اخبار

رادیوفرانسه: جاوید رحمان، گزارشگر ویژه حقوق بشر سازمان ملل در امور ایران، در گفتگو با رویترز خواستار تحقیق بین‌المللی دربارۀ نقش ابراهیم رئیسی در قتل‌عام هزاران زندانی سیاسی ایران در تابستان سال ١٣٦٧ شد.

گزارشگر ویژه حقوق بشر سازمان ملل تصریح کرد که دفتر او در جریان سال‌های گذشته اسناد و مدارک و شواهد بسیاری را دربارۀ این قتل‌عام جمع‌آوری کرده و حاضر است آنها را برای انجام یک تحقیق بی‌طرفانه در اختیار شورای حقوق بشر سازمان ملل یا هر نهاد صالح بین‌المللی دیگر قرار بدهد.

در این مصاحبه جاوید رحمان به تلاش‌ها و اقدام‌های حکومت تهران برای از میان بردن آثار شماری از گورهای دسته‌جمعی زندانیان سیاسی در ایران اشاره کرده و گفته است : “وقت آن رسیده و بسیار مهم است اکنون که آقای رئیسی به مقام ریاست جمهوری رسیده تحقیق درباره اتفاقات تابستان سال ١٣٦٧ و نقش افراد در آنها را آغاز کنیم.”

جاوید رحمان در ادامه افزوده است که تحقیق دربارۀ اعدام زندانیان سیاسی در آن سال به سود ایران و خانواده‌های قربانیان است، در غیر این صورت “نگرانی‌ها دربارۀ رئیس جمهوری جدید ایران و نقشی که او تاریخاً در اعدام زندانیان سیاسی این کشور داشته، افزایش خواهند یافت.”

سازمان عفو بین‌الملل شمار زندانیان سیاسی اعدام شده در سال ٦٧ را دست‌کم پنج هزار نفر ارزیابی کرده، هر چند تأکید نموده که شمار کشته شدگان بمراتب بیش از این رقم می‌تواند باشد.

خود ابراهیم رئیسی در نخستین کنفرانس مطبوعاتی خود پس از سیزدهمین “انتخابات” ریاست جمهوری بی آنکه نقش خود را در این اعدام‌ها انکار کند، مدعی شد که او “به عنوان حقوقدان و در دفاع از حقوق بشر” دست به چنین اقداماتی زده است.

جاوید رحمان در جای دیگری از سخنانش گفته است که وی به تلاش‌های خود تا دستیابی به عدالت در خصوص قتل‌عام هزاران زندانی سیاسی سال ٦٧ در ایران ادامه خواهد داد. او این کشتار را بخشی از یک سیاست مداوم و دامنه دار جمهوری اسلامی دانسته که به یک فرد خلاصه نمی‌شود. جاوید رحمان همچنین با اشاره به کشتار صدها تظاهرکننده در جریان اعتراض‌های خیابانی آبان ٩٨ افزوده است که در بارۀ این کشتار نیز تاکنون تحقیق شایسته‌ای صورت نگرفته است. وی تأکید کرده است که در جمهوری اسلامی ایران عاملان نقض فاحش حقوق بشر چه در گذشته چه در حال حاضر همواره از مصونیت مطلق بهره مند بوده‌اند.

جاوید رحمان در جای دیگری از سخنانش شیوۀ برگزاری سیزدهمین انتخابات ریاست جمهوری ایران را که به گفتۀ او برای تحمیل ابراهیم رئیسی به عنوان پیروز انتخابات طرحریزی شد، مورد انتقاد قرار داده و گفته است : حکومت ایران با اعمال سیاست ارعاب مانع از طرح پرسش‌های اساسی روزنامه نگاران دربارۀ گذشته و حال ابراهیم رئیسی شد.

در جریان قتل‌عام زندانیان سیاسی در تابستان سال ٦٧، ابراهیم رئیسی به عنوان معاون دادستان وقت یکی از سه عضو کمیسیونی بود که به “کمیسیون مرگ” معروف شد. این کمیسیون به دستور رهبر وقت جمهوری اسلامی، روح الله خمینی، دستور اعدام هزاران زندانی سیاسی را که در حال سپری کردن احکام خود بودند، صادر کرد.

بی‌بی‌سی: یونسی: نفوذ موساد به حدی است که جا دارد همه مسئولین جمهوری اسلامی برای جان خودشان نگران باشند
علی یونسی، وزیر اطلاعات در دولت محمد خاتمی و دستیار کنونی رئیس جمهوری در امور اقوام و اقلیت‌های دینی در مورد نفوذ سازمان ملی اطلاعات اسرائیل – موساد – در جمهوری اسلامی ابراز نگرانی کرده و آن را به رقابت بین دستگاه‌های امنیتی موازی نسبت داده است.

آقای یونسی در گفتگو با وبسایت جماران به مناسبت سالگرد انفجار در مقر حزب جمهوری اسلامی در ۷ تیر سال ۱۳۶۰ گفته است که “نفوذ در دهه ۶۰ متفاوت بود برای اینکه یک خانواده با هم مبارزه می کردند و نفوذ در همدیگر عادی بود. یک جنگ داخلی صورت گرفت و نفوذ آسان بود ولی حدود ۱۰، ۱۵ یا ۲۰ سال مبارزه و کشور از همه نفوذهای گروه‌های تروریستی پاکیزه شد. ولی از نفوذ سرویس‌های اطلاعاتی و مخصوصا اسرائیل غفلت شد.”

وی گفته است “در ده سال اخیر متأسفانه نفوذ موساد در بخش‌های مختلف کشور به حدی است که جا دارد همه مسئولین جمهوری اسلامی برای جان خودشان نگران باشند.”

این مقام امنیتی سابق اظهار داشته که “در زمان ما و قبل از ما چنین نفوذهایی وجود نداشت و آنچه که می‌گفتند کار اسرائیل است ثابت شد که نبود ولی بعد از ما به دلیل رقابت سرویس‌های اطلاعاتی، موازی کاری که در وزارت اطلاعات رخ داد و سازمان‌های جدیدی که در مقابل وزارت اطلاعات ایجاد شدند، وزارت اطلاعات را تضعیف کردند.”

آقای یونسی گفته است که “سازمان‌های جدید و موازی وزارت اطلاعات به جای اینکه با نفوذ مبارزه کنند مشغول کنترل و مبارزه با خودی‌ها شدند، میدان برای نفوذ سرویس‌های جاسوسی دنیا باز شد و امروز ما حق داریم برای همه جا و هر اتفاقی که رخ بدهد نگران باشیم. ”

او توصیه کرده است که “باید موازی‌کاری و رقابت را پایان داد و اولویت‌های سرویس های داخلی ما مشخص شود که مبارزه با نفوذ باشد نه عناصر داخلی که منتقد و معترض هستند زیرا الآن برای خیلی از سازمان های اطلاعاتی ما کنترل و مواظبت عناصر داخلی است و نفوذ دشمن نیست.”

وزیر پیشین اطلاعات جمهوری اسلامی افزوده است: “اگر افراد متملق، چاپلوس و افراطی را تعطیل کنیم دروازه ورود نفوذی ها راحت بسته می‌شود.”

رادیوفردا: با ادامه و گسترش اعتصاب کارگران صنعت نفت، گاز و پتروشیمی ایران، شاهزاده رضا پهلوی از این اعتراضات پشتیبانی کرد و ۲۳۰ نفر از فعالان ملی، ملی‌مذهبی، جمهوری‌خواه، چپ، صنفی، مدنی و حقوق بشری داخل و خارج از کشور نیز با انتشار بیانیه‌ای حمایت خود از اعتصابات کارگران را اعلام کردند.

در همین حال، اتحادیه عمومی کارگران بخش نفت و گاز عراق نیز در بیانیه‌ای نوشته است که این اتحادیه «مشتاقانه از خواست افزایش دستمزد و دیگر خواست‌های کارگران ایران حمایت می‌کند.

اعتصاب کارگران پیمانکاری، پروژه‌ای و روزمزد صنعت نفت، گاز و پتروشیمی ایران روز ششم تیر ادامه و گسترش یافت و شورای سازماندهی اعتراضات کارگران پیمانی نفت اعلام کرد علاوه بر کارگرانی که در اعتصاب به سر می‌برند، روز ۹ تیرماه نیز «همکاران رسمی» در وزارت نفت دست به اعتصاب می‌زنند و «اگر تا آخر مردادماه به خواسته‌های» کارگران پاسخ داده نشود، دامنه اعتصاب‌ها گسترده‌تر می‌شود.

تاکنون بخش‌هایی از کارگران پالایشگاه‌های تهران، قشم، آبادان، بیدبلند بهبهان، پتروشیمی گچساران، و بوشهر با برگزاری تجمعاتی اعتراضی خواستار رسیدگی به مطالباتشان شده‌اند و بیش از ۶۱ شرکت و واحد کارگری به این موج اعتراضی پیوسته‌اند.

در این ارتباط، شاهزاده رضا پهلوی، آخرین ولیعهد ایران، در پیامی از اعتراضات سراسری کارگران صنایع نفت و گاز در شهرهای مختلف ایران حمایت کرد و خواهان همبستگی معترضان شد.

رضا پهلوی با انتشار متنی در توئیتر خطاب به کارگران نوشت: «همبستگی و اتحاد غرورآفرین شما در این نافرمانی مدنی فراگیر را از نزدیک دنبال می‌کنم. این اتحاد و همبستگی را تا رسیدن به خواسته‌های به‌حق‌تان حفظ کنید، و بدانید که ملت ایران در کنار شماست»

به کارگران پالایشگاه‌ها و نیروگاه‌ها که این روزها در #اعتصاب_سراسری هستند: همبستگی و اتحاد غرورآفرین شما در این نافرمانی مدنی فراگیر را از نزدیک دنبال می‌کنم. این اتحاد و همبستگی‌ را تا رسیدن به خواسته‌های به-حق‌تان حفظ کنید. بدانید که ملت ایران در کنار شماست. pic.twitter.com/JmDGm3DyR5

— Reza Pahlavi (@PahlaviReza) June 26, 2021

بامداد دوشنبه نیز ۲۳۰ نفر از فعالان ملی، ملی‌مذهبی، جمهوری‌خواه، چپ، صنفی، مدنی و حقوق بشری داخل و خارج از کشور با انتشار بیانیه‌ای از این اعتراضات و اعتصابات اعلام پشتیبانی کردند.

در این بیانیه آمده است که «هم از منظر ملی و هم از منظر حقوق شهروندی سیاسی و طبقاتی، آنها باید از حق تشکل آزاد و مستقل، دستمزد و دیگر امور صنفی و رفاهی مناسب، شرایط استاندارد حفاظت و ایمنی کار و… برخوردار باشند.»

این متن ادامه می‌دهد: «لیکن کارگران در این سالها همواره با پایین بودن سطح دستمزدها، عدم امنیت شغلی پایدار، عدم آموزش رایگان برای فرزندان و کودکان کارگران، عدم وجود خدمات بهداشتی مناسب و رایگان، افزایش نرخ تورم و افزایش قیمت مایحتاج روزانه، عدم برخورداری از حمایت‌های بیمه‌ای کارآمد و… مواجه بوده‌اند.»

در این بیانیه به کارنامه سرکوب کارگران ایرانی پس از انقلاب ۵۷ اشاره شده و سپس آمده است که «اینک نیز همزمان با دور جدیدی از اعتصاب کارگران پیمانی و پروژه‌ای صنعت نفت، گاز و پتروشیمی و نیز نیروگاه‌ها در مناطق جنوبی ایرانِ، تهران و…، به صورت شگفت‌انگیزی شاهیدم نزدیک به هفتصد کارگر پروژه‌ایِ پالایشگاه نفت تهران به‌صورت فله‌ای اخراج شده‌اند.»

۲۳۰ فعال سیاسی و مدنی در پایان نیز نوشته‌اند که «اینک وظیفه اخلاقی، انسانی و ملی همه مردم ایران است تا از حقوق کارگران و اعتصاب جمعی ایشان برای رسیدن به مطالبات عادلانه‌شان حمایت نمایند.»

رضا علیجانی، ئالان توحیدی، احمد علوی، حسن جعفری، حسن دهنوی، حسین علوی، بهمن پارسی، پروین ملک، حسن فرشتیان، رضا علوی، سیامک طاهری، یاسر میردامادی و فرهاد داودی از امضاکنندگان این بیانیه هستند.

حمایت اتحادیه عمومی کارگران بخش نفت و گاز عراق از کارگران ایران

اتحادیه عمومی کارگران بخش نفت و گاز عراق نیز در بیانیه‌ای نوشت که این اتحادیه «مشتاقانه از خواست افزایش دستمزد و دیگر خواست‌های کارگران ایران که چند روز است در اعتصاب هستند حمایت کرده و اخراج ۷۵۰ کارگر اعتصابی را محکوم و مغایر کنوانسیون سازمان جهانی کار و مقاوله‌نامه ۸۷ (حق اعتصاب) سال ۱۹۴۷ و مقاوله‌نامه ۹۸ (حق تشکل) سال ۱۹۴۸ می‌داند.»

به نوشته کانال تلگرامی اتحادیه آزاد کارگران ایران، در ادامه این متن نیز آمده است که «اتحادیه عمومی کارگران بخش نفت و گاز عراق اعلام می‌دارد که: ما از تلاش کارگران برای حقوق خود در هر کجا حمایت می‌کنیم.»

وزیر نفت: درخواست‌های کارگران «فراقانونی» است

در همین حال، بیژن نامدار زنگنه، وزیر نفت ایران، مشکلات کارگران وزارت نفت را مربوط به قانون کار دانسته و درخواست‌های آنها را «فراقانونی» خواند.

با ادامه اعتصابات کارگران صنعت نفت ایران، بیژن نامدار زنگنه وزیر نفت با رد درخواست‌های کارگران پیمانی، صرفاً از تلاش برای حل مشکلات مربوط به حقوق و مزایای کارکنان رسمی خبر داد.

وزیر نفت با بیان اینکه «مشکل کارگران پیمانی و پروژه‌ای وزارت نفت مربوط به قانون کار است» درخواست‌های آنها را «فراقانونی» خواند.

همزمان با اظهارات بیژن زنگنه، مصطفی نخعی سخنگوی کمیسیون انرژی مجلس از تلاش برای بررسی و حل مشکلات کارکنان وزارت نفت خبر داد، اما هیچ‌یک از این دو مقام، قولی برای حل مشکلات کارگران پیمانکاری و پروژه‌ای نداده‌اند.

شورای سازماندهی اعتراضات کارگران پیمانی نفت در بیانیه‌ای خواستار افزایش دستمزد کارگران به دستکم ۱۲ میلیون تومان شده‌است.

تاکنون کارگران بیش از ۶۰ شرکت در دست‌کم هشت استان، خوزستان، بوشهر، هرمزگان، تهران، اصفهان، آذربایجان غربی، کرمان و ایلام در روزهای اخیر در اعتصاب کارگران صنعت نفت،‌ گاز و پتروشیمی شرکت کرده‌اند.

در این ارتباط، شورای سازماندهی اعتراضات کارگران پیمانی نفت در بیانیه روز پنجم تیر خود با اشاره به آغاز اعتصاب‌ها از روز ۲۹ خرداد، خبر داده است که «چند ده هزار نفر از همکاران ما در اعتصابند و همکاران رسمی‌مان نیز در نهم تیرماه دست به تجمع خواهند زد و اگر تا آخر مرداد، به خواسته‌های‌ ما پاسخ داده نشود، در تدارک ادامه گسترده‌تر اعتراضات‌مان باشیم».

بر اساس گزارش‌ها، شمار زیادی از کارگران اعتصابی، محل‌ کار را ترک کرده و به شهرهای خود بازگشته‌اند. با این همه، این شورا از آن‌ها خواسته است که به خوابگاه‌های خود بازگردند تا مانع از استخدام نیروهای جدید از سوی شرکت‌های پیمانکاری شوند.

کارگران پیمانی پالایشگاه‌ها، پتروشیمی‌ها و نیروگاه‌ها با خواست «افزایش دستمزد به ۱۲ میلیون تومان در ماه» و «تغییر نوبت مرخصی به ۲۰ روز کار و ۱۰ روز مرخصی»، اعتصاب کرده‌اند. در حال حاضر، آن‌ها در ازای ۲۴ روز کار، ‌از شش روز مرخصی برخوردار هستند.

اعتصاب‌ها در شرایطی ادامه یافته است که ۷۰۰ کارگر اعتصابی پالایشگاه نفت تهران سه‌شنبه هفته گذشته اخراج شدند. این موضوع، انتقادهای زیادی را در شبکه‌های اجتماعی به همراه داشته است.

به موازات کاهش قدرت خرید در سالیان گذشته، گزارش‌های بسیاری از تجمع‌ها و اعتصاب‌های کارگران و مزدبگیران نسبت به شرایط دشوار معیشتی منتشر شده است.

صدای‌آمریکا: سناتور مارشا بلک‌برن، از ایالت تنسی در گفتگویی با صدای آمریکا، گفت که ایران در کنار روسیه، چین و کره شمالی بخشی از «محور جدید شرارت» است. کامبیز توانا مصاحبه‌ای با او کرده است که در زیر می‌خوانید.

چندی قبل در جریان بررسی حضور نیروهای دریایی آمریکا در کمیته سنا، بیشتر به تهدید چین اشاره شد ولی حرفی از ایران به میان نیامد. با توجه به حرکت‌های دریایی اخیر ایران و حتی گزارش‌ها در مورد تلاش برای فروش تسلیحات به ونزوئلا، آیا ایران را هم در این فهرست تهدید قرار می‌دهید؟ و اگر آری در مورد آن چه باید کرد؟

اول از همه ما باید به ایران به عنوان بخشی از محور جدید شرارت نگاه کنیم. اگر به روسیه، چین، ایران و کره شمالی نگاه کنیم، درمی‌یابیم که آن‌ها محور جدید شرارت هستند. همان طور که گفتید در مورد چیدمان نیروهای دریایی که دیروز در مورد آن جلسه داشتیم، تمرکز زیادی روی چین و روی نیروی دریایی و متحدان آن‌ها بود و این که چطور از دیپلماسی استفاده کرده و آبراهی راه انداخته‌اند تا حوزه دستیابی خود را به لحاظ نظامی افزایش دهند. پس شما بیشتر در مورد کاری که با همکاری هسته‌های غیرنظامی مرتبط با ارتش خود، متحدان نزدیک و شرکا خود از جمله روسیه، کره شمالی و ایران می‌کنند، خواهید شنید.

فکر می‌کنید آمریکا به مذاکرات با دولت جدید ایران باید ادامه دهد؟

وقتی در مورد ایران بحث می‌شود‌ و با توجه به آمدن رئیسی، رئیس جمهوری منتخب،‌ ما خیلی نگران هستیم. ما می‌دانیم از او به عنوان «قصاب تهران» یاد می‌شود، می‌دانیم هزاران تن را کشته است، افرادی زیر سن قانونی که به دستور او کشته شده‌اند، و به قطع می‌دانیم او قصد ندارد به هیچ شکلی از مذاکره و رسیدن به نوعی توافق، پیروی کند. از این رو به نظرم جایز نیست که این گفت‌وگوها ادامه پیدا کند.

نظرتان در مورد رفع تحریم‌ها چیست؟ اگر دولت جو بایدن بخواهد به توافقی با ایران برسد، ناگزیر به رفع تحریم‌ها خواهد بود و ضمن این که تحریم‌های ایران فقط به موضوع هسته‌ای محدود نمی‌شود و حوزه‌هایی مانند نقض حقوق بشر و یا حمایت از تروریسم را در برمی‌گیرد.

تحریم‌هایی که علیه ایران وضع شده، در حال حاضر باید به همان شکل باقی بمانند. باید بررسی‌ها برای افزایش دامنه تحریم‌ها و با توجه به فعالیت‌های دولت ایران، دنبال شود. به نظرم مهم است که دولت ایران و آیت‌الله و یکپارچگی قدرت که در ایران در حال شکل‌گیری است را از مردم ایران که به واقع تحت این رژیم زجر می‌کشند، جدا کنیم.

با توجه به این که شما یکی از حامیان کارزار فشارحداکثری علیه ایران بودید، نظرتان در مورد آن چیست؟ درست است فشار زیادی به نظام جمهوری اسلامی وارد کرد ولی در ابعاد فعالیت هسته‌ای و حمایت از نیروهای نیابتی ایران فعالیت خود را بیشتر کرد. آیا فکر می‌کنید کارزار فشار حداکثری دستاوردی هم داشت؟

مناسب است که تحریم‌ها را ادامه داد و دامنه آن را گسترده‌تر کرد. ایران متخاصم‌ترین حامی حکومتی تروریسم در جهان است. کافی است به ارتباط‌هایشان با حماس و حزب‌الله نگاه کنید. این چیزی است که برای ما مایه نگرانی است. روند متخاصم یکپارچگی قدرت در ایران چیزی است که باید مایه نگرانی هرکسی و نه فقط در خاورمیانه که برای متحدان ایالات متحده در سرتاسر جهان باشد.

در مورد مذاکرات غیرمستقیم فعلی آمریکا و ایران، ما در رسانه‌ها خیلی خبر خاصی در این مورد نمی‌شنویم. ولی شما در جایگاهتان به عنوان سناتور آیا اخباری دریافت می‌کنید و اگر آری، می‌توانید چیزی از آن را با ما در میان بگذارید؟

من خبری ندارم که با شما همرسان کنم ولی می‌خواهم این نکته را بگویم که به نظرم این مذاکرات نامناسب است. من و شماری از همکارانم طرحی مطرح کرده‌ایم که دولت جو بایدن موظف می‌شود در مورد هرگونه توافقی که با دولت ایران به دست می‌آورد، مانند رفع تحریم که به ایران می‌دهند، به سنای ایالات متحده بازگردد. ما فکر می‌کنیم این مهم است که انجام شود. ما همچنین فکر می‌کنیم دولت بایدن باید پا پیش گذاشته و این انتخابات خطا را که در ایران روی داده، محکوم کند.

در مورد طرح‌های پیشنهادی خود در سنا در مورد ایران گفتید. آیا مطمئن هستید این طرح‌ها به موقع تصویب خواهند شد تا هرگونه توافقی با ایران را به لحاظی بتوانید تحت نوعی کنترل قرار دهید؟

ما امیدواریم طرح ما جلو برود. ما آگاه هستیم که نوعی ناامیدی از سوی دموکرات‌ها و جمهوری‌خواهان و به قطع شمار زیادی از شهروندان آمریکا که از فعالیت‌های ایران ناامید شده‌اند، وجود دارد.

نظرتان در مورد خروج نیروهای نظامی آمریکایی از افغانستان و نحوه آرایش نظامی که دولت جو بایدن دنبال می‌کند، چیست؟

من در مورد کاری که دولت دارد می‌کند و یک تاریخ دقیق می‌دهند، مخالف هستم. ما می‌دانیم که وقتی ما مکانی را ترک کنیم، چالش‌هایی شکل می‌گیرد تا آن خلاء را پر کنند. نگرانی‌های خیلی زیادی در مورد طالبان و تخاصم‌ آن‌ها در افغانستان وجود دارد.

به عنوان سوال آخر و در مورد افغانستان، این کشور مرز بزرگی با ایران دارد ولی ما چیزی در مورد نقش ایران در آینده افغانستان از سوی دولت جو بایدن نمی‌شنویم. آیا فکر می‌کنید رفع تحریم یا مذاکره با ایران کمکی به خروج نظامی آمریکا از افغانستان می‌کند؟

نه. ما فکر نمی‌کنیم که هرگونه نزدیکی با ایران به نفع ایالات متحده باشد. در واقع ما بسیار نگران چین و ایران و رابطه آن‌ها در مورد افغانستان هستیم. چرا که چین هیچ‌ چیزی بیشتر از این نمی‌خواهد که راهی به تهران داشته باشد و برای داشتن چنین راهی، باید از افغانستان گذر کرد. پس ما به دقت به نظاره این وضعیت ادامه می‌دهیم.

یورونیوز: شماری از نهادهای کارگری ایران روز یکشنبه با انتشار فهرستی اعلام کردند تاکنون کارگران بیش از ۶۱ شرکت صنعت نفت و گاز و پتروشیمی این به کارزار اعتصاب پیوسته‌اند.

محمود احمدی‌نژاد، رئیس جمهوری اسبق ایران شامگاه شنبه با صدور پیامی از این اعتصاب گسترده حمایت کرد.

در پیام آقای احمدی‌نژاد با انتقاد از رویکرد مدیریتی دولت حسن روحانی آمده است: «با منابع عظیمی که وزارت نفت در اختیار دارد تامین این خواسته چندان مشکل نیست، مقاومت بدون منطق در برابر این خواست روشن و منطقی ریشه در تفکر سرمایه داری حاکم بر مدیریت آن وزارت خانه و کشور دارد.»

رئیس جمهوری پیشین ایران همچنین با اشاره ضمنی به کشتار معترضان به افزایش قیمت بنزین نوشته است: «مدیریتی که با حذف بدون منطق کارت سوخت و برقراری مجدد و بدون برنامه آن علاوه بر ایجاد زمینه کشته شدن صدها نفر از هموطنان عزیز و بیگناه، بیش از ده میلیارد دلار از محل قاچاق بنزین به کشور خسارت وارد کرد.»

با توجه به سکوت بسیاری از رسانه‌های رسمی و غیررسمی ایرانی در برابر اخبار گسترده مربوط به این اعتصاب و منتشر نشدن اخبار از کاهش احتمالی بازده شرکت‌های درگیر، نمی‌توان برآوردی درباره آثار و نتایج این حرکت داشت.

روز یکشنبه، خبرگزاری ایلنا، نزدیک به جریان اصلاح‌طلبان و اعتدالی‌ها به نقل از رضا مسعودی‌فر، قائم مقام معاونت اجتماعی و پیشگیری از وقوع جرم قوه قضاییه اعتصاب‌های بخش پتروشیمی را صنفی ارزیابی کرد و نوشت: «در خصوص اعتراض‌های کارگران پتروشیمی در چند استان نیز روز گذشته با معاونت‌های پیشگیری در این استان‌ها مکاتباتی صورت گرفت و معاونان پیشگیری در حال بررسی هستند تا اگر وظیفه قانونی، ترک شده است مسئول مربوطه را شناسایی و مطالبه‌گری داشته باشند.»
سایت ایران کارگر می‌گوید کارگران دست‌کم ۶۱ شرکت به اعتصاب پیوسته اند

با وجود اهمیت بالای صنعت نفت و گاز و پتروشیمی برای اقتصاد ایران، مقام‌های عالی‌رتبه یا مدیران میانی وابسته به این صنعت هنوز واکنشی به بیش از یک هفته اعتصاب نشان نداده اند.

هزاران نفر از کارگران صنعت نفت و گاز و پتروشیمی ایران از یک روز پس از انتخابات ریاست جمهوری در اعتراض به شرایط سخت کار، ایمنی کار، زندگی و حقوق بسیار پایین و همچنین قراردادهای موقت و حضور شرکت‌های پیمانکاری به‌عنوان واسطه با کارفرمای اصلی و همچنین خصوصی سازی، دست از کار کشیدند.

دویچه‌وله: جنگنده‌های آمریکا مراکز مورد استفاده گروه‌های شبه نظامی مورد حمایت جمهوری اسلامی در مرز عراق و سوریه را مورد حمله قرار دادند. پنتاگون این اقدام را “یک حمله دفاعی ضروری” دانسته است. حمله به دستور جو بایدن صورت گرفت.

جان کربی، سخنگوی وزارت دفاع ایالات متحده (پنتاگون) عصر یکشنبه ۲۷ ژوئن (۶ تیر) اعلام کرد که ارتش آمریکا به چند هدف در منطقه مرزی عراق و سوریه که از سوی شبه نظامیان تحت پشتیبانی ایران استفاده می‌شد، حمله کرده‌اند.

این حمله به دستور جو بایدن، رئیس جمهوری آمریکا صورت گرفت. بنا بر اعلام پنتاگون این اقدام برای دفاع و جلوگیری از حملات این گروه‌ها به مواضع آمریکا در عراق صورت گرفته است.

پنتاگون از یک “یک حمله دفاعی ضروری” سخن گفته است. کربی تصریح کرد، پیش‌زمینه هدف قرار دادن این مواضع، حملات مداوم گروه‌های مورد حمایت ایران علیه اهداف ایالات متحده در عراق بود و رئیس جمهور آمریكا دستور داد برای جلوگیری از ادامه حملاتی از این دست اقدام نظامی شود. او تاکید کرد که ایالات متحده مطابق با حق دفاع از خود عمل كرد.

گروه‌های شبه‌نظامی تحت پشتیبانی جمهوری اسلامی از این مراکز برای حملات پهپادی به پرسنل و تأسیسات آمریكایی در عراق استفاده می‌کردند. هفته گذشته یک پایگاه آمریکایی در نزدیکی فرودگاه بغداد هدف یک پهپاد حامل مواد منفجره قرار گرفت.

در حمله روز یکشنبه (۲۷ ژوئن) دو موضع در سوریه و یک موضع در عراق هدف جت‌های جنگنده آمریکا قرار گرفت. شبه‌نظامیان تحت حمایت ایران از این مراکز از جمله به عنوان محلی برای ذخایر تسلیحاتی خود نیز استفاه می‌کردند.

ارتش آمریكا پیش از این در اواخر فوریه سال جاری میلادی نیز حملات هوایی را در شرق سوریه انجام داده بود. در این حملات شماری از شبه‌نظامیان تحت پشتبانی جمهوری اسلامی كشته شده بودند. این حمله اولین اقدام نظامی آمریکا علیه این شبه‌نظامیان به دستور بایدن بود.

این شبه‌نظامیان بارها به پایگاه‌های آمریکا و متحدان آن در عراق حمله کرده‌اند. در حمله موشکی این گروه‌ها به یک پایگاه متعلق به ائتلاف نظامی بین‌المللی به شهر اربیل در شمال عراق در ماه مارس امسال یک پیمانکار غیرنظامی کشته و چندین نفر زخمی شده بودند.

حملات هوایی آمریکا به مواضع شبه‌نظامیان تحت حمایت جمهوری اسلامی در حالی انجام می‌شود که این دو کشور در حال مذاکره بر سر برنامه هسته‌ای ایران و تلاش برای احیای برجام هستند.

رادیوفرانسه: سازمان عفو بین‌الملل روز شنبه شنبه ۲۶ ژوئن/۵ تیر ماه با انتشار گزارشی جزئیات شکنجه برادران نوید افکاری، کشتی‌گیر ایرانی ۲۷ ساله‌ای که به خاطر شرکت در اعتراضات مرداد ۱۳۹۷ اعدام شد را منتشر کرد. این سازمان خواهان آزادی وحید و حبیب افکاری شده است.

همزمان با روز جهانی حمایت از قربانیان شکنجه، سازمان عفو بین‌الملل روز شنبه شنبه ۲۶ ژوئن/۵ تیر ماه جزئیات شکنجه و آزار وحید و حبیب افکاری، برادران نوید افکاری را منتشر کرد. گزارش مفصل و ۴۵ صفحه‌ای سازمان عفو بین‌الملل نشان می‌دهد که وحید و حبیب افکاری ”به صورت هولناکی” در زندان مورد شکنجه و آزار قرار گرفته‌اند.

طبق این گزارش، وحید و حبیب افکاری در ”سلول‌های انفرادی بدون پنجره” زندانی هستند و مقامات قضایی ایران از دسترسی این دو زندانی به هوای تازه، تماس‌ تلفنی، ملاقات با خانواده و مراقبت‌‌های پزشکی مناسب جلوگیری می کنند.

عفو بین‌الملل در بخش اول گزارش خود به وضعیت وحید افکاری پرداخته و نوشته است: «‌وحید افکاری در شکایاتی که در قوه قضاییه به ثبت رسانده است، می‌نویسد که بارها مورد شکنجه و سایر رفتارهای بیرحمانه و غیرانسانی از جمله تهدید آزار جنسی مادر و خواهرش قرار گرفته است.»

در بخش دیگری از گزارش تحقیقی عفو بین‌الملل در مورد بازداشت حبیب افکاری آمده است: «حبیب افکاری به محض ورود به بازداشتگاه پلاک ۱۰۰ وزارت اطلاعات در شیراز به سلول انفرادی فرستاده می‌شود و از دسترسی وی به تماس تلفنی با خانواده اش نیز جلو گیری می‌شود.»

این گزارش تاکید دارد که حبیب افکاری پس از بازداشت مورد ضربات مشت و لگد، ضرب و شتم و فحاشی قرار می‌گیرد و هنگامی که از ماموران می‌پرسد که او را کجا آورده‌اند، آن‌ها می‌گویند: «اینجا جایی است که بیضه‌های شما را می‌کشیم، جایی است که خروس‌ در آن تخم می‌گذارد».

سازمان عفو بین‌الملل تاکنون بارها از مقامات قضایی جمهوری اسلامی ایران خواسته است که به شکنجه و آزار وحید و حبیب افکاری پایان بخشند و این دو برادر زندانی را آزاد کنند.

این نهاد بین‌المللی سه هفته پیش نیز از شکنجه دو برادر زندانی نوید افکاری برای اخذ اعترافات اجباری خبر داده بود. طبق این گزارش، مأموران اطلاعات برای چندین روز سر و صورت حبیب افکاری را با کیسه پلاستیکی می‌پوشاندند تا وی به دچار احساس خفگی شود و اعتراف کند.

نوید افکاری که نخست در پی شرکت در اعتراضات مرداد ۱۳۹۷ بازداشت شده بود، سپس به قتل یک کارمند حراست متهم، سپس محکوم و در ۲۲ شهریور ۱۳۹۹ اعدام شد. حبیب و وحید نیز که به همراه برادر خود نوید افکاری بازداشت شدند، از شهریور ۱۳۹۹ در سلول‌ انفرادی در زندانی هستند. هر کدام از آن‌ها به ۵۴ و ۲۷ سال زندان محکوم شده‌اند.

رادیوفرانسه: یک هفته پس از برگزاری انتخابات ریاست جمهوری در ایران که با استقبال کمتر از نیمی از مردم مواجه شد، واکنش‌ها به حضور اندک شرکت کنندگان همچنان ادامه دارد. احمد خاتمی، عضو شورای نگهبان و مجلس خبرگان رهبری روز شنبه درباره تحریم گسترده انتخابات اخیر ایران گفت: «دستگاه الکترونیکی تشخیص هویت از آغاز تا پایان مدام قطع و وصل می شد بویژه هنگام صبح که حضور متدینین بیشتر است.»

خاتمی در گفت‌وگو با خبرآنلاین بار دیگر گفت مردم به دلیل شرایط شیوع کرونا در کشور و نگرانی از «گرفتار» شدن به آن به پای صندوق های رای نیامدند.

او تاکید کرد با توجه به این شرایط «آراء بیش از چهل و هشت درصدی یک موفقیت است و به نحوی می توان آن را ناکام گذاشتن دشمن نامید.»

این در حالی است که جبههٔ اصلاحات ایران در بیانیه ای دربارهٔ نتایج انتخابات ۱۴۰۰ نوشت: « ۲۸ خرداد ۱۴۰۰ انتخابات ریاست جمهوری ایران با کمترین میزان مشارکت در تاریخ جمهوری اسلامی ایران به سرانجام رسید و اصلاح‌طلبان، اعتدال‌گرایان و حتی اصولگرایان معتدل و دیگر جریان‌های منتقد وضع موجود، نامزدی در صحنه نداشتند.»

در این بیانیه آمده است: «نتیجهٔ انتخابات نشان داد که بخش بزرگی از جامعهٔ ایران امیدش را به اثربخشی راهبردهای اصلاح‌طلبانهٔ حداقلی از دست داده است. تحریم‌های شدید اقتصادی و پاره‌ای از سوء مدیریت‌ها، سهم بزرگی در ایجاد این ناامیدی داشته‌است، اما پاره‌ای از ضعف‌ها و اشتباهات در میان نیروها و نهادهای اصلاح‌طلبان هم از عوامل این کاهش و ریزش پایگاه اجتماعی بوده است.»

این بیانیه در حالی است که تشویق مردم به شرکت در انتخابات از سوی محمد خاتمی و مهدی کروبی با موجی از انتقادها روبه رو شده است.

رادیوفردا: در پی اعتصابات گسترده کارگران پیمانکاری در بخش‌های مختلف صنعت نفت، گاز و پتروشیمی ایران، کارکنان رسمی وزارت نفت نیز اعلام کردند که در روز ۹ تیر به اعتراضات خواهند پیوست.

همچنین دامنه اعتصابات کارگری در روز شنبه ۶ تیرماه به حوزه خودروسازی و نیروگاه‌ها کشید شد.

بر اساس گزارش‌ها، کارگران شرکت دیار خودرو در اعتراض به عدم دریافت دستمزد خود طی ۳ ماه گذشته در این روز به همراه پرسنل پیمانکاری نیروگاه رامین اهواز دست به اعتصاب زدند.

کارگران فاز ۲ پالایشگاه گاز بیدبلند بهبهان هم به همراه کارگران پیمانکاری شرکت اودی‌سی‌سی پالایشگاه نفت اصفهان در روز شنبه وارد اعتصاب شدند.

اعتصابات هفته گذشته با پیوستن کارکنان رسمی پالایشگاه آبادان و کارگران مستمر فاز ۹ و ۱۰ پارس جنوبی و پالایشگاه تهران به آن اوج گرفت.

گزارش‌های مختلف از اخراج ۷۰۰ کارگر معترض پالایشگاه تهران حکایت دارد، اگرچه مقامات این پالایشگاه آن را رد کرده و مدعی اخراج تنها ۳۵ کارگر شده‌اند.

خواسته کارگران پیمانی پالایشگاه‌ها، پتروشیمی‌ها و نیروگاه‌ها در این اعتصابات «افزایش دستمزد به ۱۲ میلیون تومان در ماه» و «تغییر نوبت مرخصی به ۲۰ روز کار و ۱۰ روز مرخصی» است. در حال حاضر، آنها در ازای ۲۴ روز کار، ‌از ۶ روز مرخصی برخوردار می‌شوند.

به گفته شورای سازماندهی اعتراض‌های کارگران پیمانی، مطالبات دیگری هم مطرح هستند، از جمله این‌که «دستمزدها به موقع پرداخت شوند، دست پیمانکاران از صنعت نفت کوتاه شود، و اخراج کارگران و قوانین برده‌وار مناطق آزاد اقتصادی لغو شوند».

این شورا روز شنبه اعلام کرد کارکنان رسمی صنعت نفت نیز از روز ۹ تیرماه به اعتصابات خواهند پیوست: «اکنون چند ده هزار نفر از همکاران ما در اعتصابند و همکاران رسمی‌مان نیز در نهم تیر ماه دست به تجمع خواهند زد».

اعتصابات کارگری در حوزه نفت، گاز و پتروشیمی از ۲۹ خرداد آغاز شده و دامنه این اعتراضات در حال گسترش است.

بیانیه شورای سازماندهی اعتراضات کارگران پیمانی صنعت نفت می‌گوید: «خواست محوری ما کارگران نفت چه رسمی و چه غیررسمی افزایش دستمزدهاست. دیگر ما کارگران فقر، بی‌تأمینی، تبعیض و نابرابری و محرومیت از اولیه‌ترین حقوق انسانی‌مان را برنمی‌تابیم. همانطور که اعلام کرده‌ایم با توجه به گرانی سرسام‌آور اجناس دستمزد هیچ کارگری امروز نباید از دوازده میلیون کمتر باشد.»

این بیانیه نیز به رغم تکذیب مقامات، اخراج ۷۰۰ نفر از کارگران روزمزد در پالایشگاه تهران را تایید کرده است.

سایت «ایران‌کارگر» که اخبار کارگران ایرانی را پوشش می‌دهد در گزارشی نوشته است حقوق کارگران شرکت‌های پیمانکاری حداکثر ۴ میلیون تومان است و با وجود حوادث زیادی که در کمین آنها است، تحت پوشش بیمه درمانی هم نیستند.

هنوز مقامات رسمی وزارت نفت واکنشی به اعتصابات گسترده نشان نداده و در وبسایت‌های رسمی این وزارتخانه، از جمله وزارت نفت، شرکت ملی نفت ایران و خبرگزاری شانا، وابسته به وزارت نفت، هیچ خبری درباره اعتصابات و خواسته‌های کارگران درج نشده است.
با استفاده از گزارش‌های شبکه‌های اجتماعی، شورای سازماندهی اعتراضات کارگران پیمانی صنعت نفت، و رادیو فردا؛ د.خ/س.ن

بی‌بی‌سی: پیروزی ابراهیم رئیسی همچنان در زیر سایه “آرای باطله” است.از یک سو حکومت تلاش می‌کند نسبت به پایین بودن مشارکت در انتخابات و بالا بودن درصد آرای سفید خود را بی‌اعتنا نشان دهد و از سوی دیگر در فضای مجازی و شبکه‌های اجتماعی آمار مشارکت در انتخابات و آرای باطله در شهرهایی مثل تهران، کرج، اراک و همدان دست به دست می‌شود و ویدیویی از سخنان آیت‌الله خامنه‌ای، رهبر ایران، مربوط به اردیبهشت‌ماه ۱۳۸۰ بسیار دیده شده که می‌گوید “ننگ است برای حکومتی که در انتخابات ریاست جمهوری‌اش ۳۵ و ۴۰ درصد حائزان شرایط شرکت کنند”.

برای حکومت ایران که خودش را مردمی می‌داند شرکت نکردن بیش از ۵۱ درصد از مردم و نزدیک به ۴ میلیون رای باطله در انتخابات ریاست جمهوری بی‌سابقه است. دو سال پیش نیز شاهد مشارکت ۴۲ درصدی در انتخابات مجلس یازدهم بودیم و رکوردی که در تاریخ انتخابات مجلس برجا گذاشت.

سپرده‌ حکومت در بانک مردم

میزان مشارکت در انتخابات همیشه به عنوان یکی از افتخارات حکومت ایران عنوان بوده و از حضور مردم در پای صندوق رای به عنوان بیعت با نظام یاد شده‌ است.

در همین دوره هم دو روز قبل از انتخابات، آیت‌الله علی خامنه‌ای اعلام کرد: “مشارکت پایین در انتخابات نشانه فاصله مردم از نظام است” اما در پیامی که پس از انتخابات منتشر کرد فقط نیمه پر لیوان آب را دید و آن را طبق رسم گذشته “حماسی و شورانگیز” خواند و اشاره‌ای به نیمه خالی لیوان نکرد و ملت را “پیروز بزرگ انتخابات” دانست و حضور مردم را پاسخی به تبلیغات “رسانه‌های مزدور دشمن و وسوسه‌ی خام‌اندیشان و بدخواهان” دانست.

رهبر حکومت ایران بارها مشارکت بالای مردم ایران در انتخابات را به رخ “دشمنان” و بخصوص غربی‌ها کشیده، او در اول فروردین‌ماه سال ۹۱ در مشهد با اشاره به انتخابات مجلس نهم در اسفندماه سال قبل، از مشارکت ۶۴ درصدی مردم استقبال کرد و گفت: “این مشارکت از متوسط انتخابات‌های مجالس دنیا، بالاتر است. در آمریکا متوسط رقم مشارکت در انتخابات کنگره، ۳۵ درصد است “.

همچنین او در اول فرودین ماه سال ۸۸ در مشهد، میزان حضور مردم در انتخابات را مثل سپرده‌گذاری در بانک دانست که در طول سال از سود آن بهره می‌برند و می‌گوید هرچه این میزان بیشتر باشد سودش بیشتر است. با توجه به این گفته، آیا می‌توان گفت با این میزان مشارکت نظام نمی‌تواند از سپرده‌‌ای که در نزد مردم دارد سودی دریافت کند؟

آرای باطله و “شمارش اسکناسی آرا”

در انتخابات مرسوم است اگر نامزدی را بخواهند تحقیر کنند می‌گویند آرای فلان نامزد کمتر از آرای باطله بود یا خواهد بود اما این دور از انتخابات به شکلی رقم خورد که علاوه بر پایین بودن میزان مشارکت در انتخابات، آرای باطله بعد از رئیس جمهور منتخب، در مرتبه دوم قرار گرفت. آرای باطله براساس قانون انتخابات تعریف مشخصی دارد و بین آنها تفکیکی صورت گرفته ‌است اما با توجه به آمار بیش از ۱۴ درصدی این آرا، ترکیب و دسته بندی آن نیز قابل ارزیابی و تحلیل است.

براساس ماده ۲۵ قانون انتخابات ریاست جمهوری بخشی از آرا که ناخوانا یا سفید است،از طریق خرید و فروش بدست آمده‌ باشد، اسم رای دهنده درآن باشد و اسامی غیر نامزدها باشد حذف می‌شود ولی در شمارش آرا لحاظ می‌شود اما در ماده ۲۶ قانون انتخابات ریاست جمهوری یازده مورد و دو تبصره برای آرای باطله در نظر گرفته شده‌ است که این آرا هم حذف می‌شود و هم در شمار رای دهنده‌گان محسوب نمی‌شود. آراء زائد بر تعداد تعرفه، آراء تکراری، رای دادن با شناسنامه دیگری و آرایی که از طریق تهدید به دست آمده باشد از جمله موارد این ماده قانونی است.

وزارت کشور آمار کلی از آرای باطله داده و تفکیکی روی این آمار ۴ میلیون رای نداده است. با در نظر گرفتن این آرا، میزان واقعی مشارکت در انتخابات اخیر ۴۲ درصد است.

بررسی کوتاه آماری از میزان آرا نشان می‌دهد که در انتخابات شورای شهر نیز، در بیشتر شهرها از جمله تهران آرای باطله همچنان در مرتبه دوم و گاهی در شهرهایی مثل همدان، کرج و اراک در مقام نخست قرار دارد و این درحالی است که بحث مشارکت در انتخابات شوراهای شهر و روستا معمولا جنبه محلی، منطقه‌ای و بومی دارد و نمی‌توان آن را به حساب نظام و مشارکت سیاسی گذاشت و از منظری انتخابات شوراها باعث افزایش مشارکت در انتخابات ریاست جمهوری می‌شود.

انتخابات شوراهای شهر که با رد صلاحیت گسترده اصلاح‌طلبان نیز همراه بود نکات جالبی به همراه داشت. در تهران، لیست ۲۱ نفر شورای ائتلاف اصولگرایان بطور تمام و کمال برنده اعلام شد.

مهدی چمران با کمتر از ۴۹۰ هزار رای در مقام اول در تهران قرار دارد این تعداد آرا در مقایسه با محسن هاشمی که در دور پنجم شورای شهر بیش از یک میلیون ۷۵۰ هزار رای آورد قابل تامل است. آقای چمران در دور سوم شورای شهر نیز بیش از ۶۰۳ رای آورده بود. در این دوره از انتخابات بعد از مهدی چمران، آرای باطله با کمی کمتر از ۴۱۴ هزار رای در مرتبه دوم قرار گرفت و درصد مشارکت در تهران ۲۶ درصد اعلام شد . این میزان با انتخابات مجلس یازدهم نیز برابری می‌کند.

نتیجه این دوره از انتخابات شورای شهر زودتر از دوره‌های قبل اعلام شد. روزنامه ایران روند شمارش آرا صدای اصولگرایان را هم درآورده چنانکه حسن بیادی که دو دوره نماینده شورای شهر تهران بوده و در این دوره نیز نامزد شده بود در انتقاد به شمارش آرا گفته “آرا به صورت اسکناسی شمرده شد؛ یعنی به محض دیدن اسم یکی از اعضای لیست ائتلاف (مثلا آقای چمران)، از شمردن رأی مابقی اسامی خودداری کرده و همه را جزو رأی لیست ائتلاف محاسبه کرده‌اند”. به نظر می‌رسد اگر چنین نکته‌ای درست باشد، احتمال دقیق نبودن آمار اعلام شده وجود دارد.

آرای باطله در برابر قدرت، پول و تفنگ

آیت‌الله خامنه‌ای جمعه گذشته در روز رای گیری اعلام کرد که مردم از این انتخابات “خیر” خواهند دید. او و مجموعه حاکمیت با توجه به نظرسنجی‌ رسانه‌ها و اطلاعات محرمانه و غیر محرمانه انتظار چنین مشارکتی را داشتند اما تلاشی برای باز کردن فضای سیاسی ایران نکردند و ترجیح دادند روند انتخابات به همین منوال طی شود و بعید به نظر می‌رسد که غافلگیر شده‌ باشند.

علی ربیعی سخنگوی دولت دیروز در پاسخ به اینکه چرا درصد آرای باطله بالاست گفت:” پاسخ دادن به علت سهم ۱۴.۵ درصدی آرای باطله، به اندازه دو واحد درسی یک ترم است”. به نظر می‌رسد آقای ربیعی درباره چرایی آرای باطله در حد دو واحد درسی کمی محتاط برخورد کرده، شاید چرایی این آرا و پایین بودن نرخ مشارکت در حد یک پایان‌نامه دکترا باشد.

رسانه‌های ایران دیروز و امروز واکنش‌هایی مختلفی به آرای باطله و کاهش نرخ مشارکت داشتند.

تیتر اول امروز روزنامه وطن امروز با عنوان “مرده‌شور آزادی آمریکایی” به طور تلویحی به جریان داخلی اشاره داشت.سرمقاله این روزنامه را مهدی چمران منتخب اول شورای شهر تهران نوشته و دلیل پایین بودن مشارکت را به ناکارامدی اصلاح‌طلبان نسبت داده و نوشته ” جریان اصلاحات نتوانست مردم را برای رأی مجدد به خود قانع کند بنابراین مردم یا رأی ندادند یا به جریان رقیب یعنی جریان انقلاب رأی دادند”.

روزنامه جام جم وابسته به صدا و سیمای دولتی ایران دیروز در تحلیل چرایی پایین بودن مشارکت در یک گزارش تحلیلی نوشت این مساله نشانه انسداد سیاسی در ایران نیست و ربطی به “اصلاحات ساختاری – در قلمرو ولایت فقیه و نهاد‌های انتصابی و قانون اساسی ” ندارد انچه اتفاق افتاده صرفا به موضوع “معیشت مردم” برمی‌گردد و به معنی تقابل و رویایی با نظام نیست.

حسن روحانی دیروز در هیات دولت در پاسخ به چنین تحلیل‌هایی با اشاره به مشارکت بالای مردم در سیستان و بلوچستان گفت: “دلیل مشارکت ۴۸ درصدی از نظر من روشن است و بیخودی و من درآوردی عدم مشارکت مردم را معلول وضعیت معیشتی نکنید”.

روزنامه شرق از قول حسن رسولی، عضو شورای شهر پنجم، درباره پیروزی آرای باطله در انتخابات این دوره از شهر تهران نوشت: “آرای باطله، آرای اعتراضی نسبت به شرایط جاری جامعه است و از این منظر با کسانی که در پای صندوق‌های رأی حاضر شوند، تفاوت ماهوی ندارد”.

او گفت: رفتار افرادی که رای باطله می‌دهند هوشمندانه است و “کسانی که پای صندوق‌ها حاضر می‌شوند و رای باطله می‌دهند، بیمناک هستند که اگر شناسنامه‌شان مهر نخورد، برایشان آثار و عوارض بدی در پی داشته باشد.

به نظر می‌رسد درباره چرایی آرای باطله و رفتار شناسی رای دهندگان، عوامل و مسایل متعددی دخالت دارد و علاوه بر نگرانی بعضی از رای دهنده‌گان از عواقب رای ندادن، یک رفتار اعتراضی نیز در چنین کنشی وجود دارد بخصوص که درصد بالای این آرا، صرفا معطوف به آرای مخدوش یا آرای سردرگم نمی‌شود و احتمال می‌رود که بخشی از این آرا نیز معطوف به اقشار خاکستری و مردد باشد که در نهایت وارد انتخابات شدند اما نامزد خودشان را پیدا نکردند یا صرفا قانع شدند که در انتخابات مشارکت کنند اما در انتخاب کردن سهمی نداشته‌ باشند.

آرای باطله به هر دلیلی که بالا باشد میزان مشارکت برای حکومت را بالا برده و این مهمترین دلیل برای رضایت آن از نتیجه همین مشارکت حداقلی است. آنچه اکنون از این انتخابات حاصل شده همانطور که حسن روحانی در آذرماه ۹۳ در همایش مبارزه با فساد گفت، جمع شدن”اطلاعات، تفنگ، پول، روزنامه، خبرگزاری و دیگر مظاهر قدرت در یک نهاد” است.

حالا تمام نهادهای قدرت در اختیار یک گروه مشخص قرار دارد و به نظر نمی‌رسد که اهمیتی برای حکومت داشته باشد که حکومت اقلیت خوانده شود. حداقل ۴ سال فرصت هست که چاره‌ای برای مشارکت مردم اندیشیده و نسخه‌های جدیدی برای ” جمهوریت” نظام پیچیده شود.

چنانکه آیت‌الله خامنه‌ای در مراسم ۱۴ خرداد امسال گفت: ممکن است روزی برسد که انتخابات به شکل کنونی “بی معنی” شود.