اخبار

شاهین مدرس: وقتی فردی چون علی افشاری، بدون کوچک‌ترین صلاحیت در حوزه سیاست یا حقوق، در نقش قاضی، دادستان، مأمور اطلاعات و جلاد ظاهر می‌شود، نتیجه‌اش چیزی نیست جز بازتولید بی‌واسطه‌ی گفتمان امنیتی جمهوری اسلامی—آن‌هم به زبان اپوزیسیون! این دقیقاً همان وضعیتی‌ست که هانا آرنت به آن «ابتذال شر» می‌گوید: جایی که فرد، بدون تأمل و آگاهی، به ابزار جنایت بدل می‌شود، و آن را خدمت به ملت می‌نامد. افشاری در یادداشت مشمئزکننده‌اش از «طرد خائنان»، «پاکسازی»، و «مجازات قاطع» حرف می‌زند. اما نگفته با چه معیار و مرجعی؟ آیا در نظامی که هیچ دادگاه مستقل، هیچ نهاد شفاف و هیچ تضمین حقوقی برای متهمان وجود ندارد، می‌توان از «مستندات» و «شناسایی خائن» حرف زد؟ در کشوری که حتی حق وکیل مستقل برای فعالان سیاسی ممکن نیست، این دعوت به حذف، چیزی نیست جز چراغ سبز به سرکوب فراقانونی. و این دقیقاً همان وضعیت استثنایی‌ست که کارل اشمیت و سپس جورجو آگامبن درباره‌اش هشدار داده‌اند: لحظه‌ای که در آن قانون به حالت تعلیق درمی‌آید تا قدرت حاکم بتواند دشمن را «تعریف» کند و نابود. علی افشاری اکنون داوطلبانه نقش همان مأمور را ایفا می‌کند؛ دشمن را تعریف می‌کند، حکم را صادر می‌کند، و راه را برای سرکوب هموار می‌سازد. دانسته یا نادانسته، تبدیل به بازوی رسانه‌ای سیستم سرکوب شده است. بدتر آن‌که او با اشاره به ادعایی درباره‌ی نقش موساد در رسانه‌های فارسی‌زبان، عملاً زمینه‌سازی می‌کند برای امنیتی کردن، بستن و حتی برخورد قضایی با روزنامه‌نگاران، تحلیلگران و فعالان سیاسی‌ای که فقط چون صدای مخالف‌اند، باید حذف شوند. و البته هیچ سندی هم ارائه نمی‌کند. اگر مدرکی دارید، به یک دادگاه مستقل ارائه دهید؛ اگر ندارید، پس فقط در حال کمک به سناریوی سپاه هستید. این تراژدیِ سیاست در تبعید است: افرادی بدون سابقه نظری، بدون توان میدانی، و بدون درک خطرات حقوقی و انسانی حرف‌هایی می‌زنند که مستقیم‌ترین خدمت به دستگاه سرکوب است. هرکس که امروز به جای ایجاد اتحاد، به جای نقد هوشمند رژیم، زبان نظام را قرض بگیرد و آن را از دهان اپوزیسیون به میان آورد، از نظر سیاسی و اخلاقی شریک جنایت است. در وضعیت فعلی، آنچه مشروعیت می‌آورد، نه شعارهای خشمگینانه درباره‌ی «پاکسازی» و «مجازات»، بلکه ایستادگی روی اصول حقوقی، آزادی بیان، شفافیت قضایی و عدالت سیاسی است. این‌که ما با دشمنی روبه‌رو هستیم که قانون را نمی‌پذیرد، دلیل نمی‌شود ما هم از قانون عبور کنیم. و اما یک نکته پایانی: آقای افشاری! تشکر می‌کنیم بابت صداقت‌تان. چون با همین چند جمله نشان دادید چطور می‌توان—بدون نیاز به عضویت در سپاه—بازتولیدگر گفتمان دیکتاتوری شد. این‌که موساد رسانه دارد، یا فلان تحلیلگر «خائن» است یا نه، نه به شما مربوط است، نه به قضاوت شما مشروعیت می‌دهد. سیاست را اگر نمی‌فهمید، حداقل ابزار سرکوب نشوید.

تویتر علی افشاری: شکست مفتضحانه کودتای خارجی آمریکا و اسرائیل فرصت مناسبی برای پاکسازی ویروس خیانت از پیکره ملت ایران است. لازمه تداوم حیات ملت مستقل، طرد خائنان است. هیچ ملتی در دنیا خائنان و جاسوسان را در جمع خود نمی‌پذیرد. خائنان به ایران در جنگ دوازده روزه در چهار سطح فعالیت عملی مشخص داشتند؛ میدانی، جاسوسی، سیاسی و رسانه‌ای. کسانی که خرابکاری کردند و پیاده نظام آمریکا و‌ اسرائیل در تخریب و کشتار بودند و در عرصه سیاسی و رسانه‌ای برای مداخله نظامی خارجی، هم آشکارا هم تلویحی تبلیغ می‌کردند.البته تشخیص و طرد خائنان باید بر اساس مستندات باشد. معیار عمل است نه صرفا ابراز نظر. اما ذره‌ای تردید در مجازات سیاسی و یا حقوقی خائنان نباید کرد به جز اینکه با اعدام آنها در چارچوب کلی حذف مجازات مرگبار مخالفت کرد. عرصه سیاسی و مدنی ایران باید از خائنان و وطن‌فروشان پاک شود. سیاست در چارچوب وطن و جغرافیای سیاسی مستقل معنا دارد. این بنیاد دولت-ملت در دنیای کنونی است. باید بکوشیم سامانه‌ای که موساد در سوشال مدیای ایران راه انداخته، هر روز بی‌اعتبارتر شود.

صدای آمریکا: ماموران فدرال مهاجرت یا ICE در آمریکا می‌گویند ۱۱ نفر ایرانی را که به نقض قوانین مهاجرت آمریکا متهم هستند، بازداشت کردند و یکی از آنها تک‌تیرانداز ارتش جمهوری اسلامی بوده است.

وزارت امنیت داخلی آمریکا در بیانیه‌ای اعلام کرد یکی از بازداشت شدگان ریبوار کریمی نام دارد که در سالهای ۲۰۱۸ تا ۲۰۲۱ به عنوان تک تیرانداز در ارتش جمهوری اسلامی خدمت کرده بود و با ویزای «کی۱» به آمریکا آمد. به گفته وزارت امنیت داخلی آمریکا، او شرایط این ویزا را نقض کرده و به همین دلیل بازداشت شده است و تا زمان بازگشت به ایران، در بازداشت می‌ماند.

ویزای «کی۱» به کسانی اعطا می شود که با یک شهروند آمریکا نامزد باشند و بعد از ورود به آمریکا ۹۰ روز فرصت دارند که با فرد مزبور ازدواج کنند. در صورت عدم ازدواج، ویزا پایان میابد و فرد باید کشور را ترک کند.

در بیانیه وزارت امنیت داخلی آمریکا آمده که در کلرادو ماموران فدرال مهاجرت،دو نفر دیگر به نامهای محمود شفیعی و مهرداد مهدی پور را بازداشت کردند که شفیعی سابقه کیفری از جمله مربوط به اتهامات مواد مخدر و ضرب و جرح دارد.

یکی دیگر از بازداشت شدگان، مهران مکاری ساحلی است که در سنت پال مینه‌سوتا بازداشت شد. مقامات اداره مهاجرت و گمرک آمریکا می‌گویند او سابقه عضویت در سپاه پاسداران انقلاب اسلامی را داشت و به ارتباط با حزب الله لبنان اعتراف کرده است.

به گزارش سی بی اس، پنج نفر از دستگیرشدگان دارای محکومیت‌های کیفری قبلی از سرقت‌های بزرگ گرفته تا نگهداری مواد مخدر و سلاح گرم بوده‌اند.

وزارت امنیت داخلی در بیانیه خود تاکید دارد یکی دیگر از افراد، یوسف مهری دهنو هشت سال غیرقانونی در آمریکا بوده و مقامات فدرال تشخیص دادند او هنگام دریافت ویزا دروغ گفته بود.

این افراد یا وکلای احتمالی آنها هنوز موضعی نگرفته‌اند.

از زمان روی کار آمدن دولت دوم ترامپ، ماموران فدرال مهاجرت یا ICE روند شدیدی برای بازداشت و دیپورت مهاجران غیرقانونی را آغاز کرده‌اند.

صدای آمریکا: سپاه پاسداران استان البرز تأیید کرد که دست‌کم ۱۴ مقام ارشد و میانی این نیرو در حمله دو روز پیش اسرائیل به مقر آن‌ها در این استان کشته شدند.

نام شماری از این افراد مجتبی کرمی جانشین فرماندهی سپاه استان البرز، اکبر عنایتی معاون اجتماعی سپاه استان البرز، علی ترکاشوند مسئول معاونت نظارت و بازرسی حوزه نمایندگی، غلام اوجانی، محسن کوه‌خیل، فاطمه صالحی و غلامرضا سوری عنوان شد.

همزمان سپاه اعلام کرد که در حمله اسرائیل به مواضع جمهوری اسلامی در لرستان،‌ که روز دوشنبه انجام شد، محمدتقی یوسف‌وند،‌ فرمانده حفاظت اطلاعات بسیج کشته شده است.

همچنین رسانه‌های داخلی گزارش دادند که علیرضا لطفی، جانشین سازمان اطلاعات فرماندهی انتظامی جمهوری اسلامی، در حمله اسرائیل کشته شده است.

بر اساس این گزارش، لطفی در حمله روز دوشنبه دوم تیر کشته شده است.

در این روز اسرائیل مواضع متعددی از سپاه پاسداران، بسیج و نیروی انتظامی را در تهران هدف قرار داد.

اسرائیل در حملات سهمگین خود شمار زیادی از مقامات سپاه و افراد مرتبط با برنامه هسته‌ای جمهوری اسلامی را هدف گرفته است.

همچنین ایالات متحده سه سایت فردو، نطنز و اصفهان را با بمب‌های سنگرشکن جی‌بی‌یو ۵۷، موشک‌های کروز تاماهک و بمب‌افکن‌های بی۲ هدف قرار داد. آمریکا می‌گوید در این حملات، هر سه سایت اتمی کاملا نابود شده‌اند.

حملات سهمگین اسرائیل علیه مواضع جمهوری اسلامی در ایران هم تاکنون به کشته شدن بلندپایه‌ترین فرماندهان نظامی سپاه، شماری از دانشمندان مرتبط با برنامه اتمی جمهوری اسلامی و ورود خسارات سنگین به تاسیسات اتمی و مراکز نظامی حکومت ایران منجر شده است.

حسین سلامی، فرمانده کل سپاه پاسداران انقلاب اسلامی، محمد باقری رئیس کل ستاد نیروهای مسلح جمهوری اسلامی، امیرعلی حاجی‌زاده، فرمانده نیروی هوافضای سپاه، غلامعلی رشید، فرمانده قرارگاه مرکزی خاتم‌الانبیاء، مهدی ربانی معاون عملیات ستاد کل نیروهای مسلح، غلامرضا محرابی معاون اطلاعات ستادکل نیروهای مسلح، داوود شیخیان فرمانده پدافند نیروی هوافضای سپاه، مسعود شانه‌ئی رئیس دفتر فرماندهی کل سپاه پاسداران، سعید ایزدی، فرمانده واحد فلسطین در نیروی قدس و بهنام شهریاری فرمانده یگان انتقال تسلیحات نیروی قدس به گروه‌های نیابتی عالی‌رتبه‌ترین فرماندهانی هستند که در حمله اسرائیل کشته شدند.

علاوه بر این، روابط عمومی سپاه پاسداران اسامی شش نظامی ارشد دیگر را به فهرست کشته شدگان اضافه کرده که همراه فرمانده هوافضای سپاه بودند و اسامی آنان پیش‌تر اعلام نشده بود.

این افراد عبارت هستند از: «محمود باقری، محمدباقر طاهرپور، منصور صفرپور، مسعود طیب، خسرو حسنی و جواد جرسرا

علی شمخانی، مشاور ارشد سیاسی علی خامنه‌ای نیز در خانه‌اش هدف حمله قرار گرفت و بر اساس گزارش‌های خبرگزاری‌های جمهوری اسلامی دچار جراحت بسبار شدید شده است.

ارتش اسرائیل همچنین اعلام کرده است که ۹ متخصص هسته‌ای را هم در حمله‌ای هماهنگ کشته است.

ارتش اسرائیل نام این افراد را فریدون عباسی دوانی، رئیس سابق سازمان انرژی اتمی ایران، محمدمهدی طهرانچی، از چهره‌های علمی نزدیک به نهادهای دفاعی، اکبر مطلبی‌زاده متخصص مهندسی شیمی، سعید برجی متخصص مهندسی مواد، امیرحسن فقهی متخصص فیزیک، عبدالحمید مینوچهر متخصص فیزیک راکتور، منصور عسگری متخصص فیزیک، احمدرضا ذوالفقاری دریانی متخصص مهندسی هسته‌ای، علی بکایی کریمی متخصص مکانیک اعلام کرده است.

به‌گفته ارتش اسرائیل تمام این دانشمندان و متخصصان «دهه‌ها تجربه در توسعه تسلیحات هسته‌ای داشتند.»

رادیوفردا: ارتش اسرائیل می‌گوید «به‌طور کامل به تمام اهداف» عملیات در ایران دست یافته است. ارتش اسرائیل در این بیانیه همچنین با اعلام این‌که این کشور «به‌طور کامل به تمام اهداف تعریف‌شده در عملیات طلوع شیران⁩» دست یافته است، افزود ارتش اسرائیل در برابر هرگونه تحولی که ممکن است در ساعات آینده رخ دهد، «آمادگی حمله و دفاع دارد و آماده است تا به‌سرعت به هرگونه نقض آتش‌بس پاسخ دهد».

رئیس‌جمهور آمریکا در تازه‌ترین پیام خود در تروث سوشیال با اعلام این‌که «آتش‌بس اکنون برقرار است»، از ایران و اسرائیل خواست آن را نقض نکنند.

تهران هنوز بیانیۀ رسمی در این باره صادر نکرده و جزئیات این آتش‌بس هنوز اعلام نشده است.

اسرائیل ایران را به نقض آتش‌بس متهم کرد

ارتش اسرائیل در ساعت ۱۰:۰۴ دقیقه امروز به وقت ایران اعلام کرد موشک‌های دیگری را «شناسایی کرده که از سوی ایران که به سمت اسرائیل شلیک شده‌اند».

صدای آژیر خطر حمله موشکی در بندر حیفا و مناطق متعددی در شمال اسرائیل طنین انداخته و صدها هزار تن را دوباره به پناهگاه‌ها و اماکن امن کشاند.

تلویزیون‌های اسرائیل لحظاتی پیش فعال شدن سامانه‌های رهگیری موشک‌های بالیستیک را نشان دادند که دست‌کم رهگیری و انحراف یک فروند موشک را نشان می‌داد.

در همین حال وزیر دفاع اسرائیل ادعا کرد که جمهوری اسلامی مرتکب نقض آتش‌بس شده و بنابراین به ارتش دستور داده است که «با حملات قدرتمند علیه اهداف رژیم در قلب تهران، به نقض آتش‌بس توسط جمهوری اسلامی پاسخ قاطع دهد».

این در حالی است که خبرگزاری تسنیم، نزدیک به سپاه پاسداران، برخلاف روال قبلی تا این لحظه خبری از حمله موشکی منتشر نکرده و همین گزارش را نیز با عنوان «ادعای» اسرائیل بازنشر کرده است.

صداوسیمای جمهوری اسلامی هم در واکنش به این خبرها این حمله را تکذیب کرد اما اعلام نکرد که این تکذیب از سوی چه مرجعی صادر شده است.

رئیس‌جمهور آمریکا صبح امروز اعلام کرد «آتش‌بس اکنون برقرار است» و دولت اسرائیل نیز به‌طور رسمی اعلام کرد آتش‌بس پیشنهادی را پذیرفته است.

این رویداد حدود دو ساعت پس از زمان اعلامی برای آغاز آتش‌بس صورت گرفته است.

عباس عراقچی، وزیر خارجه ایران، ساعت ۴:۱۶ بامداد در پستی در شبکه ایکس نوشته بود: «در حال حاضر، هیچ ‘توافقی’ دربارۀ آتش‌بس یا توقف عملیات نظامی وجود ندارد، اما اگر رژیم اسرائیل تا قبل از ساعت چهار صبح تجاوزات خود را متوقف کند، ما نیز قصد ادامه پاسخ نداریم.»

بی‌بی‌سی: ده روز پس از آغاز جنگ میان اسرائیل و ایران، بسیاری منتظر هستند تا ببینند این تقابل به کجا کشیده می‌شود؛ به‌ویژه اکنون که آمریکا در حمایت از اسرائیل دست به بمباران مراکز هسته‌ای ایران زد.

بی‌تردید، این نخستین جنگ اسرائیل در خاورمیانه نیست؛ ارتش این کشور پیش‌تر هم به گروه‌های نیابتی ایران در کشورهای عربی حمله کرده است. اما این نخستین بار است که ایران هدف چنین حمله‌ای قرار گرفته است.

این واقعیت، خود به سوژه شوخی و طنز میان برخی شهروندان عرب تبدیل شده است. بسیاری از کاربران شبکه‌های اجتماعی سوری، لبنانی و فلسطینی از اینکه این بار در جایگاه «تماشاچی» هستند – و نه زیر آتش سنگین – احساس آرامش کردند. در حالی که تا همین اواخر لبنان و سوریه وضعیت مشابهی داشتند، و الان مدتهاست که غزه نیز همین وضعیت را دارد.

یحیی برزق از غزه می‌گوید که حقیقتا «نوعی شادمانی» را تجربه می‌کند از این‌که «برخی از تراژدی‌هایی که اسرائیل برای ما آفرید حالا بر سر خودشان آمده است». اما او همچنین ابراز نگرانی می‌کند: «این جنگ توجه‌ها را از وضعیت در غزه منحرف کرده است، و متأسفانه ما به رویدادی ثانویه بدل شده‌ایم.»

معاذ العمور، آواره‌ای در خان‌یونس نیز می‌گوید: «پوشش رسانه‌ای جهانی و شبکه‌های خبری، همگی غزه را کنار گذاشته‌اند و به اسرائیل و ایران مشغولند. و این تهدیدی بزرگ برای ما در غزه است.» او ابراز امیدواری می‌کند: «این جنگ علیه ایران زود به پایان برسد و با توافقی همراه شود که مسئله غزه را هم شامل شود.»

با وجود تحول اخیر، حملات نظامی اسرائیل به غزه ادامه دارد.

همسایگان اسرائیل

به‌جز مصر و اردن که روابط دیپلماتیک با اسرائیل دارند، این کشور با دیگر همسایگانش رابطه‌ای مطلوب ندارد.

در میان اهالی سوریه که با آن‌ها گفتگو کردم، هیچ‌کس همدل با اسرائیل نبود و برخی حتی به ایران هم روی خوش نشان ندادند. بسیاری در سوریه باور دارند رژیم بشار اسد بدون کمک ایران – آن‌ هم همراه با حمایت روسیه، که سپاه پاسداران و نیروهای متحد را برای حمایت از ارتش دولتی اعزام کرد – نمی‌توانست در مقابل شورشیان مقاومت کند؛ جنگی مهیب که بیش از نیم‌میلیون کشته برجای گذاشت.

لیلا جابری از سوریه گفت: «من با هیچ‌ کدام از دو طرف همدلی ندارم. به ‌عنوان یک سوری، دید من نسبت به حکومت ایران منفی است؛ این حکومت در کشورم ویرانی به ‌پا کرد. اما حتماً با مردم بی‌گناه ایرانی همدلی دارم که بهای حکومت رادیکالی را می‌پردازند که طی دهه‌ها حتی حداقل زندگی شایسته و آزادی‌های مدنی و سیاسی را فراهم نکرده؛ آزادی‌هایی که حق هر ملتی است.»

او اضافه می‌کند: «برای زنان ایرانی حق قائلم.» و درباره اسرائیل هم ادامه می‌دهد: «من با آن‌ها همدلی ندارم. اسرائیل هم سرزمین‌های عربی ما در سوریه و فلسطین را اشغال کرده و جنگی ویرانگر راه انداخته است. ولی برای همه بی‌گناهان در سرزمین‌های اشغالی آرزوی امنیت می‌کنم.»

احمد نیز می‌گوید: «من با اسرائیل مخالفم.» او معتقد است که هیچ نقطه‌ای از «سم اسرائیل» در امان نمانده است و در عین حال می‌افزاید: «از سوی دیگر، اعتقاد دارم ایران هرچه سودش است، به هر وسیله که لازم باشد به‌دست می‌آورد.»

با اینکه دولت سوریه در قبال درگیری نظامی ایران و اسرائیل به شکل رسمی موضع‌گیری نکرده، گزارش‌های بین‌المللی حکایت از استفاده از آسمان این کشور برای عبور پهپادها و موشک‌های دو طرف دارد.

«برای نخستین بار در جایگاه تماشاچی نشسته‌ام»

از لبنان فیلم‌هایی از جشن عروسی‌ها و باشگاه‌های شبانه منتشر شده که در پس‌زمینه‌شان موشک‌هایی ایرانی در حال پرواز به‌سوی اسرائیل دیده می‌شوند. بعضی از مردم خوشحالی خود را پنهان نمی‌کنند. لبنان به تازگی از جنگ سخت سه‌ماهه‌ای بیرون آمده؛ جنگی که در جریان آن اسرائیل خسارت سنگینی به حزب‌الله وارد کرد. اسرائیل همچنین دبیرکل حزب‌الله، حسن نصرالله، و چند تن دیگر از رهبران برجسته این گروه ترور کرد.

یک هفته پس از آغاز درگیری‌ها، نعیم قاسم، دبیرکل حزب‌الله، گفت: «حزب ما در این تنش منطقه‌ای میان اسرائیل و ایران بی‌طرف نیست»، و تأکید کرد: «در زمان و روش مناسب، ورود خواهیم کرد.»

دولت لبنان نیز حمله اسرائیل را محکوم کرد.

برای شربل بربری، شهروند لبنانی، مهم‌ترین قسمت این جنگ، «کشته شدن غیرنظامیان» است. اما او همزمان باور دارد که «بهتر است هیچ یک از دو طرف قدرتمند نباشد، چون هر دوی این‌ها می‌خواهند خاورمیانه و لبنان را کنترل کنند». او می‌افزاید: «اگر یک طرف پیروز شود، منطقه را به‌راه خود اداره خواهد کرد و ما، لبنانی‌ها، شاهد موج جدیدی از مهاجرت به اروپا خواهیم بود.»

آلان، جوان لبنانی، معتقد است: «منطق جنگ کاملاً غیرقابل‌پذیر است، اما ایران باید بهای آنچه کاشته را بدهد.» او می‌گوید: «ایران سلاح، ایدئولوژی و تروریسم صادر کرده و کشور ما را نابود کرده. بنابراین من از سرنگونی حکومت ایران تأسف نمی‌خورم، چرا که اگر چنین اتفاقی بیافتد برای لبنان که سنگین‌ترین هزینه را پرداخت کرده، رهایی‌آور خواهد بود.»

دانیای لبنانی نیز نسبت به این‌که چه کسی پیروز می‌شود، اظهار بی‌تفاوتی می‌کند: «برای نخستین بار، من که از جنگ‌های اسرائیل بر سرزمین‌مان رنج برده‌ام، در جایگاه تماشاچی نشسته‌ام و جنگ را از تلویزیون نگاه می‌کنم – بدون احساس ترس، تنش یا اضطراب برای خانواده و وطنی که دوستش دارم.»

بلال (با نام مستعار) با این دید موافق نیست و می‌گوید: «سقوط ایران فقط سقوط محور مقاومت نیست، بلکه سقوط خط دفاعی اولین مدافع مستضعفان و مخالفان سیاست‌های آمریکا، اسرائیل و غرب خواهد بود.»

اختلاف نظر در عراق

علی از بصره می‌گوید با این جنگ موافق است: «نه از سر خونخواهی، بلکه چون عادت کردیم ظلم را ببینیم و سکوت کنیم. اسرائیل فقط فلسطین را اشغال نکرد، بلکه دلیل ویرانی منطقه است.» او افزود: «ایران تنها کشوری بود که وقتی هیچ‌کس نمی‌توانست، در کنار ما ایستاد و سلاح به حشد شعبی برای مقابله با داعش فرستاد.» او ادامه داد: «من همراه حشد، مقاومت و هر کسی هستم که کرامت مردمان‌مان را بازگرداند.»

در مقابل، عمر از انبار گفت: «ایران می‌گوید از مقاومت حمایت می‌کند، اما ما در عراق دیدیم که بعد از تهاجم آمریکا در ۲۰۰۳، چگونه گروه‌هایی را پشتیبانی کرد که بین ما تفرقه بیاندازد و در لباس مبارزه با تروریسم، خانه‌هایمان را نابود کردند.»

مصطفی ناصر، خبرنگار عراقی، گفت این جنگ «قابل‌انتظار بود و بیش از هفت سال به تأخیر افتاد.» او افزود: «با گسترش نفرت عمومی نسبت به سیاست‌های ایران در بسیاری از کشورهای عربی، به‌ویژه سوریه، لبنان و عراق، اسرائیل این زمان را فرصت مناسبی برای حمله به ایران دید.»

عراق حمله اسرائیل را محکوم کرد و آن را اقدامی خواند که خطر گسترش درگیری در منطقه را دارد؛ همچنین بخشی از حریم هوایی‌اش را بست و سامانه دفاع هوایی روسی «پانتسیر» را در اطراف تأسیسات حساس مستقر کرد.

«ما نمی‌خواهیم درگیر جنگی شویم که هیچ ربطی به ما ندارد»

کشورهای خلیج فارس همگی حمله اخیر اسرائیل به ایران را محکوم کردند و آن را «نقض فاحش حقوق بین‌الملل و تجاوزی بی‌رحمانه که امنیت منطقه را به خطر می‌اندازد» خواندند.

مروه از عربستان گفت: «از این جنگ می‌ترسم چون ممکن است به کشورهای ما سرایت کند. اینجا سرمایه‌گذاری و ثبات نسبی داریم، نمی‌خواهیم در جنگی که ربطی به ما ندارد گرفتار شویم.» او افزود: «من از جهتی با اسرائیل مخالفم – به‌خاطر تجاوز مکررش به غزه – اما این تنها دشمن منطقه ما نیست. ایران هم بی‌خطر نیست. ما دیدیم که چگونه در عراق، سوریه، لبنان و یمن دخالت کرد و فرقه‌گرایی را گسترش داد.»

روابط ایران و کشورهای خلیج فارس از زمان انقلاب ۱۳۵۷ دستخوش نوسان بوده – دلایلی چون فرقه‌گرایی، جاه‌طلبی منطقه‌ای، برنامه هسته‌ای و مناقشات بر سر جزایر سه‌گانه‌.

انقلاب بهار عربی نیز شکاف‌های فرقه‌ای را تشدید کرد: ایران از جنبش‌های شیعی بحرین و یمن حمایت ‌کرد، و عربستان و امارات از دولت‌های سنی حمایت کردند. حمایت ایران از انصارالله (حوثی‌ها) در یمن، نگرانی‌هایی در ریاض و ابوظبی برانگیخت که در سال ۲۰۱۵ منجر به مداخله نظامی در یمن شد.

ایران در تلاش بوده تا در کشورهای شمال آفریقا تأثیر بگذارد. گویی تهران به‌دنبال یافتن پایگاهی جدید برای «اسلام سیاسی» و ایجاد گروه نیابتی جدید برای «محور مقاومت» در قاره است.

با وجود بحث‌برانگیز بودن این اقدام، کسانی که ما با آن‌ها گفت‌وگو کردیم می‌گویند موضع‌شان همیشه به شکل «تاریخی» علیه اسرائیل باقی خواهد ماند؛ فارغ از طرف دوم این تقابل.

به‌عنوان مثال، روابط میان مراکش و ایران سابقه تاریخی پرتنشی دارد و چند بار به‌دلیل اتهامات حمایت تهران از گروه‌هایی که امنیت مراکش را تهدید می‌کرد، این روابط از هم گسیخته‌اند.

سمیر از الجزایر می‌گوید: «اسرائیل اشغالگر است و مسئول فجایع برای فلسطینیان ما. بنابراین منطقی است که بیشتر الجزایری‌ها با مخالفان آن، از جمله ایران، همراه شوند.» او اضافه می‌کند: «من در این جنگ با ایران همدردی دارم، زیرا ایران بارها هدف حملات قرار گرفته و از لحاظ اقتصادی تحت محاصره است. این مناقشه نه فقط سیاسی، بلکه اصولی است؛ کسی که مقابل اسرائیل بایستد، در کنار عدالت ایستاده – حتی اگر در مسائل دیگر با او اختلاف داشته باشم.»

حسن از مصر کل جنگ را «ناعادلانه» می‌داند و می‌افزاید: «من با ارتش‌ها یا دولت‌ها همدردی نمی‌کنم. من با مردمی که هیچ راه فراری ندارند و صدایی برای شنیده شدن ندارند، همدردی می‌کنم.»

رادیوفردا: ارتش اسرائیل بامداد دوشنبه دوم تیر اعلام کرد شش فرودگاه را در غرب، شرق و مرکز ایران هدف قرار داده است.

این بیانیه مدعی است حملات به باندهای فرودگاه‌ها، آشیانه‌های زیرزمینی هواپیماها، یک فروند هواپیمای سوخت‌رسان و ۱۵ فروند هواپیما از مدل‌های اف۵، اف۱۴ و ای‌اچ‑یک و همچنین بالگردها بوده است.

ارتش اسرائیل دربارۀ زمان انجام این حملات توضیحی نداده و رسانه‌های ایران نیز تا این لحظه این موضوع را مسکوت گذاشته‌اند.

ارتش اسرائیل روز دهم عملیات نیز از انهدام دو فروند هواپیمای اف۵ در دزفول خبر داد و یک روز پیش از آن نیز گفت سه فروند هواپیمای اف۱۴ در غرب ایران را از بین برده است.

رادیوفردا مستقلاً نمی‌تواند این گزارش‌ها را تأیید یا رد کند.

ارتش اسرائیل در بیانیه‌ای دیگر نیز اعلام کرد صبح امروز «بیش از ۱۵ جنگنده» در حمله به کرمانشاه «چندین سایت پرتاب و ذخیرۀ موشک» را منهدم کردند.

گسترش حملات اسرائیل به هواپیماها و تجهیزات نیروی هوایی ایران یادآور حملات وسیعی است که اسرائیل بلافاصله پس از ساقط شدن حکومت بشار اسد در سوریه علیه توان نظامی سوریه در سراسر آن کشور انجام داد و از جمله کل توان دریایی آن کشور را منهدم کرد.

نخست‌وزیر ابتدا بر لزوم رفع تهدید هسته‌ای ایران تأکید می‌کرد، اما نابود کردن برنامهٔ موشکی ایران و سپس از بین بردن «تهدید وجودی از جانب ایران» را هم به اهداف اسرائیل در حملات خود افزود.

ارونیوز: ژنرال دن کین، رئیس ستاد مشترک ارتش ایالات متحده و پیت هگست، وزیر دفاع ایالات متحده، بعدازظهر یکشنبه جزئیات کامل «عملیات چکش نیمه‌شب» را تشریح کردند که به گفته آنها در «عرض ۲۵ دقیقه» سه تاسیسات هسته‌ای مهم ایران را با استفاده از هواپیماهای رادارگریز و بمب‌های سنگرشکن تخریب کرد. ژنرال کین توضیح داد که تعداد بیشتری از هواپیماها نسبت به آنهایی که درنهایت به ایران حمله کردند، از ایالت میسوری به سمت ایران به پرواز درآمدند، اما اکثر آن‌ها به‌عنوان «فریب» به سمت غرب منحرف شدند.

آقای کین افزود: «اما هفت فروند بمب‌افکن بی-۲ (B-2) در پروازی ۱۸ ساعته و با چند بار سوخت‌گیری هوایی به‌سوی ایران ادامه مسیر دادند.»

او توضیح داد که هواپیماهای جنگنده اسکورت از جهتی دیگر به این بمب‌افکن‌ها ملحق شدند. ایالات متحده همچنین حملات سایبری، آتش پیش‌دستانه توسط جنگنده‌های نسل چهارم و پنجم، و شلیک ۲۴ موشک تاماهاوک از یک زیردریایی را به‌طور همزمان برای منحرف کردن توجه ایران به کار گرفت تا بمب‌افکن‌های بی-۲ بتوانند به سمت تأسیسات هسته‌ای فردو و نطنز پیشروی کنند.

او گفت که در مجموع ۷۵ سلاح هدایت‌شونده دقیق در این عملیات به کار رفت. بنا به گفته آقای کین، ده‌ها فروند موشک‌ تاماهاوک نیز از زیردریایی ایالات متحده به سمت اهدافی در مرکز ایران شلیک شد که به تأسیسات هسته‌ای اصفهان اصابت کردند.

رئیس ستاد مشترک ارتش آمریکا افزود: «در ابتدا، حدود ساعت ۱:۴۵ بامداد به وقت ایران، بمب‌افکن‌های بی-۲، دو بمب سنگرشکن ۳۰ هزار پوندی (۱۳۶۰۰ کیلوگرمی) از نوع MOP (مهمات نفوذگر عظیم‌الجثه) را روی فردو رها کردند. سپس ۱۴ بمب دیگر از همین نوع روی تأسیسات نطنز و فردو انداخته شد.»

ژنرال کین گفت که ارزیابی نهایی از خسارت واردشده به تأسیسات فردو هنوز کامل نشده و همچنان در حال انجام است و به نظر می‌رسد که نهایی شدن این گزارش تا پایان روز یکشنبه یا دوشنبه طول بکشد.

رئیس ستاد مشترک ارتش آمریکا تاکید کرد: «این عملیات محرمانه بود و بسیاری در واشنگتن از آن بی‌اطلاع بودند.»

او خاطر نشان کرد که روی هم رفته، بیش از ۱۲۵ فروند هواپیما از نیمه‌شب جمعه از جمله بمب‌افکن‌های بی-۲، تانکرهای سوخت‌رسان، هواپیماهای طعمه، شناسایی و جت‌های جنگنده در این حمله شرکت داشتند ولی برای هدف گرفتن تاسیسات هسته‌ای ایران، حضور ۲۵ دقیقه‌ای جنگنده‌ها و بمب‌افکن‌ها در آسمان ایران کافی بود.

پیت هگست، وزیر دفاع ایالات متحده هم در این نشست تاکید کرد که در عملیات «چکش نیمه‌شب» هیچ فرد ایرانی اعم از نظامی و غیرنظامی هدف قرار نگرفته است و تنها تأسیسات هسته‌ای هدف این حمله بوده‌اند.

به گفته آقای هگست، تمامی تسلیحات مورد استفاده به طور دقیق به اهداف مورد نظر اصابت کردند و آمریکا معتقد است این حمله باعث تخریب تأسیسات نطنز و فردو شده است.

وزیر دفاع آمریکا افزود که آمریکا به‌دنبال تغییر رژیم در ایران نیست و ترجیح می‌داد با ایران به توافق جدیدی دست یابد، اما دونالد ترامپ تشخیص داد که مذاکرات به بن‌بست رسیده و جمهوری اسلامی تمایلی به عقب‌نشینی از مسیر دستیابی به سلاح هسته‌ای ندارد.

او به ایران هشدار داد که در صورت حمله به نیروهای آمریکایی در خاورمیانه، با پاسخ بسیار شدیدتری از سوی آمریکا روبرو خواهد شد.

با این حال، او تلویحا گفت که اگر ایران از حمله به نیروهای آمریکایی خودداری کند، احتمال دارد که مداخله نظامی آمریکا در این مرحله به پایان رسیده باشد چراکه «جاه‌طلبی هسته‌ای ایران از میان رفته است».

رادیوفردا: نیروی هوایی اسرائیل بامداد شنبه، ۳۱ خرداد، آپارتمانی را در یک ساختمان در محله سالاریه شهر قم هدف گرفت که بنا بر گزارش‌ها دست‌کم دو کشته برجای گذاشت.

ساعاتی بعد ییسرائل کاتس، وزیر دفاع اسرائیل، ادعا کرد که هدف این حمله محمدسعید ایزدی، فرمانده شاخه فلسطین نیروی قدس سپاه پاسداران، بوده است، فردی که به «حاج رمضان» شهرت دارد و ۱۹ شهریور ۱۳۹۸ به‌عنوان «یکی از رهبران گروه‌های تروریستی» در فهرست تحریم وزارت خزانه‌داری آمریکا قرار گرفته بود.

جمهوری اسلامی ایران هنوز این خبر را تأیید یا رد نکرده است، اما اگر خبر کشته شدن «سعید ایزدی» را تهران هم تأیید کند، او اولین فرمانده سپاهی کشته‌شده در جنگ جاری است که اسرائیل می‌گوید دلیل ترور او نقش مستقیمش در تسلیح حماس برای حمله به اسرائیل بوده است.

سپاه پاسداران تا این لحظه این خبر را مسکوت گذاشته اما رسانه‌های ایران نفر دوم کشته‌شده در حمله به ساختمانی در سالاریه قم را «نوجوانی ۱۶ساله به نام احسان قاسمی» معرفی کرده‌اند.

ییسرائل کاتس محمدسعید ایزدی را فرمانده‌ای خواند که گروه افراطی حماس را «برای کشتار هفتم اکتبر ۲۰۲۳ آموزش داد و تسلیح کرد» و افزود او در حمله به «آپارتمانی در قلب قم» کشته شد.

ارتش اسرائیل در پیامی در شبکه ایکس به نقل از رئیس ستاد کل ارتش مرگ سعید ایزدی را «یکی از نقاط عطف کلیدی در جنگ» کنونی توصیف کرد.

حماس که از سوی آمریکا و اروپا گروهی تروریستی شناخته می‌شود، هفتم اکتبر ۲۰۲۳ (۱۵ مهر ۱۴۰۲) دست به حمله‌ای غافلگیرکننده به شهرها و شهرک‌های اسرائیلی در اطراف نوار غزه زد. در آن حمله حدود ۱۲۰۰ نفر اکثرا غیرنظامی کشته و بیش از ۲۵۰ نفر به گروگان گرفته شدند.

حمله ۷ اکتبر سرآغاز تنش‌های گسترده در منطقه بود. ابتدا اسرائیل با هدف اعلام شده نابودی گروه حماس، عملیات نظامی خود در نوار غزه را آغاز کرد؛ عملیاتی که این باریکه را تبدیل به ویرانه کرده و تاکنون بیش از ۵۰ هزار کشته اکثرا غیرنظامی برجای گذاشت.

این جنگ اما به نوار غزه محدود نشد، آتش آن دامن لبنان را نیز گرفت. در جنگ لبنان، بسیاری از فرماندهان و رهبران گروه حزب‌الله و در راس آن‌ها حسن نصرالله کشته شدند.

حزب‌الله لبنان که از سوی جمهوری اسلامی ایران حمایت می‌شود، در فهرست ترویستی آمریکا قرار دارد.

اما درباره محمدسعید ایزدی که از فرماندهان ارشد نیروی قدس سپاه است چه می‌دانیم؟

نجات‌یافته از سه عملیات اسرائيل

پس از حمله ۱۵ مهر حماس، اسرائیل دست به حملاتی هدفمند در لبنان و سوریه زد که برخی از این حملات، شماری از فرماندهان سپاه پاسداران و نیروی قدس سپاه را هدف قرار داد.

شبکه ۱۴ تلویزیون اسرائیل در گزارشی مدعی شده بود که برخی فرماندهان سپاه پاسداران پس از حمله حماس، در «فهرست ترور» سازمان‌های امنیتی اسرائیل قرار گرفتند که محمدسعید ایزدی یکی از آن‌ها است.

محمدسعید ایزدی، دست‌کم سه بار در سوریه توسط نیروی هوایی اسرائیل هدف قرار گرفت؛ سه عملیاتی که ناکام ماند. حتی یک بار خبر کشته شدنش منتشر و بعد تکذیب شد.

۹ بهمن ۱۴۰۲ در منطقه زینبیه در حومه دمشق، ۲ اسفند ۱۴۰۲ در محله کفرسوسه دمشق و ۱۰ اسفند ۱۴۰۲ در منطقه بَبیلا در حومه دمشق، از سوی نیروهای اسرائیلی هدف قرار گرفت که جان سالم به در برد.

قدیمی‌ترین ژنرال ایرانی در لبنان

محمدسعید ایزدی، با درجه نظامی سرلشکری، «قدیمی‌ترین ژنرال ایرانی در لبنان» به شمار می‌آید. از او همچنین به عنوان رابط علی خامنه‌ای رهبر جمهوری اسلامی و حسن نصرالله، دبیرکل کشته شده حزب‌الله لبنان، یاد می‌شد.

محمدسعید ایزدی که دانش‌آموخته کارشناسی مهندسی الکترونیک از دانشگاه صنعتی خواجه نصیرالدین طوسی است، مسئولیت تامین سلاح حزب‌لله را نیز بر عهده داشت.

او فعالیت نظامی‌اش را سال ۱۳۵۸ با عضویت در سپاه پاسداران آغاز کرد، و در طول جنگ ایران و عراق، ‌از فرماندهان میانی جنگ بود.

محمدسعید ایزدی از سال ۱۳۶۱ تا ۱۳۶۲ فرمانده سپاه کردستان، پس از آن تا سال ۱۳۶۴ فمانده قرارگاه حمزه سید الشهدا و سپس تا سال ۱۳۶۶، فرمانده قرارگاه نجف اشرف بود. او سپس به ستاد مشترک سپاه منتقل شد و تا سال ۱۳۶۸، معاونت این سپاه را عهده دار شد.

پس از پایان جنگ، تا سال ۱۳۷۲، فرماندهی نیروی زمینی سپاه به ایزدی سپرده شد و پس از آن تا پیش از انتقال به نیروی قدس، تا ۱۳۸۵، معاومت طرح، برنامه و بودجه ستاد کل نیروهای مسلح را عهده‌دار بود.

ایران اینترنشنال: نیویورک‌تایمز نوشت در پی حملات شدید اسرائیل به تهران، علی خامنه‌ای، رهبر جمهوری اسلامی، از پناهگاه خود، سه روحانی ارشد را به‌عنوان جانشینان احتمالی‌اش معرفی کرده است. اقدامی بی‌سابقه که نشان‌دهنده نگرانی از کشته شدن و تلاش برای تضمین بقای ساختار قدرت در جمهوری اسلامی است.

در شرایطی که تهران زیر آتش سنگین‌ترین حملات نظامی از زمان جنگ ایران و عراق قرار دارد، روزنامه نیویورک‌تایمز شنبه ۳۱ خرداد از قول منابعی در ایران خبر داد که علی خامنه‌ای، رهبر جمهوری اسلامی، در اقدامی بی‌سابقه، سه روحانی ارشد را به‌عنوان گزینه‌های جانشینی خود به مجلس خبرگان رهبری معرفی کرده است.

به گفته سه مقام مطلع ایرانی که با برنامه‌های اضطراری جنگی آشنا هستند، خامنه‌ای همچنین برای فرماندهان ارشد نظامی – در صورتی که آن‌ها نیز در حملات اسرائیل کشته شوند – جایگزین‌هایی تعیین کرده است.

بر اساس گزارش نیویورک‌تایمز، این اقدامات بی‌سابقه، تصویری نادر از وضعیت بحرانی در رأس نظام جمهوری اسلامی ترسیم می‌کند. وضعیتی که به گفته ناظران، بیان‌‌کننده نگرانی عمیق رهبر ۸۶ ساله جمهوری اسلامی از احتمال کشته شدن و نیاز به تضمین انتقال فوری قدرت است.

منابع مطلع در این گزارش، اعلام کردند خامنه‌ای خواستار آن شده که مجلس خبرگان در صورت کشته‌ شدن او، یکی از این سه نفر را به‌سرعت و بدون تأخیر، به‌عنوان رهبر جدید جمهوری اسلامی انتخاب کند تا بقای نظام تضمین شود.

اختلال در زنجیره فرماندهی و نگرانی از نفوذ

رهبر جمهوری اسلامی هم‌اکنون در یک پناهگاه زندگی می‌کند و ارتباطات الکترونیکی‌اش را برای جلوگیری از شناسایی مکانش قطع کرده است: خامنه‌ای به همراه خانواده‌اش در پناهگاهی زیرزمینی در لویزان مخفی شده است

فرماندهان سپاه پاسداران و مقامات بلندپایه نیز به مکان‌های زیرزمینی منتقل شده‌اند.

وزارت اطلاعات جمهوری اسلامی استفاده از تلفن همراه و ابزارهای دیجیتال را برای مقامات ممنوع کرده و هشدار داده است «هرگونه همکاری با دشمن، پس از پایان ضرب‌الاجل تعیین‌شده»، با مجازات اعدام روبه‌رو خواهد شد.

در حملات اسرائیل به مواضع جمهوری اسلامی در ایران و به‌ویژه در تهران که از ۲۳ خرداد آغاز شده، به گفته مقام‌های ایرانی، خسارتی بیشتر از کل جنگ با عراق به پایتخت وارد آمده و ده‌ها فرمانده ارشد نظامی جمهوری اسلامی کشته شده‌اند.

نیویورک‌تایمز نوشت یکی از مشاوران ارشد محمدباقر قالیباف، رییس مجلس شورای اسلامی، در یک فایل صوتی گفته است: «همه فرماندهان ارشد ما در کمتر از یک ساعت ترور شدند.»

او اعتراف کرده که جمهوری اسلامی نتوانسته است ماه‌ها برنامه‌ریزی اسرائیل برای انتقال موشک و پهپاد به داخل کشور را شناسایی کند.

با این حال، خامنه‌ای در دو پیام ویدیویی ضبط‌شده گفته است که «ملت ایران در برابر جنگ تحمیلی ایستادگی خواهد کرد» و تسلیم نخواهد شد.

بی‌بی‌سی: در نخستین ساعات پس از حمله موشکی به مرکز درمانی سوروکا در شهر بئرشبع اسرائیل، پخش گزارش‌های زنده از محل حادثه، در رسانه‌های بین‌المللی مانند سی‌ان‌ان، بی‌بی‌سی، اسکای‌نیوز و نیویورک‌تایمز آغاز شد. خبرنگاران خارجی به سرعت به محل برده شده، از سوی مقامات توجیه شدند و دسترسی کامل به تصاویر و اطلاعات پیدا کردند. دوربین‌ها روشن بود، خبرنگاران پرسش می‌کردند و جهان نظاره‌گر بود.

در نقطه مقابل، سه روز پیش از آن، بیمارستان فارابی در کرمانشاه ایران هدف حمله‌ای مشابه قرار گرفت. اما این حادثه در رسانه‌های بین‌المللی تقریبا هیچ پوششی نداشت و بسیاری از مخاطبان جهانی از وقوع چنین رویدادی بی‌خبر ماندند.

این تفاوت چشمگیر تنها حاصل «جهت‌گیری رسانه‌ها» نیست، بلکه بازتابی از شکاف عمیق در دسترسی، شفافیت و استراتژی رسانه‌ای دولت‌ها در مواجهه با بحران‌هایی است که موضع‌گیری جامعه بین‌المللی در آن ‌اهمیت دارد.

اسرائیل سازوکار رسانه‌ای دقیقی دارد. هنگام وقوع حمله یا حادثه‌ای مهم، به ویژه اگر غیرنظامیان را تحت تاثیر قرار دهد، خبرنگاران خارجی که اغلب در تل‌آویو یا بیت‌المقدس مستقرند، با تشخیص مقام‌های امنیتی بلافاصله با خودروهای نظامی به محل اعزام می‌شوند، با مقامات مصاحبه می‌کنند، آزادانه فیلم‌برداری می‌کنند و به گزارش زنده می‌پردازند. در واقع آنچه رسانه‌ها نیاز دارند، در اختیارشان گذاشته می‌شود.

در ایران اما وضعیت به گونه‌ای دیگر است. خبرنگاران رسانه‌های بین‌المللی مانند بی‌بی‌سی جهانی و بسیاری از رسانه‌های دیگر اجازه حضور در ایران را ندارند و خبرنگاران داخلی هم زیر بار سانسور سنگین و نظارت شدید فعالیت می‌کنند.

در ماجرای کرمانشاه، نخستین تصاویر منتشرشده، تنها چند عکس تیره و تار با کیفیت پایین بود که با تلفن‌های همراه ثبت شده بود. نه نشست خبری‌ برگزار شد، نه تصویری باکیفیت در اختیار رسانه‌ها قرار گرفت و نه روایتی رسمی و دقیق از میزان آسیب به بیمارستان و بیماران ارائه شد.

تصویر باکیفیت، برگ برنده در رسانه‌ها

موضوع به نبود خبرنگار ختم نمی‌شود. در اسرائیل، دوربین‌های زنده، پهپادها و تصاویر ماهواره‌ای – اگر شامل ممنوعیت امنیتی نشود – تقریبا در تمام لحظات در دسترس رسانه‌ها هستند. تصویر ویدیویی، ستون فقرات محتوای تلویزیونی است. مخاطبان می‌توانند در هر لحظه چشم‌اندازی زنده از آسمان تل‌آویو را در تلویزیون ببینند.

در مقابل، آنچه از ایران مخابره می‌شود اغلب مجموعه‌ای از ویدیوهای لرزان و کوتاه است که شهروندان با اینترنت ناپایدار در شبکه‌های اجتماعی منتشر می‌کنند یا عکس‌هایی غیرحرفه‌ای و تار که با گوشی‌های تلفن همراه گرفته شده است. در مورد بیمارستان فارابی همان سه چهار عکس‌ تیره و تار که در رسانه‌های ایران منتشر شده بودند، هنگام نگارش این گزارش به دلیل محدودیت‌های اعمال شده بر اینترنت باز نمی‌شود.

خلاء اطلاع‌رسانی رسمی

نکته مهم دیگر، انتشار اطلاعات رسمی است. پس از آسیب دیدن بیمارستان بئرشبع در حمله موشکی ایران در روز ۱۹ ژوئن، مقام‌های اسرائیلی بلافاصله آمار مجروحان و اطلاعات تکمیلی درباره نوع حمله را منتشر کردند. در مقابل ایران، اولین آمار رسمی کشته‌ها را در روز سوم حملات اسرائیل اعلام کرد. این آمار نه تفکیک‌شده بود، نه موقعیت زمانی و مکانی داشت. حادثه بیمارستان کرمانشاه در روز ۱۶ ژوئن نیز از این قاعده مستثنا نبود.

در خلأ اطلاع‌رسانی رسمی، تنها چیزی که باقی مانده، روایت‌های شخصی‌ است؛ خانواده‌هایی که تصاویر فرزندان، زنان و غیرنظامیان کشته‌شده را در شبکه‌های اجتماعی منتشر می‌کنند و سعی دارند صدایشان را در سکوتی که دولت اعمال کرده به گوش دیگران برسانند.

در حال حاضر اینترنت در ایران تقریبا قطع است. بسیاری از سایت‌های دولتی یا رسانه‌های نیمه‌رسمی از خارج کشور به سختی باز می‌شوند، تصاویر و ویدیوها بارگذاری نمی‌شوند، و برخی از آن‌ها اصلا در دسترس نیستند. این وضعیت کار خبرنگاران خارج از ایران را هم برای راستی‌آزمایی روایت‌های رسمی با مشکل مواجه کرده است.

مجموعه این عوامل باعث شده تا جهان ــ حتی در مواردی که روایت انسانی به سود ایران است ــ تصویری شفاف از آنچه در داخل کشور می‌گذرد نداشته باشد.

حکومت ایران با محدود کردن رسانه‌ها و بستن راه‌های اطلاع‌رسانی قصد داشته به نفع خود عمل کند، اما در شرایط بحرانی فعلی این استراتژی در انتقال روایت‌های انسانی به افکار عمومی جهان ناکام مانده و عملا به زیان جمهوری اسلامی تمام شده است.

در جهانی که روایت‌ها بیش از واقعیت‌ها قدرت دارند، رهبران ایران با سرکوب رسانه‌های مستقل و بستن دسترسی خبرنگاران خارجی، سکوت را انتخاب کرده‌اند؛ آن هم در جنگی که رسانه‌ها به اندازه موشک‌ها اثرگذارند. و این سکوت، برای آنها پرهزینه‌تر از آن چیزی است که شاید انتظار آن را داشتند.