اخبار

رادیوفرانسه: پلیس ایران، دوشنبه ۲۲ خرداد، از درگیری و کشتن ۴ فرد مسلح مظنون به عضویت در گروه دولت اسلامی (داعش) در شهرستان رودان در استان هرمزگان در جنوب این کشور خبر داد.

پایگاه خبری پلیس ایران به نقل از عزیزالله ملکی، فرمانده نیروی انتظامی استان هرمزگان، نوشت که عصر روز یکشنبه ماموران پلیس در کوه های اطراف شهرستان رودان با یک گروه ۴ نفره مسلح درگیر شدند و همه آنان را به قتل رساندند.

این مقام پلیس ایران اضافه کرده که از افراد کشته شده، ۴ قبضه سلاح جنگی،۱۱۲ عدد فشنگ و مقادیری مواد منفجره و پرچمی با آرم داعش ضبط شده است.

وی گفت که دو نفر از این افراد اتباع بیگانه “با کارت شناسایی خارجی” بوده وهویت افراد دیگر در دست بررسی است.
سایت خبری پلیس ایران عکسی را نیز منتشر کرده که در آن چهار جسد و چند سلاح و یک پرچم داعش نشان داده شده است.

انتشار خبر کشتن اعضای داعش در هرمزگان درحالی است که بخشی از مردم این استان جنوبی ایران سنی‌مذهب هستند.

پس از حملات تهران، وزارت اطلاعات جمهوری اسلامی از بازداشت ده‌ها نفر به اتهام ارتباط با داعش در استان‌های مرزی ایران خبر داد.

همچنین محمود علوی، وزیر اطلاعات ایران مدعی شد که “سرکرده و طراح” حملات تهران در خارج از مرزهای ایران مورد هدف قرار گرفت و کشته شد.

وی شنبه ۱۰ ژوئن، بیستم خرداد در یک گفت‌وگوی تلویزیونی اضافه کرد که “خانه امن” عاملان حمله تروریستی تهران “در کرمانشاه” کشف شده و افرادی دستگیر شده‌اند.

در جریان تیراندازی و انفجار انتحاری روز چهارشنبه ۱۷ خرداد در تهران که در مجلس شورای اسلامی و آرامگاه آیت‌الله خمینی و توسط ۵ مهاجم صورت گرفت، ۱۷ نفر کشته و ۵۲ نفر دیگر زخمی شدند.

دویچه‌وله: به گزارش خبرگزاری ایسنا، معاون وزیر صنعت، معدن و تجارت ایران اعلام کرده است که دولت با طراحی سامانه جدیدی قصد دارد با واردات قاچاق کالا به این کشور مبارزه کند. قاچاق کالا از اسکله‌های غیرقانونی که سودهای میلیونی به جیب سازماندهندگانش می‌ریزد، یکی از جنبه‌های آشکار فساد در جمهوری اسلامی است که در جریان مناظره‌های انتخاباتی نیز مطرح شد.

بیشتر بخوانید:۸۰ اسکله غیرمجاز زیر نظر «برادران قاچاقچی»

دولت روحانی می‌گوید در چهار سال گذشته در کنترل قاچاق کالا “بسیار موفق عمل کرده است”. آماری که مسئولان دولت ارائه می‌دهند حاکی از کاهش حجم قاچاق کالا از حدود ۲۵ میلیارد دلار به ۱۲ میلیارد است. یدالله صادقی، معاون وزیر صنعت، معدن و تجارت این را “حاصل تلاش مشترک همه دستگاه‌های ذی‌ربط”  از جمله همین وزراتخانه می‌داند.

ایسنا نوشته است که طی هفته‌های اخیر وزارت صنعت، معدن و تجارت از طراحی سامانه‌ جدیدی برای ارائه کدهای شناسایی مخصوص در زمینه کالاهای تولیدی و وارداتی در سه گروه مختلف خبر داد. بر اساس این طرح «از اول خرداد امسال انواع دارو (انسانی – حیوانی)، مکمل‌های دارویی، تجهیزات پزشکی، لوازم آرایشی، تلفن همراه و تجهیزات ارتباطی قابل نصب سیم کارت و دخانیات تنها با نصب کد شناسایی مربوطه مجاز به واردات کالا هستند. همچنین عنوان شد که از اول تیر ماه نیز دیگر گروه‌های مصرفی ملزم به استفاده از این شناسه خواهند بود.»

بیشتر بخوانید: رئیس مجمع واردات: قاچاق پوشاک کاملا سازمان‌یافته است

به گفته معاون وزیر صنعت، معدن و تجارت، با راه‌اندازی این سامانه معضل قاچاق به طور کامل حل نمی‌شود و لازمه این امر ایجاد زیرساخت‌های لازم در بخش‌های مختلف است. در حقیقت راه‌اندازی این سامانه یکی از زیرساخت‌های مرتبط بوده است و گام‌های مکمل دیگری باید برای پایان دادن به قاچاق کالا برداشت.

قاچاق تجهیزات پزشکی و دارو و تحریم‌ها

قاچاق دارو و تجهیزات پزشکی یکی از صدها قلم کالایی است که سودهای کلان به جیب دست‌اندکاران آن در بازار ایران می‌ریزد. تجارتی که میلاد بختیاری، رئیس انجمن وارد کنندگان تجهیزات بیهوشی و تنفسی در ایران آن را “تجارتی کثیف” نامیده است.  به گفته او این پدیده در حوزه تجهیزات پزشکی کاهش چشم‌گیری داشته است. او همچنین به ایسنا گفته است که ایران فقط در یک مورد با تحریم تجهیزات پزشکی روبرو است، تحریم‌های وزارت خزانه‌داری آمریکا.

در دوره تحریم‌های گسترده، دسترسی به بسیاری داروها برای مردم عادی به معضلی بزرگ تبدیل شده بود. هرکس آشنا یا دوستی در خارج از ایران داشت، پول هم، شاید به داروی مورد نیازش می‌رسید. اما این “موهبت” شامل حال خیلی‌ها نمی‌شد. با توافق هسته‌ای و برداشته شدن بخش قابل توجهی از تحریم‌ها این مشکل نیز تا حدودی برطرف شد. به گفته میلاد بختیاری «تنها وزارت خزانه‌داری آمریکا، قانونی را به منظور تحریم در حوزه تجهیزات پزشکی تصویربرداری که شامل برخی کالاهای خاص می‌شود اعمال کرده و به جز این مورد ایران با تحریم هیچ کشوری در حوزه تجهیزات پزشکی روبرو نیست.»

او درباره ابعاد قاچاق تجهیزات پزشکی گفته است که «ابتدا قاچاق تجهیزات پزشکی بسیار بالا بود و تا قبل از اجرایی شدن طرح تحول سلامت به همین شکل پیش رفت، اما در سه سال گذشته روند قاچاق به شدت کاهش یافته چرا که تدابیر خاصی توسط سازمان‌های مربوطه در نظر گرفته شده که مانع از انجام این پدیده می‌شود.» از جمله عمد‌ه‌ترین موارد قاچاق نیز به تجهیزات پزشکی در بخش ارتوپدی اختصاص دارد.

بیشتر بخوانید:مناظره سوم؛ سونامی کنایه و تسویه حساب

تحریم‌های جدید

علیرغم توافق هسته‌ای تاریخی میان ایران و کشورهای ۵+۱ که باعث شد مناقشه‌ای نفس‌گیر پس از دو دهه به سرانجام برسد، اما آمریکا در بخش‌های قابل توجهی از تسهیل کار و برداشتن تحریم‌ها خودداری کرد. از جمله سیستم بانک‌داری ایران هنوز دچار مشکل است.

کمیته روابط خارجی سنای آمریکا ماه گذشته در واکنش به برنامه موشکی جمهوری اسلامی ایران زمینه‌های حقوقی تصویب  تحریم‌های جدید علیه ایران را فراهم آورد. این کمیته با ۱۸ رای موافق در برابر ۳ رای مخالف، به دولت ترامپ اجازه داد در ارتباط با برنامه موشکی ایران تحریم‌های جدیدی علیه این کشور وضع کند.

چهارشنبه هفته گذشته و هم‌زمان با وقوع دو حمله تروریستی در ایران نیز نمایندگان مجلس سنای آمریکا پیش‌نویس طرح تصویب تحریم‌های جدید علیه ایران را با اکثریت قاطع تصویب کردند. این تحریم‌ها در رابطه با برنامه موشکی ایران، حمایت مالی ونظامی از گروه‌های تروریستی و موارد نقض حقوق بشر وضع شده‌اند.

اعمال تحریم‌های جدید هفته آینده در سنا به رأی گذاشته می‌شود. این طرح باید پس از تصویب نهایی در سنا به تایید کنگره آمریکا نیز برسد و در نهایت امضای دونالد ترامپ آن را تبدیل به قانون خواهد کرد. اگرچه جان کری، وزیر امور خارجه پیشین آمریکا وضع تحریم‌های جدید علیه آن کشور را مضر و خطرناک ارزیابی کرده است، اما گفته می‌شود که این تحریم‌ها به احتمال قوی تصویب نهایی خواهند شد.

در واکنش به این سیاست دولت آمریکا عباس عراقچی، معاون وزیر امور خارجه ایران روز یکشنبه (۲۱ خرداد/۱۱ ژوئن) اعلام کرد که براساس بندهای ۲۶ و ۲۹ برجام، آمریکایی‌ها متعهدند که برجام را با حسن نیت و در فضای سازنده اجرا کنند و از هر اقدامی که اجرای موفقیت آمیز برجام را تحت الشعاع قرار دهد، خودداری کنند.

او سیاست‌هایی پس از برجام چه توسط دولت قبلی آمریکا و چه توسط دولت جدید آن اتخاذ شده است را «در موارد بسیاری بر خلاف تعهدات آمریکا دانست. عراقچی هم‌چنین به اصلاحاتی در این زمینه اشاره کرده و گفته است که «اصلاحات متعددی تا کنون صورت گرفته و تلاش می‌کنند که موارد نقض برجام را از درون این قانون خارج کنند.» با این همه او تاکید کرده است که «نفس تصویب چنین قانونی می‌تواند بر خلاف “اصل حسن نیت” و “اصل اجرای موفقیت آمیز” برجام باشد.»

رویداد۲۴: قدرت‌های سنی حوزه خلیج‌فارس مدت‌ها است که به دنبال جنگ با ایران هستند. شرایط فعلی می‌تواند بهانه‌ای باشد که آن‌ها می‌خواهند.

به گزارش رویداد۲۴ به نقل از فارن پالسی، سارایوو 1914، دوحه 2017؟ ممکن بود در لحظه تاریخی مشابه ترور وارث امپراتوری اتریش-مجارستان باشیم که منجر به جنگ بزرگ شد. این بار اما درگیری احتمالی میان نیروهای سعودی-امارات و ایران است. واشنگتن باید خیلی سریع در جهت توقف این جنگ اقدام کند، نه اینکه منتظر آغاز قتل‌عام و کشتارها باشد.

هدف اسمی عربستان و امارات کشور قطر است که مدت‌ها است از اجماع اعراب حوزه خلیج‌فارس علیه ایران جدا شده است. ریاض و فهرست رو به رشدی از کشورهای عرب روز دوشنبه روابط خود را با این امیرنشین گازخیز قطع کردند و عربستان اعلام کرد مجوز پروازهای قطر را لغو کرده، مرز زمینی را بسته و ورود کشتی‌های قطری به آب‌هایش را ممنوع کرده است. با هر تعریفی، این یک اقدام خصمانه و شیپور جنگ است.

ایران در واکنش به این اقدام، اعلام کرد ک به قطر اجازه می‌دهد از سه بندر خود برای جمع‌آوری مواد غذایی وارداتی که به آن وابستگی دارد، استفاده کند- ژستی که از دیدگاه ریاض و ابوظبی تنها بیانگر روابط خائنانه دوحه با تهران را تأیید می‌کند.

دست‌کم دو روایت ما را به این نقطه رسانده است. اگر دولت قطر را باور داشته باشید، خبرگزاری رسمی قطر در 24 ماه می هک شده بود و یک خبر تقلبی به نقل از امیر این کشور منتشر کرد مبنی بر اینکه «هیچ دلیلی در پس خصومت اعراب با ایران وجود ندارد.» این گزارش که ادعا می‌شود تقلبی است، حمایت قطر از اخوان المسلمین و حامی فلسطینی‌اش، حماس را نشان می‌دهد و تأکید می‌کند که روابط دوحه با اسرائیل نیز خوب است.

قطر خود را قربانی توطئه ریاض و ابوظبی می‌بیند که علیرغم عضویت در شورای همکاری خلیج‌فارس، دشمنی تاریخی با دوحه دارند. دوحه که به زنان اجازه رانندگی می‌دهد و نوشیدن الکل را برای خارجیان مجاز می‌داند، عربستان را متهم می‌کند که چهره وهابیت را خراب می‌کند. درعین‌حال ابوظبی حمایت دوحه از اخوان المسلمین که در امارات ممنوع است را محکوم می‌کند.

اهمیت قطر به‌عنوان کشوری که حدود 200 هزار نفر شهروند دارد را به‌سختی می‌توان توصیف کرد. خارجی‌هایی که در این کشور زندگی می‌کنند گاهی اوقات دچار سردرگمی می‌شوند. این در حالی است که قطر بالاترین نرخ سرانه درآمد روی زمین را دارد. این امارت پس از ایران، بزرگ‌ترین ذخایر گاز نفتی جهان را در اختیار دارد و یک صادرکننده بزرگ از بریتانیا تا ژاپن است.

واشنگتن می‌تواند نقش مهمی در آرام کردن این شرایط بالقوه انفجاری داشته باشد. ممکن است که مقامات آمریکا گمان کرده باشند که قطر در عملکرد تعاملی خود میان آمریکا و ایران، بی‌طرفانه برخورد کرده باشد- اما بروز بحران میان دوحه و ریاض یا کشمکشی که قطر را به دامان ایران می‌اندازد، به نفع هیچ‌کس نیست.

ضمن این‌که به نظر می‌رسد ریاض و امارات در حال راه‌اندازی سایت‌های جایگزین برای نیروهای آمریکایی مستقر در العدید هستند. البته اعتبار آن‌ها آن‌قدر که مدعی هستند خوب نیست. در سال 2003 عربستان نیروهای آمریکا را از پایگاه هوایی ولیعهد سلطان بیرون کرد تا در پی حملات 11 سپتامبر با افراط‌گرایی اسلامی خود مقابله کند. ابوظبی در حال حاضر میزبان تانکر و هواپیماهای شناسایی آمریکا است اما زمان زیادی برای تأسیس یک مرکز فرماندهی مجهز برای جایگزینی تأسیسات در العدید لازم است.

این تقابل آزمونی برای دولت جوان ترامپ است. همین چند هفته پیش بود که در روند تصویربرداری در ریاض، محمد بن زیاد آل نهیان، ولیعهد امارات در کنار امیر تمیم از قطر ایستاد تا بتواند سمت راست رئیس‌جمهور آمریکا قرار بگیرد. حال عربستان و امارات سعی دارند همین کار را در عرصه بین‌المللی انجام دهند. از میان تمام بحران‌های ممکن در خاورمیانه، مشاوران ترامپ احتمالاً هرگز به این یکی اشاره نکرده بودند.

رادیوفردا: نخست‌وزیر عراق می‌گوید پولی که دولت قطر برای «رهایی» شماری از اعضای خانواده حاکم آن کشور به عراق فرستاده بود، همچنان در این کشور است. برخی گزارش‌ها حاکی‌ست ماجرای پول ارسالی و امکان دستیابی ایران به آن، احتمالا عربستان را خشمگین کرده‌است.

حیدر عبادی، نخست‌وزیر عراق، می‌گوید در ماه آوریل، مقام‌های امنیتی آن کشور، در یک جت خصوصی قطری که در بغداد به زمین نشسته بود، چمدانی دربرگیرنده صدها میلیون دلار پیدا کردند. آقای عبادی این احتمال را مطرح کرده است که این پول برای رهایی شهروندان قطری که به گروگان گرفته شده بودند، ارسال شده بود.

گروگان‌گیری که زمان دقیق آن مشخص نیست در جنوب عراق، در نزدیکی مرز عربستان، رخ داده‌است. در جریان آن ۲۶ نفر، از جمله شماری از اعضای خانواده حاکم بر قطر که برای «شکار»، رفته بودند، ربوده شدند. هیچ‌کس مسئولیت این کار را بر عهده نگرفته‌است.

خبرگزاری رویترز می‌گوید مشخص نیست آزادی گروگان‌ها چگونه صورت گرفته. این خبرگزاری که بخشی از گزارش‌های رسانه‌ای مربوط به واقعه را پوشش داده می‌گوید ارسال این پول، و این که ممکن است قسمتی از آن به ایران فرستاده شده، احتمالا خشم شماری از کشورهای عربی هم‌جوار قطر، از جمله عربستان سعودی، را برانگیخته است. و گمان میرود که این، یکی از دلایل قطع روابط اخیر بوده است.

عربستان سعودی، بحرین، مصر و امارات متحده عربی، اخیرا با متهم کردن دوحه به «حمایت از تروریسم» و «دخالت در امور داخلی»، روابط خود با قطر را قطع کردند. گفته شده «نزدیکی به‌ ایران» از دیگر دلایل قطع روابط است.

قطر اتهام‌ حمایت از تروریسم یا دخالت در امور داخلی دیگر کشورهای عربی را رد کرده‌است. با این‌همه تنش‌های تازه در غرب آسیا با ابراز نگرانی شماری از سیاست‌مداران خارجی روبه‌رو شده و برخی از آن‌ها، از جمله دولت آلمان یا وزارت خارجه ایالات متحده خواستار حل‌وفصل اختلافات شده‌اند.

حیدر عبادی، نخست‌وزیر عراق، روز یک‌شنبه به گزارش‌ها و ماجراهای مطرح‌شده پیرامون پول پیدا شده در جت قطری نیز واکنش نشان داده، و تاکید کرده این پول «مطلقا خرج نشده‌است». آقای عبادی گفته «همه این پول همچنان در محفظه‌ای که فرستاده شده، است و یک کمیته بر آن نظارت می‌کند.» به گفته نخست‌وزیر عراق «دو نماینده دولت قطر» نیز در زمانی که پول نزد بانک مرکزی عراق سپرده شده، بر این کار نظارت کرده‌اند. قطر هنوز واکنشی به گزارش‌ها نشان نداده‌است.

آقای عبادی در بخش دیگری از سخنان خود گفته‌است موضوع پول، «یک وجه سیاسی دارد و یک وجه قانونی» و «مطابق با قوانین عراق» به آن رسیدگی خواهد شد.

ایران وایر: به گفته مختار هوشمند ظهور افکار سلفی جهادی در کردستان ایران به ۲۰ سال پیش برمی‌گردد، یعنی اواسط دهه ۷۰ شمسی.

آیدا قجر- شاهد علوی

در حمله تروریستی تهران که داعش مسوولیت آن را گرفت؛ چندین کرد وجود داشت. در ویدیویی هم که توسط خبرگزاری این گروه منتشر شد، به کردهایی اشاره می‌شود که در ایران فعالیت می‌کنند. آیا وجود تفکرات سلفی در کردستان و مناطق کردنشین ایران به سال‌ها قبل برمیگردد یا آن‌ها در ایران نوپا هستند؟ آیا شکل‌گیری آن‌ها در ایران با مقاومت جمهوری اسلامی روبه‌رو بوده است؟ حکومت ایران در مقابل وجود آن‌ها چه اقداماتی انجام داده است؟ این سوال‌ها را با مختار هوشمند، کارشناس گروه‌های بنیادگرای اسلامی کرد مطرح کردیم تا سابقه این نوع تفکر و دیگر جریان‌های سلفی را در مناطق کردنشین ایران بررسی کنیم:

تفکر سلفیت جهادی و تلاش برای تربیت نیروهای جهادی در کردستان ایران از چه زمانی به عنوان یک تفکر مذهبی اهمیت یافت؟

ظهور افکار سلفی جهادی در کردستان ایران به ۲۰ سال پیش برمی‌گردد، یعنی اواسط دهه ۷۰ شمسی. در این زمان، برای اولین بار تفکر سلفی جهادی در مناطق سنی‌نشین کردستان ایران طرفدارانی پیدا کرد. سه تحول مهم در منطقه در آن سال‌ها تاثیر تعیین‌کننده‌ای در تشکیل و ترویج این تفکر در کردستان ایران داشت: تشکیل امارت اسلامی طالبان در افغانستان. تشکیل کمپ‌های آموزشی القاعده در افغانستان – در این امارت اسلامی که موجب بازگشت دوباره اسامه بن‌لادن به افغانستان هم می‌شود- و در نهایت ظهور انصار الاسلام در مجاورت کردستان ایران، در منطقه اورامانات کردستان عراق.

در مقابل سلفیت جهادی که معتقد به پیاده کردن شریعت اسلام از راه جهاد است، سلفیت ارشادی را داریم که به کار تبلیغی مسالمت‌آمیز معتقد است. وضعیت این طیف در کردستان چطور است؟ آیا می‌توان گفت سلفیت ارشادی همچون تفکرات صوفیانه یا عارفانه در کردستان ایران سابقه تاریخی دارند یا ظهور این تفکر در کردستان به ظهور جنبش‌های نزدیک به اخوان المسلمین در کردستان، برمی‌گردد؟

سلفیت ارشادی از رهگذر «جماعت تبلیغ» از پاکستان و دیگر کشورها وارد ایران شد و به خاطر فعالیت‌های گسترده در بلوچستان، طرفدارانی میان بلوچ‌ها یافت. اما بنا به مستندات و مصادیق عینی، تنها پس از موضوعیت یافتن سلفیت جهادی میان سنی‌های کردستان ایران، سلفیت ارشادی طرفدارانی پیدا کرد. جهاد البته ممکن است برای سلفیان مرجه (ارشادی) هم در شرایطی اولویت بیابد اما به ندرت و با ملاحظه حساسیت‌های بسیاری تصمیم به جهاد می‌گیرند. به لحاظ تاریخی سلفیت ارشادی به محمد بن عبدالوهاب در عربستان برمی‌گردد که به تدریج در این کشور به سلفیت مرجه تبدیل شده است. شیوخ این نوع سلفیت کسانی چون ابن ئوسینین، ابن بن‌باز و شیخ آلبانی هستند.

سلفی‌های ارشادی چه میزان متاثر از تفکرات سیدقطب یا ابوعلا مودودی هستند؟

سلفی‌های مرجه کم‌تر تحت تاثیر سیدقطب هستند. بررسی تاریخ اخوان المسلمین نشان می‌دهد که شکل‌گیری و ظهور آن‌ها به حسن بنا برمیگردد که تاکیدشان بر تبلیغ و دعوت بوده است. استراتژی‌ها و مبانی فکری آن‌ها هم نشان می‌دهد که بیشتر به سلفیت مرجه یا ارشادی نزدیک بوده‌اند. پس از ظهور سیدقطب، مفاهیم تکفیر و جهاد در اخوان المسلمین مورد اهمیت قرار می‌گیرد و برای همین سلفی‌های جهادی را در جایی که به اخوان بازمی‌گردد می‌توان به سید قطب بازگرداند.

این مدعا درست است که ظهور و ترویج سلفیت در کردستان مشخصا به رویکرد نظام سیاسی حاکم برای تضعیف علایق ناسیونالیستی و تفکرات چپ برمی‌گردد؟

این مساله می‌تواند به طور کلی از فاکتورهای مهم موثر بر ظهور اسلامی سیاسی در کردستان ایران باشد، به خصوص وقتی بحث به شکل‌گیری احزاب و گروه‌هایی مثل مکتب قرآن و جماعت دعوت و اصلاح (شاخه ایرانی اخوان المسلمین) برمی‌گردد یعنی همزمان با پیروزی انقلاب ۵۷ و آغاز فعالیت‌های علنی احزاب ناسیونالیست کرد و چپ در کردستان. مکتب قرآن در ماه‌های اول انقلاب به جمهوری اسلامی نزدیک بود و حتی توافقی میان احمد مفتی‌زاده و آیت‌الله خمینی شکل گرفت که طبق این توافق اگر اسلامیست‌ها می‌توانستند باعث بیرون راندن جریان‌ها و گروه‌های چپ و کردی از کردستان شوند، جمهوری اسلامی با نوعی از خودمختاری اسلامی با مدیریت مفتی‌زاده و مکتب قرآن موافقت می‌کرد.

ظهور سیستم دفاکتو شبه مستقل در کردستان عراق و همزمان ظهور پ‌ک‌ک در ترکیه در اوائل دهه ۷۰ شمسی موجب تقویت حس ناسیونالیستی کردی در میان کردهای ایران می‌شود، در همین زمان احمد مفتی‌زاده از زندان آزاد و فضا برای فعالیت مکتب قرآن باز شد. گویی این گشایش تلاشی است برای مقابله با قدرت گیری علایق ناسونالیستی میان کردها. اما تنها دو سال پس از مرگ مفتی‌زاده، در سال ۱۳۷۳، این فضای باز برای مکتب قرآن بسته شده و موج سنگینی از بازداشت و برکناری امامان مساجد و اخراج معلمان نزدیک به این جریان آغاز شد. چه عواملی باعث تغییر رویکرد حکومت در مقابل مکتب قرآن شد و آیا این مساله هم تاثیری بر بروز سلفی‌گری در کردستان داشت؟

البته موج نخست سرکوب جماعت مکتب قرآن به اوایل دهه شصت برمی‌گردد؛ پس از هجرت فعالان وقت مکتب قرآن به کرمانشاه و تشکیل شورای شمس که احمد مفتی‌زاده در شکل‌گیری و تعیین اعضای آن خصوصا از میان افراد شاخص سنی‌مذهب در تهران تاثیرگذار بود، موج اول سرکوب اعمال می‌شود. اما موج دوم سرکوب که شما اشاره کردید، هنوز هم ادامه دارد. در حالی‌که مکتب قرآن جریان بسیار لیبرال اسلامی است و مشخصا پس از زندانی شدن مفتی‌زاده این جریان از لحاظ ایدئولوژیک تعدیل شده است. به طوری‌که مفتی‌زاده پس از آزاد شدن در یک سخنرانی به صراحت اعلام کرد مکتب قرآن به مسائلی چون تکفیر و وجود کافر در کل جهان قائل نیست. این موضع‌گیری در داخل این جریان انقلابی عقیدتی بود. این سرکوب‌ها موج جدیدی از ملی‌گرایی را در کردستان ایران در پی داشت.

چرا در حالی‌که خطر چپگرایی و ناسیونالیسم کردی مرتفع نشده بود، مکتب قرآن برای بار دوم سرکوب شد؟ آیا میدان دادن به سلفی‌ها در کردستان ایران از جمله به معنی تلاشی برای جایگزین کردن مکتب قرآن با یک جریان اسلامگرای افراطی در جنگ برای به حاشیه راندن ناسیونالیسم کردی بود؟

بله. بروز سلفیت در کردستان و میدان دادن به آن را نمی‌توان بدون در نظر گرفتن مساله به حاشیه راندن ناسیونالیسم کردی تحلیل کرد. اما اگر به طور مشخص به بحث حضور جریان‌های سلفی در کردستان بپردازیم باید به مساله حضور نیروهای انصار السلام در کردستان ایران بپردازیم. در سال ۲۰۰۱ در اقلیم کردستان عراق در نزدیکی حلبچه گروهی تندرو به نام انصار الاسلام به رهبری فردی به نام نجم‌الدین فرج احمد یا ملا کریکاردر منطقه تحت کنترل خودشان، امارت اسلامی بیاره را ایجاد کردند. این گروه در سلیمانیه و اربیل عملیات تروریستی انجام دادند و آدم سر بریدند. اینها تا زمان حمله امریکا در آن منطقه اعمال قدرت می‌کردند. در سال ۲۰۰۳ باقی مانده اعضای انصارالاسلام، یعی نیروهایی که از حمله امریکا به عراق و پاکسازی امارت اسلامی بیاره در اقلیم کردستان جان سالم به در برده بودند با چراغ سبز و مجوز جمهوری اسلامی وارد کردستان ایران شدند. تنها برخی از سران آنها مورد بازجویی‌های کوتاه قرار گرفتند و گروه پرشماری از آن‌ها در شهرهای مختلف کردستان ایران ساکن شدند. از همین مقطع شاهد ظهور جدی و گسترده سلفیت جهادی در کردستان ایران هستیم. همان‌طور که اشاره کردم تحولات منطقه‌ای مثل حاکمیت طالبان و القاعده در افغانستان و شکل‌گیری انصار السلام و حاکمیت آنها در بیاره بر ظهور تفکر سلفی در کردستان ایران موثر بود و حضور عملی جهادیست‌های انصار السلام در داخل کردستان ایران موجب همبسته شدن حلقه‌های کوچک سلفی در کردستان ایران شد و سلفی‌های جهادی کردستان ایران در اتحاد با باقیمانده انصار السلام چند گروه تشکیل می‌دهند. این گروه‌ها علنی و آگاهانه نهادهای تبلیغاتی را در شهرهای مختلف کردستان ایران بنا کردند. البته نباید فراموش کنیم که ابوالمعصب زرقاوی هم در سال ۲۰۰۱ از افغانستان و از مرز سیستان و بلوچستان وارد ایران شد. زرقاوی را کردهای سلفی جهادی به کردستان بردند و مدت هشت ماه در کردستان مهمان آن‌ها بود. جمهوری اسلامی یکبار زرقاوی را بازداشت و بازجویی کرد. او چند هفتهُ صبح‌ها در سقز و بوکان به بازجویی می‌رفت. سپس زرقاوی را از طریق مرز مریوان به منطقه‌ای در بیاره می‌برند که تحت سلطه انصارالاسلام بود. زرقاوی به کمک این نیروها به بغداد می‌رود و اولین گروه سلفی جهادی را در مناطق عرب‌نشین عراق با عنوان جیش محمد پایه‌گذاری می‌کند.

در این مقطع هنوز صدام حسین سقوط نکرده بود. یعنی صدام از این تحرکات مطلع بود؟‌

تمامی تشکیلات و تحرکات مخفی بود. پس از سقوط صدام، زرقاوی گروه بزرگ‌تری را به اسم توحید و جهاد تشکیل می‌دهد که بعدتر این گروه بزرگتر شده و به شاخه القاعده در عراق تبدیل می‌شود اما باقی مانده‌های انصار الاسلام که وارد ایران شده بودند، در اوایل بهار ۲۰۰۳ به سه دسته تقسیم می‌شوند. گروهی که به عنوان کتیبه فتح انصار السلام شناخته می‌شوند از بدنه اصلی انصارالسلام جدا شده و این گروه به فرماندهی هیمن بانی‌شاری و همراهی عمر بازیانی به مریوان می‌روند و در شهرک کانی‌دینار مستقر شده و با عده‌ای از سلفی‌های ایران دور هم جمع می‌شوند و تصمیم به انشعاب گرفته و گروه سلفی جهادی کردی به اسم کتائب القاعده کردستان را تاسیس می‌کنند. کتائب بعدا با زرقاوی بیعت کرد و هیمن بانی‌شاری و عمربازیانی و عده‌ای دیگر از آن‌ها به عراق رفته و به زرقاوی می‌پیوندند و مسوولیت‌هایی برعهده می‌گیرند. بقیه هم در کردستان ایران باقی ماندند تا تشکیلات را با تبلیغ، وسیع‌تر کنند.

این گروه‌ها چه فعالیت‌هایی در کردستان ایران داشتند؟ آیا فعالیت‌ها علنی بود؟

چندین نوع فعالیت داشتند. مثلا سال ۲۰۰۵ و ۲۰۰۶ شخصی به اسم مروان از اهالی منطقه دربندی خان کردستان عراق که پیش‌تر در انصار الاسلام مسوولیت نظامی داشت، مدیریت کمپ‌ آموزشی را داخل ایران نزدیک شهر سرپل ذهاب برعهده داشت. تخصص آموزگارهای این کمپ که کارشان آموزش سلفی‌های ایران بود، مسایل نظامی و ساخت بمب بود. پس از آماده‌سازی این سلفی‌ها از نظر تبلیغی، عقیدتی و نظامی در ایران، اینها از طریق مرزهای ایران وارد اقلیم کردستان عراق خصوصا حلبچه می‌شدند و عملیات انجام می‌دادند؛ عملیات‌هایشان بیشتر به صورت کمین گذاشتن برای نیروهای پیشمرگ یا مرزبانی کردستان عراق بود. چندین عملیات تروریستی هم در اربیل و سلیمانیه انجام دادند. مثل ترور ملابختیار، از سرکرده‌های اتحادیه میهنی کردستان ایران در سلیمانیه سال ۲۰۰۵ که البته ترور ناموفقی بود. جالب توجه این‌که، تمام این فعالیت‌هی تبلیغی، آموزشی و تردهای مرزی در کردستان ایران به شکل آشکارا و علنی انجام می‌شد. اگر هم مسایل امنیتی را رعایت می‌کردند از ترس جمهوری اسلامی نبود. نهادهای اطلاعاتی امنیتی جمهوری اسلامی کاملا این تحرکات را تحت نظر داشتند. همزمان با تشکیل کتائب قاعده در کردستان ایران، شاخه‌ای از انصارالاسلام هم در کردستان ایران همچنان فعال بود. اما به دلیل بیعت بیشتر سلفی‌های ایران با کتائب القاعده، شاخه ایران انصار الاسلام نتوانست طرفداران چندانی در میان سلفی‌های کردستان ایران پیدا کند.

تمرکز فعالیت این شاخه از انصار الاسلام ایران بود یا نیرو به داخل عراق ارسال می‌کردند؟

باقی مانده انصار السلام عراق در ایران چند دسته شدند. غیر از کتائب القاعده، گروهی دیگر که بیشتر سرکرده‌های انصار مثل ابوعبدلله شافعی بودند، پس از چند ماه بازجویی توسط وزارت اطلاعات جمهوری اسلامی، توسط نیروهای امنیتی و سپاه پاسداران به مرز عراق برده شدند و به عراق بازگردانده شدند. آن‌جا هم پس از سقوط صدام، به طور مشخص در مناطق عرب‌نشین خودشان را با نام جدید انصارالسنه بازسازی کردند و البته پس از چند سال اسم خود را دوباره به انصار السلام بازگرداندند. این شاخه شکل‌گرفته انصار السلام در ایران، شاخه همان انصار السلام مادر بود که توانسته بود در کردستان عراق خود را بازسازی کند.

کتیبه‌های کردستان یا به قول شما کتائب قاعده از چه زمانی با جمهوری اسلامی مشکل پیدا کردند؟

دو بار شاهد انشعاب در کتائب القاعده کردستان بودیم. کتائب اولین فعالیت‌های نظامی و تروریستی خودش را در کردستان عراق و شهرهای اربیل و سلیمانیه و مناطق مرزی انجام داد که تا سال ۲۰۰۷ ادامه داشت. به باور سلفی‌ها، در نتیجه توافق ایران و اقلیم کردستان خصوصا به واسطه سپاه پاسداران که رابط‌ اصلی آن‌ها با جمهوری اسلامی بودند، به سلفی‌های ایران و کتائب قاعده برای خاتمه دادن به فعالیت‌هایشان در کردستان عراق فشار وارد می‌شود تا وادارشان کنند فعالیت‌هایشان را به افغانستان منتقل کنند. این توافق حاصل می‌شود اما در پی اعتراض بخشی از کتائب به این توافقات و تن دادن رهبری کتائب به خواسته سپاه، اولین انشعاب در کتائب اتفاق می‌افتد. در نتیجه این انشعاب، عده‌ای از سلفی‌های کردستان ایران و کردستان عراق از کتائب جدا شده و گروهی به اسم جنیش صلاح‌الدین را تشکیل می‌دهند. هدف جیش صلاح‌الدین ادامه روند قبلی کتائب بود و البته توانستند چند عملیات در مناطق مرزی کردستان عراق انجام دهند. مثلا به پایگاه پلیس و پیشمرگ در منطقه گرمک حمله کردند و جمعی را کشتند.

جمهوری اسلامی مانع فعالیت‌های جیش صلاح‌الدین در عراق نشد؟

جمهوری اسلامی بعد از انجام چند عملیات، به این‌ها برای توقف عملیا‌‌ت‌هایشان در کردستان هشدار داد. کتائب در توافق با سپاه قبول می‌کند به جیش صلاح‌الدین فشار بیاورد و موفق هم می‌شود. بعد از مدتی آن‌ها به ایران برگردانده شدند و بعد از خلع سلاح شدن، از بین رفتند. انشعاب دوم به سال ۸۸ برمی‌گردد. در ادامه اختلافات داخلی در کتائب، گروهی از سلفی‌های کردستان ایران معتقد بودند که مسوولان کتائب که بیشتر کرد عراقی بودند با نهادهای امنیتی جمهوری اسلامی و سپاه ارتباط زیادی دارند و حتی پول دریافت می‌کنند. سلفی‌های کرد ایرانی می‌خواستند مسوولیت‌های کتائب را به دست گیرند اما با برخورد مسوولان کرد عراقی کتائب تصمیم به انشعاب گرفته و به صورت مخفیانه گروه توحید و جهاد را ایجاد کردند. این گروه از سال ۸۸ و بیشتر در جهت مخالفت با جمهوری اسلامی، شروع به فعالیت کرد. نزدیک به ۹۵ درصد از اعضای گروه توحید و جهاد ساکن و اهل سنندج و قروه و دهگلان و روستاهای اطراف آن بودند. عملیات‌هایی هم در این جغرافیا انجام دادند. البته برای تامین منابع مالی در همدان و زنجان به طلافروشی‌هایی حمله کردند و خوب چند نفری هم در جریان این عملیات کشته شدند. در کردستان هم ملا برهان عالی، امامت جماعت یکی از مساجد سنندج و ملا محمد شیخ السلام عضو مجلس خبرگان رهبری را ترور کردند. این گروه تقریبا تا سال ۱۳۹۱ در سنندج و اطراف آن فعالیت داشتند. در نهایت سه سال طول کشید تا نهادهای اطلاعاتی با همکاری سپاه و نیروی انتظامی به فعالیت این گروه پایان دهند.

در حال حاضر، گروه سلفی جهادی فعال داخل ایران داریم؟

الان فعالیت‌ها بیشتر زیرزمینی شده است، حتی فعالیت‌های تبلیغاتی را جمهوری اسلامی توانسته تحت کنترل خود درآورد. جمهوری اسلامی با تمامی این گروه‌ها چه انصار، چه القاعده‌ای، چه داعشی به یک شکل برخورد حداکثری می‌کند. البته در برخورد با داعشی‌ها شدیدتر برخورد می‌کند.

اما گفته می‌شود هنوز روحانوین سلفی مثل ملا محمد علوی در مساجد فعال هستند و دیدگاه‌های سلفی را تبلیغ می‌کنند …

قبل‌تر شاهد بودیم که پشت سر کسی ملا علوی پیش‌نماز روستای یک شبه در بوکان نزدیک به ۲-تا ۳ هزار نفر نماز می‌خواندند و حتی یکبار با او برخوردی نشد. حتی یک‌بار هم این ملا علوی به دادگاه احضار نشد. البته برخی هم مثلا ملا محمد برایی، ملا عثمان سقز، ملا هادی صالحی سقز، به دادگاه احضار شدند در حالی‌که کمتر از ملا محمد علوی و ملا عبدالهادی ارومیه تاثیرگذار بودند که با آنها برخورد نشده است. ملا علوی هنوز هم در سقز مسجد دارد اما مثل قبل تبلیغ نمی‌کند و خیلی محتاط شده است.

در اطلاعیه اطلاعات درباره حمله به تهران نام افرادی مثل سریاس صادقی آمده است که گویا مشخص بوده عضو داعش هستند، اما برخورد جدی با آن‌ها صورت نگرفته است…

جمهوری اسلامی می‌خواهد افراد مرتبط با گروه‌های اسلام‌گرا و سلفی جهادی ایران را ترک کنند. طی سال‌های اخیر بسیاری از سلفی‌های کردستان و مناطق سنی‌نشین ایران به افغانستان رفتند. مشخصا از سال ۲۰۰۷ تا این اواخر یعنی تا پیش از شروع بحران سوریه، خیلی از سلفی‌های ایران به هلمند افغانستان، در منطقه ریگستان، به شهری به اسم بارانچه رفتند که تحت کنترل مشترک طالبان و القاعده بود. نیروهای کرد از سنندج و استان‌های کردنشین بیشتر به آن‌جا می‌رفتند. نزدیک به ۶۰ نفر از آن‌ها هم کشته شدند. در خصوص عاملان حمله به تهران هم دو نفر از آن‌ها مدتی عضو داعش بودند، به سوریه رفته و به ایران برگشتند و سه ماه قبل هم از زندان آزاد شدند. یعنی برخوردی جدی با آن‌ها صورت نگرفته است. البته آن‌چه درباره ابوعایشه در اطلاعیه آمده دروغ است. هیچ‌کس به این اسم داخل ایران وبه دست نیروهای اطلاعاتی امنیتی ایران کشته نشده است. منظور از ابوعایشه در این اطلاعیه ، فردی به اسم فاتح کردستانی یا اسماعیل محمد اهل کردستان عراق است که از مسوولان رده بالای کرد داعش بود. او تابستان ۲۰۱۶ همراه با عده‌ای از کردهای داعش توانست به منطقه حلبچه نفوذ کنند و چند بار هم وارد کردستان ایران شدند. اما در نهایت ابوعایشه در درگیری با نیروهای حزب اتحادیه میهنی در حلبچه و داخل عراق کشته شد. ایده برنامه‌های ترورهای شبیه آن‌چه که در تهران شاهد آن بودیم، توسط ابوعایشه طراحی شده بود. این افراد ادامه‌دهنده راه و روش او هستند. در سایت‌های داعشی هم عملیات تهران را به ابوعایشه تقدیم کردند و از او به عنوان کسی یاد می‌کنند که آغازگر این حرکت بوده است.

در میان اسامی که منتشر شد کدام‌ها کرد هستند؟

چهار نفر از آن‌ها کرد و اهل پاوه و اطراف این شهر هستند. دو نفرشان یعنی فریدون و قیوم قبلا به داعش پیوسته بودند و سپس خودشان را با اظهار ندامت به جمهوری اسلامی تحویل دادند. البته از سایر مناطق ایران هم به داعش پیوسته‌اند. مثل بلوچ‌ها و از مناطقی چون تالش و ترکمن‌صحرا. مثلا یکی از سران مهم داعش در امور شرعی، شخصی به اسم سید محمد قریشی اهل روستای شلقون منطقه تالش است که البته به ایران برگشته و در یک سری مصاحبه هم بر ضد داعش موضع گرفته و خیلی علیه آن‌ها صحبت کرده است. من شنیده‌ام افرادی از شیعیان فارس هم با تغییر مذهب به داعش پیوسته‌اند.

آیا آماری از کردهای عضو داعش موجود است؟

این آمار نسبت به سال‌های قبل کم‌تر شده‌ است چون عده‌ زیادی از آن‌ها کشته شده‌اند. در این مدت حدود ۱۷۰ نفر ازکردهای ایرانی عضو داعش کشته و زخمی‌ شده‌اند. سرنوشت نزدیک به ۴۰ نفر دیگر از این‌ها مشخص نیست. احتمال دارد توسط داعش اعدام شده باشند یا برخی هم ممکن است داعش را ترک کرده و به گروه‌های دیگر پیوسته باشند. ۵۰ نفر هم از این‌ها به ایران بازگشته‌اند که اکثر آن‌ها آزاد هستند. البته ممکن است پس از حمله تهران این افراد دوباره بازداشت شوند. در کل به برآورد من، پس از ظهور داعش نزدیک به ۴۰۰ نفر از کردهای ایران در این سال‌ها برای پیوستن به داعش، به سوریه و عراق رفتند و به این گروه پیوستند.

رادیوفردا: دادستان عمومی و انقلاب قزوین از صدور و اجرای حکم «شلاق» و «جزای نقدی» برای ۲۰ نفر به اتهام «روزه‌خواری» خبر داد.

اسماعیل صادقی نیارکی روز یک‌شنبه (۲۱ خرداد) به خبرگزاری مهر گفت حکم این افراد پس از بازداشت، صادر و به اجرا گذاشته شده است.

صادقی نیارکی افزود این افراد جزء ۹۰ نفری هستند که در ارتباط با «روزه‌خواری» در استان قزوین برای آنها پرونده تشکیل شده است.

این مقام قضایی، مرجع تشکیل پرونده برای ۹۰ نفر را «شعبه‌ای ویژه» مستقر در دادسرا معرفی کرده است.

صادقی نیارکی همچنین ادعا کرده که «مؤمنان و شهروندان قزوین» از این «اقدام بی‌نظیر» دادستانی این استان استقبال کرده‌اند.

وی همچنین هشدار داده «افرادی که در ملاءعام روزه‌خواری کنند، دستگیر و در صورت احراز عامدیت در این کار، مجازات خواهند شد.»

مرداد ماه سال ۱۳۹۳ نیز دادستان عمومی و انقلاب قزوین از اجرای حکم شلاق ۲۰۰ نفر در استان قزوین به خاطر «روزه‌خواری علنی» خبر داده بود.

دادستان قزوین در آن زمان نیز اجرای حکم شلاق برای این ۲۰۰ نفر را اقدامی «بی‌نظیر» دانسته که «مؤمنان نیز از این کار استقبال کرده» بودند.

۹ تیر ماه سال ۱۳۹۴ هم یک مقام قضایی شهر شیراز از دستگیری ۵۰۰ نفر در این شهر به اتهام «روزه‌خواری» در ماه رمضان خبر داده و گفته بود که بیش از ۲۵۰۰ نفر از شهروندان شیرازی نیز در این خصوص تذکر شفاهی گرفته‌اند.

سوم تیر ماه سال ۱۳۹۴ هم ۴۱ دختر و ۵۱ پسر در کافی‌شاپ هتل «شهریار» تبریز هنگامی که مشغول صرف غذا و نوشیدنی بودند، بازداشت شده بودند.

۲۲ تیر ماه سال ۱۳۹۳ نیز فرمانده نیروی انتظامی استان فارس از اجرای دو مورد حکم ۸۰ ضربه شلاق به اتهام «تظاهر به روزه‌خواری» در شهر شیراز خبر داده بود.

هر ساله پیش از آغاز ماه رمضان در ایران، مقام‌های نیروی انتظامی و قضایی هشدار می‌دهند که با افرادی که در مکان‌های عمومی اقدام به «روزه‌خواری» کنند، برخورد خواهد شد.

برخی از مقام‌های قضایی در استان‌های ایران نیز از تشکیل شعبه‌های ویژه برای پرونده‌های «روزه‌خواری» خبر داده‌اند.

در سال‌های گذشته همچنین برخی افراد در استان‌های ایران به اتهام «روزه‌خواری» شلاق خورده‌اند.

این برخوردها در حالی است که در قانون مجازات اسلامی به مجازات روزه‌خواری در ملأ عام اشاره نشده است، و بر اساس گزارش‌ها، قضات در احکام خود به این بخش از قانون مجازات اسلامی استناد می‌کنند که «تظاهر به هر عمل حرامی در انظار عمومی جرم است».

براساس قانون مجازات اسلامی، هر کس به طور علنی مرتکب عمل «حرامی» شود به حبس از ۱۰ روز تا دو ماه یا تا ۷۴ ضربه شلاق محکوم می‌شود.

ماده ۶۳۸ قانون مجازات اسلامی مشمول افراد غیرمسلمان هم می‌شود و این افراد مجاز به روزه‌خواری در ملاءعام نیستند.

دویچه‌وله: شرکت هواپیمایی آسمان قرارداد خرید ۶۰ فروند بویینگ ۷۳۷ را با شرکت آمریکایی بویینگ منعقد کرد. قرارداد آسمان‌ایر و بوئینگ بلافاصله بعد از تصویب پیش‌نویس تحریم‌های سنای آمریکا علیه ایران امضا شده است.

روز شنبه ۱۰ ژوئن (۲۰ خرداد) شرکت ایرانی آسمان‌ایر با شرکت آمریکایی بوئینگ قرارداد نهایی خرید ۶۰ فروند هواپیمای بوئینگ ۷۳۷ را امضا کرد. این قرارداد قبلا در فروردین ۱۳۹۶ بین آسمان‌ایر و بوئینگ به امضا رسیده بود ولی رسانه‌های ایران گزارش دادند که این قرارداد اکنون با حضور علی ربیعی وزیر کار ایران و نمایندگان شرکت بوئینگ و آسمان‌ایر نهایی شده است.

بیشنر بخوانید: بوئینگ و ایرباس؛ نگران لغو مجوز فروش به ایران

این معامله پس از اجرایی شدن برجام ممکن شده است. اگرچه قراداد آسمان‌ایر نهایی شده است اما تردیدهایی هم نسبت به اجرایی شدن آن هنوز وجود دارد. استیون منوچین، وزیر خزانه‌داری آمریکا روز چهارشنبه ۲۴ مه (۳ خرداد) در جلسه پرسش و پاسخ کمیته راه‌ها و روش‌های مجلس نمایندگان گفت که وزارت خزانه‌داری در صدور مجوز فروش هواپیماهای مسافربری ایرباس و بوئینگ به ایران تجدیدنظر می‌کند.

یک سخنگوی شرکت بوئینگ هم در پاسخ خبرگزاری رویترز درباره سخنان وزیر خزانه‌داری آمریکا گفت: «بوئینگ در همکاری با شرکت‌های هواپیمایی ایران دنباله‌روی تصمیمات دولت آمریکاست و به آنها احترام می‌گذارد. بستن هرگونه قرارداد با شرکت‌های هواپیمایی ایران مشروط به تایید دولت آمریکاست.»

اما جالب است که در آن زمان شرکت بوئینگ به پرسش رویترز درباره فروش هواپیماهای این شرکت به آسمان‌ایر پاسخ نداده بود.

تحویل ۵ تا ۱۰ فروند بوئینگ در سال ۲۰۲۲

امضای قراداد بین مسئولین بویینگ و آسمان‌ایر در فروردین ۹۶

طبق قرارداد هواپیماهای خریداری شده از سال ۲۰۲۲ یعنی حدود ۵ سال دیگر به تدریج به شرکت هواپیمایی آسمان تحویل داده خواهد شد. قرار شده که بویینگ در سال اول ۵ تا ۱۰ فروند هواپیمای خود را به آسمان‌ایر تحویل دهد.

هواپیمایی آسمان هم اکنون با ۳۳ فروند هواپیما به ۴۰ شهر داخلی و ۱۳ کشور خارجی پرواز منظم برنامه‌ای دارد. بوئینگ ۷۳۷ یک هواپیمای مسافربری ۱۳۰ نفره است که می‌تواند بیش از ۴۵۰۰ کیلومتر پرواز کند.

شرکت خدمات هوایی آسمان در سال ۱۳۵۹ از ادغام چهار شرکت هوایی “ایر تاکسی، پارس‌ایر، ایر سرویس و هور آسمان” تشکیل یافت. این شرکت از سال ۱۳۸۱ به صندوق بازنشستگی کشوری واگذار شده‌است.

بیشتر بخوانید: شرکت آسمان به جمع خریداران بوئینگ پیوست

شرکت آسمان به جمع خریداران بوئینگ پیوستبیشتر بخوانید: شرکت آسمان به جمع خریداران بوئینگ پیوست

آسمان‌ایر از هواپیماهای کوچک مسافری استفاده می‌کند و دفتر مرکزی این شرکت در تهران قرار دارد و دارای دو پایگاه فعال در شیراز و مشهد است.

طبق اعلام سازمان هواپیمایی کشوری، شرکت آسمان‌ایر در سال‌های گذشته یکی از شرکت‌های هواپیمایی بوده که بیشترین تأخیرات پروازی را در میان شرکت‌های هواپیمایی ایرانی داشته است. اتحادیه اروپا نیز پرواز شرکت هواپیمایی آسمان را در حوزه اتحادیه اروپا از آذر ۱۳۹۵ به دلیل نگرانی‌های ایمنی منع کرده است.

عصرایران: نکته مهم و راهبردی این است که بعد از سخن رهبری در خصوص “آتش به اختیار”، نیروهای انقلابی نه تنها باید تلاش خود برای دعوت مردم به گفتمان انقلاب را از طرق مدنی که رهبر انقلاب بدان اشاره کرده اند (میزگرد، سخنرانی،بحث و…) را بیشتر کنند، بلکه مراقبت بیشتری بر حفظ قانون داشته باشند چه آن که دشمنان نظام و رهبری منتظرند تا کاری خودسرانه و فراقانونی انجام شود و فوراً آن را به این سخن رهبری نسبت دهند و سوء استفاده و صید سیاسی کنند.
عصر ایران – مقام معظم رهبری در دیدار اخیر دانشجویان با ایشان جملاتی را بیان داشته اند که بازتاب رسانه ای گسترده ای داشته است: « در دانشگاه خیلی می شود کار کرد، اتفاقاً در دانشگاه باید کار کرد. چه کسی باید در دانشگاه کار بکند؟ شما. شما تشکّلها هستید که در دانشگاه باید کار بکنید. البته خطاب بنده در غیر از این جلسه به همه است؛ من به همه‌ آن هسته‌های فکری و عملیِ جهادی، فکری، فرهنگی در سرتاسر کشور مرتباً می گویم: هرکدام کار کنید؛ مستقل و به‌ قول میدان جنگ، آتش‌به‌اختیار… . »

ایشان در تبیین مصداق های این موضوع افزودند: « اهتمام به تخاطب واقعی؛ فضای مجازی چیز خوبی است، فرصتی است امّا کافی نیست. بعضی‌ها چسبیده‌اند به فضای مجازی -توئیتر و مانند اینها- برای اینکه پیامهایشان را برسانند، این فایده ندارد؛ تخاطب واقعی لازم است، میزگرد لازم است، سخنرانی لازم است، نشریّه لازم است، بحث های دونفره و سه‌نفره لازم است، جلسات تحلیل لازم است؛ این‌جور با مخاطبین تان بنشینید؛ و مانند این کارها. »

در پی این بیانات، برخی افراد در دو سوی مخالف یکدیگر، تحلیل هایی را مطرح کرده اند:

– برخی نیروهای انقلابی، با تفسیر نادرست از این بیانات دچار این سوء فهم شده اند که رهبری فتوایی داده و طی آن، دست این نیروها را برای هر اقدامی باز گذاشته اند و آنها از این پس می توانند فارغ از قوانین جمهوری اسلامی ایران، دست به هر اقدامی بزنند و در توجیه آن بگویند که رهبری فرمودند خودتان تصمیم بگیرید و عمل کنید، آتش به اختیارید.

– در مقابل، برخی افراد خارج از نظام، تفسیری تندروانه از آن سو دارند و مدعی هستند که با این آتش به اختیاری، باید منتظر اقدامات خطرناکی مانند آنچه در قتل های زنجیره ای و حمله به سفارت عربستان و انگلیس رخ داده باشیم!

واقعیت این است که هر دو گروه، این سخن رهبری را بدون توجه به منظومه سخنان ایشان تفسیر کرده اند*. رهبر انقلاب همواره بر رعایت قانون تأکید کرده و حتی رویدادهایی مانند حمله به سفارت عربستان را “بسیار بد و به ضرر اسلام و ایران” دانسته اند.

از این رو، نمی توان “آتش به اختیار”ی که رهبر انقلاب گفته اند را مترادف با خودسری و اقدامات فراقانونی دانست چه آن که نه فقط رهبر انقلاب، که هیچ مقامی در هیچ جای دنیا، حکم به اقدامات غیرقانونی در کشور تحت اداره خود نمی دهد.

جالب اینجاست که هر دو گروه، در “تفسیر به رأی” های خود از این عبارت، دنباله جمله رهبری را نخوانده اند که مصداق هایی از این آتش به اختیاری را بیان می کنند: “اهتمام به تخاطب واقعی، میزگرد، سخنرانی، نشریه، بحثهای دونفره و سه‌نفره و جلسات تحلیل.”

قطعاً از این سخنان، مجوز قانون شکنی و آن گونه که برخی ها می خواهند القا کنند مجوز خودسری و قانون شکنی استخراج نمی شود و کسانی که در دو سوی مخالف یکدیگر، می خواهند سوء استفاده کنند، صرفاً در حال بیان دیدگاه های سیاسی خویش هستند، نه تحلیل منصفانه بیانات رهبری؛ چه آن که رهبر انقلاب آتش به اختیاری را در عرصه “مخاطبه” توضیح داده اند نه اقدامات غیر قانونی.
نزدیک ترین مثال به این قضیه، امر به معروف و نهی از منکر است که در وجه زبانی اش، نیازی به اجازه گرفتن از حکومت نیست ولی کسی حق ندارد به این بهانه، مثلاً افراد را مورد ضرب و شتم قرار دهد.

نکته مهم و راهبردی این است که بعد از سخن رهبری در خصوص “آتش به اختیار”، نیروهای انقلابی نه تنها باید تلاش خود برای دعوت مردم به گفتمان انقلاب را از طرق مدنی که رهبر انقلاب بدان اشاره کرده اند (میزگرد، سخنرانی،بحث و…) را بیشتر کنند، بلکه مراقبت بیشتری بر حفظ قانون داشته باشند چه آن که دشمنان نظام و رهبری منتظرند تا کاری خودسرانه و فراقانونی انجام شود و فوراً آن را به این سخن رهبری نسبت دهند و سوء استفاده و صید سیاسی کنند.

پی نوشت:
* مخالفت با قوانين و مقررات و دستورات دولت اسلامی که به‌طور مستقيم توسط مجلس شورای اسلامی وضع شده و مورد تأييد شورای نگهبان قرار گرفته‏اند و يا با استناد به اجازه قانونی نهادهای مربوطه وضع شده‏اند، برای هيچکس جايز نيست و در صورت تحقّق مخالفت توسط فردی در اين خصوص، بر ديگران تذکر و راهنمايی و نهی از منکر لازم است (البته با وجود شرايط نهی از منکر).

دیگربان: کاظم صدیقی٬ امام جمعه موقت تهران نیز همچون علی خامنه‌ای٬ حوادث تروریستی تهران را «ترقه‌بازی» نامید٬ اما آن را هشداری دانست که «برخی دهه ۶۰ را فراموش و تجاهل نکنند.»

آقای صدیقی گفت «این حادثه البته ترقه‌ای بیش نبود و مردم ما نمی‌ترسند، اما هشدار بود که برخی دهه ۶۰ را فراموش و تجاهل نکنند.»

وی با انتقاد از افرادی که «اِعمال قانون و اراده ولی فقیه علیه جلادان را مورد خدشه قرار می‌دهند»٬ اضافه کرد «برخی چگونه روی‌شان می‌شود که آن زمان کنار این جریانات بودند، ولی از گذشته خود پشیمان شده‌اند؟»

اشاره وی به سخنان حسن روحانی در کارزار انتخاباتی خود است که به طور تلویحی از ابراهیم رئیسی به عنوان یکی از دست‌اندرکاران اعدام‌های مخالفان جمهوری اسلامی در دهه ۶۰ انتقاد کرده بود.

احمد علم‌الهدی٬ امام جمعه مشهد هم با اشاره به حملات تروریستی به آرامگاه روح‌الله خمینی و مجلی شورای اسلامی گفت «منافقین روی همه تروریست‌ها را سفید کرده‌اند، شایسته نیست مسئولان ما برای قدرت‌یابی، جای جلاد و شهید را عوض کنند.»

وی افزود «عده‌ای برای قدرت‌یابی از ناپاک‌ترین جریان‌های تاریخ انقلاب که منافقین هستند بهره می‌برند تا عده‌ای بی‌دین را به دنبال خود بکشانند و از آنان اردوکشی سیاسی کنند.»

نماینده علی خامنه‌ای در استان خراسان رضوی٬ اعضای سازمان مجاهدین خلق را «داعشی‌های دهه‌ ۶۰» نامید.