اخبار

دویچه‌وله: پیشتر از آلوده بودن اسباب‌بازی‌ها، کودها و شیر خشک‌ها شنیده بودیم. اینک گفته می‌شود، گاز اتیلن واردشده از چین که از آن برای رنگ‌بخشی کاذب به گوجه‌فرنگی‌های نارس استفاده می‌شود نیز می‌تواند خطرناک باشد.

مردم ایران نگران ماده شیمیایی وارداتی از چین‌اند که از آن برای خوش‌رنگ کردن گوجه‌فرنگی استفاده می‌شود. ایرنا روز شنبه (۱۲ دسامبر/ ۲۲ آذر) در گزارشی به این موضوع پرداخته و می‌نویسد، وزارت بهداشت، جهاد کشاورزی و سازمان استاندارد هنوز واکنشی در این زمینه از خود نشان نداده‌اند.

محمدعلی باغستانی، رئیس سازمان حفظ نباتات کشور در این زمینه گفت: «هم‌اکنون در انتظار جوابیه معاونت غذا و دارو وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشکی هستیم تا مصرف گاز اتیلن برای تولید گوجه‌فرنگی تأیید شود.»

به گفته او، گاز اتیلن (اتفون) با نام تجاری (فینیش) که از کشور چین وارد می‌شود نوعی ماده شیمیایی هورمونی است که از آن برای عمل‌آوری برخی محصولات از جمله گوجه‌فرنگی استفاده می‌شود.

با وجود این که وزارت جهاد کشاورزی و سازمان حفظ نباتات تاکنون مجوزی برای واردات این ماده شیمیایی به کشور صادر نکرده‌اند هورمون اتفون (گاز اتیلن) به صورت قاچاق وارد ایران می‌شود.

رئیس سازمان حفظ نباتات ایران گفت، وزارت بهداشت نامه‌ای از سازمان حفظ نباتات پیرامون تعیین تکلیف در مورد مصرف این ماده دریافت کرده و قرار است که پس از بررسی، تأییدیه مصرف یا عدم مصرف آن برای گوجه‌فرنگی روشن شود.

باغستانی تأکید کرد که این ترکیب باید توسط هيأت نظارت بر سموم کشور مورد آزمایش قرار گیرد و در صورت امکان استفاده ثبت شود.

او با بیان اینکه ۹۰ درصد سموم مصرفی کشور ایران از چین وارد می شود ادامه داد: «به دلیل آن که وزارت بهداشت ترکیب این هورمون را برای تولید گوجه‌فرنگی در دست بررسی دارد، معتقد است، باید کشاورزان از مصرف این ترکیب تا اطلاع ثانوی در تولید گوجه‌فرنگی خودداری کنند.»

سازمان حفظ نباتات بخشنامه‌ای برای جلوگیری از مصرف گاز اتیلن تا اطلاع ثانوی به تمام کشاورزان و فروشندگان سموم کشور ابلاغ کرده است.

ایرنا با اشاره به واردات ۹۰‌ درصدی سموم کشاورزی از چین و ماندگاری آنها در محصولات و تولیدات کشاورزی و باغی پس از برداشت نوشت، حتی شستشوی قبل از مصرف این محصولات به دلیل نفوذ در لایه‌های درونی می‌تواند مخاطره‌برانگیز باشد و اقدام فوری مسئولان را می‌طلبد.

چین که در عرضه محصولات و تولیدات ناسالم، از جمله شیر خشک نوزادی حاوی پودر ملامین که در این کشور سبب مرگ چندین کودک شد شهرت یافته در ایران بازار خوبی برای فروش محصولات خود یافته است تا جایی که گزارشگر خبرگزاری ایرنا عنوان گزارش خود را “چین، سلطان سم در ایران” برگزیده است.

دویچه‌وله: ۵۰۰ میلیارد تومان از درآمد فروش سوغات مشهد نصیب چینی‌ها می‌شود. مهر، تسبیح و جانماز چینی به اسم سوغات مشهد فروخته و پول آن به جیب چینی‌ها می‌رود. فهرست واردات کالاهای عجیب چینی پیش از این از سوی اداره گمرک اعلام شده بود.

فروش اجناس چینی در ایران موضوع تازه‌ای نیست. مطابق آمار اداره گمرک ایران، فهرست کالاهای وارداتی از چین هر سال گسترده‌تر و عجیب‌تر می‌شود.

با این‌که بسیار پیش‌تر از این‌ها فهرستی از کالاهی عجیب وارداتی چین به ایران اعلام شده بود، اما به تازگی عضو کمیسیون فرهنگی مجلس ایران با انتقاد از عرضه سوغات چینی در مشهد به خبرگزاری مهر گفته است: «این درست نیست که سالانه بیش از ۵۰۰ میلیارد تومان درآمد فروش سوغات این شهر در جیب چینی‌ها سرازیر شود و مشهدی‌ها از کسب این مبلغ بی‌نصیب باشند.»

به گفته نماینده مردم مشهد در مجلس، چین با تولید سجاده و مهرنماز و تسبیح مشکلات گسترده‌ای را برای تولیدکننده داخلی در این شهر بوجود آورده است.

انتقاد نماینده مردم مشهد در مجلس به درآمد بالای فروش اجناس چینی در این شهر نخستین مورد از اعتراض‌ها به این مسئله نیست. پیش‌تر نماینده مردم آبادان هم در مجلس نسبت به واردات کالای بی کیفیت چینی انتقاد کرده بود.

وارادات کالاهای عجیب چینی به ایران

ایران پیش از این کالاهایی مانند سنگ قبر، مهر، جانماز، قرآن، تسبیح، عصا، شلاق، قلاب ماهیگیری، سیم خاردار، پونز، شبرنگ، چکش، مانکن خیاطی، چوب سیگار، سیر، پرتقال، انواع زیپ را از چین وارد کرده بود. کالاهایی که برخی مواقع به خاطر حساسیت‌برانگیز بودن نامشان در فهرست گمرک با نام‌های دیگری وارد می‌شدند.

برای مثال بسیاری از جانمازهایی که بخشی از سوغات مشهد حساب می‌شود و به تازگی اعلام شده است ۵۰۰ میلیارد تومان از درآمد فروششان به چینی‌های می‌رسد، با عنوان‌های دیگری مانند فرش، گلیم ماشینی یا پارچه‌های چاپی و نقش‌دار به ایران وارد می‌شوند.

سالیانه حدود ۲۵ میلیون نفر از شهر مشهد دیدن می‌کنند. مسافرانی که به گفته فروشندگان عرضه سوغات مشهد اگر مرفه باشند تنها زعفران می‌خرند و اگر از اقشار کم درآمد جامعه باشند همان جانماز و تسبيح چينی را به دليل قيمت پايين آن خريداری می‌كنند. در این بین وضع کسب و کار فروشندگان این کالاها در مشهد اغلب کساد است. چرا که خریداران زعفران انگشت شمار هستند و از درآمد فروش تسبیح و جانمازهای چینی هم برای این افراد مبلغ قابل توجهی به دست نمی‌آید.

وارادات خارجی با وجود تولیدات داخلی

بخش بزرگی از منتقدان وارادات کالاهای چینی معتقدند، بسیاری از این کالاها را می‌توان در داخل ایران نیز تولید کرد و اجازه ورود این کالاها تنها ضربه به تولیدات ملی است.
۲۴۰ میلیارد تومان هزینه سالیانه واردات چوب بستنی از چین

۲۴۰ میلیارد تومان هزینه سالیانه واردات چوب بستنی از چین

چندی پیش اعلام شد، ایران سالیانه ۳۰ میلیارد عدد چوب بستنی از چین وارد می‌کند. این رقم معادل ۹۵ درصد چوب بستنی مورد نیاز کارخانجات تولید بستنی در ایران است و در عین حال سه کارخانه در کرج، زنجان و اصفهان هم قادر به تولید چوب بستنی هستند.

از سوی دیگر حجم واردات کالاهای پزشکی از چين هم حدود ۱۰۰ ميليون دلار است. در حالی که به گفته مدير کل تجهيزات پزشکی وزارت بهداشت اغلب این کالاهای مصرفی، مانيتورها و تخت‌های بيمارستانی در داخل نیز توليد می‌شود.

به اعتقاد اقتصاددانان ضربه به توليد داخلی، تعطيلی كارخانجات، ورشكستگی توليدكنندگان، سرخوردگی بخش‌خصوصی، افزايش بيكاری، گسترش دلالی در اقتصاد و جولان كالاهای بی‌كيفيت و غيراستاندارد در بازار مصرف، از پيامدهای ورود اجناس چينی به شمار می‌روند.

دیگربان: اسدالله عسگراولادی٬ رئیس اتاق بازرگانی ایران و چین گفته که رابطه ایران و آمریکا نمی‌تواند برای «دراز مدت» قطع بماند و ایران با چین درباره وصول طلب ۲۲ میلیارد دلاری‌اش «اتمام حجت» کرده است.

آقای عسگراولادی روز چهارشنبه (۲۲ آبان) به خبرگزاری مهر گفته جمهوری اسلامی از آنجا که نمی‌توانست «اخم غربی‌ها را تحمل» کند٬ به‌ ناچار با روسیه و چین رابطه برقرار کرد.

وی افزوده است: «ما با مشاهده لبخند آن‌ها {چین و روسیه} و اخم غربی‌ها ناچار آن لبخند را پذیرفتیم، حال آنکه می‌دانستیم آن‌ها با آن لبخند در دراز مدت به دنبال منفعت خود هستند.»

عسگراولادی اضافه کرده «روسیه طی دو قرن گذشته منفعت خود را خواسته و به فکر ما نیست، اما در شرایط بین‌المللی خاص لبخند آن‌ها را پذیرا شدیم و شرایط چین نیز به همین صورت است.»

رئیس اتاق بازرگانی ایران و چین همچنین گفته در سفری که به همراه علی لاریجانی به چین داشته با مقام‌های این کشور درباره پرداخت بدهی ۲۲ میلیارد دلاری ایران «اتمام حجت» شده است.

وی اظهار کرده است: «ما صراحتاَ به آن‌ها گفتیم که شما باید کاری کنید که با لبخند او {غرب}، لبخند تو {چین} را پس ندهیم؛ خرید و فروش و تجارت در طوفان‌های سیاسی زود به هوا می‌رود و ما دیگر خریدار کالاهای شما نیستیم.»

اسد‌الله عسگراولادی چندی پیش به همراه هیات همراه علی لاریجانی٬ رئیس مجلس برای طلب وصول ۲۲ میلیارد دلاری ایران از چین به این کشور سفر کرده بود.

براساس گزارش‌های منتشر شده٬ مقام‌های چینی پس از این سفر گفته‌اند طلب ایران را به صورت سرمایه‌گذاری در این کشور پرداخت خواهد کرد که این مسئله با انتقاد‌هایی نیز مواجه شده است.

رئیس اتاق بازرگانی ایران و چین در بخش دیگری از این گفتگو اعلام کرده براساس نظر روح‌الله خمینی٬ رابطه ایران و آمریکا نمی‌تواند تا «قیامت» قطع باشد.

تابناک: موضوع دارایی های ایران در چین همچنان در رسانه ها مطرح است، اما متأسفانه اطلاعات پیرامون این موضوع برای شفافیت بیشتر منتشر نمی شود. تابناک با حسین راغفر از اقتصاددانان و منتقدان دولت گذشته به گفت و گو نشسته است که بخش اول آن را در این جا می خوانید.

حسین راغفر، اقتصاددان ایرانی و استاد اقتصاد دانشگاه الزهرا، دانش آموخته دانشگاه «اسکس» است. راغفر در گذشته، مدتی دروازه بان تیم ملی فوتبال ایران و نیز جوان ترین رئیس فدراسیون فوتبال ایران بوده است.

* به عنوان پرسش نخست، آقای دکتر همین طور که می دانید مقداری از دارایی های ایران در چین وجود دارد و فعلا ایران نمی تواند این پول ها را از چین به داخل وارد آورد. موضوع از چه قرار است؟

ــ بر پایه اخبار ، قرار است چین مبالغی که در این کشور وجود دارد، به صورت خط اعتباری به ایران بازپرداخت و بعد هم شرکت های چینی در ایران سرمایه گذاری کنند. موضوع اصلی این است که از چند سال گذشته، پروژه های ما را چینی ها اجرا می کنند. مثلا در پروژه پل صدر در تهران که قرار گاه خاتم مجری آن است، بسیاری از کارگران چینی کار می کنند. این در حالی است که اصلی ترین مسأله کشور ما بیکاری است.

ما برای کارگرهای چینی کار و برای تولید کننده های روس، هندی و ترکیه ای کارخانه درست کردیم . سیاست های دولت نهم و دهم کمترین عنایتش به مسائل ملی بود. البته شاید بتوان هزاران مورد از این نمونه ها را آورد. پروژه هایی از این دست هزینه های هنگفتی بر کشور تحمیل کرده است؛ از جمله، هزینه های اقتصادی، فرهنگی، روحی و روانی . یک مسأله قابل تأمل و جدی است که نمی شود همه اتفاقات در چند سال اخیر، همیشه خراب باشد.

* آیا شما اطلاعاتی از جزئیات اموال ایران در کشورهای گوناگون از جمله چین دارید؟

ــ تقریبا اموال ایران در چین نزدیک سی میلیارد دلار است که در حدود ۲۲ میلیارد یورو می شود. البته این موضوعات به همین جا ختم نمی شود. مثلا قراردادی میان دو کشور ایران و چین وجود دارد که رابطه تجاری ما را با آن ها رقم می زند که خیلی تأسف بار است. این موضوع چون توسط محافل رسمی مطرح نشده است، نمی توانم اعلام کنم.

* شما علت این مشکلات را چه می دانید؟

ــ این مشکلات به علت وادادگی ها به بلوک شرق از جمله روس ها و چینی هاست. من فکر می کنم که ماهیت این کشور ها با امریکا فرق ندارد. آن چه ماهیت استعماری و استثماری دولت امریکا را تشکیل می دهد، منافع اقتصادی این کشور هاست و ما رفتارهای خیلی مشابه را از سوی هندی ها، چینی ها و روس ها در پروژه های متعددی دیدیم.

مثلا در مورد روس ها می توان پروژه بوشهر را نام برد. روس ها بیش از بیست سال است که چندین برابر از هزینه این پروژه از ما پول گرفته اند و هنوز هم این پروژه را کامل اجرا نکرده اند. در مورد هندی ها همین امر صادق است. با این همه امتیازهای گوناگونی که به این کشور داده شده، باز هم منابع زیادی از کشور ما را بلوکه کرد ه اند و به ما می گویند با روپیه از ما خرید کنید. از این استثماری تر می شود؟

امریکا که خوی تجاوز کاری دارد، مگر غیر از این کار می کرده است. مگر فقط امریکا نشانهٔ استکبار است، این ماهیت قدرت در دنیاست و همه این کشور ها، فرصت هایی را که می تواند شکل بگیرد، به نفع منافع ملی خودشان به کار می گیرند.

* آقای راغفر آیا راهی جز آنچه در این چند سال رفتیم، داشتیم؟

ــ ما بیشترین درآمدهای نفتی را در دو دولت نهم و دهم داشتیم. اگر یک عقلانیت در نظام تصمیم گیری دولت می بود، می توانستیم در زمانی که رکود بزرگ جهانی و سقوط قیمت سهام شرکت های بزرگ در فاصله زمانی ۲۰۰۸ تا ۲۰۱۰ وجود داشت، بیشترین استفاده را کنیم. ما نباید منابع را اتلاف می کردیم. باید از این منابع در فرصت های تولیدی در سایر کشورهای دنیا استفاده می کردیم. در آن دوران به علت کاهش شدید قیمت سهام در دنیا می توانستیم سهام شرکت های بزرگ را خریداری کنیم و امروز این سهام سرمایه کشور بود.

اگر این اتفاقات افتاده بود، شاهد نبودیم که در منابع نفتی و گازی مشترک در کشورهای همجوار سرمایه گذاری شود و امروز آن ها چندین برابر از منابع مشترک استحصال کنند. شرکت های امریکایی و اروپایی هستند که از شرایط نابسامانی که دولت گذشته پدید آورد به زیان منافع ملی ما استفاده می کنند. من در عجبم که چرا کسی در این رابطه صحبت نمی کند. علت این مسأله برای من قابل درک نیست. شاید جهت گیری های سیاسی، علت چشم فروبستن بر این خطا های بزرگی است که در دولت قبل شکل گرفت.

* با توجه به شرایط تحریمی، ایران نمی تواند مبادله پولی داشته باشد. به نظر شما چگونه می شود، پول ملت ایران را به کشور برگرداند؟

ــ نکته مهم این است که ما همیشه به علت شکل گیری این وضع نابسامان نمی پردازیم و به اینکه چه راه کارهایی هست، می پردازیم. آن موقع که این اتفاقات می افتاد، خیلی ها گفتند که این منابع کشور را به سادگی تلف نکنید. این همه کالای بنجل چینی وارد نکنید. اینقدر وابستگی ایجاد نکنید. ولی متأسفانه گوش شنوایی نیست. امروز می پرسند باید برای این بحران پدید آمده چه کار کرد ؟

به نظر من دولت قبل باید پاسخگوی مشکلاتی باشد که برای کشور به وجود آورده اند. کشورهای مرتبط با ما با آگاهی از مشکلات کشورمان این مسائل را ایجاد می کنند. آن ها می دانند که ما با محدودیت جدی منابع مالی روبه رو هستیم. در چنین شرایطی، تنها چیزی که می تواند اولاً باعث رفع تحریم ها و دوما می تواند منابع ما را آزاد کند یک کلمه است؛ بازگشت اعتماد عمومی و ملی به دولت. این امر امکان پذیر نیست مگر اینکه ما فرصت ها ی لازم را برای حضور بخش خصوصی و بازسازی اعتماد مردم فراهم کنیم. متأسفانه همین الان ما نشانه هایی که می بینیم بسیار متناقض است.

* چه اقداماتی برای بازگشت اعتماد وجود دارد؟

ــ باید دید چه الزامات و نیازهایی برای بازگرداندن اعتماد وجود دارد. بیشتر این جوان هایی که فارغ التحصیل می شوند یا آرزو دارند که از کشور خارج شوند یا از کشور خارج شده اند. این امور را باید بازسازی کرد. جوان ها باید به آینده کشور امیدوار باشند و خودشان را سهیم بدانند. این موضوع باعث می شود که مردم یکپارچه پشت دولت بایستند. ما این تجربه را قبلا در زمان جنگ داشتیم. در آن دوران وضع کشور بسیار بد تر بود. ما با شرایط تحریم جنگ، کمبود درآمد ها روبه رو بودیم. ما در آن دوران، شش میلیارد پول درآمد داشتیم. در آن زمان دولت سه میلیارد برای اداره جنگ و کشور مصرف و سه میلیارد بقیه را هزینهٔ یارانهٔ کالاهای اساسی مردم می کرد. مادامی که مردم پشت دولت هستند، فشارهای غربی نمی تواند کاری کند.

در چنین فضایی است که می تواند ادعا شود، اعتماد بخش خصوصی بازمی گردد. دولت قبلی اعتماد بخش خصوصی را از بین برده است. نظام بانکی و مالی ما تبدیل به یک غده سرطانی برا ی سیستم تولید شده است. سود ۶۰ و ۷۰ درصدی که آن ها به دست می آورند، تبدیل به سرمایه نمی شود. در چنین شرایطی تولید هم اصلا شکل نمی گیرد؛ بنابراین تولید کننده، سرمایه گذار وارد نمی شود. افراد وارد فعالیت های سفته بازی و دلالی می شوند. بنابراین اشتغال و امیدی برای آینده در میان جوانان و خانواده شکل نمی گیرد. پس بسیار روشن است که باید چه کار کرد.

* دولت جدید چه کاری انجام داده است؟

ــ دولت با تعلل بسیاری پیش می رود. البته خیلی موانع بزرگی هم جلوی پای دولت است. مثلا ما در این سی سال گذشته، همواره با امریکا رابطه داشتیم، از جمله از امریکا کالا با پنج یا شش برابر قیمت خرید کرده ایم. این موضوع به این معناست که با امریکا مرتبط بوده ایم اما این رابطه بسیار پرهزینه بوده است. امروزه می بینیم امروز چینی ها، روس ها و به تازگی هندی ها تلاش برای ایجاد ظالمانه ترین روابط با ایران دارند.

دیگربان: امیر جعفرپور٬ معاون توسعه حمل‌ و نقل ستاد مدیریت سوخت اعلام کرده که چین پول نفت ایران را بلوکه کرده و حاضر به پرداخت نقدی آن نیست.

آقای جعفر‌پور این مطلب را در گفتگویی که روز یک‌شنبه (ششم امرداد) از وی در خبرگزاری «تسنیم» منتشر شده٬ بیان کرده است.

وی این مطلب را در دفاع از واگذاری ساخت ۳۱۵ واگن مترو به شرکتی چینی بیان کرده و گفته این واگذاری «به دلیل طلب‌های ناشی از فروش نفت ایران به چینی‌ها» بوده است.

این مقام مسئول افزوده است: «واقعیت این است که پول خیلی زیادی از فروش نفت به چینی‌ها داشتیم و چینی‌ها واگذاری این پول به صورت نقدی را ممکن نمی‌دانند.»

جعفرپور ادامه داده چینی‌ها «پرداخت این پول را به خرید تجهیزات حتی به قیمت‌های بیش از قیمت‌های منطقه‌ای منوط کرده بودند» که همین مسئله علت خرید ۳۱۵ واگن بوده است.

وی افزوده مقام‌های چین حتی در ازای پول نفت ایران «پیشنهاد ساخت پنج هزار کیلومتر شبکه ریلی درون‌شهری را داشتند که چون قیمت‌ها نسبتا بالا بود با آن موافقت نشد.»

بخش عطیمی از پول نفت ایران در بانک‌های چینی بلوکه شده است٬ اما مقام‌های جمهوری اسلامی حاضر به تائید این موضوع نیستند.

سال گذشته برخی رسانه‌های داخلی٬ گزارش‌هایی از استفاده چین از میلیارد‌ها دلار پول نفت ایران منتشر کرده و نوشته بودند که چین به جای پول نقد٬ اجناس بنجل به ایران می‌فروشد.

بی‌بی‌سی: سفارت جمهوری اسلامی ایران در پکن در نامه‌ای به وزارت امور خارجه چین به مصاحبه تلویزیون دولتی این کشور با رضا پهلوی، فرزند شاه سابق ایران، اعتراض کرده است.

سفارت ایران این مصاحبه را “غیرقابل درک” خوانده و گفته این اقدام “غیرمسئولانه” برای “مردم ایران بسیار تاسف بار و غیرقابل تحمل است.”

رامین مهمانپرست، سخنگوی وزارت امور خارجه ایران، با لحنی ملایم‌تر مصاحبه تلویزیون دولتی چین با رضا پهلوی را “اشتباهی سهوی” خوانده که “در نتیجه عدم کنترل و نظارت کافی در تلویزیون چین”به وقوع پیوسته است.

در نامه سفارت ایران در پکن از این مصاحبه به عنوان “دخالت آشکار در امور داخلی ایران” تعبیر شده و به وزارت خارجه چین گفته شده که این کار با “اصول سیاست خارجی مسالمت آمیز جمهوری خلق چین” مغایرت داشته است.

ایران گفته از چین انتظار دارد که چنین اقداماتی را تکرار نکند.

شبکه دولتی چین در برنامه سیاسی هفتگی خود، که به تحلیل وضعیت دیپلماتیک ایران اختصاص داشت به مصاحبه‌های جداگانه با رضا پهلوی و محمد مرندی، استاد دانشگاه تهران، پرداخت.

رضا پهلوی در این برنامه به انتقاد از جمهوری اسلامی و همچنین برخی سیاست‌های قدرت‌های غربی در قبال ایران انتقاد کرد.

دویچه‌وله: مهرداد عمادی اقتصاددان به دویچه وله می‌گوید ایران اخیرا و دوبار تلاش کرده تا بخشی از ذخیره ارزی خود در بانک‌های چین را که رقمی بیش از ۲۵ میلیارد دلار است، برداشت کند اما چین حاضر نیست این سپرده را به صورت دلار پس دهد.

مهرداد عمادی، کارشناس اقتصادی، از قول یکی از نمایندگان مجلس به دویچه وله می‌گوید ایران اخیرا و طی دو مرحله تلاش کرده تا بخشی از ذخیره ارزی خود در بانک‌های چین را که رقمی بیش از ۲۵ میلیارد دلار است، برداشت کند اما چین حاضر نیست این ذخیره ارزی را به صورت دلار پس بدهد.

آن‌طور که مهرداد عمادی می‌گوید ایران در دو مورد قصد برداشت از حساب ارزی خود در بانک‌های چینی را داشته اما مقامات این کشور گفته‌اند که ایران فقط اجازه دارد از حساب ارزی خود تنها به یوان (واحد پول چین) و برای خرید کالاهای چینی برداشت کند.

به گفته مهرداد عمادی، ایران در فاصله زمانی بین اواخر ۲۰۰۷ تا اواسط ۲۰۱۱ میلادی، بیش از ۲۵ میلیارد دلار از ذخیره ارزی خود به دلار را که حاصل فروش نفت به کشورهای مختلف بوده، به‌صورت سپرده‌گذاری به بانک‌های چینی منتقل کرده است.
مهرداد عمادی: ایران در فاصله زمانی بین اواخر ۲۰۰۷ تا اواسط ۲۰۱۱ میلادی، بیش از ۲۵ میلیارد دلار از ذخیره ارزی خود به دلار را به بانک‌های چینی منتقل کرده است مهرداد عمادی: ایران در فاصله زمانی بین اواخر ۲۰۰۷ تا اواسط ۲۰۱۱ میلادی، بیش از ۲۵ میلیارد دلار از ذخیره ارزی خود به دلار را به بانک‌های چینی منتقل کرده است

مهرداد عمادی معتقد است، با این اقدام چین بخش قابل توجهی از ذخیره‌ بین‌المللی ارزی ایران، تبدیل به گرو برای خرید کالاهای چینی توسط ایران شده است.

مهرداد عمادی می‌گوید: «در عرف و مقررات بین‌المللی این‌گونه است که وقتی کشوری ارزی را در بانک یک کشور خارجی سپرده‌گذاری می‌کند، می‌تواند همان ارز را پس بگیرد. البته ممکن است بهره‌ آن پول را به پول محلی بدهند. در هیچ کجا دیده نشده که کشوری به صورت یکطرفه چنین تصمیمی بگیرد. باور من این است که الان رابطه‌ تجاری ایران با چین خیلی خیلی یکطرفه شده است. در حقیقت ایران قمر تجاری و اقتصادی چین شده است و تمام شرایط این تجارت به ایران دیکته می‌شود.»

“ترکمانچای ارزی” بین ایران و چین

پیش از این رسانه‌های داخلی ایران نیز از سرنوشت مبهم سپرده بیش از ۲۵ میلیارد دلاری ایران در بانک‌های چینی خبر داده بودند.

سایت “بازتاب‌امروز”، شنبه ۲۰ اسفند ۱۳۹۰ در گزارشی با عنوان “افشای ترکمانچای ارزی” به جزئیات این “قرارداد عجیب و بی‌سابقه در تاریخ بانکی جهان” پرداخت و آن را یکی از زیان‌بارترین قراردادهای اقتصادی جمهوری اسلامی” نامید.

بنا بر این گزارش، سه سال قبل مطابق یک قرارداد عجیب، دولت ایران بیش از ۲۵ میلیارد دلار درآمد حاصل از فروش نفت را نزد دولت چین و در اختیار این کشور گذاشت تا به عنوان پشتوانه “ال‌سی”‌های ‌خرید کالای چینی برای ایران استفاده شود. دولت چین علاوه بر آن‌که پول خرید نفت ایران را نزد خود نگه می‌دارد، مدیریت این پول را نیز به عهده دارد و می‌تواند خود این پول را به ارزهای مختلف تبدیل کند.

در ادامه گزارش سایت “بازتاب‌امروز” نوشته شده بود: «برای مشخص شدن ابعاد زیان کشور از محل این قرارداد، تنها به ذکر این نکته بسنده می‌کنیم که اگر این مبلغ هنگفت به جای سپرده گذاری نزد برادران چینی به خرید طلا اختصاص یافته بود، طی این مدت ارزش آن چندین برابر شده بود و علاوه بر آنکه اصل ۲۵ میلیارد دلار موجود بود، حدود ۵۰ میلیارد دلار دیگر که یارانه دو سال مردم است، سود عاید ایران شده بود.»

مدتی پس از انتشار این گزارش، سایت “بازتاب‌امروز” مشمول فیلترینگ نهادهای امنیتی شد.

رادیوفردا: خبرگزاری بلومبرگ با استناد به آمار اداره کل گمرک های چين گزارش داده که واردات نفت چين از ايران در ماه دسامبر به دو و نیم ميليون تن رسيده که در ماه گذشته ميلادی نسبت به ماه قبل آن تا ۴۳ درصد افزايش يافته است.

این گزارش می گوید بر اساس گزارش اداره کل گمرک های چين، واردات روزانه نفت ايران توسط اين کشور طی ماه گذشته به طور متوسط حدود ۵۹۶ هزار بشکه در روز بوده که حتی نسبت به دور مشابه آن در سال ۲۰۱۱ حدود سه و شش دهم درصد افزايش نشان می دهد.

با اينحال، بر اساس گزارش اداره کل گمرکهای ايران، واردات نفت چين از ايران طی دوازده ماه سال گذشته با ۲۱ درصد کاهش نسبت به سال ۲۰۱۱، مجموعا به ۲۲ ميليون تن رسيده است.

اين گزارش می گويد که بعد از بازبينی معافيت نفتی آمريکا برای مشتريان نفت ايران، اين اولين باز از آغاز دور جديد تحريمهای نفتی آمريکا عليه ايران است که چين چنين حجم بزرگی محموله نفت از ايران وارد می کند.

بر اساس دور جديد تحريمهای امريکا که از ۲۸ ژوئن سال گذشته میلادی به اجرا گذاشته شد، هر گونه نقل و انتقالات مالی با بانک مرکزی ايران که متولی دريافت پول نفت صادراتی ايران است تحريم شده و شرکت هايی که داد و ستدهای مالی با اين بانک را ادامه دهند، در فهرست سياه آمريکا قرار خواهند گرفت و از دسترسی به سيستم مالی اين کشور محروم خواهند شد.

آمريکا آن زمان به مدت شش ماه همه مشتريان نفتی ايران را به خاطر «کاهش چشمگير» واردات نفت ايران از تحريم ها معاف کرد و اين معافيت ۷ دسامبر سال ۲۰۱۲ برای شش ماه ديگر تمديد شد، با اين استدلال که چين به همراه ۸ کشور ديگر وارد کننده نفت ايران، «کاهش دوباره خريد نفت خام از ايران را ادامه داده اند.»

يک کارشناس انرژی در شانگهای به خبرگزاری بلومبرگ گفته که حجم کاهش واردات نفت ايران توسط چين دقيقا در حوزه ۲۰ تا ۳۰ درصد کاهشی بوده است که آمريکا از چين درخواست کرده است.

این کارشناس انرژی همچنین گفته که خريد نقت ايران توسط چين برای نيمسال اول ۲۰۱۳ احتمالا رقمی بين یک و هفت دهم تا دو ميليون تن در ماه خواهد بود.

اين گزارش همچنین می گوید عربستان سعودی به عنوان بزرگترين تامين کننده نفت وارداتی چين در سال ۲۰۱۲ مجموعا نزديک به ۵۴ ميليون تن نفت به اين کشور صادر کرده است که نسبت به سال ۲۰۱۱ حدود هفت و سه دهم درصد افزايش نشان می دهد.

شورای امنیت سازمان ملل طی چهار قطعنامه تحریمی، از ایران خواسته فعالیت های مرتبط با غنی سازی اورانیوم را به حال تعلیق درآورد. ایران این قطعنامه ها را رد کرده و فعالیت های خود را گسترش داده است.

آمریکا و اتحادیه اروپا تحریم های یکجانبه ای را دو سال گذشته علیه ایران به اجرا گذاشته اند که روی درآمد دولت ایران از محل فروش نفت، تاثیر گذاشته است.

رادیوفردا: ايران از ابتدای سال جاری شرايط قيمت‌گذاری در فروش ميعانات گازی به بزرگترين مشتری نفت خود، شرکت سينوپک چين را تغيير داده است.

خبرگزاری رويترز طی گزارشی با استناد به منابع رسمی صنعت نفت که به خاطر حساسيت موضوع نخواسته‌اند نامی از آنها برده شود، روز پنجشنبه ۲۱ دی از افزايش قيمت ميعانات گازی صادراتی ايران به چين بر اساس شرايط قيمت‌گذاری جديد خبر داد.

ميعانات گازی نوعی نفت بسيار سبک و مرغوب است که معمولا از ميادين گازی و همراه با گاز استخراج می‌شود. رويترز می‌نويسد ميعانات گازی ايران بهترين گزينه برای توليد محصولات پتروشيمی است.

اين منابع به رويترز گفته‌اند که شرايط جديد محاسبه قيمت‌گذاری ميعانات گازی از سال گذشته ميان شرکت ملی نفت ايران و شرکت سينوپک توافق شده بود و قرار بود از اول سال جاری ميلادی به اجرا گذاشته شود.

با اين حال به گفته آنها، اين اقدام باعث شده است که چندين پالايشگاه شرکت سينوپک حجم ميعانات وارداتی از ايران را در قرارداد سالانه جديد مقدار اندکی کاهش دهند.

اين گزارش می افزايد که دريافت سريع اطلاعات درباره حجم دقيق اين کاهش ممکن نبوده است.

در قرارداد سال گذشته حجم خريد ميعانات گازی ايران توسط شرکت سينوپک ۷۰ هزار بشکه در روز تعيين شده بود که تخمين زده می‌شود اين شرکت طی سال ۲۰۱۲ در مجموع ۲,۵ ميليارد دلار از ايران ميعانات گازی خريده باشد.

اين شرکت سال گذشته ميلادی قرارداد خريد روزانه ۴۳۰ هزار بشکه نفت از ايران را امضا کرده بود.

طبق شرايط جديد، به جای محاسبه قيمت ميعانات گازی ايران بر اساس ۵ دلار زير «قيمت پايه نفت خام دوبی»، هر بشکه ميعانات گازی ايران، ۶ دلار زير قيمت «نفت سبک ايران» محاسبه خواهد شد.

به عبارتی با توجه به گران بودن نفت سبک ايران از قيمت پايه نفت خام دوبی، در جمع‌بندی کلی، درآمدهای ايران از فروش ميعانات گازی به سينوپک ۳۰ ميليون دلار افزايش خواهد يافت.

رويترز می‌نويسد که ايران همچنين قيمت نفت خام صادراتی به مشتريان آسيايی را برای سه ماهه اول سال جاری افزايش داده است. اين اولين بار طی ۶ ماه گذشته است که ايران قيمت نفت خام صادراتی را طی ۶ ماه گذشته افزايش می دهد.

در کنار سينوپک، شرکت ملی نفت امارات، «جی ايکس نيپون» ژاپن و پتروشيمی سامسونگ توتال کره جنوبی ديگر مشتريان ميعانات گازی ايران در سال ۲۰۱۲ بودند.