اخبار

خُسن آقا: من نبودم دستم بود. تقصير آستينم بود. آستين مال كتم بود. كتم مال بابام بود!
عصرایران: مشاور هاشمی رفسنجانی ادامه داد: ما در مجمع تشخیص با خنده به هم می‌گفتیم این کدام مشاور است که ما او را نمی‌شناسیم. چگونه می‌شود صداوسیمایی که هاشمی را حصر تصویری کرده است اینقدر به این موضوع توئیت و حواشی آن علاقه مند شده است.
غلامعلی رجایی مشاور هاشمی رفسنجانی رئیس مجمع تشخیص مصلحت نظام با اشاره به اینکه هاشمی رفسنجانی و مقام معظم رهبری بعد از عید با هم تلفنی گفت‌وگو کردند گفت: هاشمی و رهبری تقریبا ماهانه دیدار می‌کنند اما نمی‌دانم بعد از عید دیداری داشته اند یا نه.

رجایی در گفت‌وگو با خبرنگار عصرایران ادامه داد: آیت‌الله هاشمی معتقد است که وقت رهبری به دلیل اشتغال‌های زیاد محدود است و به همین دلیل ملاحظه می‌کنند و دیدارها برخلاف زمان ریاست جمهوری که هفتگی بود، ماهانه شده است.

وی در پاسخ به این سوال که آیا بهتر نیست برای جلوگیری از حاشیه‌های سیاسی، صفحات هاشمی در شبکه‌های اجتماعی بهتر مدیریت شود گفت: بله، این نکته درستی است و الان هم مدیریت می‌شود. سایت آیت‌الله هاشمی سال‌هاست که سرپاست و وجود یک یا دو خطا در آن طبیعی است. باید بگویم با کسی که آن توئیت را زده بود برخورد شد و او هم اشتباه خود را پذیرفته است.
رجایی: هاشمی و رهبری بعد از عید تلفنی گفت‌وگو کردند/ نام مشاور هاشمی را جعل کردند/صداوسیما هاشمی را حصر تصویری کرده است

مشاور هاشمی رفسنجانی ادامه داد: مدیریت سایت اینترنتی با آقای هاشمی نیست و ایشان قصد ندارد نظارت کند. مدیریت سایت نیز برعهده پسرشان یعنی آقا محسن است که انصافا هم خوب اداره می‌شود.

این فعال سیاسی تصریح کرد: در کنار این اتفاقات شایعه‌ای ایجاد شد که مشاور هاشمی گفته است تمام شبکه‌های اجتماعی منتسب به هاشمی بسته شده است که یک بداخلاقی آشکار بود.

وی خاطر نشان کرد: نام مشاور هاشمی را جعل کردند و این جعل در شبکه خبر و دیگر بخش‌های خبری زیرنویس شد. مشاور هاشمی اسم و رسم دارد و این حرکت یک جعل و فریب آشکار بود.

رجایی گفت: برخی‌ها که دستشان خالی است می‌خواهند از نام مشاور سواستفاده کنند و این قدر ناشی هستند که نمی‌دانند مشارو هاشمی باید اسم داشته باشد.

مشاور هاشمی رفسنجانی ادامه داد: ما در مجمع تشخیص با خنده به هم می‌گفتیم این کدام مشاور است که ما او را نمی‌شناسیم. چگونه می‌شود صداوسیمایی که هاشمی را حصر تصویری کرده است اینقدر به این موضوع توئیت و حواشی آن علاقه مند شده است.

وی تصریح کرد: همین صداوسیما حضور هاشمی در مجلس گرامیداشت حجاج جان‌باخته با حضور رهبری را سانسور کرد و دفتر مجمع مجبور شد بیانیه بدهد که هاشمی در این مراسم حضور داشته است. حالا همین صداوسیما می‌گوید مشاور هاشمی چنین گفت در حالی که چنین مشاوری وجود ندارد.

این فعال سیاسی در مورد چرایی این مخالفت‌ها با هاشمی در دوره‌های گوناگون گفت: مخالفت، نقد و دشمنی باید از هم تفکیک شود. زبان نقد و تخریب با هم فرق دارد. به نظر می‌رسد جایگاه والای هاشمی مورد پسند برخی نیست.

رجایی ادامه داد: کسانی که اتهام می‌زنند اتفاقا افرادی هستند که ادعای اصول‌گرایی دارند و معتقد هستند در حمایت از رهبری این تخریب‌ها را انجام می‌دهند.

وی افزود: هاشمی و رهبری بیش از 60 سال است که با هم رابطه دارند والبته در جاهایی هم اختلاف وجود داشته و دارد و نمی‌شود از آن به سادگی گذشت. آقای هاشمی در هفته گذشته هم گفتند که بهتر از آیت‌الله خامنه‌ای برای رهبری نداریم.

مشاور هاشمی گفت: این تخریب‌ها خواسته یا ناخواسته پروژه‌ای است برای تنها سازی رهبری. رهبرانقلاب باید دلگرم باشد به یاران امام که امروز در کنار ایشان هستند.

این فعال سیاسی افزود: مگر می‌شود به هاشمی نقد وارد نباشد؟ مگر می‌شود کسی که 8 سال رئیس جمهور بوده، نقدی بر عملکردش نباشد؟ همه قابل نقد هستند و هاشمی هم از این قضیه مستنثی نیست اما حساب نقد از طعنه و انتقاد جداست. به طور مثل آقای سید محمد خامنه‌ای در انتقاد از آقای هاشمی گفت:”هاشمی زیر عبای امام با آمریکا هماهنگ بود.” این یک توهین آشکار است نه به هاشمی بلکه به امام و تمام ارکان نظام جمهوری اسلامی. اینگونه انتقادها ریشه در جای دیگری دارد که باید به وقتش به آن پرداخت.

پایش: آیت الله ابراهیم امینی، اصلی ترین گزینه میانه روهای طرفدار دولت برای ریاست مجلس خبرگان، پیشنهاد هاشمی رفسنجانی برای ریاست این مجلس را رد کرده است.

به گزارش سایت خبری «پایش»، آیت الله امینی ۹۱ ساله که هم در فهرست اصولگرایان و هم فهرست هاشمی رفسنجانی برای انتخابات خبرگان قرار داشت، مورد احترام دو جناح اصلی کشور و گزینه اول هاشمی رفسنجانی و فراکسیون طرفدار وی در مجلس خبرگان برای ریاست این مجلس است.

خبرنگار «پایش» اطلاع یافته که آیت الله هاشمی رفسنجانی دو بار درباره ریاست خبرگان با آیت الله امینی گفت و گو کرده اما وی از پذیرش این پیشنهاد خودداری کرده است.

آیت الله امینی کهولت سن و بیماری را دلیل نپذیرفتن پیشنهاد ریاست اعلام کرده اما به نظر می رسد وی علاوه بر مشکلات جسمی تمایل چندانی برای رقابت با دیگر شیوخ خبرگان که احتمالا از سوی اصولگرایان معرفی خواهند شد ندارد.

اصولگرایان نیز که پیش از این قرار بود از آیت الله موحدی کرمانی برای ریاست خبرگان حمایت کنند در روزهای گذشته رایزنی های خود را بر روی آیت الله احمد جنتی متمرکز کرده و تلاش دارند تا قبل از طرح رسمی نام وی، دستکم ۵۰ نماینده خبرگان را برای رای مثبت به آیت الله جنتی متقاعد کنند.

یک منتخب اصولگرای مجلس خبرگان به سایت خبری «پایش» گفت: «در حال حاضر گزینه اول ما حضرت آیت الله جنتی است و رایزنی ها حول ایشان انجام می شود ولی اگر حداقل آرا برای ریاست ایشان قبل از گشایش دوره جدید مجلس خبرگان قطعی نشود و احتمال شکست وجود داشته باشد در این زمینه ریسک نکرده و بر روی گزینه دوم یعنی آیت الله موحدی کرمانی تمرکز خواهد شد.»

به گفته وی، برخی اصولگرایان از یکسو خواستار ریاست آیت الله جنتی هستند و از سوی دیگر نگران آن که شکست وی در انتخابات داخلی خبرگان، هزینه زیادی برای دبیر شورای نگهبان و جناح اصولگرا داشته باشد.

در همین حال بررسی های خبرنگار «پایش» نشان می دهد شانس آیت الله جنتی برای ریاست خبرگان بسیار اندک است و در صورت نامزدی، آرای وی به سختی به ۳۶ رای خواهد رسید. مجلس خبرگان ۸۸ عضو دارد و کسب حدنصاب ۴۵ رای برای ریاست الزامی است.

یک مشاور هاشمی رفسنجانی به شرط عدم ذکر نامش به پایش گفت که رئیس مجمع تشخیص مصلحت از نامزدی آیت الله جنتی استقبال خواهد کرد چرا که «نشان خواهد داد نفر آخر منتخبان تهران چه جایگاهی در میان خبرگان خواهد داشت».

به گفته خبرنگار «پایش» در صورتی که آیت الله امینی حاضر به نامزدی ریاست نشود، آیت الله امامی کاشانی نفر دوم انتخابات تهران، گزینه بعدی میانه روهای طرفدار دولت خواهد بود که به نظر می رسد در صورت پذیرفتن نامزدی این سمت، شانس وی برای ریاست خبرگان بیش از دیگر گزینه ها باشد.

امامی کاشانی دومین گزینه هاشمی رفسنجانی و سومین گزینه اصولگرایان بعد از جنتی و موحدی کرمانی است.

آیت الله هاشمی شاهرودی نیز که در برخی محافل از وی به عنوان یک گزینه ریاست یاد می شود در فهرست نامزدهای هیچ یک از دو جناح اصلی نیست و احتمال ریاست وی تقریبا غیر ممکن است.

بی‌بی‌سی: حسین باستانی

آیت الله خامنه ای، معمولا به ملایمت یا پرهیز از اظهارات شدیداللحن شهرت نداشته است. با وجود این مجموعه ای از موضع گیری‌های اخیر رهبر جمهوری اسلامی، حتی در مقایسه با عتاب های معمول وی در گذشته، تندتر بوده است.

او روز ۱۱ فروردین، در واکنش به یک جمله توییت شده از حساب توییتر اکبر هاشمی رفسنجانی در مورد اینکه “دنیای فردا، دنیای گفتمان هاست نه موشک ها”، دارنده چنین عقیده ای را “ناآگاه یا خائن” دانست و روز اول فروردین، ساعاتی بعد از اشاره پیام نوروزی حسن روحانی به “برجام ۲”، معنای چنین حرفی را زمینه سازی برای عقب نشینی جمهوری اسلامی از اصول خود دانست. وی حتی ۹ روز قبل از انتخابات ۷ اسفند، یک سخنرانی جنجالی را انجام داد که منجر به ایجاد موجی علیه فهرست انتخاباتی مورد حمایت حسن روحانی و اکبر هاشمی رفسنجانی شد.

با توجه به اینکه به سرانجام رساندن مذاکرات هسته‌ای به موثرترین کارت برنده دولت یازدهم در عرصه سیاسی ایران تبدیل شده است، پافشاری بر بی اعتبار کردن برجام، می تواند به معنی تلاش برای ‘خنثی کردن’ توام آقای روحانی و برخی کاندیداهای بالقوه دیگر (همچون آقای ظریف) در رقابت‌های انتخاباتی آینده باشد

موضع گیری هایی از این جنس، حتی برای بسیاری از ناظرانی که به موضع گیری های تند آیت الله خامنه ای عادت کرده اند این پرسش را مطرح کرده که چه عامل یا عواملی باعث شده تا وی با شدتی نامتعارف علیه دولت جمهوری اسلامی ایران و حامیان حکومتی آن موضع گیری کند؟ به عبارت ساده تر، پشت پرده تندتر شدن موضع آیت الله خامنه ای چیست؟

برای پاسخگویی به این پرسش، احتمالا می توان – فارغ از هرگونه قضاوت سیاسی – یک یا ترکیبی از چهار عامل زیر را در توضیح تغییرات قابل تشخیص در رویه آیت الله خامنه ای موثر دانست: ۱- دغدغه های انتخاباتی، ۲- نگرانی های مرتبط با اجرای برجام، ۳- نگرانی از “نفوذ” در فضای پس از برجام، ۴- وضعیت جسمانی.
۱- دغدغه‌های “انتخاباتی”

در پی انتخابات ریاست جمهوری ۱۳۹۲، نخستین صندوقی که سایت های اصولگرا ترکیب آرای آن را گزارش کردند، صندوق شماره ۱۱۰ بود که محل رأی دادن آیت الله خامنه ای، اعضای دفتر و نزدیکان اوست و در آن، سعید جلیلی ۲۰۰، محمدباقر قالیباف ۱۲۴ و بقیه کاندیداها (از جمله حسن روحانی) کمتر از ۲۰ رای آورده بودند.

از زمان روی رسیدن حسن روحانی به پست ریاست جمهوری، این موضوع راز پوشیده ای نبوده که خط فکری آقای روحانی و مدافعانش، به ویژه اصلاح طلبان، لزوما منطبق با اولویت‌های رهبر جمهوری اسلامی ایران نیست. اما با توجه به اینکه در ربع قرن اخیر همیشه روسای جمهور ایران دو دوره سر کار بوده اند و به ویژه با توجه به اینکه حسن روحانی، بعد از رسیدن به قدرت موفق شده تا با به سرانجام رساندن توافق هسته ای، وعده انتخاباتی اصلی خود را عملی کند، در شرایط عادی کاملا محتمل است که وی یک دوره دیگر هم رئیس جمهور ایران باشد.

این در حالی است که علاوه بر شخص حسن روحانی، جریان حامی دولت یازدهم از مجموعه ای از کاندیداهای بالقوه (از جمله برخی مذاکره کنندگان هسته ای) هم برخوردار است که امکان دارد در صورت ورود به صحنه انتخابات ریاست جمهوری در ۴ یا حتی ۸ سال بعد، از شانس بالایی برخوردار باشند.

این پدیده در فضای سیاسی ایران بی‌سابقه نبوده که بعد از انتخاباتی که ترکیب قوه مقننه را به نفع یک دولت غیردلخواه رهبری تغییر داده، او تصمیم به ورود موثرتر به به صحنه برای برگرداندن توازن قوا گرفته است. کمابیش، به همان شیوه که بعد از انتخابات مجلس ششم و در زمانی که تصور عمومی این بود که وضعیت متحدان رئیس جمهور اصلاح طلب در عرصه سیاست ایران تقویت شده، آیت الله خامنه ای، از ابتدای سال جدید (۱۳۷۹) به مقابله جدی با دولت وقت پرداخت و در عمل، فضای بعد از پیروزی انتخاباتی اصلاح طلبان برای آنها سخت تر از فضای قبل از ‘پیروزی’ شد

با توجه به این دورنما، شاید سخت شدن نسبی موضع آیت الله خامنه ای و منصوبانش در مقابل دولت یازدهم و حامیان آن، ریشه در نزدیک شدن به انتخابات ریاست جمهوری ۱۳۹۶ داشته باشد؛ فرایندی که نشانه های آن، در تبلیغات برخی رسانه های نزدیک به رهبری در مورد “یک دوره ای” بودن دوران مسئولیت آقای روحانی قابل تشخیص است.

اگر چنین فرضی درست باشد، آن گاه شدت حمله آیت الله خامنه ای و منصوبان او به “برجام” نیز ممکن است معنای مشخصی داشته باشد: با توجه به اینکه به سرانجام رساندن مذاکرات هسته ای به موثرترین کارت برنده دولت یازدهم در عرصه سیاسی ایران تبدیل شده است، پافشاری بر بی اعتبار کردن برجام، می تواند به معنی تلاش برای “خنثی کردن” توام آقای روحانی و برخی کاندیداهای بالقوه دیگر (همچون آقای ظریف) در رقابت های انتخاباتی آینده باشد.

تمایل آیت الله خامنه ای به رای نیاوردن نیروهای همسو با دولت یازدهم، در جریان انتخابات هفتم اسفند نیز به وضوح خود را نشان داد؛ انتخاباتی که وی پس از پیروزی قاطع فهرست حامیان دولت در پایتخت، برای اولین بار نتایج آرای مردم را، به خاطر رای نیاوردن کاندیداهایی خاص، “خسارت” دانست.

اغراق آمیز نیست اگر گفته شود رهبر جمهوری اسلامی ایران، تاکنون در هیچ انتخاباتی به این صراحت علیه یک فهرست مشخص موضع نگرفته بود و غیرممکن نیست که پیروزی قاطع همان فهرست، در تندتر شدن لحن آیت الله خامنه ای درفضای بعد از انتخابات نقش داشته باشد.

در عین حال فارغ از موضع گیری های اخیر آیت الله خامنه ای، به طور کلی این پدیده در فضای سیاسی ایران بی سابقه نبوده که بعد از انتخاباتی که ترکیب قوه مقننه را به نفع یک دولت غیردلخواه رهبری تغییر داده، او تصمیم به ورود موثرتر به به صحنه برای برگرداندن توازن قوا گرفته است.

کمابیش، به همان شیوه که بعد از انتخابات مجلس ششم و در زمانی که تصور عمومی این بود که وضعیت متحدان رئیس جمهور اصلاح طلب در عرصه سیاست ایران تقویت شده، آیت الله خامنه ای، از ابتدای سال جدید (۱۳۷۹) به مقابله جدی با دولت وقت پرداخت و در عمل، فضای بعد از پیروزی انتخاباتی اصلاح طلبان برای آنها سخت تر از فضای قبل از “پیروزی” شد.
۲- نگرانی های مرتبط با برجام

اظهارات پی در پی آیت الله خامنه ای پیش از نهایی شدن توافق هسته ای، به وضوح نشان می دهد که ‘خوش بین نبودن’ او نسبت به مذاکرات، تنها از بابت رفتار آمریکا در دوران بعد از برجام نبود و احتمالا تصور می کرد که مذاکرات هسته ای به نتیجه پیش بینی شده (رفع تحریم های نفتی و مالی و آزاد شدن دارایی های بلوکه شده ایران) منجر نخواهد شد

اظهارات پی در پی آیت الله خامنه ای پیش از نهایی شدن توافق هسته ای، به وضوح نشان می دهد که “خوش بین نبودن” او نسبت به مذاکرات، تنها از بابت رفتار آمریکا در دوران بعد از برجام نبود و احتمالا تصور می کرد که مذاکرات هسته ای به نتیجه پیش بینی شده (رفع تحریم های نفتی و مالی و آزاد شدن دارایی های بلوکه شده ایران) منجر نخواهد شد. به عنوان نمونه او در بهمن ماه گذشته گفت: “بعضی از مسئولین آن دولت [دولت قبلی] و این دولت فکر می‌کنند اگر در موضوع هسته‌ای مذاکره کنند مساله حل می‌شود… من به مذاکره خوشبین نیستم و به جایی نمی‌رسد ولی مخالفتی هم ندارم.”

رهبر جمهوری اسلامی بعد از نهایی شدن توافق هسته ای، در نامه ای به شورای عالی امنیت ملی با تاکید بر اینکه “پذیرش مذاکرات از سوی ایران اساساً با هدف لغو تحریم ‌های ظالمانه اقتصادی و مالی صورت گرفته” اجرای برجام را مورد تایید قرار داد. وی با این حال شرط اجرای برجام را لغو کامل – و نه تعلیق- همه تحریم ها از جمله تحریم های ایالات متحده دانست؛ آن هم درست در زمانی که به صراحت مشخص بود که بر خلاف تحریم های اتحادیه اروپا، اغلب “تحریم های اولیه” آمریکایی ها (علیه شخصیت های حقیقی و حقوقی آمریکایی) برداشته نمی شوند و اغلب تحریم های ثانویه (علیه شخصیت های حقیقی و حقوقی غیرآمریکایی) هم “تعلیق” و نه لغو می‌شوند. اما همه اینها، جلوی تایید توافق هسته ای از سوی رهبر در لحظه ای که امکان انجام این کار را داشت را نگرفت، که تایید کننده نوعی جهت گیری سیاسی در انتقادهای بعدی آیت الله خامنه ای از برجام است.

با وجود این، نسبت دادن همه ابراز نگرانی های رهبر در مورد برجام به اهداف سیاسی و تبلیغاتی نیز، مبتنی بر واقعیت به نظر نمی رسد. درست به همان شیوه که آمریکایی ها ایران را متهم می کنند که بعد از امضای برجام به متن آن عمل کرده ولی با اقداماتی همچون آزمایش های موشکی به روح آن وفادار نبوده، آیت الله خامنه ای هم به گونه ای قابل فهم تاکید دارد که واشنگتن با وجود عدم تخلف از متن برجام، اقدامات کافی را برای تسهیل تجارت جهانی با ایران نشان نداده است.

این در شرایطی است که آقای خامنه ای، در گذشته تجربه مطلوبی از نمونه های بسیار نادر همکاری تهران و واشنگتن نداشته که در راس آنها، همکاری ایران در سال ۱۳۸۰ برای سرنگونی طالبان بوده است: زمانی که چند ماه بعد از این همکاری موثر امنیتی (با نقش آفرینی سپاه پاسداران)، جورج بوش در سخنانی غیرمنتظره ایران را عضوی از “محور شرارت” لقب داد.

آیت الله خامنه ای در سخنرانی ها گوناگون خود، تاکنون بارها از چنین تجربیاتی به تلخی یاد کرده که نشان دهنده تاثیر شدید رفتارهای قبلی آمریکا بر او و ذهنیتش نسبت به عاقبت هر گونه تعامل با واشنگتن است.
۳- نگرانی از “نفوذ” پس از برجام

رهبر جمهوری اسلامی ایران، در جریان مذاکرات هسته ای با آمریکا به کرات و به صراحت تاکید کرده که این گفتگوها به معنی عادی سازی روابط با ایالات متحده نیست و بعد از نهایی شدن توافق هسته ای نیز، بارها و بارها بر نگرانی خود از ‘نفوذ’ آمریکا و متهمان به همسویی با آن به داخل نهادهای سیاسی، اقتصادی و فرهنگی ایران تاکید کرده است. با وجود همه این تاکیدات، در جریان و بعد از نهایی شدن توافق هسته ای، حجم عظیمی از گمانه زنی ها در مورد تغییرات جدی در سیاست داخلی یا احتمال عادی سازی روابط با واشنگتن منتشر شده که بعضا، حتی از سوی مقام های ارشد حکومتی ایران بوده و می توان حدس زد در ‘انباشته شدن’ بدبینی های آیت الله خامنه ای نسبت به فضای بعد از تحریم نقش داشته است

رهبر جمهوری اسلامی ایران، در جریان مذاکرات هسته ای با آمریکا به کرات و به صراحت تاکید کرده که این گفتگوها به معنی عادی سازی روابط با ایالات متحده نیست و بعد از نهایی شدن توافق هسته ای نیز، بارها بر نگرانی خود از “نفوذ” آمریکا و متهمان به همسویی با آن به داخل نهادهای سیاسی، اقتصادی و فرهنگی ایران تاکید کرده است.

با وجود همه این تاکیدات، در جریان و بعد از نهایی شدن توافق هسته ای، حجم عظیمی از گمانه زنی ها در مورد تغییرات جدی در سیاست داخلی یا احتمال عادی سازی روابط با واشنگتن منتشر شده که بعضا، حتی از سوی مقام های ارشد حکومتی ایران بوده و می توان حدس زد در “انباشته شدن” بدبینی های آیت الله خامنه ای نسبت به فضای بعد از تحریم نقش داشته است.

به عنوان نمونه، حسن روحانی یک ماه بعد از نهایی شدن برجام، تعریف شورای نگهبان از نقش خود در بررسی صلاحیت ها را زیر سوال برد و گفت: “شورای محترم نگهبان ناظر است نه مجری” و افزود: “پیروزی هسته‌ای برای این نبود که ما در عرصه هسته‌ای پیروز شویم و در بقیه عرصه‌ها پیروزی به دست نیاوریم.” اظهاراتی که بیان آن بر روند بررسی صلاحیت ها تاثیر نگذاشت، اما در شرایطی که رهبر ایران پیشتر، نگرانی های خود را از بابت تبدیل شدن پرونده هسته ای به مقدمه ای برای “نفوذ” به داخل حکومت بیان کرده بود، واکنش های شدیدی را در پی داشت.

آقای روحانی همچنین در بهمن ماه گذشته، در کنفرانسی مطبوعاتی در ایتالیا در پاسخ به سوالی در مورد احتمال عادی سازی روابط ایران و آمریکا گفت: “کلید این کار در واشنگتن هست و نه در تهران و اگر این کلید در تهران بود من از آن استفاده می کردم اما متاسفانه در آمریکا هست و آنها باید از آن استفاده کنند باید مخاصمات را کنار بگذارند.”

رئیس جمهور، در آبان ماه گذشته هم در پاسخ به سوال یک روزنامه ایتالیایی راجع به امکان بازگشایی سفارتخانه های ایران و امریکا در خاک یکدیگر گفت: “به هر حال روزی این سفارتخانه ها باز خواهند شد، اما رفتارها مهم هستند و کلید این بازگشایی در دست آمریکایی ها است.” (وی در بهمن ۱۳۹۲، در گفتگو با شبکه دولتی آر تی اس سوئیس گفته بود: “با کمی تلاش از هر دو طرف، امکان تبدیل سه دهه دشمنی ایران و آمریکا به روابط دوستانه وجود دارد.”)

در اظهار نظری مشابه، می توان به اظهارات اکبر هاشمی رفسنجانی در تیر ماه گذشته اشاره کرد که در مصاحبه با گاردین گفت که در صورت تغییر رفتار آمریکا، “غیرممکن نیست” که روزی سفارتخانه آمریکا در تهران بتواند بازگشایی شود.

در واکنشی جداگانه، سه روز بعد از انتخابات هفتم اسفند، که به شکست فهرست مورد حمایت آیت الله خامنه ای در تهران منجر شد، در حساب توییتری اکبر هاشمی رفسنجانی پیامی منتشر شد که حکایت داشت: “هیچ‌کسی یارای مقاومت در برابر خواست اکثریت مردم را ندارد؛ هر کسی را مردم نخواهند باید کنار برود.”

مجموعه ای از تندترین تصمیم گیری های حکومتی رهبر سابق جمهوری اسلامی ایران، در اواخر دوران رهبری وی صورت گرفتند. به طور مشخص، آیت الله خمینی در خرداد ۱۳۶۸ از دنیا رفت؛ در حالی که در فروردین همان سال در نامه ای شدیداللحن آیت الله منتظری را از قائم مقام رهبری عزل کرد، در بهمن ۱۳۶۷ فتوای قتل سلمان رشدی را داد، سه هفته پیش از آن گفت زنی که (در یک برنامه رادیویی در سالگرد تولد حضرت فاطمه) “اوشین” را الگوی مناسبی برای زنان دانسته در صورت داشتن ‘قصد توهین’ محکوم به ‘اعدام’ است، و در مرداد ۱۳۶۷ دستور اعدام سراسری زندانیان مجاهدین خلق را صادر کرد

یک روز بعد از آن، حسن روحانی نیز با به کار بستن جمله بندی آشنایی گفت: “مردم با رای خود نشان دادند که کدام سلیقه به نظر آنها نزدیک‌تر است” و “اگر کسانی هنوز فکر می‌کنند کشور باید در تقابل با دیگران باشد هنوز پیام سال ۹۲ را با دو سال تاخیر دریافت نکرده‌اند”.

با مضمون این اظهارنظرها و دیگر اظهارنظرهای مشابه آنها می توان موافق یا مخالف بود، اما در هر حال، تصور تاثیر آنها بر روی آیت الله خامنه ای دشوار نخواهد بود.
۴- وضعیت جسمانی آیت الله خامنه ای

مجموعه ای از تندترین تصمیم گیری های حکومتی رهبر سابق جمهوری اسلامی ایران، در اواخر دوران رهبری وی صورت گرفتند.

به طور مشخص، آیت الله خمینی در خرداد ۱۳۶۸ از دنیا رفت؛ در حالی که در فروردین همان سال در نامه ای شدیداللحن آیت الله منتظری را از قائم مقام رهبری عزل کرد، در بهمن ۱۳۶۷ فتوای قتل سلمان رشدی را داد، سه هفته پیش از آن گفت زنی که (در یک برنامه رادیویی در سالگرد تولد حضرت فاطمه) “اوشین” را الگوی مناسبی برای زنان دانسته در صورت داشتن “قصد توهین” محکوم به “اعدام” است، و در مرداد ۱۳۶۷ دستور اعدام سراسری زندانیان مجاهدین خلق را صادر کرد.

آیا ممکن است وضعیت جسمانی آیت الله خامنه ای رهبر فعلی جمهوری اسلامی ایران نیز در تندتر شدن برخی از اظهارنظرهای اخیر وی تاثیر داشته باشد؟

ما در مورد وضعیت واقعی جسمانی آیت الله خامنه ای چیزی نمی دانیم و چه بسا او، علی رغم بستری شدن خود در شهریور ۱۳۹۳، سال های طولانی عمر کند. با وجود این، رهبر جمهوری اسلامی ایران اخیرا، اشاراتی بی سابقه به دوران بعد از خود داشته است که نشان می‌دهد شاید وی به هر دلیل، بیشتر راجع به احتمال درگذشت خود فکر می کند.

آخرین نمونه از این نوع، اظهارات اواخر اسفند رهبر در جمع اعضای مجلس خبرگان بوده که در آن، از اعضای مجلس خواسته است که “در انتخاب رهبر آینده ملاحظه‌ی خدا را بکنند” و حتی تاکید کرده: “احتمال اینکه این دوره‌ای [از خبرگان] که تازه شروع خواهد شد، مبتلا بشود به این آزمایش، احتمال کمی نیست”.

اگر آیت الله خامنه ای واقعا چنین فکر می کند، عجیب نیست که مانند رهبر سابق جمهوری اسلامی، حساسیت ها و وسواس های او در مورد آینده جمهوری اسلامی و عملکرد مسئولان افزایش یافته یا حتی آستانه تحمل او در مورد موضوعاتی که موافق دیدگاه وی نیستند کاهش یافته باشد.
کدام فرضیه درست تر است؟

ما در مورد وضعیت واقعی جسمانی آیت الله خامنه ای چیزی نمی دانیم و چه بسا او، علی رغم بستری شدن خود در شهریور ۱۳۹۳، سال های طولانی عمر کند. با وجود این، رهبر جمهوری اسلامی ایران اخیرا، اشاراتی بی سابقه به دوران بعد از خود داشته است که نشان می دهد که شاید وی به هر دلیل، بیشتر راجع به احتمال درگذشت خود فکر می‌کند

شاید تند شدن غیرمترقبه مواضع آیت الله خامنه ای در قبال دولت یازدهم و حامیان آن، تحولی موقت باشد و در آینده ادامه پیدا نکند.

در صورت ادامه نیز، شاید در کنار چهار گزینه ای که مورد بحث قرار گرفتند، احتمالات دیگری نیز برای توضیح موضع گیری های تند آیت الله خامنه ای قابل طرح باشند.

با وجود این، در صورتی که افزایش شدت موضع گیری های آیت الله خامنه ای به یک “روند” تبدیل شود، احتمال اینکه دلیل آن، یک یا مجموعه ای از عوامل ذکر شده باشد، وجود دارد.

برای داشتن قضاوت بهتر در این مورد، باید در ماه های آینده شواهد تقویت یا تضعیف کننده هر یک از چهار فرضیه ذکر شده را، به دقت رصد کرد.

پایش: چهار روز پس از واکنش مقام معظم رهبری به توئیت جنجال برانگیز منسوب به هاشمی رفسنجانی، یک مشاور رئیس مجمع تشخیص مصلحت امروز از تعلیق حساب کاربری توئیتر هاشمی خبر داد.

به گزارش سایت خبری «پایش»، هفته گذشته توئیتی در حساب کاربری منسوب به هاشمی منتشر شد که تذکر جدی مقام معظم رهبری را در پی داشت و ایشان در یک سخنرانی عمومی با انتقاد شدید از کسانی که روزگار و دنیای فردا را دنیای مذاکره می دانند و نه موشک خاطرنشان کردند: روزگار، روزگار همه چیز است وگرنه به راحتی و به صراحت حق ملت را خواهند خورد. ایشان افزودند: اگر این حرف از روی ناآگاهی گفته شده باشد یک مسئله است اما اگر از روی آگاهی باشد خیانت است.

هاشمی رفسنجانی امروز در دیدار مدیران دبیرخانۀ مجمع تشخیص از این توییت تبری جسته و انتساب آن به خود را تکذیب کرده است.

در همین حال یک مشاور هاشمی به خبرنگار «پایش» گفت که حساب های توئیتر، ایستاگرام و تلگرامی که به نام آیت الله هاشمی رفسنجانی ایجاد شده در اختیار دبیر سایت ایشان بوده و وی بدون هماهنگی با رئیس مجمع تشخیص اقدام به انتشار مطالب می کرده است.

وی گفت که کلیه فعالیت های مجازی ای که به نام آیت الله هاشمی در شبکه های اجتماعی انجام می شده به حالت تعلیق درآمده و تا زمان مشخص شدن مسئول ذیصلاح برای نظارت بر این گونه فعالیتها، فعالیت حساب های کاربری مربوطه متوقف شده است.

ایلنا: عضو جامعه روحانیت مبارز با بیان اینکه آیت‌الله هاشمی ظرفیت بزرگ انقلاب و مقبول اکثریت مردم است، گفت: افرادی که مقبول مردم هستند و مردم با احترام به آن‌ها اقتدا می‌کنند را باید به عنوان خطیب نماز جمعه تهران ببینیم، زیرا این امر می‌تواند خود به خود، جاذبه‌ای برای روی آوردن بیشتر مردم به نماز جمعه باشد.

حجت الاسلام والمسلمین سیدرضا اکرمی در گفت‌و‌گو با خبرنگار سیاسی ایلنا، با اشاره به حمله‌های اخیر افراطیون به آیت الله هاشمی رفسنجانی پس از کسب حدود ۲ و نیم میلیون رأی مردم تهران در انتخابات اخیر، اظهار داشت: رأی مردم طبق قانون و با هر ایده و اندیشه‌ای باید مورد احترام و قبول باشد و شاهد آن هم، اینکه شورای نگهبان صلاحیت رأی‌گیری و انتخابات را تأیید می‌کند؛ بنابراین چه تفکر دلخواه ما رأی بیاورد و چه نیاورد، باید به رأی مردم احترام گذاشت.

انتخابات برای همه افراد یک آزمایش است

او افزود: ‌ بیشترین سعی ما در جامعه باید این باشد که اعتدال که توصیه اسلام است را رعایت کنیم، نه اینکه خدای ناکرده دچار افراط و تفریط یا بداخلاقی شویم که اگر تفکری که دلخواه ما نبود و رأی آورد، آن را مورد هجمه قرار دهیم؛ به هر حال مردم ایده‌هایی دارند و گاهی به فردی یا تفکری رأی نمی‌دهند و گاهی رأی می‌دهند و در هر دو صورت باید به رأی مردم احترام گذاشت.

این عضو جامعه روحانیت مبارز با تأکید بر اینکه انتخابات برای همه افراد یک آزمایش است، گفت: انتخابات هم برای مردمی که در آن شرکت کرده و رأی می‌دهند و هم برای انتخاب شوندگان یک امتحان است و از طرفی برای مخالفان آن رأی اکثریت هم یک امتحان تلقی می‌شود که آیا با انصاف و اخلاق با رأی مردم و منتخب مردم روبرو شوند و برخورد کنند و یا اینکه با بی‌اخلاقی و بی‌انصافی به آن حمله می‌کنند که این کار خلاف شرع و قانون نیز محسوب می‌شود.

آیت‌الله هاشمی نه تنها مورد قبول اکثریت مردم تهران، بلکه مورد قبول اکثریت مردم ایران است

او با اشاره به انتخاب آیت الله هاشمی رفسنجانی به نمایندگی مردم استان تهران در انتخابات اخیر مجلس خبرگان رهبری با کسب حدود ۲و نیم میلیون رأی مردم، اظهار کرد: در خصوص آیت الله هاشمی باید با صراحت گفت که ایشان نه تنها مورد قبول اکثریت مردم استان تهران، بلکه مورد قبول اکثریت مردم همه ایران است؛ ایشان حتی برای مردم کشورهای مختلف جهان که بنا دارند انقلاب اسلامی ایران و این کشور را بشناسند، فردی شناخته شده و دارای جایگاه است.

اکرمی افزود: من آیت الله هاشمی رفسنجانی را معصوم نمی‌دانم اما ایشان را فردی برجسته و شایسته می‌دانم که از ظرفیت‌های بزرگ انقلاب محسوب می‌شود و مردم هم در انتخابات پنجمین دوره مجلس خبرگان رهبری رأی اول را به ایشان دادند؛ ان‌شاءالله ایشان در آینده نیز در خدمت به مردم و انقلاب موفق باشند.

تعداد افرادی که به نماز جمعه می‌روند، متناسب جمعیت تهران نیست

او در ادامه و در پاسخ به این سؤال که با توجه رأی بالای مردم استان تهران به آیت‌الله هاشمی رفسنجانی در انتخابات اخیر مجلس خبرگان رهبری و مقبولیت بالای ایشان نزد مردم، آیا بازگشت آیت‌الله هاشمی به تریبون نمازجمعه تهران موجب رونق و اقبال زیاد مردم به نماز جمعه خواهد شد؟ اظهار داشت: در خصوص نماز جمعه تهران اولا باید یک فکر بایسته و شایسته در این خصوص داشته باشیم، چرا که به گفته یکی از مسئولانی که خود بنده از ایشان در این خصوص پرسیدم، در شرایط عادی، جمعیت بسیار اندکی به نماز جمعه تهران می‌روند که این جمعیت اندک با توجه به جمعیت ۱۰میلیون نفری تهران، متناسب نیست.

این عضو جامعه روحانیت مبارز تهران اضافه کرد: برای نماز جمعه‌ای که پایگاه و سنگر مهمی برای اسلام و انقلاب محسوب می‌شود، باید برای از نظر کمیت، یعنی جمعیتی که به آن اقبال نشان می‌دهند نیز فکری کنیم.

علمای بزرگ برای نماز جمعه چاره کنند

او افزود: علمای بزرگ ما اعم از مبلغان دین و ائمه جمعه و جماعات باید بنشینند و برای اینکه نماز جمعه پرشکوه‌تر و با کیفیت‌تر برگزار شود فکر کنند و چاره بیاندیشند.

اکرمی خاطرنشان کرد: در خصوص امام جمعه تهران هم واقعا باید فکر عاقلانه و منصفانه‌ای کرد و افرادی که مقبول مردم هستند و مردم با احترام به آنها اقتدا می‌کنند را به عنوان خطیب نماز جمعه تهران ببینیم، زیرا این امر می‌تواند خود به خود، جاذبه‌ای برای روی آوردن بیشتر مردم به نماز جمعه داشته باشد؛ وجدانا و انصافا هم باید روی ائمه جمعه و امامان جمعه‌ای که مشروعیت و مقبولیت عمومی و صلاحیت عمومی داشته باشند، حساب کنیم.

او با بیان اینکه نماز جمعه تهران اهمیت بالایی دارد و به دلیل رسانه‌ای بودن و پخش آن از رادیو و تلویزیون، امام جمعه آن باید اشراف کاملی به مسائل داخلی و خارجی داشته باشد، گفت: قبل از برگزاری انتخابات در نمازجمعه اظهاراتی مطرح می‌شد و بعد از برگزاری انتخابات نیز شاهد اظهاراتی متفاوت از آن اظهارات قبل بودیم که این شرایط صحیح نیست.

جزوه‌هایی سراسر اهانت در نماز جمعه تهران پخش می‌شود

این عضو جامعه روحانیت مبارز با بیان اینکه جامعه ما از نظر بداخلاقی سیاسی در وضعیت بدی قرار گرفته و برای مثال این روز‌ها و پس از پایان تعطیلات عید، شاهد توهین به شخصیت‌هایی هستیم، گفت: گاهی در نمازجمعه جزوه‌هایی پخش می‌شود که سرتاسر آن توهین و اهانت بوده و اصلا مدرک هم ندارد؛ مثلا این جزوه عبرت در حالی در نمازهای جمعه توزیع می‌شود، که بدون داشتن مدرک، دائما سم‌پاشی و شخصیت‌ها را مورد اهانت قرار می‌دهد؛ این کار شایسته نیست؛ ما حق نداریم با آبروی انسان‌ها بازی کنیم؛ ما از پیامبر بزرگ اسلام (ص) روایت داریم که برای مثال اگر ۵۰ نفر بگویند بنده یعنی سیدرضا اکرمی فلان کار را انجام داده‌ام اما خود من اکرمی بگویم آن کار را نکرده‌ام، باید حرف خود من قبول شود که فلان کار را انجام نداده‌ام؛ حالا چطور است که این قدر راحت به انسان‌ها و شخصیت‌های مختلف اهانت می‌شود؟

او گفت: ‌ انسان به نماز جمعه می‌رود تا روح خود را پاک کند و اصولا فایده نماز و نماز جمعه همین است که با پاک کردن روح، به ارتباط مقدس معنوی برسیم اما اینکه مثلا بیاییم در چنین مکان‌های مقدسی جزوه‌هایی مثل جزوه عبرت که سر تا سر آن توهین است را پخش کنیم و برای انسان‌های مختلف آزردگی ایجاد کنیم، به دستور اسلام عمل کرده‌ایم؟

اکرمی در پایان تصریح کرد: علما و عقلا باید بنشینند و تدبیری بیاندیشند تا نمازجمعه تهران از وضع موجود بهتر شود.

عصرایران: توضیحات هاشمی درباره سخنان تحریف و تقطیع شده اش در فضای مجازی: دیدم مربوط به تاریخ 14 آبان 1387 است
هاشمی رفسنجانی:صنایع موشکی در زمان جنگ که من فرماندهی آن را داشتم، شروع شد/ كسی بهتر از آیت‌الله خامنه‌ای نداشته و نداریم/ اولین موشك را جهاد سازندگی به كمك سپاه ساختاکبر هاشمی رفسنجانی رئیس جمهور اسبق ایران گفت: مسؤولان به ویژه نظامی ها به خوبی می دانند که صنایع موشکی در زمان جنگ که من فرماندهی آن را داشتم، از صفر توسط نیروهای جهاد سازندگی، سپاه پاسداران و ارتش شروع شد.

به گزارش عصرایران به نقل از ایرنا، هاشمی امروز دوشنبه افزود: (این صنعت) بعدها در زمان ریاست جمهوری‌ام تقویت شد و من همیشه بر ضرورت تكمیل و تقویت پروژه‌ موشكی ایران به عنوان قدرت دفاعی و بازدارنده تأكید داشته و دارم.

هاشمی که هم اکنون ریاست مجمع تشخیص مصلحت نظام را برعهده دارد ادامه داد: در دوره ریاست جمهوری‌ام طرحی برای ساخت ماهواره زهره از سوی وزارت پست و تلگراف داشتیم كه در نهایت برای پرتاب نیاز به موشك‌های بالستیك نیرومند بود و به موازات آن برای چنین موشك‌هایی برنامه‌ریزی كرده بودیم كه می‌بایست هزاران كیلومتر قدرت برد داشته باشد كه البته به دلیل خاصی، آن طرح متوقف شد، ولی پیشرفت و توسعه این صنعت هیچ‌گاه از اولویت نیفتاد.

براساس متن ارسالی روابط عمومی مجمع تشخیص مصلحت نظام، هاشمی رفسنجانی در جواب سؤال یكی از حاضران كه پرسیده بود: «ماجرای سخن شما درباره موشك و گفتمان كه در توییتر منتشر شده بود، چیست كه باعث سوءاستفاده بعضی‌ها برای القاء اختلاف بین شما و مقام معظم رهبری شده است؟»، گفت: نقل این جمله برای من هم تازگی داشت و گفتم كه اصل آن جمله را بیاورند كه آوردند و دیدم كه مربوط به تاریخ 14 آبان 1387 یعنی هفت سال قبل و در مصاحبه‌ مفصل با یك گروه فیلمساز هلندی با موضوع «تاریخچه كاربرد سلاح‌های شیمیایی علیه ایران»، است.

رئیس مجمع تشخیص مصلحت نظام، با ابراز تأسف از تحریف و تقطیع خودسرانه این جمله و سوء برداشت از آن و تعجیل بعضی از جریان‌ها و گروه‌ها برای سوء استفاده از این جمله، گفت: اولاً به عنوان كسی كه در طول دوران زندان ستمشاهی، قرآن تفسیر می‌كردم، مصداق و تفسیر عملی آیه‌ «وَأَعِدّوا لَهُم مَا استَطَعتُم مِن قُوَّةٍ وَمِن رِباطِ الخَیلِ تُرهِبونَ بِهِ عَدُوَّ اللَّهِ وَعَدُوَّكُم» را در شرایط موجود كه دشمنان، انقلاب، ایران و اسلام را تهدید می‌كنند، تجهیز قوای نظامی كشور، از جمله تقویت قدرت موشكی كشور را لازم می‌دانم.

ثانیاً اگر عامه‌ مردم هم ندانند، مسؤولان به ویژه نظامی‌ها، به خوبی می‌دانند كه صنایع موشكی در زمان جنگ كه من فرماندهی آن را داشتم، از صفر توسط نیروهای جهاد سازندگی، سپاه پاسداران و ارتش شروع شد و بعدها در زمان ریاست جمهوری‌ام تقویت شد و من همیشه بر ضرورت تكمیل و تقویت پروژه‌ی موشكی ایران به عنوان قدرت دفاعی و بازدارنده تأكید داشته و دارم.

*كسی بهتر از آیت‌الله خامنه‌ای نداشته و نداریم

وی در بخش دیگری با تأكید بر جایگاه ولایت فقیه در تفكرات شیعی، گفت: بارها گفته‌ام، هم به عنوان اصل ولایت فقیه باید از رهبری نظام حمایت كرد و هم به عنوان شخص ولی فقیه، كسی بهتر از آیت‌الله خامنه‌ای نداشته و نداریم.

هاشمی رفسنجانی به آثار جهاد سازندگی در نخستین سال‌های پس از پیروزی انقلاب اسلامی، دوران دفاع مقدس و دوران سازندگی اشاره كرد و گفت: سنگرسازان بی‌سنگر در خطوط مقدم برای رزمندگان خاك‌ریز می‌زدند و بعدها در دوران سازندگی به روستاهای ایران در مناطق دورافتاده می‌رفتند و گاهی مجتمع‌های صنعتی می‌ساختند تا جوانان در روستا بمانند.

*اولین موشك را جهاد سازندگی به كمك سپاه پاسداران ساخت

رئیس مجمع تشخیص مصلحت نظام، به سابقه‌ فعالیت‌ جهاد سازندگی برای دسترسی ایران به موشك‌های دوربرد اشاره كرد و گفت: اولین موشك را جهاد سازندگی به كمك سپاه پاسداران ساخت كه به نوعی مهندسی معكوس از موشك‌هایی بود كه از برخی كشورها به شكل خیلی محدود می‌گرفت.

وی افزود: اواخر جنگ اولین موشك هفتاد كیلومتری را ساختیم و كم كم موشك را در ایران یك صنعت بومی كردیم.

*موشك قدرت خوبی برای دفاع و پیشگیری است

هاشمی رفسنجانی با بیان تاریخ چگونگی دسترسی ایران به انواع موشك‌ها، گفت: به خاطر اهمیتی كه به این صنعت می‌دادم، فرزندم محسن را كه در كانادا مشغول تحصیل در دوره دكترا بود و رشته‌اش مفید برای این صنعت بود، به ایران فراخواندم كه صنایع موشكی را در سپاه و جهاد سازندگی تقویت كردیم، چون به تجربه دیده بودم كه موشك قدرت خوبی برای دفاع و پیشگیری است.

رئیس مجمع تشخیص مصلحت نظام، انقلاب اسلامی را حركتی كاملاً مردمی به رهبری امام راحل دانست و گفت: مبارزه با رژیمی كه خود را در ایران ابدالمدت و در منطقه ژاندارم می‌دانست و همه‌گونه حمایت‌های خارجی و تریبون و قدرت را داشت، خیلی سخت بود، اما اراده‌ مردم با رهبری امام برای تغییر فضای سیاسی و اجتماعی ایران آن‌قدر قوی بود كه شاه را مجبور به فرار از كشور كرد و نظام به دست مبارزین افتاد.

هاشمی رفسنجانی با تشریح برنامه‌های رژیم پهلوی از زمان رضاخان تا محمدرضا شاه برای انهدام روحانیت و كم كردن روحیات دینی مردم ایران، گفت: به خاطر فطرت دینی مردم، تمام تبلیغات علیه دین و مذهب جواب معكوس داد و مردم با پیشتازی روحانیت، چنان وارد میدان مبارزه در خیابان‌ها شدند كه ارتش با تانك هم نمی‌توانست جلوی آنان را بگیرد.

وی با بیان این جمله كه «ساواكی‌های خشن و مغرور صریحاً به مبارزین می‌گفتند آنقدر در زندان می‌مانید كه موهای سرتان مثل دندان‌های شما سفید می‌شود»، به اوج گرفتن مبارزات در سال‌های منتهی به پیروزی اشاره كرد و گفت: اگر چه از سال 1354 به خاطر افزایش قیمت نفت، رژیم دم از تمدن بزرگ می‌زد و به قیمت محرومیت اكثر مناطق كشور، قله‌های رفاهی در چند جای كشور درست كرده بود، اما مردم عزم خود را برای تغییر رژیم جزم كرده بودند، كه هیچ چیز نمی‌تواند جلوی اراده مردم را بگیرد.

هاشمی رفسنجانی با یادآوری نخستین ماه‌ها و سال‌ها پس از پیروزی انقلاب و تحلیل توطئه‌ها و دسیسه‌هایی كه علیه انقلاب اسلامی شده بود، به شورش‌ها، ترورها و برنامه‌های تجزیه‌طلبانه اشاره كرد و گفت: در داخل ساختار نظام نیز، دچار اختلافات عمیق شده بودیم و رئیس‌جمهور وقت نمی‌توانست با افكار انقلابی مبارزین هماهنگ شود، اما وجود امام راحل و رهبری داهیانه‌ی ایشان انقلاب را از همه گردنه‌ها گذر داد.

رئیس مجمع تشخیص مصلحت نظام، به هشت سال جنگ تحمیلی و حمایت‌های شرق، غرب، ارتجاع و ستون پنجم از ارتش بعث، اشاره كرد و گفت: جوانان ایران اسلامی هشت سال تمام در مقابل همه‌ دشمنان از كیان جمهوری اسلامی دفاع كردند و سرانجام پیروزی سیاسی در سازمان ملل، مكمل پیروزی‌های نظامی در جنگ شد.

وی با گرامیداشت یاد شهدای انقلاب اسلامی و دفاع مقدس، گفت: خوب است در بهار طبیعت یادی از گل‌های پرپر شده شهدا، جانبازان و آزادگان كنیم و به پدران و مادران شهدا، سلام و تبریك گفته و درود بفرستیم كه این انقلاب، ثمره‌ی صبر آنان در فراق فرزندان شهیدشان است.

هاشمی رفسنجانی، با تبریك سال نو، اظهار امیدواری كرد كه سال 1395 برای مردم ایران در همه‌ ابعاد زندگی سالی با بركت و توأم با موفقیت‌هایی سیاسی، اقتصادی، فرهنگی و اجتماعی باشد.

همچنین در آغاز هر یك از این دیدارها، خانم مولاوردی معاون رئیس‌جمهوری در امور زنان و خانواده ، دكتر زارع رئیس باشگاه پژوهشگران جوان و نخبگان،حسینی از جامعه تربت جامی‌های مقیم تهران،مخاطب دبیركل جبهه تدبیر و امید و شمائلی مدیر عامل مؤسسه جهاد نصر، متوسلیان مدیر عامل مؤسسه هنری فدك و جلیل فرجاد یكی از هنرمندان تئاتر، سینما و تلویزیون، با تبریك سال نو به آیت‌الله هاشمی رفسنجانی، به بیان دیدگاه‌های خود درباره مسایل مختلف پرداختند.

رادیوفردا: توسط علی افشاری

آیت‌الله خامنه‌ای در دیدار با جمعی از ذاکران و مداحان در روز یازدهم فروردین واکنش تندی به توئیت منتشر شده در حساب کاربری اکبر هاشمی رفسنجانی نشان داد. در این توئیت ذکر شده بود که«دنیای فردا، دنیای گفتمان‌هاست، نه موشک‌ها.»

البته هاشمی رفسنجانی بعدا مدعی شده است که این حساب توسط یکی از دوستداران وی منتشر می‌شود! و محتوای آن ارتباطی با او ندارد! همچنین حساب توئیتری نیز با اصلاح سخن قبلی موشک‌ها را به موشک‌های قاره‌پیما و بمب‌های اتمی تغییر داده است.

رهبری در موضعگیری تند ضمن انتقاد از افرادی که آینده را «دنیای مذاکره می‌دانند و نه موشک»٬ طرح‌کنندگان این نوع سخنان در صورتی که آگاهانه حرف زده باشند را به «خیانت» متهم کرد. وی همچنین اظهار داشت: «روزگار، روزگار همه چیز است وگرنه به راحتی و به صراحت حق ملت را خواهند خورد».

رهبری با تاکید بر اینکه «دشمنان مدام در حال تقویت توان نظامی و موشکی خود هستند»٬ منتقدان فعالیت‌های موشکی ایران را خطاب قرار داده و از آنها پرسید «در این شرایط چطور می‌گوییم روزگار موشک گذشته است؟»

وی در ادامه گفت: «در این اوضاع جنگل‌وار جهانی، اگر جمهوری اسلامی صرفاً به دنبال مذاکره و مبادله اقتصادی و حتی علم و فناوری برود اما توان دفاعی نداشته باشد آیا حتی دولت‌های کوچک نیز به خود اجازه تهدید ملت ایران را نخواهند داد؟»

این اظهارات در وهله نخست در دفاع از برنامه موشکی حکومت و بی‌اعتنایی به حساسیت‌های غرب ایراد شده است. جمله منسوب به هاشمی رفسنجانی از سوی منتقدان درون حکومتی به نوعی همسویی با مواضع مخالف کشورهای غربی تلقی شده و اهمیت گفتمان‌سازی و ارائه برنامه کارآمد برای پیشرفت کشور را مهم‌تر از توسعه قابلیت‌های نظامی القاء می‌کرد.

البته تفاوت بارزی بین گفتمان به عنوان مجموعه فکر و اندیشه هدفمند با مذاکره به عنوان یک روش وجود دارد، اما آنچه باعث موضعگیری شتابزده و خشم‌آلود رهبری شده است زیر سئوال برده شدن تبلیغات حکومتی در خصوص فوائد پیشرفت‌های موشکی و نظامی است.

این سخنان در ادامه افزایش حملات نیروهای حامی ولایت فقیه به دولت در دوره پسابرجام صورت می‌گیرد و تشدید نه‌چندان پردامنه اختلاف نظر بین دو بخش نظام در سامان‌دهی و هدایت کشور را بازتاب می‌دهد. آیت‌الله خامنه‌ای تصریح کرد که مخالف مذاکره نیست اما با برخورد انتقادی نسبت به برجام و ایجاد تردید در دستاورد‌های عملی آن روشن ساخت که مذاکره به معنایی که بهبود روابط با غرب و سرمایه‌گذاری راهبردی در این حوزه را مد نظر داشته باشد مخالف است و در جایگاه فردی که بیشترین قدرت و اختیارات را در حکومت دارد در برابر این نگرش که به زعم وی مسیر را برای نفوذ غرب و دشمنان و تهی‌سازی نظام از محتوای ارزشی آن مساعد می‌سازد، ایستادگی می‌کند. او مذاکره را به عنوان یک ابزار و تاکتیک در خدمت اهداف موسوم به انقلابی و در واقع ماجراجویانه و مبتنی بر خصومت با نظام لیبرال –دمکراسی و دفاع همه‌جانبه از حکومت دینی می‌خواهد.

برای او و نیروهای همسو افزایش قابلیت دفاعی و نظامی جمهوری اسلامی و استفاده از آن برای گسترش عمق استراتژیک بنیادگرایی شیعه‌محور در منطقه و بسط گفتمان کلاسیک جمهوری اسلامی و جلوگیری از تجدیدنظرطلبی مسئله اصلی است.

اگر چه این سخنان که به نوعی بوی تهدید از آن به مشام می‌رسد با هدف افزایش هزینه مخالفت با توسعه برنامه موشکی در نیروی‌های درون نظام بیان شده است، اما در عین حال ناخشنودی رهبری از عملکرد رئیس مجمع تشخیص مصلحت نظام در انتخابات های مجلس دهم و خبرگان پنجم را نیز نمایان می‌سازد. حرف‌های رهبری از خاستگاه مخالفت با برنامه سیاسی اعتدال و قدرت گرفتن جناح میانه‌رو بر می‌خیزد. در واقع واکنشی به آن دسته از نخبگان سیاسی جمهوری اسلامی است که محوریت و مرکزیت نظرات وی در هدایت نظام را در عمل قبول ندارند و نسخه‌های دیگری را تجویز می‌نمایند.

البته باید در نظر داشت که دولت اعتدال و به‌خصوص حسن روحانی و محمد جواد ظریف در زمینه مانورهای موشکی و گسترش برنامه‌های نظامی همراهی کامل را حداقل در ظاهر با بخش‌های انتصابی و سپاه داشته‌اند. ظریف در تمامی مصاحبه‌هایش افزایش قابلیت‌های موشکی را حق ایران دانسته و تعارض آن با برجام و قطعنامه شماره ۲۲۳۱ شورای امنیت سازمان ملل را رد کرده است. غرب نیز قبول دارد که مانورهای موشکی ناقض برجام نیست اما دولت‌های آمریکا، فرانسه، بریتانیا و آلمان اصرار دارند که اقدامات فوق مخالف مفاد قطعنامه است و باید متوقف شود.

منتها روسیه با استفاده از واژه‌های مبهم قطعنامه که بر جنبه الزام‌آور تداوم ۸ ساله تحریم‌های موشکی سایه افکنده است، اجازه صدور تحریم‌های جدید و یا مجازات‌های بازدارنده در سطح بین‌المللی را نمی‌دهد. در این راستا کشورهای غربی فعلا تلاش‌شان را بر فشار به دبیر کل سازمان ملل معطوف ساخته‌اند. دولت آمریکا نیز تحریم‌های یکجانبه را افزایش داده است.اما بعید به نظر می‌رسد این راهکارها توان بازدارندگی در برابر توسعه موشکی جمهوری اسلامی را داشته باشد.

ضرورت تناسب بین ابعاد فعالیت نظامی با کلیت برنامه توسعه کشور واقعیتی در ساماندهی کشور است اما رصد کردن واقعیت‌ها نشان می‌دهد که دنیا فعلا صرفا بر مدار گفتمان و مذاکره نمی‌گنجد و کماکان قدرت نظامی و توان دفاعی در موقعیت جهانی و منطقه‌ای کشورها عامل مهمی است. وضعیت نابسامان خاورمیانه، امنیت کشور و همچنین موازنه قوای نظامی منطقه‌ای، سیاست‌های دوگانه غرب و راهبرد انتفاع از تجارت اسلحه با کشورهای عربی، برای رشد و پیشرفت نظامی کشور با اهداف بازدارندگی و دفاعی وجاهت و مشروعیت به همراه می‌آورد.

اما تقابل این نیاز باستیزه‌جویی در سیاست خارجی جمهوری اسلامی و اقدامات تحریک‌آمیز مانند نوشتن نابودی اسرائیل به زبان عبری بر روی موشک‌ها، وضعیت پیچیده‌ای در سیاست‌های نظامی و دفاعی ایران پدید آورده است. این وضعیت باعث شده تا نگرانی‌هایی نسبت به مقصد اصلی فعالیت‌های راهبردی نظامی سپاه به‌وجود آید. ازاین رو شاید نیاز کشور و برداشت درست از نسبت بین توسعه و امور نظامی در جایی بین سخنان خامنه‌ای و حساب کاربری توئیتر منسوب به هاشمی رفسنجانی قرار داشته باشد.

پیامدهای سخنان خامنه‌ای با توجه با مواضع قبلی معنادار خواهد بود. افزایش تنش بر سر برنامه موشکی ریسک مبادلات اقتصادی و تجاری با ایران را افزایش می‌دهد. رهبری با درک این نکته هم می‌خواهد آسیب‌پذیری گذشته در مصاف با تحریم‌های کمرشکن هسته‌ای را با جلو رفتن اقتصاد مقاومتی ترمیم نماید و هم بیش از پیش به بی‌اعتبارسازی رویکرد تعاملی روحانی در سیاست خارجی و بازسازی نگاه تقابلی با غرب در دوره پساتوافق هسته‌ای بپردازد.

ازاین رو شرایط برای تحقق برنامه‌های دولت روحانی سخت‌تر می گردد و پنچره فرصت برجام و عادی‌سازی مبادلات با اروپا به سمت بسته شدن و یا بهره‌برداری در سطحی کمتر از انتظارات پیش خواهد رفت. در این شرایط روحانی اگر تغییری در راهبرد و برنامه‌هایش ایجاد نکند در وضعیت آچمز قرار گرفته و نیروهای ولایت‌مدار و معترض از دو منظر مخالف دولت اعتدال را در منگنه می‌گذارند.

اما این سخنان حملات بخش افراطی حکومت به هاشمی رفسنجانی را نیز شدت می‌بخشد و استراتژی وی در تقلیل سطح منازعه به جریان احمدی‌نژاد و دلواپس‌ها را بیشتر در تنگنای مضاعف قرار می‌دهد. خطاب رهبری صریح‌تر از گذشته آشکارسازی اختلاف نظر بین دو موتلف قدیمی و از ارکان شکل‌دهنده نظام جمهوری اسلامی را هدف قرار داده است.

هاشمی رفسنجانی فعالیت مجلس دهم را به منزله افزایش قدرت خود در نظام ارزیابی می‌کند اما ماهیت قدرت در نظام و موازنه قوای موجود و تجارب قبلی نشان می‌دهد این ریسمان آنقدر که هاشمی می‌پندارد، محکم نیست و خوشبینی بیش از حد وی را آسیب‌پذیر ساخته است. اصولگرایان و به‌خصوص لایه‌های تندرو و معتقد به گفتمان سوم تیر که در پی حفظ وضع موجود در دوره پسارهبری هستند، مترصد هستند تا چراغ سبز برای آخرین حمله به رفسنجانی و اخراج وی از نظام را دریافت کنند.

هاشمی رفسنجانی تاکنون با برخوردهای نوسانی سعی کرده یگ گام به پیش و یک گام به پس خود را در مجموعه نظام حفظ کرده و لنگرگاه موقتی برای نیروهای معترض به وضع موجود در بلوک قدرت باشد. بدین ترتیب در شرایط مناسب به مرکزیت نظام بازگردد. البته نظام نیز هزینه‌های به حاشیه راندن را کمتر از حذف کامل وی تاکنون ارزیابی کرده است. اما گسترش عدم توازن در جایگاه اجتماعی رو به رشدبا موقعیت حاشیه‌ای وی درقدرت مستقر، حفظ موضع کنونی را بیش از پیش سخت می‌سازد.

اتهام خیانت اگر در آینده با اشارات صریح‌تری تکرار گردد، آنگاه خاموش کردن «فتنه اکبر» بحرانی جدی برای هاشمی رقم خواهد زد . اقدام وی در سلب مسئولیت از حساب توئیتر به نظر می‌رسد بیشتر یک عقب‌نشینی تاکتیکی برای گریز از تبعات احتمالی است. اما تزلزل موجود در این برخوردها چشم‌انداز روشنی برای موفقیت وی در جلو بردن برنامه‌هایش را نشان نمی‌دهد.

………………………………………………………………………………………..

نظر نویسنده بازتاب دیدگاه رادیو فردا نیست.

اَن‌صاف نیوز: از ساعتی پیش با هجمه ی افراطیون و بی.بی.سی و ادعای تناقض سخنان رهبری و توییتری ناقص منتسب به هاشمی رفسنجانی، ادعاهایی درباره ی این حساب توییتری شده، این پرسش ها مطرح است که: حقیقت ماجرای توییتر هاشمی چیست؟ توییتر هاشمی دست کیست و چرا هاشمی روحش از توییت ها و مطالب سایت بی خبر است؟

طبق اخبار رسیده به خبرنگار انصاف نیوز، علت اصلی اشکال و اختلاف فاحش رفتاری تیم رسانه ای آیت الله هاشمی به این شرح است:

اکانت منتسب به آیت الله هاشمی در اختیار فردی به نام «محمودی» است. او سردبیر سایت هاشمی رفسنجانی (سایت دفتر هاشمی) است که حساب توییتر و تلگرام نیز در اختیار اوست. این فرد با دسترسی به مصاحبه ها و سخنرانی های قدیمی هاشمی و بر اساس شرایط روز، بخشی از سخنان او را گلچین و منتشر می کند که بعضی از آنها در این مدت باعت ناراحتی و حتی عصبانیت شدید آیت الله هاشمی شده؛ مثل ماجرای قهر رهبر انقلاب از آیت الله مصباح در قبل از انقلاب که کاملا بدون هماهنگی هاشمی منتشر و البته با اشکالاتی جدی منتشر شد.

بنا بر این گزارش، او بارها به دلیل انتشار مطالبی بدون هماهنگی با تشر و واکنش تند هاشمی و نزدیکانش مواجه شده و سه بار تا مرز اخراج پیش رفته است.

روابط عمومی مجمع نیز در قبال مطالب تند و غیراصولی این فرد که بر اساس تشخیص خود مطالب را در توییتر و تلگرام منتشر می کند، با کوتاهی تاکنون واکنشی نشان نداده است.

بنا بر پیگیری از نزدیکان هاشمی، او از انتشار چنین مطالبی کاملا بی خبر است و هیچ یک از مطالب سایت و توییتر با او چک نمی شود و به اصطلاح، روح هاشمی از مطالب «سایت هاشمی رفسنجانی» و توییترش بی خبر است.

رادیوفردا: منابع نزدیک به اکبر هاشمی رفسنجانی، رئیس مجمع تشخیص مصلحت نظام ایران، جمله جنجال‌برانگیزی را که در توییتر منتسب به وی منتشر شده تکذیب کرده و آن را «ناقص» و «کوتاه‌شده» نامیدند که بدون اطلاع آقای هاشمی منتشر شده است.

خبرگزاری دانشجویان ایران، ایسنا، روز پنج‌شنبه، ۱۲ فروردین، به نقل از یک «منبع مطلع» نوشت که اساسا محتوای توییتر منتسب به آیت‌الله هاشمی رفسنجانی ربطی به او ندارد، بلکه این حساب توییتری را «یکی از دوستداران وی» مدیریت می‌کند.

این منبع خبری سپس تاکید کرد که «حساب کاربری توییتر منتسب به آقای هاشمی هر از چند گاه سخنان قدیمی وی را پس از کوتاه کردن توییت می‌کند» و بر این اساس جمله مورد اشاره نیز بخشی «ناقص» از سخنان وی است.

توییت منتسب به رئیس مجمع تشخیص مصلحت نظام ایران که در روزهای اخیر حاشیه‌ساز شده است چنین مضمونی دارد: «دنیای فردا، دنیای گفتمان‌هاست، نه موشک‌ها…»

این توییت روز چهارشنبه هدف انتقاد شدید علی خامنه‌ای، رهبر جمهوری اسلامی، قرار گرفت، تا جایی که وی عنوان کرد اگر این حرف از روی آگاهی گفته شده باشد، به منزله خیانت است.

آیت‌الله خامنه‌ای در سخنرانی روز چهارشنبه خود همچنین تاکید کرد که «جمهوری اسلامی باید از همه ابزارها استفاده کند و امروز هم روزگار موشک است و هم مذاکره».

ساعاتی پس این انتقادات، توییتر منتسب به آقای هاشمی رفسنجانی اصلاحیه‌ای منتشر کرد که می‌گوید «توییت قبلی تقطیع شده بود» و جمله کامل به این شرح است: «دنیای فردا دنیای گفتمان‌هایی نظیر انقلاب اسلامی است، نه موشک‌های قاره‌پیما و بمب‌های هسته‌ای…»

​​در همین زمینه وب‌سایت «انصاف‌نیوز» نیز نوشت که حساب کاربری منتسب به آیت‌الله هاشمی رفسنجانی در اختیار سردبیر وب‌سایت اوست و وی با دسترسی به مصاحبه‌ها و سخنرانی‌های قدیمی آقای هاشمی بخشی از سخنان او را گلچین و منتشر می‌کند، کاری که در برخی موارد باعث عصبانیت شدید آقای هاشمی شده است.

به نوشته این وب‌سایت، فرد مورد اشاره «بارها به دلیل انتشار مطالبی بدون هماهنگی با تشر و واکنش تند هاشمی و نزدیکانش مواجه شده و سه بار تا مرز اخراج پیش رفته است.»

رادیوفردا: علی خامنه‌ای، رهبر جمهوری اسلامی، ضمن دفاع از برنامه موشکی ایران، منتقدان این برنامه در داخل کشور را به خیانت متهم کرد.

وی روز چهارشنبه، ۱۱ فروردین در دیدار با جمعی از مداحان گفت: «اینکه بگویند فردای دنیا، فردای مذاکره است، دنیای موشک نیست، این اگر از روی ناآگاهی گفته شود که ناآگاهی است؛ اما اگر از روی آگاهی باشد خیانت است. اگر نظام اسلامی دنبال فناوری و مذاکره باشد، اما قدرت دفاعی نداشته باشد، مقابل هر کشور فزرتی که تهدید کند باید عقب‌نشینی کند.»

اظهارات آیت‌الله خامنه‌ای در حالی بیان می‌شود که به‌تازگی توییتی منسوب به اکبر هاشمی رفسنجانی موج حملات رسانه‌های اصول‌گرایان به وی را به دنبال داشته است. این توییت که چهارشنبه گذشته، ۴ فروردین منتشر شده است، چنین مضمونی دارد: «دنیای فردا، دنیای گفتمان‌هاست، نه موشک‌ها…»

​​رسانه‌های اصول‌گرا اما این توییت منسوب به آیت‌الله هاشمی رفسنجانی را به شدت مورد انتقاد قرار دادند و از جمله کارشناسی سیاسی به نام پرویز امینی در یادداشتی که خبرگزاری فارس آن را بازنشر کرده است، آقای هاشمی را به «تضعیف موضع» حکومت و «پرخاشگری» متهم کرد.

وی در بخشی از یادداشت خود می‌نویسد که هاشمی «برای فضای تبلیغاتی منفی غربی علیه برنامه موشکی ایران، وجاهت می‌سازد».

دفتر آیت‌الله هاشمی رفسنجانی تاکنون اما واکنشی به این انتقادات نشان نداده است. حال یک هفته پس از این توییت این‌بار آیت‌الله خامنه‌ای مضمون آن را هدف قرار داده است.

رهبر جمهوری اسلامی در ادامه گفت: «جمهوری اسلامی باید از همه‌ ابزارها استفاده کند. بنده با گفت‌وگوی سیاسی مخالف نیستم، البته نه با همه؛ در سطح مسائل جهانی با گفت‌وگوی سیاسی موافقم. امروز هم روزگار موشک است و هم مذاکره.»

آزمایش‌های موشکی اخیر ایران با واکنش شدید ایالات متحده و قدرت‌های اروپایی مواجه شده است. آمریکا در کنار فرانسه، بریتانیا و آلمان، این آزمایش‌ها را بی‌اعتنایی به قطعنامه سازمان ملل متحد خوانده و از شورای امنیت خواسته‌اند که با آن برخورد کند.

به گفته این کشورها، موشک‌های مورد آزمایش‌قرار گرفته ایران قابلیت حمل کلاهک هسته‌ای دارند و به همین خاطر با قطعنامه ۲۲۳۱ شورای امنیت ناسازگار است.

مقامات ایران اما تاکید دارند که موشک‌های بالستیک ایران ماهیت دفاعی داشته و قابلیت حمل کلاهک هسته‌ای ندارند و از این رو پرتاب آزمایشی آنها نقض قطعنامه یاد شده نیستند.