اخبار

دیگربان: غلامحسین دهقانی٬ سفیر ایران در سازمان ملل پس از کشته شدن رهبر طالبان در افغانستان در بازگشت از ایران٬ نسبت به ظهور «داعش» در این کشور هشدار داد.

آقای دهقانی گفته در صورتی که با گروه داعش «مقابله جدی» نشود٬ شرایط افغانستان «وخیم‌تر» خواهد شد.

به گفته وی استان خراسان، نهضت اسلامی ازبکستان و نهضت اسلامی ترکستان شرقی از جمله مناطق و جریان‌هایی هستند که داعش امکان دارد در میان آن‌ها اعلام موجودیت کند.

مقام‌های جمهوری اسلامی از سال‌ها پیش نگران رشد نو توسعه گروه داعش در افغانستان و پاکستان هستند و مذاکرات با رهبران گروه‌های تندرو به منظور مقابله با داعش را آغاز کرده‌اند.

ملا اختر منصور، رهبر طالبان افغانستان از جمله کسانی بود که در مذاکره با ایران در زمینه جلوگیری از گسترش داعش در افغانستان به توافق‌های مهمی رسیده بود که از سوی آمریکایی‌ها کشته شد.

جزئیات مذاکرات و توافق‌های رهبر کشته شده طالبان با مقام‌های ایران را چندی پیش سایت «جهان نیوز» منتشر کرده بود که این گزارش منجر به توقیف این رسانه محافظه‌کار شد.

دویچه‌وله: ارتش عراق مصمم است شهر فلوجه را که از پایگاه‌های اصلی “دولت اسلامی” است، از چنگ داعش آزاد سازد. اما جهادگرایان تله‌های بسیار گذاشته و خود را در پس هزاران غیرنظامی پنهان ساخته‌اند.

از قرار معلوم آمریکایی‌ها به حیدر عبادی، نخست‌وزیر عراق هشدار داده بودند که فعلا از حمله به فلوجه پرهیز کند. آمریکایی‌ها توصیه کرده‌اند، ارتش عراق بهتر است نخست نیروهای خود را برای آزادسازی موصل متمرکز سازد.

اما حیدر عبادی، زیر فشارهای سیاسی داخل کشور، برای نبرد فلوجه تصمیم گرفت و آن را اعلام کرد. او با افتخار اعلام کرده است که نیمی از حاشیه شهر تحت کنترل نیروهای دولتی قرار گرفته است، اما تسخیر تمام شهر مسئله بغرنج و پرمخاطره دیگری است.

به گزارش سایت آلمانی اشپیگل آنلاین، آمریکایی‌ها می‌دانند که آزادسازی تمام شهر تا چه اندازه می‌تواند دشوار باشد. در سال ۲۰۰۴ در زمان اشغال عراق توسط نیروهای ارتش آمریکا در جریان درگیری بر سر این شهر، شمار کشتگان ارتش آمریکا آن قدر زیاد بود که از جنگ ویتنام تا آن زمان تجربه نشده بود.

بیشتر بخوانید: آیت‌الله سیستانی خواهان “پایبندی به آداب جنگ” در بازپس‌گیری فلوجه شد

نیروی مقابل ارتش آمریکا در آن زمان در فلوجه شبکه تروریستی القاعده بود که پیش از ظهور جریان تروریستی “دولت اسلامی” در این شهر فعالیت می‌کرد.

فلوجه را به خاطر مساجد فراوان آن، شهر مساجد و مناره‌ها نیز می‌نامند. دوسال‌و‌نیم است که جهادگرایان بر این شهر حاکم هستند. این شهر مرکز افراط گرایان اسلامی است.

گفته می‌شود که این شهر در حال حاضر مین‌گذاری شده است تا در صورت سقوط به قبرستان مخالفان جریان تروریستی “دولت اسلامی” تبدیل شود.

بر اساس ارزیابی ارتش عراق، شمار مبارزان “دولت اسلامی” در فلوجه بسیار کم و حدود ۴۰۰ تا ۶۰۰ نفر است. در کنار این رزمندگان صدها نفر نیز از هواداران این جریان تروریستی هستند که علیه ارتش عراق می‌جنگند.

بیشتر بخوانید: پنتاگون: مناطق وسیعی از تصرف “دولت اسلامی” خارج شده‌اند
[افراط گرایان مسلح سنی در فلوجه]

افراط گرایان مسلح سنی در فلوجه

خبرنگار “اشپیگل آنلاین” بر این نظر است که ارتش عراق می‌خواهد با حدود ۲۰ هزار سرباز، شبه‌نظامی و مامور پلیس به این شهر حمله کند. البته نیروی هوایی ائتلاف آمریکا نیز از حمله ارتش عراق به فلوجه حمایت خواهد کرد.

اما به‌رغم این نیروی چند برابر، باز هم امکان طولانی شدن نبرد بر سر فلوجه وجود دارد، زیرا تروریست‌های “دولت اسلامی” برای حفظ خود از وجود غیرنظامیان به عنوان سپر دفاعی خود استفاده می‌کنند.

گفته می‌شود که از ۳۰۰ هزار ساکنان این شهر اکنون تنها ۵۰ هزار نفر در آن زندگی می‌کنند. سازمان ملل متحد تخمین می‌زند که در فلوجه تنها ۱۰هزار خانواده باقی مانده‌ است.

سازمان ملل متحد اعلام کرد که چند روز پیش ۸۰ خانواده موفق به فرار از این شهر شده‌اند اما گفته می‌شود که شماری از این افراد در جریان فرار کشته شده‌اند. جهادگرایان هرکس را که با نظر آنها مخالفتی کند یا دست به فرار بزند اعدام می‌کنند.

دویچه‌وله: گروه‌های اسلام‌گرای افراطی آلمان از صفیه، دختر اسلام‌گرایی که با کارد یک مامور پلیس را زخمی‌کرده، پشتیبانی می‌کنند. پیر فوگل، یکی از معروف‌ترین چهره‌های سلفی‌ در پیامی‌ ویدئویی از عمل صفیه ابراز رضایت کرده است.

روز ۲۶ فوریه (۷ اسفند) یک دختر ۱۵ ساله مراکشی‌تبار به نام “صفیه س.” در ایستگاه اصلی راه‌آهن شهر هانوفر با کارد آشپزخانه به یک مامور پلیس حمله کرد. به گزارش پلیس، کارد صفیه حدود ۵ سانتی‌متر در گردن مامور فرو رفته و او را به شدت زخمی کرده است.

مامور پلیس پس از یک عمل جراحی اضطراری از مرگ نجات یافت و صفیه دستگیر شد.

پیش از این واقعه گروه “دولت اسلامی” در شبکه اینترنتی توئیتر از طرفداران خود خواسته بود، در کشورهای اروپایی به نیروهای انتظامی حمله کنند. در این پیام توئیتری که جوانان را به قتل ترغیب می‌کند، توصیه‌ای هم برای آلت قتاله به این شکل آمده است: «چاقو که در خانه دارید!»

روز یکشنبه (۶ مارس) پیر فوگل، یکی از سلفی‌های معروف آلمان در پیامی ویدئویی پشتیبانی خود از عمل “خواهر صفیه” را اعلام کرد. فوگل صفیه را از بچگی می‌شناخته و به رفتار و “حجاب” او افتخار می‌کرده است.

مقامات امنیتی آلمان از چندی پیش صفیه را زیر نظر داشته‌اند زیرا او قصد داشته در ماه ژانویه از طریق ترکیه به سوریه برود. اما مادر صفیه به موقع از قصد دخترش باخبر می‌شود، به ترکیه می‌رود و او را به آلمان بازمی‌گرداند.

پیشتر دو برادر صفیه از همین راه به سوریه رفته‌اند و به احتمال زیاد به گروه‌های جهادی در این کشور پیوسته‌اند.

بیشتر بخوانید: حضور در شبکه اسلام‌گرایان سلفی‌ • شرح یک تجربه شخصی

سلفی‌ها سال‌هاست در آلمان تلاش می‌کنند با پخش‌ تراکت‌های تبلیغاتی و هزاران جلد قرآن رایگان به زبان آلمانی جوانان این کشور را به خود جلب کنند. آنها در این زمینه موفقیتی نسبی هم کسب کرده‌اند.

سازمان امنیت داخلی آلمان شمار سفلی‌های فعال در این کشور را بیش از ۸ هزار و ۳۰۰ تن اعلام کرده است. بیشتر این افراد وابسته به خانواده‌های مهاجر مسلمان‌تبار هستند.

از آنجایی که ثبت اطلاعات در باره کودکان و نوجوانان در آلمان ممنوع است، نیروهای امنیتی این کشور نمی‌توانند آمار دقیقی از نوجوانان طرفدار گروه‌های سلفی تهیه کنند.

دویچه‌وله: پلیس اسپانیا ۲۰ هزار یونیفورم کشف کرد که برای داعش و جبهه نصرت خریداری شده بود. یونیفورم‌های کشف شده تحت عنوان “لباس‌های دست دوم” ثبت شده بود و قرار بوده است به این گروه‌های تروریستی تحویل داده شوند.

پلیس اسپانیا روز پنجشبه (سوم مارس / ۱۳ اسفند) حدود ۲۰ هزار یونیفورم را که در ۳ کانتینر جابجا و برای گروه دولت اسلامی (داعش) و جبهه نصرت، شاخه القاعده در سوریه تهیه شده بود، کشف کرد. این محموله در بندر والنسیا واقع در شرق اسپانیا و آلگسیراس در جنوب این کشور کشف و ضبط شده است.

وزرات کشور اسپانیا اعلام کرده که با این یونیفورم‌ها می‌توان یک ارتش را برای نبرد در میدان جنگ تجهیز و آماده کرد. پلیس۲۰ هزار یونیفورم را بعد از آنکه شبکه‌ای از دلالان واسطه را در اوایل فوریه شناسائی کرده بود، کشف کرد. هفت تن از مظنونان حامی گروه‌های تروریستی در آن زمان دستگیر شدند. افراد دستگیر شده متهم شده بودند که گروه‌های تروریستی مستقر در سوریه و عراق را با امکانات مالی و تامین تجهیزات حمایت ​کرده‌اند.

اعتراض فرانسه و بریتیانیا به روسیه و رژیم اسد

در آخرین تحولات مربوط به جنگ سوریه کشورهای فرانسه و بریتانیا (سوم مارس / ۱۳ اسفند) خواستار قطع فوری حملات هواپیماهای جنگی روسیه علیه اپوزیسیون میانه‌رو سوریه شدند. فرانسوا اولاند، رئیس جمهور فرانسه و دیوید کامرون نخست وزیر بریتانیا اعلام کردند که روسیه و رژیم بشار اسد هر چه زودتر به حملات خود علیه اپوزسیون پایان دهند.

بیشتر بخوانید: اولاند، کامرون و مرکل درباره آتش‌بس سوریه با پوتین گفت‌وگو می‌کنند

طرفین درباره توسعه همکاری‌های نظامی در مبارزه علیه تروریسم و ادامه روند صلح سوریه در “امین” واقع در شمال فرانسه صحبت کردند.

قرار است سران آلمان، بریتانیا، فرانسه روز جمعه (چهارم مارس / ۱۴ اسفند) در یک کنفرانس تلفنی با ولادیمیر پوتین، رئیس جمهور روسیه پیرامون آتش‌بس در سوریه گفت‌وگو ‌کنند. آنگلا مرکل، صدراعظم آلمان نیز به این گفت‌وگوها خواهد پیوست. سران این سه کشور عضو اتحادیه اروپا قصد دارند که در گفت‌وگوی تلفنی با ولادیمیر پوتین بر اهمیت ادامه آتش‌بس در سوریه و چگونگی گذار از رژیم اسد و ایجاد یک دولت ملی در سوریه تبادل‌نظر کنند.

بیشتر بخوانید: فرانسه و ترکیه: حمله به بیمارستان‌های سوریه جنایت جنگی است

حملات هواپیماهای جنگی روسیه و رژیم بشار اسد هم اکنون یکی از عوامل اصلی فرار مردم سوریه از آتش جنگ ویرانگر است. تعداد پناهجویان سوری و عراقی در ترکیه به ۳ میلیون نفر می‌رسد. آلمان در اتحادیه اروپا تنها کشوری است که بیشترین آواره جنگی و پناهجو را پذیرا شده است.

رادیوفردا: کار‌شناسان وزارت کشور می‌گویند جریان‌های هوادار گروه حکومت اسلامی (داعش) در مناطق کردنشین ایران در حال «یارگیری» هستند و با توجه به «حساسیت وضعیت»٬ هرگونه «آزمون و خطای به ظاهر بی‌اهمیت» از سوی مقام‌های مسئول در این مناطق٬ منجر به وقوع «دومینویی بهمن‌وار» خواهد شد.

آنها معتقدند با آنکه مناسبات فرهنگی٬ اجتماعی و اقتصادی جامعه کردهای اهل سنت ایران در مقایسه با دیگر اقوام ایرانی٬ «اتفاقا» مهیای پذیرش اندیشه سَلَفی نیست٬ اما در سال‌های اخیر جریان هوادار داعش٬ «با تلاش هر چه بیشتر» در تمامی مناطق کردنشین ایران به فعالیت پرداخته و دیگر در این مناطق اندیشه‌ای «وارداتی و بیگانه» نیست.

کار‌شناسان وزارت کشور ایران با اشاره به اینکه در همه مناطق کردنشین کشور از ارومیه تا پاوه٬ فعالیت‌های «غیرتشکیلاتی» جریان سلفی قابل مشاهده است٬ نسبت به تبلیغ و فراگیری اندیشه‌های سلفی از سوی «ده‌ها تن از روحانیون سر‌شناس و طلبه‌های جوان» در این مناطق هشدار داده‌اند.

در این گزارش به رشد و نمو «نسل جدیدی» از روحانیت کرد اشاره شده که «هیچ مشابهتی با روحانیون سنتی مشهور به مدارا و تساهل ندارند و هم و غم خویش را مصروف به تبلیغ باورهای سلفی در میان مردم کرده‌اند و تا حدودی در مناطق بوکان، سرپل ذهاب٬ ارومیه و جوانرود موفق» بوده‌اند.

این مطالب در گزارشی امنیتی-تحقیقی با عنوان «امنیت داخلی جمهوری اسلامی ایران و تاثیر و تاثر احزاب سَلَفی-تکفیری کردستان عراق و کردستان ایران» در هفدهمین شماره نشریه «راهبرد» منتشر شده است.

پیش از این مولوی عبدالحمید٬ امام جمعه اهل سنت زاهدان بارها هشدار داده بود که سخت‌گیری‌های بی‌مورد و تبعیض‌های ناروا نسبت به اهل سنت٬ فرصت‌هایی را در اختیار «عوامل افراط‌‌ گرا» قرار می‌‌دهد و به اختلافات دامن می‌زند.

علی یونسی که از سوی حسن روحانی به عنوان «دستيار ويژه در امور اقوام و اقليت‌های دينی و مذهبی» منصوب شده نیز با اذعان نسبت به وجود «احساس نابرابری» میان اقلیت‌های قومی و مذهبی ایران٬ «نگاه امنیتی» به مقوله «رشد اقلیت‌ها» را «خطرزا» دانسته است.

راه‌کار برای مقابله

با این حال کارشناسان وزارت کشور بدون اشاره به زمینه‌های گرایش به اندیشه سلفی در مناطق کردنشین ایران و طرح پیشنهادهایی برای حذف یا دست‌کم کم‌رنگ شدن آنها٬ تنها به ارائه راه‌کار برای مقابله با گسترش این اندیشه‌ها پرداخته‌اند.

آنها نوشته‌اند بر اثر تبلیغ‌های گروه‌های سلفی در دو دهه اخیر٬ «نمودهای کاملا متفاوت با فرهنگ ایرانی-اسلامی در این مناطق ایجاد شده که در طول تاریخ سابقه نداشته است.»

«رواج البسه جدید چون شلوارهای کوتاه تا بالای مچ پا توسط مردان و ریش‌های انبوه و نقاب توسط زنان در طول تاریخ فرهنگی کرد‌ها سابقه نداشته و حتی روحانیون کرد اهل سنت هیچ‌گاه این گونه سخت‌گیری شدید مذهبی نداشته‌اند.»

راهبرد٬ نشریه تحلیلی-کاربردی مرکز مطالعات راهبردی و آموزش وزارت کشور است و مطالب آن صرفا برای اطلاع مقام‌های مسئول در شماره‌های بسیار محدود تهیه و منتشر می‌شود.

این گزارش با تبار‌شناسی گروه‌های بنیادگرای سلفی در کردستان عراق و ایران صورت گرفته و بدنبال این بوده که نشان دهد گروه داعش می‌تواند در مناطق کردنشین اهل سنت ایران «فعالیت‌های تروریستی» انجام دهد و یارگیری کند.

کار‌شناسان وزارت کشور به مقام‌های سیاسی امنیتی جمهوری اسلامی توصیه کرده‌اند برای خنثی‌سازی فعالیت‌های اسلام‌گرایان بنیادگرا در مناطق کردنشین ایران٬ علاوه بر اقدامات سلبی مثل ایجاد محدودیت برای روحانیون تندرو و مساجد این گروه‌ها و شبکه‌های ماهواره‌ای متعلق به آن‌ها و نظارت بیشتر بر ورود و خروج‌های مرزی٬ به صورت «محدود و کنترل شده سازمان‌های مردم‌نهاد٬ جریان‌های تصوف و روحانیون اهل سنت دارای پایگاه اجتماعی» را مورد حمایت قرار دهند.

توصیه اکید آن‌ها نیز خودداری از «هر گونه اقدامات و سخنرانی‌های تفرقه‌افکنانه قومی-مذهبی» علیه اهل سنت به ویژه در غرب و شمال غرب ایران و برخورد جدی با متخلفان از این راهبرد است.

تبار‌شناسی احزاب و سازمان‌های اسلام‌گرای کردستان ایران

کار‌شناسان وزارت کشور نوشته‌اند از آنجا که ایران دارای جمعیت کثیری از مسلمانان اهل سنت است٬ اعلام خلافت از سوی داعش و گسترش فعالیت‌های گروه‌های سلفی در کردستان عراق، با توجه به پیوستگی سرزمینی این دو کشور و همگونی قومی و مذهبی دو منطقه، «تهدیدی بالفعل» برای امنیت داخلی جمهوری اسلامی محسوب می‌شود.

در این گزارش آمده در مناطق کردنشین ایران سرگذشت تأسیس احزاب اسلام‌گرا بسیار متفاوت از سرگذشت آن‌ها در مناطق کردنشین عراق است؛ به این صورت که «روحانیت سنتی کردی در طول تاریخ اصولا در سیاست دخالت نکرده» و «معمولا پشتیبان نظام مستقر بوده‌اند.»

اما بعد از گسترش اندیشه‌های اخوانی در خاورمیانه و به ویژه در کردستان عراق٬ به علت سابقه طولانی روابط اقتصادی، اجتماعی و فرهنگی میان کردهای عراق و ایران بتدریج اندیشه‌های اخوانی نیز در میان کردهای ایرانی رواج پیدا کرده است.

نویسندگان این گزارش در عین حال نوشته‌اند که «فعالیت گروه‌های اسلام‌گرای شیعی نیز در رشد اندیشه‌های اسلام‌گرایانه میان کرد‌ها بی‌تأثیر نبوده است.»

اظهارات علی یونسی٬ دستيار ويژه روحانی «در امور اقوام و اقليت‌های دينی و مذهبی» درباره «رفتار خلاف شرع و سخیف و کثیف» در برخی جشن‌های شیعیان که با حضور «برخی به ظاهر مداحان» صورت می‌گیرد و در آنها به اعتقادات اهل سنت توهین می‌شود٬ از این جمله است.

با آنکه چهره‌های شناخته‌شده اهل سنت از نبود آزادی‌های مذهبی برای اهل سنت و حتی تخریب نمازخانه‌های آنها از جمله در محله پونک تهران سخن می‌گویند٬ وب‌سایت‌های جریان‌های تندرو از جمله شیعه‌آنلاین معتقدند بزرگان اهل سنت در این زمینه «صداقت» ندارند.

مولوی عبدالحمید ساخت مسجد اهل سنت در تهران را «‌مطالبه‌ای» عنوان کرده که «سی و هفت سال پس از پیروزی انقلاب اسلامی ناکام مانده» و مولوی ساداتی، امام جمعه اهل سنت سراوان نیز در این زمینه گفته «اگر در رده‌های بالای مدیریتی کشور پست و مقامی به اهل سنت داده نشده است، نباید آزادی مذهبی از آنان سلب شود.»

طرح «ساماندهي مدارس اهل سنت» به این صورت که به گفته مولوی عبدالحمید «نمايندگان ولايت فقيه در مورد مدارس اهل سنت تصميم بگيرند» و انتقاد از حضور طلاب خارجی (افغان و تاجیک) در مدارس دینی اهل سنت از دیگر موارد مورد اختلاف است.

مولوی عبدالحمید در این مورد گفته «۱۰ هزار نفر از همين طلاب خارجی در قم تنها در جامعه المصطفی مشغول تحصيل‌اند که اغلب‌شان اهل سنت‌اند…سوال ما اين است که اين خارجی‌ها با چه مجوزی در اين مراکز حوزوی درس می‌خوانند؟ با همان قانونی که شما به اين مراکز اجازه می‌دهيد به ما هم اجازه بدهيد.»

وی در یکی از خطبه‌های نماز جمعه زاهدان گفته « ما می‌خواهيم قانون برای همه باشد، همان قانونی که برای قم است برای ما هم باشد. چه فرقی بين ما و قمی‌ها وجود دارد؟ ما هم ايرانی هستيم.»

کار‌شناسان وزارت کشور پس از اشاره‌ای گذرا به فعالیت گروه‌های اسلام‌گرای شیعی در رشد اندیشه سلفی در مناطق کردنشین ایران٬ به تبارشناسی احزاب و سازمان‌های اسلام‌گرای فعال در کردستان ایران پرداخته‌اند.

آنها دو جریان «مکتب قرآن» که احمد مفتی‌زاده از خانواده‌های مفتی اهل سنندج و اصالتا از اهالی پاوه آن را بنیان گذاشت و نیز جریان اخوان المسلمین در قالب گروه «جماعت دعوت و اصلاح ایران» را به ترتیب «تحول خواه» و «میانه‌رو» معرفی کرده‌اند.

حوزه نفوذ «مکتب قرآن» در مناطق کردنشین اهل سنت در مریوان، سنندج، سقز٬ کرمانشاه٬ جوانرود و پاوه اعلام و افزوده شده که پیروان این جریان روابطی با احزاب کردستان عراق ندارند.

در معرفی گروه «جماعت دعوت و اصلاح ایران» هم آمده که این گروه با «تأسی از روش اخوان المسلمین، طبقه متوسط با اولویت دانشگاهیان، روحانیون و صاحبان حرف و مشاغل را هدف قرار داده و در مناطق کردنشین اهل سنت ایران دارای نفود بسیاری است.»

اعضای این گروه «عموما تحصیل‌کردگان حوزوی و دانشگاهی و آشنا به زبان‌های خارجی» توصیف شده‌اند که با جریان مشابه خود در کردستان عراق یعنی حزب «یه کگرتوو ئیسلامی کوردستان» به رهبری «محمود فرج» روابط «مستحکم، منسجم و منظمی» دارند.

جریان سوم نیز «جریان جماعت تبلیغی» است که به نوشته کار‌شناسان وزارت کشور٬ شناخت آن «تأثیر مهمی بر فهم عمیق جریان‌های سلفی اعم از تبلیغی و تکفیری دارد.»

این جریان که در گزارش آمده در سیستان و بلوچستان و تا حدودی مناطق کردنشین ایران گسترش یافته٬ «جریانی در ابتدا فردی و سپس اجتماعی است و بر تزکیه و تهذیب نفس و بجا آوردن سنت‌ها و آیین‌های مذهبی اهل سنت و پرهیز از ورود به سیاست و دوری از نهی منکر در شرایط کنونی توصیه دارد.»

جریان چهارم هم جریان «سلفی_تکفیری» است که به صورت کلی به دوبخش «سلفی-تبلیغی» و «سلفی-تکفیری» تقسیم بندی شده است.

در این گزارش آمده که این دو جریان سلفی اصولا «هیچ اختلافی با یکدیگر در زمینه عقیده اسلامی و نحوه برخورد با متون و نصوص» ندارند و در واقع جریان تبلیغی به عنوان «جاده‌صاف‌کن» جریان جهادی یا تکفیری عمل می‌کند.

«پمپاژ» جوانان ایرانی برای پیوستن به داعش

کارشناسان وزارت کشور معتقدند با توجه به تصرف بیش از ۳۲ درصد از خاک عراق از سوی داعش و حمله این گروه به کردستان عراق٬ باید منتظر «تحرک بیش از پیش گروه‌های تکفیری در کردستان عراق و در ادامه آن در کردستان ایران» باشیم.

در این گزارش آمده بر اثر «تبلیغات شدید ماهواره‌ای و اینترنتی داعش و دیگر گروه‌های سلفی_تکفیری٬ بسیاری از کردهای سلفی ایرانی برای پیوستن به آن‌ها در عراق اعلام آمادگی کرده‌ و بسیاری نیز به سوریه هجرت کرده‌اند.»

تهیه‌کنندگان این گزارش افزوده‌اند «جریان سلفی _تکفیری ایرانی اکنون به صورت هدایت شده در حال پمپاژ جوانان کرد ایرانی برای پیوستن به داعش و انتقال آن‌ها به عراق هستند و روزی نیست که در کردستان ایران و عراق جنازه‌ای از آن‌ها تشییع نشده و به عنوان قهرمانان راه جهاد علیه کفر و طاغوت از شخصیت آن‌ها تجلیل نشود.»

این گزارش با هشدار نسبت به انتشار خبری مبنی بر بازسازی تشکیلاتی «هسته‌های سلفی_جهادی داعش در کردستان عراق بالاخص در حلبچه»٬ استان‌های هدف داعش در ایران را کردستان، کرمانشاه، آذربایجان غربی و سیستان و بلوچستان اعلام کرده‌ است.

به نوشته این کارشناسان٬ فعالیت‌های تبلیغی داعش در عراق در قالب برجسته کردن گفتمان صفوی _عباسی و دشمنی آشکار با شیعیان صورت می‌گیرد و «این گونه تبلیغات با توجه به شرایط اهل سنت در ایران بسیار جذاب و عامه پسند است و بسیاری از مردمان عادی نیز تحت تأثیر این القائات قرار می‌گیرند.»

در این گزارش پیش‌بینی شده با توجه به اینکه بسیاری از «نخبگان اسلام‌گرای کردستان عراق حرکت داعش را نوعی دادخواهی اقلیت اهل سنت عراق از دولت شیعه عراق» می‌دانند و این تلقی در ایران نیز «بستر مناسبی» دارد٬ در آینده «جمعیت کثیری از کرد‌ها و بلوچ‌های ایرانی به داعش خواهند پیوست.»

با این حال موضوعاتی چون نگاه امنیتی به مقوله اقلیت‌ها و بی‌اعتمادی به آنها از سوی حکومت مرکزی٬ فقدان دیالوگ مستقیم و صمیمانه میان طرفین٬ اتهام‌افکنی دوسویه٬ انتصاب مدیران غیربومی و حتی دارای مذهب تشیع در مناطق سنی نشین٬ ارسال گزارش‌های «مغرضانه و غیرواقعی» درباره واقعیت‌های این مناطق برای مدیریت کلان کشور٬ مقاومت در مقابل مشارکت گسترده نخبگان قومی-مذهبی در سطوح بالا علیرغم وجود «طبقه‌ای تحصیلکرده در مناطق سنی‌نشین و قوم‌نشین»٬ محرومیت گسترده در این مناطق به ویژه در استان سیستان و بلوچستان٬ بی‌اعتنایی به حق آموزش به زبان مادری در این بخش‌ها و به طور کلی نبود فرصت‌های برابر شغلی، سیاسی، اجتماعی، فرهنگی و اقتصادی برای اقلیت‌ها از موارد مغفول در گزارش کارشناسان وزارت کشور برای مدیران ارشد جمهوری اسلامی است.

علی یونسی اظهارات شماری از شهروندان کرد مبنی بر اینکه «اگر کرد نبودم وضعم بهتر بود» را مصداق «احساس تبعیض» و «سوءتدبیر مدیران و سوءسیاست‌های مرکز» دانسته است.

احساس تبعیضی که مولوی عبدالحمید آن را به این صورت بیان کرده است «ما برای حفظ وحدت در مشکلات ۳۰ سال صبر کرديم، فرزندانمان در دانشگاه‌ها آينده‌ای مجهول دارند، تخصص می‌گيرند و تحصيلات دانشگاهی دارند اما استخدام نمی‌شوند.»

پیشنهادهای امنیتی و سیاسی برای مقابله با داعش

کار‌شناسان وزارت کشور در دو حوزه امنیتی و سیاسی به منظور کنترل جریان‌های حامی تفکر داعش در منطقه کردستان ایران به مقام‌های کلان کشور پیشنهاداتی کرده‌اند.

«جریان‌سازی موازی» در میان گروه‌های سلفی برای «در هم شکستن پیوند و اتحاد» آنها٬ محدود کردن روحانیون و مساجد مبلغ گفتمان سلفی اعم از تکفیری و تبلیغی٬ افزایش تعامل با سایر روحانیون میانه‌روی کرد و اهل سنت بالاخص در قالب جریان‌های میانه‌روی رسمی و کنترل بیش از پیش خروج طلبه‌های اهل سنت از ایران و تحصیل در حوزه‌های علمیه پاکستان٬ کشورهای حاشیه خلیج فارس و عربستان سعودی از پیشنهادهای امنیتی به شمار می‌رود.

«فعال‌سازی بیش از پیش ایستگاه‌های داخل عراق برای رصد گروه‌های سلفی_تکفیری در اقلیم کردستان و ارتباطات آن‌ها با عناصر سلفی_تکفیری ایرانی»٬ کنترل ورود و خروج مسافرین از مرزهای غربی کشور بالاخص درباره خروج اتباع کرد و بلوچ اهل سنت به داخل اقلیم کردستان عراق٬ «رصد مداوم» فعالیت‌های رسانه‌ای کانال‌های ماهواره‌ای سلفی و «فشار» بر کشورهای حاشیه خلیج فارس برای کم کردن فعالیت‌های کانال‌های این گرو‌ها از دیگر پیشنهادات امنیتی است.

پیشنهادات در حوزه سیاسی نیز عبارتند از: «مقابله جدی با اقدامات تفرقه افکنانه مذهبی_قومی» علیه اهل سنت در تمامی مناطق اهل سنت نشین ایران بالاخص در غرب و شمال غرب کشور و «تقویت ضمنی، محدود و کنترل شده» سازمان‌های مردم نهاد منطقه٬ جریان‌های تصوف مثل قادری و نقشبندی و یارسان و نیز جریان اهل حق٬ حمایت از روحانیون اهل سنت که دارای پایگاه اجتماعی هستند و کنترل تبلیغات مذهبی در ماه رمضان و اعیاد مذهبی.

کارشناسان وزارت کشور هشدار داده‌اند اکنون «زمان آزمون و خطا و اغماض در این عرصه نیست و هر حرکت به ظاهر بی‌اهمیتی، ممکن است باعث وقوع دومینویی بهمن‌وار در این مناطق شود.»

آنها به مسئولان استان‌های اهل سنت نشین ایران توصیه کرده‌اند با برگزاری «جلسات توجیهی در میان مبلغان، حساسیت‌های وضعیت کنونی را خاطر نشان ساخته و توصیه اکید نمایند که اصولا وارد مباحث اختلاف برانگیز میان اهل سنت و شیع

هشدارهای کارشناسان وزارت کشور جمهوری اسلامی به مقام‌های اجرایی و سیاسی در شرایطی مطرح شده که شماری از ناظران سیاسی اگرچه از انتصاب علی یونسی به عنوان «دستيار ويژه در امور اقوام و اقليت‌های دينی و مذهبی» استقبال می‌کنند٬ اما معتقدند انتصاب یک چهره امنیتی برای حل مشکلات اقوام و اقلیت‌ها نشان می‌دهد جمهوری اسلامی در بهترین حالت٬ مسائل و مشکلات آنها را «فرهنگی-امنیتی» می‌داند.

دیگربان: رسانه‌های ایران تصاویری از حضور شماری از نیروهای ارتش سوریه و حوثی‌های یمن در مرقد امام هشتم شیعیان در ایران منتشر کرده‌اند.

آن‌طور که اعلام شده این افراد در نبرد با نیروهای داعش و عربستان سعودی زخمی شده بودند و احتمالا برای مداوا به ایران منتقل شده‌اند.

یکی از آنها گفته عربستان تلاش دارد «وهابیت» را در یمن گسترش دهد، ولی «با مقاومت مردم در برابر نشر اندیشه‌های تکفیری و وهابیت مواجه شده است.»

گزارش دیگری نیز حاکی است پیکر چهار یمنی کشته‌شده در صنعا که بدنبال حمله داعش به مساجد این شهر کشته شده‌اند٬ در آمل به خاک سپرده می‌شود.

رسانه‌های ایران نوشته‌اند این چهار نفر که برای مداوا به بیمارستانی در تهران منتقل شده بودند٬ به علت جراحات وارده جان باخته‌اند.

علت دفن آنها در آمل نیز به «مخالفت‌های عربستان سعودی» با بازگشت پیکر آنها به یمن اعلام شده است.

هویت این چهار نفر٬ اکرم الغفاری، محمد حسن العجزی، علی حُزام البَشاوُل عاطف و علی محمد المروانی اعلام شده است.

قرار است آنها در امامزاده ناصرالحق شهر آمل به خاک سپرده شوند.

همزمان پیکر محمد علی شریف٬ از اتباع عراقی مقیم قم و عضو گروه «کتائب حزب الله» عراق که در سوریه کشته شده٬ امروز در قم تشییع و تدفین شد.

رادیوفردا: در حالی که علی‌اکبر ولایتی، مشاور ارشد رهبر جمهوری اسلامی در امور بین‌الملل اعلام کرده تهران قصد ندارد «در میدان جنگ و سیاست پشت بشار اسد را خالی کند» ٬ خبرگزاری بلومبرگ از آنچه «عقب‌نشینی» نیروهای سپاه پاسداران از مناطق جنگی سوریه نامیده خبر می‌دهد.

ایلای لیک٬ ستون‌نویس خبرگزاری بلومبرگ به نقل از «مقام‌های نظامی آمریکایی و غربی» نوشته جمهوری اسلامی در حال «خارج کردن» نیروهای نظامی خود از مناطق نبرد در سوریه است.

این مقام‌های نظامی آمریکایی و اروپایی که به نام آن‌ها اشاره‌ای نشده‌٬ به لیک گفته‌اند این اقدام ایران در ائتلاف دو جانبه ایران و روسیه در ماجرای جنگ سوریه شکاف می‌اندازد.

لیک در یادداشت روز پنج‌شنبه (۱۸ آذرماه) خود نوشته «مقام‌های آمریکایی» به وی گفته‌اند که شاهد خروج تعداد «قابل توجهی» از نیروهای سپاه پاسداران از مناطق عملیاتی سوریه بوده‌اند.

آن‌طور که وی نوشته ایران این تصمیم را پس از کشته و زخمی شدن تعدادی از نیروهای نظامی ارشد خود در جریان عملیات بازپس‌گیری استان ادلب در سوریه از نیروهای داعش اتخاذ کرده است.

علاوه بر کشته شدن ده‌ها نیروی رسمی سپاه٬ بسیج و نیروهای داوطلب در سوریه٬ حسین همدانی٬ فرمانده قرارگاه «امام حسین» ٬ فرشاد حسونی‌زاده فرمانده اسبق تیپ صابرین٬ حمید مختاربند مسئول سابق ستاد تیپ یکم «حضرت حجت» اهواز٬ عبدالله اسکندری از فرماندهان نیروی زمینی سپاه و هادی کجباف از فرماندهان ارشد سپاه «شوش‌تر» از بلندپایه‌ترین نظامیان کشته‌شده ایرانی در این کشور بوده‌اند.

این یادداشت در حالی نوشته شده از حدود دو هفته پیش٬ گزارش‌های تائیدنشده‌ای از زخمی‌شدن قاسم سلیمانی٬ فرمانده نیروی قدس سپاه هم در سوریه منتشر شده است.

با اینکه سپاه این گزارش را تکذیب کرد٬ اما ازآن زمان٬ سلیمانی در هیچ مراسمی حضور نداشته و حتی برنامه سخنرانی وی در دانشگاه «شهید بهشتی» در روز ۱۶ آذر نیز لغو شد.

سپاه پاسداران بعد از آن اعلام کرد که قرار نبوده آقای سلیمانی در این برنامه سخنرانی کند.

ایلای لیک نیز نوشته که مقام‌های اطلاعاتی ایالات متحده کماکان مشغول تحقیق بر روی گزارش زخمی شدن سلیمانی در اواخر ماه نوامبر در شهر حلب هستند.

در حالی که در ماه اکتبر وال‌استریت ژورنال از جنگ هفت هزار عضو سپاه و سایر نیروهای نظامی داوطلب به نفع بشار اسد در سوریه خبر داده بود٬ در حال حاضر تعداد این نیرو‌ها به کمتر از ۷۰۰ نفر رسیده است.

این آمار را یک مقام نظامی غربی در اختیار ایلای لیک گذاشته و افزوده این ۷۰۰ نفر شامل مشاوران نظامی ایران که از سال ۲۰۱۲ به آموزش و همکاری با ارتش سوریه مشغولند٬ نمی‌شود.

پس از آنکه روابط عمومی کل سپاه در ۱۷ تیرماه کشته شدن حسین همدانی در سوریه را تائید کرد٬ نیروهای فعال حزب‌الله در شبکه‌های اجتماعی از «پیچیده‌شدن» جنگ سوریه و آغاز عملیاتی با عنوان «انتقام سخت» در این کشور خبر دادند.

شمار کشته‌های ایران پس از آغاز این عملیات به اندازه‌ای رسید که خبرگزاری «دفاع مقدس» محرم امسال را «عاشورایی‌ترین محرم این سال‌ها» نامید که جمهوری اسلامی در دهه اول آن «هر روز یک قربانی به بارگاه الله تقدیم کرده است.»

رابرت فورد٬ سفیر پیشین آمریکا در سوریه نیز به ایلای لیک گفته طولانی شدن جنگ سوریه و تلاش برای نگاه داشتن اسد در قدرت٬ ایران را تحت فشار زیادی قرار داده و هزینه‌های بسیاری را به این کشور تحمیل کرده است.

به گفته وی٬ جمهوری اسلامی با کشته شدن نیرو‌هایش در سوریه٬ در واقع افرادی را که در خط مقدم به نفع اسد می‌جنگیدند از دست داده است.

آن‌طور که بلومبرگ نوشته دولت باراک اوباما به موضوع خروج نیروهای ایرانی از مناطق جنگی سوریه به منظور کاهش هزینه‌های انسانی با خوشبینی و امیدواری نگاه می‌کند.

در صورت صحت محتوای این یادداشت٬ تصمیم جمهوری اسلامی برای کاهش شمار نیروهای سپاه در سوریه به این معنا است که روسیه٬ متحد مهم خود در عملیات نظامی در داخل خاک سوریه را از دست می‌دهد.

پیش‌تر وب‌سایت المانیتور به نقل از یک منبع ایرانی که نامش فاش نشده٬ نوشته بود این جمهوری اسلامی بود که پای روس‌ها را به سوریه کشاند.

شماری از سیاست‌گذاران آمریکایی معتقدند روسیه نیز همچون ایران نخواهد توانست در درازمدت با این شدت عملیات نظامی در سوریه را ادامه دهد.

آنتونی بلینکن٬ معاون وزیر خارجه آمریکا پس از شروع عملیات نظامی روسیه در سوریه گفته ورود مسکو به جنگ سوریه٬ فشار‌ها بر خود این کشور را هم افزایش داده و کرملین نمی‌تواند در درازمدت به این اقدام ادامه دهد.

در همین حال موشه یلعون٬ وزیر دفاع اسرائیل نیز برنامه سه ماهه روسیه برای بازپس‌گیری استان ادلب و دیگر مناطق سوریه را به علت «بی‌کفایتی» نیروهای نظامی سوریه و نیز فقدان «عزم و اراده» در نیروهای سپاه پاسداران حاضر در این کشور «شکست‌خورده» اعلام کرد.