبار

رادیوفردا: نماینده ویژه آمریکا در امور ایران و ونزوئلا به اسرائیل اطمینان داد که دمکرات‌ها و جمهوری‌خواهان آمریکا بر سر مقابله با اقدامات و سیاست‌های ایران در منطقه «توافق گسترده» دارند.

الیوت آبرامز شامگاه دوشنبه ۱۹ آبان در میزگردی با خبرنگاران در اورشلیم، نسبت به تداوم سیاست دولت کنونی آمریکا در قبال ایران، بعد از آغاز به کار دولت بعدی در واشینگتن، اطمینان داد.

او گفت هدف دولت دونالد ترامپ نیز رسیدن به مذاکره با ایران بود و لذا هر کسی که ده هفته دیگر در کاخ سفید باشد، به‌دنبال همین هدف است.

آقای آبرامز ابراز امیدواری کرد که اگر دولت بعدی آمریکا با جو بایدن باشد، او کماکان از تحریم‌ها به عنوان اهرم فشار اقتصادی بر ایران استفاده کند تا «توافق بهتری» با تهران به جای برجام به‌دست آید.

نماینده ویژه آمریکا در امور ایران و ونزوئلا در پاسخ به این پرسش که آیا «نرمش» احتمالی دولت بایدن در قبال ایران، ممکن است به حمله یک‌جانبه اسرائیل به ایران بینجامد؟ گفت: پرسش مهمی است اما واکنشی به آن نداریم.

زاخی هانگبی یک وزیر نزدیک به بنیامین نتانیاهو و شمار دیگری از مقامات اسرائیلی در روزهای اخیر «هشدار» داده‌اند که بازگشت جو بایدن به برجام، به جنگ اسرائیل و ایران ختم می‌شود.

آقای ابرامز در پایان سفری سه روزه به اسرائیل که در جریان آن با نخست‌وزیر، وزیران خارجه و دفاع و مشاور امنیت ملی این کشور درباره ایران دیدار و مذاکره کرد، به خبرنگاران گفت: همه در آمریکا در مورد تنش‌زا بودن سیاست‌ها و اقدامات ایران در خاورمیانه اجماع دارند.

وی اظهار داشت که کسی در آمریکا در خصوص نقش ایران در حمایت از حزب‌الله لبنان، حوثی‌های یمن، گروه‌های شیعی دیگر در منطقه تردیدی ندارد و همه با برجام مخالف هستند.

الیوت آبرامز افزود:‌ تحریم‌های گسترده‌ای که دولت دونالد ترامپ علیه ایران برقرار کرده به گونه‌ای طراحی شده که دولت بعدی واشینگتن نیز باید آن را مد نظر قرار دهد و بازگشت به برجام و رفع تحریم‌ها به سهولت عملی نخواهد شد مگر این‌که ایران گام‌های لازم و مورد انتظار را که خود به خوبی از آن آگاهی دارد، بردارد.

به گفته نماینده ویژه آمریکا، برجام «یک توافق جنجالی» و مورد مناقشه بود که در سنای آمریکا به قانون مبدل نشد زیرا دولت وقت آمریکا نیز می‌دانست که از رای موافق کافی و لازم سناتورها برای آن برخودار نیست.

او یادآوری کرد که سناتورهای ارشد دمکرات از سناتور چاک شومر رهبر وقت دمکرات‌ها در سنا تا رابرت منندز و بن کاردن هم با برجام مخالف بودند و موضع این دمکرات‌ها که در سنا مانده‌اند، تغییری نکرده است.

بر خلاف موضع مقامات کنونی آمریکا که دست دولت دمکرات برای بازگشت به برجام و رفع تحریم‌ها تا حد زیادی بسته شده است، جان بولتون، مشاور امنیت ملی اخراج شده کاخ سفید، دوشنبه شب به تلویزیون بی‌بی‌سی گفت که جو بایدن می‌تواند با امضای فرمان‌های اجرایی تحریم‌ها علیه ایران را برطرف کرده و آمریکا را دوباره عضوی از برجام اعلام کند.

به گفته الیوت آبرامز، بخشی از تحریم‌های آمریکا در مورد ایران اصولا ربطی به برجام ندارد؛ «برای مثال تحریم‌های آمریکا علیه ایرج مسجدی سفیر ایران در عراق بی‌ارتباط با سیاست است زیرا او عضو شاخه تروریستی قدس سپاه پاسداران است».

نماینده ویژه آمریکا در امور ایران در سخنانش به سالروز «سرکوب اندوهبار» تظاهرات مردم ایران در آبان پارسال اشاره کرد و گفت تحریم‌ها علیه بانیان و مجریان این خشونت‌ها، چیزی نیست که کسی در آمریکا با آن مخالف باشد.

اظهارات الیوت آبرامز در این میزگرد درستی بخشی از گزارش‌های انتشار یافته پیشین در مورد وجود برنامه‌ریزی در دولت دونالد ترامپ با هدف گسترش دامنه تحریم‌ها علیه ایران در ده هفته باقی‌مانده از کار این دولت را تایید کرد.

«دو منبع اسرائیلی» روز ۱۸ آبان به سایت «اکسیوس» گفته بودند که آمریکا در هماهنگی با اسرائیل و متحدینش در خلیج فارس تحریم‌های جدیدی علیه ایران طراحی کرده که قرار است تا ده هفته دیگر مانند «سیلابی» بر سر ایران آوار شود. اما آقای ابرامز گفت این تحریم‌ها تشدید نمی‌شوند بلکه تداوم پیدا می‌کنند.

به نوشته اکسیوس، تحریم‌ها در زمینه حقوق بشر، برنامه موشکی و امور غیرمرتبط با برنامه هسته‌ای ایران است.

به گزارش رسانه‌های اسرائیل، قرار است که بعد از الیوت آبرامز، مایک پومپئو وزیر خارجه آمریکا نیز روز ۲۷ آبان برای گفت‌وگو با بنیامین نتانیاهو و سایر مقامات ارشد این کشور، به اورشلیم سفر کند.

حضور آقای ابرامز در اسرائیل، با اعلام «پیروزی» جو بایدن به عنوان «رییس جمهور منتخب» در انتخابات ریاست جمهوری آمریکا هم‌زمان بود.

آقای نتانیاهو به جو بایدن شادباش گفته اما در اظهارات روزهای اخیر از کاربرد عبارت «رئیس‌جمهوری منتخب آمریکا» خودداری کرده است. این احتیاط آقای نتانیاهو با انتقاد اپوزیسیون اسرائیل روبرو شده است.

یائیر لاپید رهبر اپوزیسیون گفته است که بنیامین نتانیاهو «رابطه با دمکرات‌ها را در چهار سال اخیر فراموش، و اسرائیل را به شعبه جمهوری‌خواهان مبدل کرد».

اما آقای نتانیاهو سه‌شنبه شب در مجلس اسرائیل در واکنش به این انتقادها گفت که هم با دمکرات‌ها و هم با جمهوری‌خواهان آمریکا رابطه خوبی دارد ولی در برابر هیچ‌کسی، سر خم نمی‌کند و تنها «سرخم کردن فروتنانه» او برای حفظ منافع ملی و در راه مردم اسرائیل است.

دونالد ترامپ نتیجه انتخابات اعلام شده را نپذیرفته و تکرار کرده که «خبرهای بزرگ» در مورد «پیروزی» قاطع او در راه است.

مهدی جلالی تهرانی: ترامپ: می‌توان سودمندی‌ ترامپ را برای ما ایرانیان در کارزار فشار حداکثری او و کشتن قاسم سلیمانی سردار کودک‌کش دانست که اثر هر دو بیشتر در منطقه قابل ارزیابی است تا در ایران.
آن روز که به سلیمانی، سردار کودک‌کش لقب دادم و این لقب مورد توجه تعدادی از هم‌میهنان ما قرار گرفت ــ نیت آنان را نمی‌دانم ــ اما نیت من مشخصا جنایات هولناک او در سوریه بود. همچنین افزودم که به باورم هر ایرانی باشرفی تا ابد از این که با نام او چنین فاجعه‌ای صورت گرفته، شرمگین است.
کارزار فشار حداکثری را نیز باید در کشورهای منطقه ارزیابی کنیم. هدفی که برای این کارزار در منطقه توسط دولت ترامپ طرح شد، محدود کردن شرارت‌ها و نقش بی‌ثبات‌کننده حکومت ایران در منطقه بود. ترامپ در رسیدن به این هدف موفق شد.
اما در داخل ایران، هدف کارزار فشار حداکثری نه الزاما مطلوب ماست و نه تاکنون موفق شده است. دولت ترامپ بارها گفته است که هدفش کشاندن رژیم به پایه مذاکره است که تا این لحظه موفق نبوده است. همچنین می‌خواسته رژیم ایران رفتار خود را تغییر دهد که در آن هم تا این لحظه موفق نبوده است.
واقعیت این است که ملت‌های منطقه دارند به آتش ما می‌سوزند و ما به مردم منطقه خیلی بدهکار شده‌ایم. این واقعیت تلخ و شرم‌آور را هرگز نباید از وجدان خود بزداییم و فقط به خودمان نگاه کنیم. متاسفانه کارشناس و تحلیل‌گر و روزنامه‌نگار و مجری ما بجای بلند کردن این ندای وجدان، چنان در حباب خودمرکزعالم‌بینی غوطه می‌خورند که همگی صرفا درباره اثر فشار حداکثری در داخل حرف می‌زنند.
حتا اگر دچار قحطی وجدان شده باشیم، اما اندکی از سیاست سر دربیاوریم، مطمئنا خواهیم دانست که دموکراسی در ایران غیرممکن است مگر با همراهی و تعامل با ملت‌های منطقه ــ بخصوص مردم عراق.
برای زمینه‌سازی تغییر حکومت، اگر هم نخواهیم، مجبوریم نگاه منطقه‌ای داشته باشیم ــ همان طور که حکومت و بسیج و سپاه نگاه منطقه‌ای و شبکه حمایتی/مالی/نظامی منطقه‌ای دارند. نکته‌ای که اپوزیسیون عامه‌گرا و بی‌سواد و متوهم بخصوص ناسیونالیست‌ها و ایرانشهری‌ها کاملا از آن غافل هستند. البته یک دلیل دیگر هم ناتوانی این افراد از برقراری ارتباط با ملت‌های منطقه و درکی فراملی از سیاست است. به عبارت دیگر، اپوزیسیون ملی‌گرا و سنتی ما از جهت فهم سیاسی از شصت‌سال پیش آخوندها واسلام‌گرایان هنوز عقب‌افتاده‌تر فکر می‌کنند.

رادیوفردا: وزیر خارجه ایالات متحده می‌گوید که آمریکا آماده است از قدرت داخلی خود برای تحریم افراد حقیقی و حقوقی که در تجارت اسلحه با ایران دست دارند استفاده کند.

مایک پومپئو روز یکشنبه ۲۷ مهرماه همزمان با اعلام ایران مبنی بر پایان یافتن تحریم تسلیحاتی‌اش، در توئیتی نوشت: «هر کشوری که آرزوی صلح و آرامش در خاورمیانه دارد نباید به فکر فروش اسلحه به ایران باشد».

به گفته او، «هر اسلحه‌ای که حکومت ایران خریداری کند در خدمت ایدئولوژی افراطی‌اش قرار خواهد گرفت».

شورای امنیت سازمان ملل بر اساس قطعنامه ۱۹۲۹ که سال ۲۰۰۷ تصویب کرد، ایران را تحریم تسلیحاتی کرد.

در چارچوب توافق سال ۱۳۹۴ ایران و شش قدرت جهانی شامل آمریکا، روسیه، چین، فرانسه و بریتانیا همراه با آلمان تحریم‌های هسته‌ای تهران لغو شدند ولی شورای امنیت براساس قطعنامه ۲۲۳۱ که در پیوند با تایید برجام بود، اعلام کرد که تحریم تسلیحاتی ایران ۱۸ اکتبر ۲۰۲۰ (۲۷ مهرماه) به پایان می‌رسد.

وزارت خارجه ایران بامداد روز یکشنبه در بیانیه‌ای اعلام کرد تحریم‌های تسلیحاتی و ممنوعیت مسافرتی مقامات سیاسی و نظامی طبق قطعنامه ۲۲۳۱ شورای امنیت پایان یافته است.

این وزارتخانه افزوده است: «اختتام قطعی و بدون قید و شرط محدودیت‌­های تسلیحاتی و ممنوعیت‌‌های مسافرتی مستلزم هیچ‌گونه تصویب قطعنامه­­‌ جدیدی نیست و هیچ نیازی به صدور بیانیه و یا هیچ اقدام دیگری از سوی شورای امنیت ملل متحد ندارد».

این موضوع در ماه‌های اخیر به مناقشه تازه‌ای بین ایران و اعضای باقی‌مانده در برجام با ایالات متحده تبدیل شده است.

آمریکا گفته است که از روز ۱۹ سپتامبر تمام تحریم‌های سازمان ملل علیه ایران از جمله تحریم تسلیحاتی تهران بازگشته است، ولی سه کشور اروپایی بریتانیا، فرانسه و آلمان همراه با روسیه و چین می‌گویند چون واشینگتن از برجام خارج شده است نمی‌تواند در این زمینه ادعایی داشته باشد ولی ایالات متحده گفته که از مشارکت‌کنندگان در برجام است.

«ایران یک میلیارد دلار بودجه وزارت بهداشت را معلق نگه داشته»

وزارت خارجه آمریکا روز یکشنبه با انتشار بیانیه‌ای بار دیگر تاکید کرد که «صادرات تسلیحات متعارف مشخص به ایران نقض قطعنامه ۱۹۲۹ شورای امنیت سازمان ملل است و هرگونه خرید اسلحه یا مواد مرتبط با آن از ایران نقض قطعنامه ۱۷۴۷ است».

در این بیانیه با تاکید بر استفاده از اهرم تحریم از سوی آمریکا، آمده که هر شخص حقیقی یا حقوقی که در تهیه، فروش یا انتقال تسلیحات متعارف به و از ایران دست داشته باشد، همچنین کسانی که آموزش فنی، حمایت مالی و خدمات و سایر کمک‌های مرتبط با تسلیحات فراهم می‌کنند، مجازات خواهند شد.

وزارت خارجه آمریکا افزوده است: «هر ملتی که به دنبال صلح و ثبات در خاورمیانه است و از جنگ علیه تروریسم حمایت می‌کند، باید از انتقال هر گونه اسلحه به ایران خودداری کند. تامین سلاح برای ایران تنها به بالا گرفتن تنش‌ها در منطقه دامن می‌زند، گروه‌های تروریستی و نمایندگان‌شان را به سلاح‌های خطرناک بیشتری مجهز می‌کند و تهدیدهای روزافزون در مورد امنیت اسرائیل و دیگر ملت‌های صلح‌طلب را به خطری جدی مبدل خواهد کرد».

در این بیانیه آمده است: «طی یک دهه گذشته، کشورها تحت اقدام‌های مختلف سازمان ملل متحد از فروش سلاح به ایران خودداری کرده‌اند. هر کشوری که اکنون این ممنوعیت را به چالش بکشد، به وضوح انتخاب کرده است به جای تقویت صلح و امنیت، در تنور آتش درگیری و تنش بدمد».‎

این بیانیه می‌افزاید: «هر کشوری که به ایران سلاح بفروشد، به رژیم این امکان را می‌دهد که منابع مالی را از مردم به طرف اهداف نظامی‌اش منحرف کند و بدین طریق آنها را فقیر خواهد کرد. رژیم [جمهوری اسلامی] یک گزینه دارد: می‌تواند با نقض قطعنامه‌های سازمان ملل اقدام به خرید تسلیحات کند یا این پول را صرف مردم ایران کند. امروزه ایرانی‌ها رنج می‌برند چون این رژیم به رغم درخواست مقام‌های وزارت بهداشت، حدود یک میلیارد دلار از بودجه این وزارتخانه برای مبارزه با کووید-۱۹ را معلق نگه داشته است».

وزارت خارجه آمریکا، جمهوری اسلامی ایران را در مورد عواقب چگونگی تخصیص منابع مردم ایران مسئول دانسته و تهران را متهم کرده که «به‌دلیل دهه‌ها فساد و سیاست‌های افراطی رهبران آن»، یک کشور بزرگ را به قهقهرا برده است.

در این بیانیه تاکید شده که ایالات متحده در کنار مردم ایران در مبارزه‌شان علیه استبداد، غارت منابع‌شان و تلاش‌های این رژیم برای سرکوب آزادی ایستاده است.

وزارت خارجه آمریکا در این بیانیه بار دیگر خواستار آشتی با ایران شده و ابراز امیدواری کرده است روزی فرا برسد که رهبران جمهوری اسلامی نیز این هدف را دنبال کنند. «وقتی رهبران رژیم آرزوهایشان را برای صدور انقلاب کنار بگذارند، یک شریک آماده استقبال و بخشنده در واشینگتن خواهند یافت».

رادیوفردا: سعید خطیب‌زاده، سخنگوی وزارت امور خارجه ایران، روز دوشنبه ۲۱ مهر با اشاره به تحریم‌های مالی ایران و همچنین تحریم‌های جدید و مضاعف آمریکا علیه بانک‌های ایرانی گفت که «این تصمیمات و تحریم‌ها … خسارت‌های جدی پولی و مالی برای ایران به همراه داشته است.»

به گزارش خبرگزاری ایسنا، او که در نشست هفتگی خود با خبرنگاران سخن می‌گفت با ذکر این‌که «ما برای اینکه جلوی این شوک‌ها را بگیریم ماه‌هاست که تلاش می‌کنیم»، اضافه کرد: «آمریکا کلیت آن خسارت‌هایی را که به ایران وارد کرده باید جبران کند و مردم شک نداشته باشند که ما قران به قران آن را نقد می‌کنیم.»

او در مورد چگونگی انجام این کار توضیحی نداد اما گفت که «خسارت وارده به ایران در لایحه ارائه شده به دیوان بین‌المللی دادگستری احصا شده است.»

وزارت خزانه‌داری آمریکا روز پنج‌شنبه ۱۷ مهرماه در راستای تشدید سیاست فشار حداکثری علیه حکومت ایران، ۱۸ بانک ایرانی را که تاکنون از برخی محدودیت‌های آمریکا معاف بودند، در فهرست سیاه قرار داد.

سقوط ارزش پول ملی ایران در روزهای اخیر رکوردهای جدیدی زده و عبدالناصر همتی، رئیس کل بانک مرکزی ایران در روزهای اخیر و طی چند روز منتهی به اعلام قطعی تحریم ۱۸ بانک دیگر، در این باره گفته بود که اخبار مربوط به این طرح دولت ترامپ بر بازار ارز ایران «اثر روانی» داشته است.

در حالی که تاثیر فوری و دامنه‌دار تحریم‌های جدید دولت آمریکا بر بازار ارز و اقتصاد ایران به طور محسوسی قابل رصد است، مقام‌های حکومت ایران بارها اقدامات دولت آمریکا را «تبلیغاتی» و «انتخاباتی» توصیف کرده‌اند و سعید خطیب‌زاده نیز روز دوشنبه همین توصیفات را تکرار کرد.

سعید خطیب‌زاده، سخنگوی وزارت امور خارجه ایران، روز دوشنبه در ادامه نشست خبری خود گفت که «طرف‌های دیگر از جمله بسیاری از شرکت‌های خصوصی در رعب و وحشت واشینگتن هستند و این موضوع، کار را سخت کرده و مشکلاتی را به وجود آورده است.»

هفته گذشته، روز ۱۴ مهر، الیوت آبرامز، نماینده ویژه آمریکا در امور ایران و ونزوئلا، در گفت‌وگو با شبکه خبری سی‌ان‌ان، در مورد همراهی نکردن مقامات برخی کشورها با فشار تحریم‌ها، به‌ویژه تحریم‌های تسلیحاتی علیه ایران گفته بود: «فکر می‌کنم ما بارها نشان داده‌ایم که مهم نیست وقتی صحبت از تحریم می‌شود وزیران خارجه چه می‌گویند، چه در سازمان ملل یا هرجای دیگر، تصمیم پیروی از تحریم‌های ایالات متحده توسط وزیران خارجه گرفته نمی‌شود، توسط ده هزار یا پنجاه هزار نفر از روسای شرکت‌های شخصی، وکلای بانکداران شرکت‌ها و موسسات مالی گرفته می‌شود که به این تحریم‌ها نگاه می‌کنند و می‌گویند که من خطر نمی‌کنم.»

در روزهای اخیر کمال خرازی، رئیس شورای راهبردی روابط خارجی ایران، در مورد فشار تحریم‌ها بر مردم ایران این‌گونه اظهار نظر کرد که «گرانی وجود دارد ولی مردم فشار اقتصادی را تحمل می‌کنند.»

پیش از این، علی‌اکبر ولایتی، مشاور رهبر جمهوری اسلامی،‌ خطاب به مردم ایران گفت: «از یمنی‌ها یاد بگیریم که چگونه در برابر تهدید و تحریم مقاومت می‌کنند. به جای لباس لنگ می‌بندد و اسلحه به دست دارند و چند تکه نان خشک دستشان است با پای پیاده و سعودی‌ها از دست این‌ها عاجز شدند.»

منابع: ایسنا و رادیو فردا / پ.پ

رادیوفردا: خبرگزاری بلومبرگ روز دوشنبه، هفتم مهرماه، در گزارشی اختصاصی از قول «سه فرد آشنا به موضوع» نوشت که دولت ترامپ در حال بررسی تحریم‌های جدید برای قطع اقتصاد ایران از جهان خارج است.

به نوشته این خبرگزاری، دولت آمریکا قصد دارد این کار را از طریق هدف قرار دادن بیش از دوازده بانک و غیرقانونی اعلام کردن تعامل با کل بخش مالی ایران به انجام برساند.

این سه منبع که نخواسته‌اند نام‌شان فاش شود به بلومبرگ گفته‌اند که این تحریم‌های پیشنهادی دو هدف اصلی دارد: یکی، بستن آخرین مجراهای باقی‌مانده کسب پول و درآمد توسط دولت ایران و دیگری، قرار دادن موانع بیشتر بر سر راه جو بایدن، نامزد دموکرات ریاست ‌جمهوری، برای پیوستن مجدد به توافق برجام، در صورت پیروزی در انتخابات نوامبر.

بلومبرگ می‌نویسد که این پیشنهاد هنوز در دست بررسی است و برای دونالد ترامپ، رئیس جمهور ایالات متحده، ارسال نشده است.

این طرح قصد دارد بخش مالی ایران را تحت دستورالعمل اجرایی ۱۳۹۰۲، که دونالد ترامپ در ژانویه برای تحریم بخش‌های معدن، ساخت و ساز و صنایع دیگر امضا کرد، قرار دهد.

این امر نه تنها بر عملیات بانکی، بلکه بر صرافی‌ها و حواله غیررسمی پول به ایران نیز تأثیر می‌گذارد.

بر اساس این طرح، دولت آمریکا حدود ۱۴ بانک در ایران را نیز که تاکنون از برخی محدودیت‌های ایالات متحده فرار کرده‌‌اند، در فهرست سیاه قرار می‌دهد، فهرستی که مربوط به مجازات اشخاص و نهادهای مرتبط با تروریسم، توسعه موشک‌های بالیستیک و نقض حقوق بشر می‌شود.

به گفته سه فرد یادشده، این تحریم‌های مضاعف در ابتدا با استقبال سرد چندین مقام دولت ترامپ روبه‌رو شد، زیرا به گفته آنها این امر می‌تواند ارائه کمک‌های بشردوستانه بین‌المللی به ایران را نیز در وضعیت بحران کرونا پیچیده کند.

این منابع اما به بلومبرگ گفتند که اکنون، در پی فشار زیاد تندروها، حمایت از این طرح، در داخل و خارج از دولت افزایش یافته و صحبت از این است که پس از تصویب طرح، وزارت خزانه‌داری بتواند مورد به مورد با مجوزهایی در خصوص موارد بشردوستانه معافیت بدهد.

بلومبرگ می‌نویسد که سخنگوی وزارت خزانه‌داری و همچنین مقامات مطبوعاتی شورای امنیت ملی و وزارت امور خارجه از اظهار نظر درباره این طرح خودداری کرده‌اند.

به گفته اداره گمرک جمهوری اسلامی، ایران با چندین کشور از جمله چین و امارات متحده عربی به تجارت خود ادامه داده و تجارت خارجی غیرنفتی ایران از ماه مارس تا اوت به ۲۴.۶ میلیارد دلار رسیده است.

به گفته منابع مورد استناد خبرگزاری بلومبرگ، مدافعان تحریم‌های جدید همچنین معتقدند که در صورت پیروزی جو بایدن در انتخابات پیش‌ رو، رفع این تحریم‌ها در چارچوب برجام دشوار خواهد بود زیرا دولت بایدن برای این کار باید نشان دهد که ایران دیگر فعالیت‌هایی در رابطه با گسترش موشک یا تروریسم انجام نمی‌دهد.

این تحریم‌ها همچنین تمایل شرکت‌ها برای معامله با ایران را در درازمدت بیش از اکنون کاهش خواهد داد.

وزیر امور خارجه آمریکا هفته گذشته در مصاحبه‌ای گفته بود که راهبرد فشار حداکثری علیه جمهوری اسلامی ایران موفقیت آمیز بوده و موجب محروم شدن این کشور از دسترسی به ثروتی در حدود ۷۰ میلیارد دلار شده است.

ایران وایر: ایالات متحده آمریکا، تحریم‌های تازه‌ای را علیه برخی افراد و نهادهای جمهوری اسلامی وضع کرده است. این تحریم‌ها بر چه اساسی صادر شده‌اند؟ چه افراد و سازمان‌هایی را هدف قرار داده‌اند و اهمیت آن‌ها در چیست؟ در این گزارش تلاش کرده‌ایم به این پرسش‌ها پاسخ دهیم.

ایالات متحده تحریم‌های تازه‌ای را علیه وزارت دفاع جمهوری اسلامی ایران، سازمان انرژی اتمی و سازمان هوافضای این کشور اعمال کرده است. مبنای این تحریم‌ها فرمان اجرایی رییس‌جمهور با عنوان «توقیف دارایی برخی افراد مرتبط با فعالیت‌های بحث‌برانگیز نظامی ایران» است.

این فرمان بر اساس «قانون مقابله با دشمنان آمریکا از طریق مجازات عمومی»، «قانون شرایط اضطراری ملی»، «قانون موارد اضطراری بین‌المللی» و «قانون مهاجرت و ملیت» صادر شده است و به بخش‌های مرتبط دولت آمریکا اجازه می‌دهد، مواردی را که مصداق هر کدام از قوانین یاد شده می‌دانند، وارد فهرست تحریم‌های چندگانه ایالات متحده کنند.

پس از صدور فرمان اجرایی با امضا «دونالد ترامپ»، «مایک پومپئو»، وزیر خارجه، «استیو منوچین»، وزیر خزانه‌داری، «مارک اسپر»، وزیر دفاع، «ویلبر راس»، وزیر بازرگانی، «رابرت اوبراین»، مشاور امنیت ملی رییس‌جمهور و «کلی کرفت»، سفیر آمریکا در سازمان ملل، در یک کنفرانس خبری مشترک بر بازگشت همه قطعنامه‌های لغوشده شورای امنیت سازمان ملل تاکید کردند و جزئیاتی درباره تحریم‌های تازه اعمال‌شده علیه جمهوری اسلامی اعلام کردند.

بر مبنای فرمان اجرایی ترامپ، وزارت خارجه آمریکا بخش تدارکاتی وزارت دفاع جمهوری اسلامی را تحریم کرده است. همچنین «نیکلاس مادورو»، رییس‌جمهور ونزوئلا، نیز که به تازگی در برابر خرید سوخت از ایران به جمهوری اسلامی شمش طلا صادر کرده و از آمادگی برای همکاری نظامی گفته بود، تحریم شده است.

وزارت خزانه داری آمریکا، بر مبنای فرمان اجرایی رییس‌جمهور، افراد مرتبط با توسعه برنامه موشک‌های بالستیک و تجهیزات نظامی ایران، و افراد و مدیران سازمان انرژی اتمی و برخی تولیدکنندگان قطعات و کالا برای این سازمان را تحریم کرده است.

دفتر کنترل دارایی‌های خارجی وزارت خزانه‌داری آمریکا بر مبنای قانون عدم اشاعه اتمی مرتبط با ایران و قانون مبارزه با تروریسم و قانون تحریم ونزوئلا، فهرست افراد و شرکت‌های تازه‌ای را به تحریم‌شدگان اضافه کرده است.

گروه اسلحه‌سازی شهید همت و گروه اسلحه‌سازی شهید مودت هم که در تولید سوخت مایع سلاح‌های بالستیک ایران فعالیت دارند، از سوی وزارت خزانه‌داری تحریم شده‌اند.

«گروه صنعتی ماموت» نیز به دلیل ارتباط با «گروه صنعتی شهید همت»، «شرکت ماموت دیزل» به دلیل ارتباط با گروه صنعتی ماموت و ‌«شرکت انرژی مصباح»، دیگر نهادهای تحریم‌شده هستند. دو نفر نیز به نام‌های ‌«حمیدرضا کردوانی» و «احمد شواد» از افراد مرتبط با وزارت دفاع ایران هستند که تحریم شده‌اند.

«محمدرضا دزفولیان» به دلیل ارتباط با شرکت ماموت دیزل، «اصغر اسماعیل‌پور»، به دلیل ارتباط با «سازمان صنایع هوا و فضای ایران»، «بهزاد دانیل فردوس» و «مهرزاد مانوئل فردوس» به دلیل ارتباط با گروه صنعتی ماموت، «حمیدرضا قدیریان» و «محمد قنادی مراغه» به دلیل ارتباط با «سازمان انرژی اتمی ایران»، «محمد غلامی» به دلیل ارتباط با گروه صنعتی شهید همت، «بهروز کمالوندی»، «جواد کریمی ثابت» و «پژمان رحیمیان» به دلیل ارتباط با سازمان انرژی اتمی ایران، «احمد اصغری شیوایی»، «احمد نوشین» و «مهرداد اخلاقی کتابچی» هم به دلیل ارتباط با بخش‌های اتمی و برنامه موشک‌های بالستیک ایران، به فهرست افراد تحریم‌شده اضافه شده‌اند.

وزارت بازرگانی آمریکا هم چند فرد مرتبط با برنامه‌های اتمی ایران را تحریم کرده و گفته است این افراد برای دریافت مجوز صادرات، با محدودیت بیشتر مواجه خواهند شد.

برخی از تحریم‌شدگان پیش از این نیز در فهرست‌های دیگری از مقررات متنوع مربوط با تحریم ایران قرار داشتند. قوانین و مقررات تحریمی در آمریکا بسیار متنوع هستند، برای همین است که یک فرد یا نهاد ممکن است در فهرست چند نوع تحریم قرار داشته باشد.

حضور یک فرد و نهاد در چند گروه از تحریم‌ها نمادین نیست و پیامدهای جدی دارد؛ به طور مثال، بانک مرکزی ایران پیش از توافق برجام، در تحریم‌های بانکی و مالی قرار داشت، اما با اجرا شدن برجام، این تحریم هم رفع شد. ولی دونالد ترامپ با خروج از برجام، دوباره تحریم بانک مرکزی را برگرداند و مدتی بعد این نهاد را در فهرست تحریم‌های حامیان تروریسم هم قرار داد. ممکن است با توافق اتمی احتمالی، نام فرد یا شرکتی که در چند قانون تحت تحریم قرار دارد از فهرست تحریم اتمی خارج شود، اما نام آن به طور مثال در تحریم‌های مرتبط با موشک‌های بالستیک یا مقابله با تروریسم باقی بماند.

پس از اعمال تحریم‌های تازه و به روز شدن فهرست افراد و نهادهای تحت تحریم جمهوری اسلامی ایران، «کلی کرفت»، سفیر ایالات متحده در سازمان ملل متحد، در نامه‌ای به رییس شورای امنیت ضمن تاکید بر احیا شدن قطعنامه‌های پیشین، خواستار فعال شدن کمیته نظارت بر تحریم‌های ایران و گروه کارشناسان مرتبط با آن شده است.

ایالات متحده با این نامه و اعمال تحریم‌های تازه، در صدد اثبات ادعای خود در بازگشت قطعنامه‌های سازمان ملل متحده علیه ایران است.

در صورتی که ایالات متحده بر اجرای قطعنامه‌های سازمان ملل و تحریم‌های مرتبط با ایران اصرار داشته باشد، باید خودش یا از سوی هم‌پیمانانش دست به اجرای بخش‌هایی از آن، همانند بازرسی از هواپیماها یا کشتی‌هایی بزند که از مبدا ایران یا به مقصد این کشور حرکت می کنند.

جمهوری اسلامی ایران اعلام کرده است، در صورتی که آمریکا دست به چنین اقدامی بزند، آن را مصداق تعرض به کشور تلقی می‌کند و بر اساس ماده ۵۱ منشور ملل متحد که مرتبط با حق ذاتی دفاع است، پاسخ خواهد داد. بر اساس این ماده از منشور ملل متحد «در صورت وقوع حمله مسلحانه علیه یک عضو ملل متحد، تا زمانی که شورای امنیت اقدام لازم برای حفظ صلح و امنیت بین‌المللی را به عمل آورد، هیچ یک از مقررات این منشور به حق ذاتی دفاع از خود، خواه فردی یا دسته‌جمعی لطمه‌ای وارد نخواهند کرد.»

این موضوع در هفته‌های پیش رو، خصوصا تا زمان برگزاری انتخابات ریاست‌جمهوری آمریکا می‌تواند یکی از مسائل بالقوه تنش‌ساز بین ایران و آمریکا، خصوصا در منطقه خلیج فارس باشد.

مطالب مرتبط:

رازهای آمریکایی از طراحی تحریم های ایران؛ تهران چگونه به تحریم کمک کرد؟

آغاز تحریم های نفتی امریکا؛ پیش بینی بیکاری بیشتر و فساد گسترده تر در ایران

چرا امریکا یک نهاد ایرانی را بیشتر از یک بار تحریم می‌کند؟