اخبار

عصرایران: بانوان اعزامی به مسابقات آزاد چین به دلیل عدم رعایت شئونات اسلامی یک سال محروم شدند.

به گزارش عصرایران، کمیته انضباطی فدراسیون بولینگ، بیلیارد و بولس اعلام کرد بانوان اعزامی به مسابقات آزاد چین به دلیل عدم رعایت شئونات اسلامی به مدت یک سال از حضور در تمامی مسابقات داخلی و خارجی محروم می‌شوند.

این کمیته همچنین اعلام کرد اسامی متخلفان متعاقبا و به صورت کتبی به هیات‌های استانی مورد نظر اعلام خواهد شد.

رادیوفرانسه: فرماندۀ نیروهای نظامی آمریکا در خاورمیانه، ژنرال “ژوزف وُتل”، از جمهوری اسلامی ایران به عنوان بزرگترین تهدید درازمدت علیه ثبات خاورمیانه یاد کرد. ژنرال وُتل که این سخن را در مقابل نمایندگان کنگرۀ آمریکا ایراد می کرد همچنین خواستار به کارگیری ابزار نظامی برای مقابله با برتری طلبی جمهوری اسلامی ایران در یمن و منطقۀ خلیج فارس شد.

فرماندۀ نیروهای نظامی آمریکا در خاورمیانه سپس تأکید کرد که اقدامات تخریبی جمهوری اسلامی ایران و متحدانش در کانون مشکلات عمدۀ منطقه نظیر تهدید دولت اسلامی در عراق و سوریه، افغانستان، یمن و صحرای سینا است و به همین دلیل ایران بزرگترین تهدید درازمدت علیه ثبات این بخش از جهان به شمار می رود.

ژنرال “ژوزف وُتل” سپس گفته است باید به هر وسیله ای از جمله از طریق نظامی مانع از به انجام رسیدن اهداف مخرب ایران در منطقه شد. وی در میان اقدام های تخریبی ایران در خاورمیانه به حمایت های نظامی این کشور از حوثی های یمن و تهدیدهای مداوم نیروی دریایی سپاه پاسداران علیه ناوهای آمریکا و دیگر کشورهای خارجی در آب های خلیج فارس اشاره کرد و گفت که حوثی های یمن به کمک ایران موشک های دفاعی و رادار در آبهای خلیج فارس مستقر کرده اند و مانع از رفت و آمد آزادانۀ کشتی ها در دریای سرخ و تنگه باب المندب می شوند.

در پاسخی تلویحی به سخنان ژنرال وُتل، سردار پاسدار احمد دهقان، وزیر دفاع جمهوری اسلامی ایران، از آمریکا خواست که نیروهای نظامی اش را از منطقه خارج کند. سردار دهقان همچنین گفت : آمریکا نباید انتظار داشته باشد که جمهوری اسلامی ایران برایش در منطقه فرش قرمز پهن کند.

دیگربان: انتشار مجموعه یادداشت‌های مرتضی مطهری در انتقاد از انحراف و فساد روحانیت شیعه از سوی علی مطهری آغاز شد.

این یادداشت‌های صریح و تند در جلد ۱۵ مجموعه آثار مرتضی مطهری به تازگی منتشر شده که با انتقاد‌هایی نیز در حوزه‌های علمیه مواجه شده است.

مطهری در این یادداشت‌ها انتقاد‌ها و حملات بسیار تندی متوجه روحانیت شیعه کرده که در تاریخ شیعه و جمهروی اسلامی این انتقاد‌ها کم‌سابقه است.

گزیده انتقاد‌های مطهری از روحانیت شیعه در سال ۱۳۳۸ شمسی به روایت رسول جعفریان:

– آمدن مطهری به تهران {در سال ۱۳۳۸} به نوعی برای سرخوردگی از قم، اخلاقیات حاکم بر حوزه وبرخی از مناسبات موجود در سیستم جاری آن بود.

– یادداشت‌هایی که از مطهری از سال‌های ۳۷ تا ۴۰ مانده نشانگر تلاش وی برای یافتن پاسخ‌های تازه به مسائل و معضلات و از سوی دیگر در انتقاد به روحانیت است.

– مطهری: از وقتی که برای روحانیت دربار درست شده… دیدن رؤسای روحانی تمنای ریاست را در وجود طلاب بیدار می‌کند… همین وضع ریاست مآبی این آقایان است که اخلاق عمومی طلاب را فاسد کرده است.

– مطهری در انتقاد از «روح گریز از کار» در علما: تا کار به موضوع سهم امام و پیش نمازهای بیکار و تنبل کشید که هم خود عضو عاطل هستند و هم مانع و سد پیشرفت‌های دینی هستند.

– مطهری: شما اگر به روحیه ملاهای تهران آشنا باشید می‌دانید که فقط چشمشان به چهار تا بازاری قدیمی است.

– مطهری: وای به حال اجتماعی که … واعظ و هادی‌های حقیقی ضعیف بشوند ولی انگل‌هایی از آخوندهای بیکاره و بی سواد، چاق و دارای بهترین زندگی‌ها بشوند.

– مطهری:روحانی امروز ما حال همان والی را دارند، فقط بلدند که گلوی ضعفایی از رعایا و یا هم صنفان خود را بگیرند و بفشرند.

– مطهری: تا وقتی که رابطه مسلمان با ملاها، رابطه دست بوسی و پابوسی و پول تحویل دادن و دست به سینه ایستادن باشد، کار مسلمانی درست نمی‌شود.

– مطهری: اصول تربیت روحانی بر شخص سازی و طبقه سازی و استخدام احساسات مذهبی و عمل اسلامی مردم به نفع اشخاص و افراد و طبقه معینه است، نه بر تعظیم و توقیر و تحکیم اصول و مبانی.

– مطهری: روحانیت از لحاظ طبقاتی، بی‌رنگی است و بی طبقگی، یعنی طبقه‌ای است برای ایجاد رابطه حسنه بین طبقات و برای از بین بردن مفاسد سایر طبقات، ولی در میان ما به صورت یک طبقه در آمده است.

– مطهری: در جامعه ما رواج القاب مطنطن دولتی و روحانی، نشانه‌ای از شیوع ظاهر پرستی و روح تملق در میان ماست. پیشرفت سریعی که در یک قرن اخیر ما کرده‌ایم این است که بر القاب روحانی افزوده‌ایم. یعنی سیر القاب در این دو سه قرن مساوی است با ده برابر ده قرن اول اسلامی. پس کی می‌گوید که ما پیشرفت نکرد‌ه‌ایم؟

دیپلماسی ایرانی: مصطفی زهرانی، مدیرکل امور راهبردی دفتر مطالعات سیاسی و بین‌المللی وزارت امور خارجه در گفتاری برای دیپلماسی ایرانی می‌گوید: ما در استراتژی خروج از سوریه دچار مشکل شده‌ایم.

نویسنده: مصطفی زهرانی، مدیرکل امور راهبردی دفتر مطالعات سیاسی و بین المللی وزارت امور خارجه

دیپلماسی ایرانی: پرونده هسته ای ایران در دوره قبل کاملا امنیتی شده بود. آمریکا و اسرائیل برنامه ای را تدارک دیده بودند که بر اساس آن، هیچ کشوری این جرات را به خود نمی داد که برای برقراری یک رابطه مستحکم به ایران نزدیک شود. برجام برنامه امنیتی کردن ایران را مختومه کرد. به این ترتیب، جابجایی استراتژیکی صورت گرفت که بر مبنای آن، اسرائیل و عربستان که به مدت سه دهه، با کوبیدن بر طبل ایران هراسی، هر امتیازی که می خواستند از امریکا می گرفتند، دیگر چنین امکانی ندارند. پیش از این، ایران به عنوان تهدیدی استراتژیک و مشترک میان اسرائیل و عربستان تعریف شده بود. توافق هسته ای این برنامه را بر هم زد و خلائی استراتژیک در منطقه پدید آورد که امریکا دیگر دشمنی استراتژیکی با ایران و مشترک با اسرائیل و عربستان ندارد. کسانی که از این تغییر معادله آسیب دیدند، نهایت تلاش خود را به کار بستند تا برجام بر هم خورده و مجددا ایران به تهدیدی امنیتی بدل شود. به همین دلیل، امنیتی شدن مجدد ایران، پیش از روی کار آمدن دونالد ترامپ در دستور کار دولت های اسرائیل و عربستان قرار گرفته است. حتی اگر هیلاری کلینتون به ریاست جمهوری امریکا می رسید، به دلیل رابطه خوبی که با اسرائیل و عربستان داشت، او هم پروژه امنیتی سازی مجدد ایران را به پیش می برد. با روی کار آمدن ترامپ، پیشرفت این پروژه با سرعت بیشتری به پیش می رود. اما پروژه امنیتی سازی مجدد ایران با آنچه در مساله هسته ای پیش آمد، تفاوتی عمده دارد. در دوره قبل، بهانه امنیتی شدن ایران، برنامه هسته ای بود. در شرایط جدید و بعد از برجام، بهانه امنیتی سازی مجدد، نقش ایران در منطقه، بخصوص در سوریه، یمن و عراق است. البته زمینه بسیار قوی برای این امر وجود داشته و ریشه در سقوط صدام حسین دارد. سقوط صدام موجب شد تا برای اولین بار در جهان عرب، در یک کشور عربی، شیعه و مرجعیت آن نقش پیدا کند. جهان عرب و دنیای تسنن، مثل عربستان و ترکیه، برتری تشیع را بر نمی تابند. سوریه بهانه بسیار خوبی به این کشورها داد و زمینه را برای آن فراهم کرد که عربستان و ترکیه و اسرائیل پروژه امنیتی سازی مجدد ایران را به پیش ببرند. اینکه ابرقدرت ها تا چه اندازه در پیشرفت این پروژه نقش دارند، جای بحث دارد. روسیه، منافع خاص خود را در سوریه دنبال می کند. روس ها توانستند به اهدافی که در سوریه داشتند، برسند. از این پس، روسیه وارد معامله با امریکا و حتی اسرائیل خواهد شد. مهم ترین موضوعی که اسرائیلی ها و امریکایی ها پیگیری می کنند، آن است که اجازه ندهند ایران و حزب الله در مرز با اسرائیل پایگاهی ایجاد کنند. به نظر می رسد که در این موضوع، روسیه نیز با آن ها هم نظر است و نهایتا روس ها با امریکا و اسرائیل به توافق خواهند رسید.

هر کشوری که بتواند حکومت بشار اسد را تضمین کند، سوریه با آن همراه خواهد شد. در این معادله، روس ها بیشتر از ایران به کمک بشار اسد آمده اند. گرچه ایران به لحاظ امکانات میدانی، بیشترین نقش را داشته است اما به لحاظ پوشش هوایی و همچنین امتیازات بین المللی که روس ها دارند، بشار اسد گمان می کند که روسیه بیش از ایران، می تواند در مواجهه با امریکا و اسرائیل به او کمک کند. نهایتا به نظر می رسد که بشار اسد به سمت روسیه حرکت و به ایران پشت کند.

از سوی دیگر، باید دقت داشته باشیم که آغاز تمام جنگ ها از روی خوشبینی است. این خوشبینی، هم شامل کشورهایی است که شروع کننده جنگ هستند و هم کشورهایی که در مراحل بعدی در آن مداخله می کنند. ایران هم از این قاعده مستثنی نیست. ما خوشبین بودیم که جنگ کوتاه مدت خواهد بود و دشمن ضعیف است و می توانیم به سرعت کار را تمام کنیم. چون ورود به جنگ ها از روی خوشبینی است، کشورها معمولا به استراتژی خروج از جنگ فکر نمی کنند و این مشکلی اساسی است. مساله ای که در سوریه وجود دارد، این است که اکثر بازیگران در صحنه سوریه، در ورود به جنگ خوشبین بودند اما به استراتژی خروج فکر نکردند. ایران و ترکیه هم جزو کشورهایی هستند که استراتژی خروج ندارند. در این میان، به نظر می رسد که روس ها استراتژی خروج دارند؛ چرا که جز پوشش هوایی، نقش دیگری در سوریه ایفا نمی کند. بنابراین ما در استراتژی خروج از سوریه دچار مشکل شده ایم. نه فقط برای ایران بلکه برای سایر کشورها هم چگونگی خروج از سوریه، بحث پیچیده و مهمی است که می تواند به حل مشکلات، کمک بسزایی کند.

رادیوفردا: ارکان قدرت در جمهوری اسلامی از سه پایگاه اجتماعی شکل گرفته است: بازاریان، سپاهیان و روحانیان. این سه به ترتیب نماد زر، زور و تزویر هستند. محمود احمدی‌نژاد در حالی به سطح یکی از مقامات عالی جمهوری اسلامی ارتقا داده شد که از اساس فاقد حتی یکی از این سه پایگاه اجتماعی بود. او تنها به لطف تعارض دو جریان اصلی حاکمیت در انتخابات ۸۴ قرعه به نامش افتاد تا با تقلب به ریاست دولت برگزیده شود.

در تمام سال‌های ریاست احمدی‌نژاد به جز دو سال پایانی که او آشکارا از رهبر شنوایی نداشت، مورد حمایت آیت‌الله خامنه‌ای بود. حمایت آشکار خامنه‌ای از احمدی‌نژاد در پی انتخابات ۸۸ بر همه روشن است.او گفت که نظرش به احمدی‌نژاد نزدیک تر است تا نظرش به رفسنجانی. خامنه‌ای در روز پایانی دولت نهم و دهم (۲۳ تیر ۹۲)، دولت احمدی‌نژاد را به پاس «تحمل کار شبانه روزی»، شایسته «خدا قوت» گفتن دانسته و گفته بود: «آنچه كه من امروز بايد به دوستان عرض كنم، در درجه‌ى اول «خداقوّتى» است؛ ان‌شاءالله كه خسته نباشيد. هشت سال كار كرديد، تلاش كرديد، كارهاى خوبى انجام گرفت، تحمل زحمات كار شبانه‌روزى را شماها نشان داديد، يعنى ديده شد، احساس شد.»

احمدی‌نژاد در چهار سال اول محبوب خامنه‌ای بود. در اواخر چهار سال دوم مغضوب خامنه‌ای شد (از جمله با مخالفت خامنه‌ای برای معاون اولی مشایی و یا ابقا وزیر اطلاعات که احمدی‌نژاد عزل کرده بود) ولی طنز تاریخ است که عزیز دُردانه رهبر که روزگاری خامنه‌ای همه حیثیت خود را پای او خرج کرد اینک مطرود رهبر است.

به دنبال خیز دوباره احمدی‌نژاد برای کرسی ریاست جمهوری، خامنه‌ای یک بار خصوصی و بار دیگر علنی او را از از این اقدام بازداشت. او گفت که این اقدام احمدی‌نژاد موجب دو قطبی شدن انتخابات می شود. اگر تذکر خصوصی خامنه‌ای کارگر افتاده بود او نیازی به علنی کردن آن نداشت. اما، سرپیچی ها (بخوانید دهن کجی های) احمدی‌نژاد از رهبری که دوست پنجاه ساله خود (رفسنجانی) را در برابر عموم مردم وانهاد تا از احمدی‌نژاد حمایت کند، به درجه ای از تمرد رسید که خامنه‌ای ناگزیر شد مخالفت خود با نامزدی دوباره احمدی‌نژاد را علنی کند. مشابه این اقدام هنگامی رخ داد که خامنه‌ای در نامه ای خصوصی مخالفت خود با معاون اولی مشایی را به احمدی‌نژاد کتبا تذکر داد ولی از آنجایی که احمدی‌نژاد بر سرپیچی ( بخوانید دهن کجی) از فرمان رهبر اصرار داشت، نامه خامنه‌ای به احمدی‌نژاد علنی شد و او ناگزیر از معاون اولی مشایی صرف نظر کرد.

از دستبوسی تا دهن‌کجی به رهبر

در دوران نقاهت پس از عمل جراحی آیت‌الله خامنه‌ای در حالی که بسیاری برای عیادت او به بیمارستان می رفتند، از حضور محمد خاتمی برای عیادت از خامنه‌ای ممانعت به عمل آمد. اما محمد خاتمی (مغضوب خامنه‌ای امروز) با تعمد بر حفظ جایگاه رهبری، با ارسال نامه ای آرزوی سلامتی و بهبودی برای کرد.

طرفه حکایتی است که فردی همچون احمدی‌نژاد که در آغاز با دستبوسی رهبر جایگاه خود را در نظام تثبیت کرد و در پایان «خدا قوت» او شنید، در دهن کجی به رهبر جمهوری اسلامی بار دیگر چنان اصرار می ورزد که به رغم ممنوعیت خودش، حمید بقایی را نامزد کرده و تمامی فعالیت های تبلیغاتی را، اما، این بار برای بقایی انجام می دهد. او گفته که این بار نخواهد گذاشت همچون سال ۹۲ که مشایی رد صلاحیت شد، تیغ رد صلاحیت بقایی را از حضور در انتخابات باز دارد. (با توجه به پرونده مفاسدی که برای بقایی گشوده است و با توجه به مخالفت خامنه‌ای با طیف احمدی‌نژاد موسوم به «جریان انحرافی» اگر بقایی بخواهد از رد صلاحیت گذر کند، ناگزیر باید انتظار داشت که احمدی‌نژاد از طریق تهدید به افشاگری سران نظام، از رد صلاحیت بقایی جلوگیری به عمل آورد.)

آنچه مهم است اینکه احمدی‌نژاد برای بار دیگر مایل است سرپیچی از فرمان خامنه‌ای مبنی بر عدم ورورد به انتخابات را علنی کند. چه نامزدی احمدی‌نژاد و چه حمایت او از نامزد دیگر از نگاه خامنه‌ای انتخابات را به انتخاباتی دو قطبی (احمدی‌نژاد-غیر احمدی‌نژاد) تبدیل خواهد کرد. گو اینکه چنین وضعیتی مطلوب خامنه‌ای نیست ولی از قضا مطلوب احمدی‌نژاد است. او با این اقدام می خواهد به مخالفانش در درون حاکمیت از صدر تا ذیل بفهماند که همچنان قدرت جریان‌سازی در کشور دارد. اما، واقعیت چیست؟

احمدی‌نژاد تنهاتر از همیشه

گفته شد که احمدی‌نژاد فاقد پایگاه اجتماعی در میان بازاریان، سپاهیان و روحانیان است. افزون بر این او به رغم یدک کشیدن عنوان «دکتر» چنان فاقد بضاعت علمی است که خبری مبنی بر فعالیت‌های علمی- دانشگاهی‌اش به گوش نمی‌رسد. «دانشگاه ایرانیان» که او در صدد راه اندازی آن بود در نطفه خفه شد. بر خلاف او، محمد خاتمی حتی پس از پایان ریاست جمهوری اش مدعو مجامع خارجی است. اندیشه «گفتگوی تمدن‌ها»ی او همچنان دستمایه فعالیت‌های اوست.

چه انتظاری از رییس دولتی که در طول هشت سال ریاستش یک بار به سفر دوجانبه اروپایی دعوت نشد و هیچ رهبر اروپایی نیز به دیدار او در تهران نیامد. او فقط راه کاراکاس را بلد بود و نیویورک را که آنهم برای صندلی‌های خالی سخنرانی می کرد.

اما، در وصف تنهایی احمدی‌نژاد همین بس که اینک از مجموع صدها تن از وزیران و معاونان و همراهان دولت نهم و دهم احمدی‌نژاد اینک کمتر کسی را می توان یافت که هنوز گرد او باشند. برای مثال صادق محصولی یار میلیاردر او (وزیر کشور)، کامران باقری لنکرانی و مرضیه وحید دستجردی (وزیران بهداشت)، محسنی اژه ای و مصلحی (وزیران اطلاعات)، منوچهر متکی و علی اکبر صالحی (وزیران خارجه) و بسیاری دیگر اگر امروز در طیف دشمنان قسم خورده احمدی‌نژاد نباشند یا در کنار او نیستند یا به جبهه پایداری و جمنا (جمعیت مردمی نیروهای انقلاب اسلامی) پیوسته اند. در این میان، مرتضی آقا تهرانی (معلم اخلاق در کابینه احمدی‌نژاد) نیز به کلی از احمدی‌نژاد فاصله گرفته است.

به بیان ساده تر اگر بخواهیم بدانیم از خیل بسیار مدیران و همراهان احمدی‌نژاد کدامیک باقی مانده اند همین بس که ببینم اینک کدامیک حاضر به حمایت از او هستند. تا اینجا گویا جز مثلث احمدی‌نژاد-مشایی- بقایی چیز بیشتری باقی نمانده است.

بنگرید وضعیت بر طیف احمدی‌نژاد تا کجا تنگ آمده که مشایی (عقل منفصل احمدی‌نژاد) طی نامه ای دست دوستی به سوی خاتمی دراز کرده است. اما، خود احمدی‌نژاد از فردای ریاست جمهوری اش جز یک صندلی در مجمع تشخیص مصلحت چیز دیگری ندارد. این در حالی است که دیگر روسای جمهور (به استثنای بنی صدر و رجایی) یکی همچون خامنه‌ای به رهبری رسید ویکی همچون رفسنجانی و خاتمی همچنان در سپهر سیاسی ایران و حتی تا اندازه ای در فراتر از مرزهای ایران نقش آفرینی داشتند.

احمدی‌نژاد داغی بر پیشانی رهبر

احمدی‌نژاد گفته است که مانع رد صلاحیت بقایی خواهد شد. اما، با پرونده فسادی که بقایی دارد و انتساب او به «جریان انحرافی» چگونه احمدی‌نژاد می تواند مانع رد صلاحیت بقایی شود؟

قابل پیش بینی است که این آرزو در مجاری قانونی جمهوری اسلامی که شخصیت هایی مثل رفسنجانی و حسن خمینی را رد صلاحیت کرده، نامتصور است. این هدف احمدی‌نژاد برای بازگشت به قدرت تنها از یک راه ممکن است: به چالش کشیدن شخص رهبر.

از قضا اخیراً احمدی‌نژاد در یک سخنرانی تبلیغاتی به نفع بقایی سخنان را بر زبان آورده که اگر منصفانه بنگریم ممکن است مخاطبی جز خامنه‌ای نداشته باشد. او گفته که: «بذارید حرف دل مردم ایران را بزنم! هر کی فکر می‌کنه ملت نمی‌فهمند؛ خودش نفهمه!…این چه استکباریه؟ این چه «سلطنتیه» پیدا شده است؟…اصلاً تو کی هستی؟ میشه بگی از کجا تشریف آوردی؟ تو چه اختیاری داری، رفتی اون بالا نشستی؟!…بابا ملت «انقلاب» کرد که دیگه این آدمها را نبینه! وگرنه اون قبلی [اشاره به شاه] که بود.»

این سخنان اگر حتی حمله به روحانی باشد (که از محتوای سخن این فهمیده نمی شود)، سخنان دو پهلویی است که می تواند مخاطبش خامنه‌ای نیز باشد. احمدی‌نژاد تعمداً از صنعت ادبی ایهام استفاده کرده است. افزون بر اینکه او در صدد برنیامده از ایهام سخن خود که خامنه‌ای را هم شامل می شود، فاصله بگیرد. علاوه بر اینکه چنین رفتاری در حمله او به «برادران قاچاقچی» (اشاره به سپاهیان)، برادران لاریجانی، رفسنجانی، ناطق نوری و… پیشنیه دارد.

مهم این نیست که احمدی‌نژاد بگوید مخاطبش خامنه‌ای نبود مهم این است که او بی پروا جانب «احترام» رهبر را نگه نمی دارد وقتی از او می خواهد مشارکت فعال در انتخابات نداشته باشد ولی او سرپیچی (بخوانید دهن کجی) می کند.

در یک کلام رابطه خامنه‌ای – احمدی‌نژاد را می توان چنین خلاصه کرد که خامنه‌ای در حمایت از او همه سرمایه خود را مصروف کرد ولی احمدی‌نژاد در نقض احترام رهبر جمهوری اسلامی آشکارا تعمد دارد. احمدی‌نژاد هچون داغی بر پیشانی رهبری است که از دستبوسی او آغاز کرد و تا دهن کجی به او پیش رفته است.

بی‌بی‌سی: قاضی واتسون اجرای فرمان مهاجرتی رئیس جمهوری را به مدت نامحدود به حالت تعلیق درآورد
قاضی یک دادگاه فدرال فرمان رئیس جمهوری آمریکا برای ممنوعیت ورود شهروندان چند کشور مسلمان به این کشور را به مدت نامعلوم به حالت تعلیق درآورده است.

دریک واتسون، قاضی شعبه دادگاه فدرال در ایالت هاوایی، با درخواست دادستان ایالتی برای تبدیل تعلیق موقت اجرای فرمان رئیس جمهوری به تعلیق نامحدود تا تکمیل روند رسیدگی قضایی به این فرمان موافقت کرده است. حکم دادگاه به متن تجدیدنظر شده فرمان دونالد ترامپ در مورد ممنوعیت سفر شهروندان شش کشور عمدتا مسلمان مربوط می شود و حکم اخیر دادگاه به منزله ضربه دیگری به برنامه محدودیت مهاجرتی رئیس جمهوری دانسته شده است.

این دومین فرمان آقای ترامپ در مورد محدودیت ورود شهروندان چند کشور مسلمان به آمریکاست. فرمان قبلی او نیز با حکم دادگاه در توقف اجرای آن مواجه شده بود.

در جلسه اخیر دادگاه، نماینده دولت از قاضی خواست که دست‌کم حکم خود را به تعلیق صدور ویزا برای شهروندان این شش کشور محدود کند و بخش دیگر فرمان ریاست جمهوری در مورد ممنوعیت موقت پذیرش پناهجویان سوری به مدت یکصد و بیست روز را از شمول حکم خود خارج سازد اما قاضی با این درخواست هم مخالفت کرد.

پیشتر، دادگاه فدرال شعبه مریلند اجرای فرمان رئیس جمهوری در مورد ممنوعیت صدور ویزا را مسدود کرده اما در مورد منع پذیرش پناهجو حکمی نداده بود. آقای ترامپ این حکم را “تجاوز بی سابقه از مرز قضایی” توصیف کرده و مورد انتقاد قرار داده بود.

ترامپ فرمان “تجدید نظر شده” خود را روز ٦ مارس امضا کرد اما اجرای این فرمان هم با مانع حقوقی مواجه شده استایالت هاوایی در مخالفت با فرمان رئیس جمهوری، اوایل ماه جاری به دادگاه فدرال شعبه ایالتی مراجعه کرد و خواستار تعلیق موقت این فرمان شد. در جلسه اخیر دادگاه، ایالت هاوایی خواست تا این حکم تمدید شود.

دوگلاس چین، دادستان ایالتی، در این جلسه گفت که فرمان جدید رئیس جمهوری “مثل یک تابلوی نئون است که روی آن نوشته شده: مسلمان ممنوع، مسلمان ممنوع! و هیچکس در تشکیلات دولتی در صدد برنیامده است این تابلو را خاموش کند.”

رئیس جمهوری آمریکا با رد این اتهام که فرمان او به معنی “ممنوعیت ورود مسلمانان” است گفته بود که این اقدام برای جلوگیری از نفوذ تروریست‌ها به آمریکا ضرورت دارد و هدف از آن این است که ورود شهروندان این کشورها به ایالات متحده پس از بررسی دقیق سوابق آنان و حصول اطمینان از اینکه ارتباطی با تروریسم ندارند صورت گیرد.

دوگلاس چین، دادستان کل هاوایی، فرمان رئیس جمهوری را مغایر اصل عدم تبعیض دینی در قانون اساسی دانسته استدادستان ایالت هاوایی در جلسه دادگاه این نظر رئیس جمهوری را مردود دانست و گفت که “ما از او به خاطر اینکه نزاکت سیاسی ندارد ایراد نمی گیریم، ایراد ما این است که اقدامش از نظر قانون اساسی اشتباه است.” اصطلاح “صحیح نبودن از نظر نزاکت سیاسی” به معنی آن است که فرد معیارهای اجتماعی مثلا در مورد قبیح بودن تبعیض نژادی یا جنسیتی را مراعات نمی‌کند.

دونالد ترامپ در جریان مبارزات انتخاباتی وعده داده بود تا در راستای مبارزه با اقدامات تروریستی اسلامگرایان افراطی، محدودیت‌هایی را در مورد ورود شهروندان چند کشور “دارای سابقه ارتباط با تروریسم” به اجرا بگذارد و از جمله اولین اقدامات او پس از آغاز به کار در سمت ریاست جمهوری، صدور فرمان اجرایی برای توقف صدور ویزا و همچنین جلوگیری از ورود شهروندان کشورهای ایران و سودان (به عنوان دولت‌های حامی تروریسم) و سوریه، سودان، لیبی، یمن و عراق به عنوان کشورهای محل فعالیت تندروهای اسلامگرا بود. در این فرمان که روز ٢٧ ژانویه امضا شد، سفر شهروندان این کشورها به مدت ٩٠ روز و پذیرش پناهجویان سوری به طور دایم ممنوع شده بود.

ایرانیان هم که هموطنانشان جمعیت بزرگی از مهاجران در آمریکا را تشکیل ‌می‌دهد مشمول منع ورود شده‌اند زیرا آمریکا حکومت جمهوری اسلامی را “حامی تروریسم” می‌داندبا صدور این فرمان، مخالفان که آن را به منزله تبعیض دینی و در نتیجه، مغایر اصل تساوی در قانون اساسی ایالات متحده می‌دانستند، توانستند با کسب حکم قضایی، مانع از اجرایی شدن آن شوند. این حکم قضایی با انتقاد شدید رئیس جمهوری مواجه شد.

آقای ترامپ به منظور اجتناب از ادامه درگیری حقوقی بر سر اجرای این فرمان، در روز ٦ مارس فرمان دیگری را در همین زمینه، اما با تغییراتی نسبت به فرمان قبلی امضا کرد. در فرمان جدید، شهروندان عراقی از این فهرست خارج شدند و ممنوعیت پذیرش مهاجران سوری به یکصد و بیست روز کاهش یافت. ظاهرا خارج کردن شهروندان عراقی از این فهرست به درخواست وزیر دفاع صورت گرفت که گفته بود این بند از فرمان، همکاری نظامی ایالات متحده و عراق در مبارزه با داعش را با مشکل مواجه می‌کند.

دادگاه‌های فدرال بخشی از نظام قضایی ایالات متحده هستند که به پرونده‌های مرتبط با موضوعاتی رسیدگی می‌کنند که موضوع آنها از صلاحیت قضایی ایالت‌های مختلف فراتر می‌رود و ماهیتی فدرال یا ملی می‌یابد. از جمله این موضوعات، اختلاف نظر در ارتباط با حقوق مندرج در قانون اساسی ایالات متحده است.

قضات فدرال توسط رئیس جمهوری و تایید کنگره منصوب می‌شوند اما براساس اصل استقلال قضایی، قوای دیگر حق برکناری و تغییر یا اعمال نفوذ بر تصمیمات آنان را ندارند. با اینهمه، از آنجا که انتصاب قضات فدرال، چه برای دادگاه‌های فدرال و چه دادگاه عالی ایالات متحده، به توصیه رئیس جمهوری وقت صورت می‌گیرد، معمولا انتظار می‌رود بین گرایش و نگرش اجتماعی دو طرف نوعی همسویی وجود داشته باشد.

قاضی دریک واتسون در زمان ریاست جمهوری باراک اوباما پیشنهاد و به این سمت منصوب شد.

فرمان ترامپ حتی ورود مسافران دارای ویزای معتبر آمریکا را هم متوقف می‌کرد