اخبار

بی‌بی‌سی: خبرگزاری دولتی روسیه گزارش داده است که ولادیمیر پوتین، رئیس جمهور روسیه، فرمان عقب‌نشینی نیروهای این کشور از سوریه را صادر کرده است.

بر اساس این دستور غیرمنتظره، خروج نیروهای روسی از فردا سه‌شنبه ۱۵ مارس (۲۵ اسفند) آغاز می‌شود.

بر اساس بیانیه کرملین، رئیس جمهوری روسیه گفته است که هدف اصلی نیروهای مسلح روسیه در سوریه محقق شده است.

این بیانیه می‌گوید با خارج کردن بخش اعظم نیروهای نظامی روسیه از سوریه موافقت شده است.

رئیس جمهور روسیه همچنین دستور تقویت نقش روسیه در روند صلح برای پایان دادن به درگیری‌ها در سوریه را صادر کرده است.

_________________________________

تحلیل پل آدامز، خبرنگار دیپلماتیک بی‌بی‌سی: هنوز مشخص نیست که روسیه کدام واحدهای نظامی خود را از سوریه خارج می‌کند و آیا به حملات هوایی خود در سوریه پایان خواهد داد یا نه. اما بعد از دوره‌ ترک مخاصمه در سوریه که تا الان هفده روز دوام داشته و همین طور صحنه‌آرایی سیاسی برای مذاکرات صلح، رئیس جمهوری روسیه می‌داند که تنش‌زدایی در مرحله کنونی می‌تواند باعث افزایش اعتبار او به عنوان کسی شود که واقعا به دنبال راه حلی برای پایان درگیری‌ها است.

به گفته دمیتری پسکوف، وزیر دفاع روسیه، آقای پوتین تصمیم خود را در یک تماس تلفنی به اطلاع بشار اسد، رئیس جمهوری سوریه رسانده است.

ریاست جمهوری سوریه هم در بیانیه‌ای توافق دو رئیس جمهور برای عقب‌نشینی نیروهای هوایی روسی را تایید کرده است.

آقای پوتین امروز دوشنبه ۱۴ مارس به وزرای دفاع و خارجه خود گفت که با وجود عقب‌نشینی بخش عمده نیروهای روسیه، پایگاه‌های نظامی این کشور در سوریه – پایگاه دریایی تارتوس و پایگاه هوایی حمیمیم – همچنان به فعالیت خود ادامه خواهند داد.

خُسن آقا: مقام معظم رهبری بیار و باقله بارکن!
بی‌بی‌سی: فرانسوا اولاند، رئیس‌جمهوری فرانسه هشدار داده است که خطر بروز جنگ میان روسیه و ترکیه بر سر سوریه وجود دارد.

آقای اولاند در مصاحبه با یک رادیو فرانسوی گفته است که با حضور بیشتر ترکیه در بحران سوریه خطر چنین جنگی وجود دارد.

رئیس‌جمهوری فرانسه گفته است تنش‌ها میان روسیه و ترکیه افزایش یافته و گفت‌و‌گوها باید از سر گرفته شوند و بمباران‌ها متوقف شوند.

فرانسوا اولاند در مصاحبه خود با رادیوی فرانسوی گفته است که روسیه باید دست از حمایت خود از بشار اسد، رئیس‌جمهوری سوریه بردارد.

روسیه در بحران سوریه از بشار اسد حمایت می‌کند. حملات جنگنده‌های روسیه یکی از مهم‌ترین دلایل پیشرفت‌های اخیر نیروهای سوریه در جنگ با شورشیان بوده است.

پیشروی نیروهای بشار اسد در حلب و به خصوص در نزدیکی مرز با ترکیه و همچنین موفقیت نیروهای کرد سوریه در این منطقه باعث نگرانی دولت ترکیه شده است.

ترکیه طی چند هفته اخیر بارها مواضع نیروهای کرد سوریه را هدف قرار داده و گفته است اجازه نخواهد داد این نیروها، کنترل نواحی مرزی را در دست بگیرند.

رادیوفردا: به دنبال انتشار گزارش‌هایی در ایران در خصوص ورود سامانه موشکی «اس ۳۰۰» به ایران در روز پنجشنبه، یک مقام وزارت دفاع روسیه روز چهارشنبه ۲۸ بهمن این خبر را تکذیب کرده است.

رسانه‌های ایران پیشتر گزارش داده بودند، حسین دهقان، وزیر دفاع ایران، که در روسیه به سر می‌برد، قرار است روز پنج شنبه در مراسم ارسال سامانه‌های موشکی «اس ۳۰۰» به ایران که در شهر آستراخان برگزار می‌شود، شرکت کند.

این در حالی است که یک مقام بلندپایه وزارت دفاع روسیه به خبرگزاری تاس گفته است: «از آنجا که ایران تا تاریخ ۱۶ فوریه بهای مندرج در قرارداد را پرداخت نکرده است، شروع ارسال اولین سری از سامانه‌های موشکی اس- ۳۰۰ MU-۲ امکان پذیر نیست.»

این مقام روسی اضافه کرده است: بنابراین، حضور وزیر دفاع ایران در مراسم سمبولیک ارسال این سامانه موشکی بی‌پایه و اساس است.

این در حالی است که سه شنبه هفته گذشته حسین دهقان شامگاه در گفت وگو با تلویزیون دولتی ایران گفته بود: «سامانه‌های اس-۳۰۰ آماده و حتی بسته‌بندی شده است… بخشی از آن را در سه ماههٔ اول سال میلادی و بخش دیگر را تا نیمهٔ اول سال آینده میلادی تحویل می‌گیریم.»

در همین زمینه، سخنگوی وزارت خارجه ایران، روز دوشنبه ۲۶ بهمن با اشاره به سفر وزیر دفاع ایران به روسیه گفته بود که موضوع تحویل سامانه دفاع موشکی اس۳۰۰ روسیه به ایران مسیر اجرای خود را طی کرده و نهایی شده و این سامانه «در حال انتقال به ایران است.»

ایران و روسیه در سال ۲۰۰۷ قراردادی برای خرید سامانه موشکی اس ۳۰۰ به ارزش ۸۰۰ میلیون دلار امضا کردند.

اما به دنبال تشدید تحریم‌های بین المللی علیه ایران، روسیه در سال ۲۰۱۰ اعلام کرد که از تحویل این سامانه موشکی به ایران خودداری خواهد کرد.

ایران با طرح شکایت در مجامع بین المللی تقاضای چهارمیلیارد دلار خسارت از روسیه کرده بود.

اما ولادیمیر پوتین، رییس جمهوری روسیه در بهار سال جاری ممنوعیت ارسال سامانه موشکی «اس ۳۰۰» به ایران را لغو کرد.

پیشتر منابع روسی گفته بودند، مسکو به جای «اس-۳۰۰ پی اِم یو-۱» که تولید آن متوقف شده سامانه «اس-۳۰۰ MU-۲» را که کارائی بهتری دارد به ایران تحویل خواهد داد.

خبرگزاری اینترفاکس روسیه از قول یک منبع آشنا به این قرار داد پیشتر گفته بود که ارزش چهار گردان اس -۳۰۰ درخواستی ایران ۹۰۰ میلیون دلار تعیین شده است. به عبارت دیگر ۱۰۰ میلیون دلار بیشتر از قراردادی که ایران در سال ۲۰۰۷ میلادی با روسیه امضا کرده بود.

دویچه‌وله: نشریه اشپیگل به ویدیویی‌هایی دست یافته که فعالیت واحدهای زمینی روسیه را در حمایت از ارتش سوریه در نزدیکی مرز ترکیه نشان می‌دهد. ولادیمیر پوتین دخالت نظامی زمینی در سوریه را همواره انکار کرده است.
ویدئوی افشاگر عملیات نیروی زمینی ارتش روسیه در حمایت از نیروهای بشار اسد منتشر شده در شبکه یوتیوب

ویدئوی افشاگر عملیات نیروی زمینی ارتش روسیه در حمایت از نیروهای بشار اسد منتشر شده در شبکه یوتیوب

ولادیمیر پوتین، رئیس کاخ کرملین، همواره تأکید می‌کند که ارتش روسیه در عملیات زمینی نقشی ندارد، اما اطلاعاتی به دست هفته‌نامه اشپیگل رسیده که ثابت می‌کند ارتش روسیه واحدهای زمینی خود را به حمایت از ارتش بشار اسد به حرکت درآورده است.

بر اساس اطلاعات “اشپیگل”، سربازان روس در یکی از حملات نیروهای ارتش اسد در استان لاذقیه در نزدیکی مرز ترکیه وارد عمل شده‌اند تا زمینه پیشروی آن را فراهم آورند.

ویدئوهایی که به دست هفته‌نامه “اشپیگل” رسیده متعلق به نهاد “تیم اطلاعات مناقشه” (Conflict Intelligence Team) است که اتحادی از فعالان روس در شبکه اینترنت است.

یکی از این ویدئوها افسر روس‌زبانی را نشان می‌دهد که شاهد نبردی است که در استان لاذقیه در نزدیکی مرز ترکیه در جریان است.

در این ویدئو خبرنگاران سوری در برابر افسر روس پرسش‌هایی مطرح می‌کنند و یک مترجم پرسش و پاسخ را ترجمه می‌کند. آنها نظر افسر روس را درباره قدرت رزمی واحدهای ارتش اسد سؤال می‌کنند. افسر یادشده به زبان روسی می‌گوید: «در طول مدت اقامت من در اینجا، تا کنون پیش نیامده که نیروهای دفاع ملی موضعی را از دست داده باشند. به همین دلیل ارزیابی من “بسیار عالی” است.»

بنا به ارزیابی نهاد “تیم اطلاعات مناقشه”، این ویدئو در نزدیکی منطقه “سلما” در حدود ۱۰ کیلومتری مرز ترکیه ضبط شده است. یک علت دیگر درست بودن این اطلاعات در این است که در این ویدئو یک خبرنگار سوری دیده می‌شود که دقیقا در روز پخش ویدئو، یک عکس سِلفی از خود در “سلما” در شبکه توییتر منتشر کرده است.

• به کانال تلگرام دویچه وله فارسی بپیوندید!

ویدئوی دیگری آتشبار روسی از نوع Msta-B را نشان می‌دهد که در عملیات از آن استفاده می‌شود. یک خبرگزاری روس این ویدئو را منتشر کرده و زیر تصاویر نوشته است که این یک عملیات توپخانه سوریه در استان لاذقیه است.

باید گفت که نیروهای نظامی اسد هرگز آتشباری از نوع Msta-B را در اختیار نداشته‌اند. علاوه بر این، در این ویدئو صدای فرمان به زبان روسی به گوش می‌رسد که می‌گوید: “شماره ۲، آماده، آتش!”

در این ویدئو روی کلاه یکی از سربازان نشانی طلایی دیده می‌شود که خاص ارتش روسیه است و به نیروهای نظامی بشار اسد ارتباطی ندارد.
دومین ویدئوی افشاگر عملیات نیروی زمینی ارتش روسیه در حمایت از نیروهای بشار اسد منتشر شده در شبکه یوتیوب

دومین ویدئوی افشاگر عملیات نیروی زمینی ارتش روسیه در حمایت از نیروهای بشار اسد منتشر شده در شبکه یوتیوب

سال گذشته حتا مشخص شده بود که آتشبارهای نوع Msta-B هنگ توپخانه ۱۲۰ روسیه به کمک ارتش سوریه شتافته است.

هدف بشار اسد از حملات تهاجمی در استان لاذقیه به دست آوردن کنترل بر نواحی مرزی با ترکیه و قطع مسیر تدارکاتی مخالفان به ترکیه است.

“تیم اطلاعات مناقشه” (Conflict Intelligence Team) متشکل از پیوند گروهی از فعالان اینترنتی حول یک بلاگر روس است که خود را “روسلان لِوی‌یف” می‌نامد. لِوی‌یف به اپوزیسیون روسیه نزدیک است.

لِوی‌یف در تابستان گذشته اولین کسی بود که درباره تحرکات و جابه‌جایی نیروهای نظامی روسیه به سوی سوریه اخباری منتشر کرد، و این مدت‌ها پیش از آن بود که کرملین این عملیات را به طور رسمی تأیید و اعلام کند.

دویچه‌وله: مشاور پوتین با اعلام خبر امضای قرارداد تحویل سامانه دفاعی اس-۳۰۰ گفت بخشی از تجهیزات این سامانه به ایران تحویل داده شده است. این قرارداد ابتدا درسال ۲۰۰۷ میان دو کشور امضا شد اما به‌دلیل تحریم‌ها برای چند سال معوق ماند.

خبرگزاری دولتی روسیه روز پنج‌شنبه (۳ دسامبر/۱۲ آذر) گزارش داد که این کشور تحویل سامانه دفاعی اس−۳۰۰ به ایران را آغاز کرده است.

خبرگزاری تاس به نقل از ولادیمیر کوژین، مشاور رئیس‌جمهور روسیه گزارش داد که قرارداد وارد مرحله اجرایی شده و تحویل بخشی از تجهیزات این سامانه دفاعی به ایران آغاز شده است.

این مقام مسئول روسیه روشن نکرد که به طور مشخص چه تجهیزاتی به ایران تحویل داده شده است.

مشاور ولادیمیر پوتین درحالی از آغاز تحویل سامانه دفاع موشکی اس-۳۰۰ به ایران خبر داد که در هفته‌های گذشته اخباری ضدونقیض از اجرایی شدن این قرارداد در رسانه‌های روسیه منتشر شده بود.

بیشتر بخوانید: اخبار ضد و نقیض از امضای قرارداد تحویل اس-۳۰۰ به ایران

سرگئی چمزوف، مدیرعامل شرکت “روستک” در نمایشگاه هواوفضا در امارات متحده عربی به رسانه‌ها گفته بود که قرارداد تحویل این سامانه میان ایران و روسیه امضا و نهایی شده است. “روستک” شرکتی وابسته به وزارت دفاع روسیه است که مسئولیت تحویل این سامانه به ایران را برعهده دارد.

هم‌زمان اما سخنگوی هیات رسمی اعزامی روسیه به این نمایشگاه گفته بود که قرارداد تحویل این سامانه‌ی دفاعی به ایران در اوایل سال ۲۰۱۶ میلادی امضا و نهایی خواهد شد.

بیشتر بخوانید: “روسیه به زودی موشک‌های اس ۳۰۰ را به ایران تحویل می‌دهد”

ایران و روسیه در سال ۲۰۰۷ قراردادی برای معامله این سامانه دفاعی امضا کردند. بنا به این قرارداد روسیه متعهد شد پنج آتشبار این سامانه به ارزش تقریبی هشتصد میلیون دلار را به ایران تحویل دهد.

با تشدید تحریم‌های بین‌المللی علیه ایران و به دلیل تعهدات الزام‌آور قطعنامه ۱۹۲۱ شورای امنیت، روسیه قرارداد را در سال ۲۰۱۰ میلادی معلق کرد و تصمیم‌گیری در این باره را موکول به مشخص شدن سرنوشت تحریم‌های سازمان ملل متحد علیه ایران کرد.

با حصول توافق اتمی میان ایران و کشورهای ۵+۱، روسیه بار دیگر اعلام کرد که درحال “مدرن‌سازی” این سامانه دفاعی برای تحویل آن به ایران است.

سامانه موشکی اس-۳۰۰ می‌تواند هواپیماها، موشک‌های بالستیک و کروز را در ارتفاع ۲۷ کیلومتری و در فاصله‌ای به شعاع ۱۵۰ کیلومتر ردیابی کرده و هدف قرار دهد.

نظر: نووستی از نشست ناتو در مورد سرنگونی جنگنده روس گزارش داد:
یک منبع دیپلماتیک اعلام کرد فرانسه از جمله کشورهایی بود که در نشست ناتو به اقدامات ترکیه در حادثه سرنگونی هواپیمای سوخوی-۲۴ ارتش روسیه اعتراض کرد.
این منبع به خبرگزاری روسی «نووستی» گفت: نماینده یونان نخستین فردی بود که در نشست نمایندگان کشورهای عضو ناتو سخن گفت زیرا نیروی هوایی ترکیه به طور مستمر حریم هوایی این کشور را نقض می کند.

نمودار زیر، نمایی از تعرضات هوایی ترکیه به آسمان یونان، طی سالهای اخیر بوده است که به شدت در حال افزایش است.

در این نشست، سپس نماینده فرانسه سخنان تندی بر زبان راند.

این منبع افزود، نماینده فرانسه گفت اقدامات ترکیه، عملیات ائتلاف مبارزه با تروریسم داعش را از بین می برد.

به گفته این منبع، برخی شرکت کنندگان در نشست ناتو از نماینده ترکیه در خصوص هدف ترکیه از سرنگون کردن هواپیمای روسی و این که این هواپیما چه تهدیدی برای ترکیه ایجاد کرده بود، توضیح خواستند.

وی افزود، اظهارات ینس استولتنبرگ دبیرکل ناتو که گفت گزارش های ناتو با گزارش های ترکیه در خصوص این حادثه مطابقت دارد، با سایر اعضای ناتو هماهنگ نشده بود و نمی توان این سخنان را موضع رسمی ناتو تلقی کرد.

دویچه‌وله: سفر پوتین به تهران و ملاقات او با خامنه‌ای با حاشیه‌هایی همراه بود که کارشناسان ورسانه‌ها را به حیرت انداخت. موخین، نویسنده شرح حال زندگی پوتین از اهمیت رفتن مستقیم او از فرودگاه به بیت خامنه‌ای می‌گوید.

ولادیمیر پوتین، نخستین رئیس جمهور روسیه است که پس از سفر استالین، رهبرشوروی سابق در سال ۱۹۴۳ از ایران دیدن کرد. پوتین برای اولین بار ۸ سال پیش برای شرکت در نشست سران کشورهای حوزه‌ی دریای خزر به تهران سفر و با آیت‌الله علی خامنه‌ای ملاقات کرده بود. خامنه‌ای به پوتین گفت که “وجود روسیه مقتدر به نفع ایران است” و پوتین هم پاسخ داد “منافع ملت روسیه در وجود یک ایران قوی و مؤثر درعرصه بین المللی نهفته است”.

در ظرف ۸ سال گذشته تحولات زیادی بین دو کشور و به ویژه بین دو رهبر روی داد. پوتین، این بار وقتی روز دوشنبه (۲ آذر/ ۲۳ نوامبر) برای شرکت در نشست مجمع کشورهای صادر کننده گاز یا “اوپک گازی” وارد تهران شد، مستقیم از فرودگاه مهرآباد به دفتر رهبری رفت.

بیشتر بخوانید: پوتین در تهران به دنبال چیست؟

صحبت‌های او با رهبر ایران چنان مهم و گرم بود که دمیتری پسکوف، دبیر مطبوعاتی رئیس جمهور روسیه اعلام کرد که گفتگوی پوتین با آیت‌الله خامنه‌ای یک ساعت و نیم و بیش از مدت پیش‌بینی شده طول کشیده است. علی‌اکبر ولایتی مشاور رهبر ایران در امور بین‌الملل هم ملاقات پوتین را “کاری، خارج ازتشریفات” و “در تاریخ جمهوری اسلامی بی‌سابقه” توصیف کرد. ولایتی گفت: «اینکه آقای پوتین در این سفر اولویت‌بندی کرده و اولویت نخست خود را دیدار با مقام معظم رهبری گذاشت، حکایت از این دارد که وی کاملا حساب‌شده برنامه سفر را طراحی کرده و بدون هرگونه تشریفاتی مستقیم از فرودگاه به دفتر رهبری آمد و به حضور ایشان رسید و دو ساعت این گفت‌وگو به درازا کشید.»

رئیس‌جمهور روسیه ضمن نزدیک خواندن مواضع دو کشور در سوریه به خامنه‌ای گفت: «ما متعهدیم که برخلاف برخی‌ها به شرکایمان از پشت خنجر نزنیم و هیچ‌وقت در پشت پرده اقدامی بر ضد دوستانمان انجام ندهیم و اگر اختلافی هم داشته باشیم، با صحبت به تفاهم برسیم.»

هدایای پوتین؛ از شراب تا نسخه خطی قرآن

رئیس‌جمهور روسیه در پایان دیدارش با خامنه‌ای یک نسخه قدیمی از قرآن را به او هدیه کرد. به نظر آلکسی موخین مدیر “مرکز مطالعات سیاسی در مسکو” و مولف زندگینامه‌ی ولادیمیر پوتین، ملاقات پوتین و خامنه‌ای “ارزش سمبولیک” دارد و نشان می‌دهد که روسیه با یک “یار و شریک” منطقه‌ای سر و کار دارد که حتی بعد از توافق هسته‌ای با آمریکا هم ماهیت سیاست آن برای روسیه تغییری نکرده است.
پوتین یک نسخه قرآن خطی نفیس به خامنه‌ای هدیه داد

پوتین یک نسخه قرآن خطی نفیس به خامنه‌ای هدیه داد

آقای موخین که پوتین را به خوبی می‌شناسد و کتاب‌های “مستر پوتین کیست؟” و “اشتباهات پرزیدنت” را نوشته است، به دویچه وله می‌گوید: «پوتین، ایران، سوریه، فلسفه اسلامی و عمرخیام را دوست دارد. عمر خیام برای او کلید و راهگشای مشکلاتی‌ست که در خاورمیانه رخ می‌دهد. پوتین همیشه با توجه به علائق و به تناسب افرادی که دوست دارد هدیه میدهد، بنابراین نسخه خطی و قدیمی قرآن که به آیت‌الله خامنه‌ای هدیه کرد چیز غیرعادی نبود و دادن هدیه نفیس بخشی از سیاستش هست.»

گفتنی است پوتین چندی پیش هم یک شراب ۱۵۰ هزار دلاری ۲۴۰ ساله برای سیلویو برلوسکونی، نخست وزیر سابق ایتالیا باز کرد.

موخین در توضیح “رفتن مستقیم و غیر متعارف پوتین از فرودگاه مهرآباد به دفتر رهبری” می‌گوید: «رئیس جمهور روسیه بدون در نظر گرفتن تشریفات سراغ کسی رفت که قدرت واقعی مملکت را در دست دارد و این حرکت او معنای سیاسی خاصی دارد. وی زیرکانه به آنچه که بین شرقی‌ها رایج هست عمل کرد و سراغ رهبر ایران رفت که در آن سرزمین قدرتمند و تعیین‌کننده است و این عمل او نشان می‌دهد که وی شناخت خوبی از ایران دارد.»

بیشتر بخوانید: دومین دیدار ولادیمیر پوتین با رهبر جمهوری اسلامی
آلکسی موخین نویسنده زندگینامه پوتین از علاقه او به عمر خیام می‌گوید

آلکسی موخین نویسنده زندگینامه پوتین از علاقه او به عمر خیام می‌گوید

موخین در ادامه تاکید می‌کند: «رئیس جمهور روسیه به خوبی آگاه هست که بدون خامنه‌ای مناسبات دو کشور هیچوقت رشد نخواهد کرد. اکنون صحبت بر سر سوریه هست و بحران در این کشور جنگ‌زده هر دو کشور را به هم نزدیک‌تر کرده است. بدون حمایت و پشتیبانی ایران سیاست‌های روسیه در منطقه و سوریه قابل اجرا و کارساز نیست. اگر حمایت‌های ایران نباشد تاثیرگذاری روسیه در منطقه و سوریه بسیار ضعیف خواهد شد. به همین خاطر من فکر می‌کنم این روابط بیشتر عمل‌گرایانه است.»

کارشناسان روسیه نتایج دیدار “خارج از عرف پوتین و خامنه‌ای” را پربار می‌دانند و تاکید می‌کنند که در هیچ زمانی دو کشور تا این حد به همدیگر نزدیک نبوده‌اند.

پوتین یک ساعت دیرتر به نشست اوپک گازی رسید

سومین اجلاس سران گازی هم به دلیل دیر کردن رئیس جمهور روسیه، با یک ساعت تاخیر آغاز به کار کرد. پوتین که در آغاز سخنرانی خود گوشی ترجمه همزمان را در گوش داشت نسبت به ترجمه نشدن صحبت‌های خود ابراز تعجب کرد و با حل این مشکل سخنانش را از سر گرفت.

توجه روزنامه‌های روسیه بیشتر به صحبت‌های پوتین با خامنه‌ای بود تا سخنرانی وی در نشست اوپک گازی تهران. ریانووستی، خبرگزاری روسی بلافاصله بعد از دیدار پوتین و خامنه‌ا‌ی از قول رئیس جمهور روسیه خبر داد که “از حریم هوایی دریای خزر برای هدف قرار دادن داعش استفاده خواهد کرد.” خبرگزاری اسپوتنیک حتی از “آغاز روند تحویل موشکهای اس-۳۰۰” به ایران نوشت.

روزنامه های ایران نیز پس از سخنان مثبت خامنه‌ای درباره پوتین از “فصل جدید روابط راهبردی” ایران با روسیه و از اینکه “اس ۳۰۰ در راه ایران است” خبر دادند.

آلکسی موخین مولف “زندگینامه‌ی ولادیمیر پوتین” هم در پایان صحبت‌های خود با دویچه وله نتیجه می‌گیرد که روسیه و ایران به رغم نزدیکی و علائق پوتین و خامنه‌ای یار یکدیگرند ولی هنوز متحد نشده‌اند.

دویچه‌وله: پوتین در سفر خود به تهران با حسن روحانی و علی خامنه​ای دیدار می​کند. گرچه او به منظور شرکت در نشست “اوپک گازی” به تهران سفر می​کند، ولی کارشناسان می‌گویند موضوع اصلی گفت‌وگوی او با سران ایران بحران سوریه خواهد بود.

ولادیمیر پوتین، رئیس جمهور روسیه روز دوشنبه (۲ آذر/ ۲۳ نوامبر) برای شرکت در نشست مجمع کشورهای صادر کننده گاز (جی بی سی اف) به تهران سفر می​کند. به گفته یوری اوشاکف، یکی از مشاوران پوتین در دیدار رئیس جمهوری روسیه از ایران “روابط دو جانبه، مناسبات دو کشور در زمینه انرژی اتمی، نفت و گاز و نیز همکاری‌های نظامی” مورد بررسی قرار خواهد گرفت.

مشاور پوتین هم مثل مقامات ایرانی اشاره​ای به رایزنی سران دو کشور بر سر بحران سوریه نکرد. اما کارشناسان از جمله شهیر شهید ثالث، روزنامه‌‌نگار و تحلیل‌‌گر مسائل خاورمیانه بر این باورند که بحران سوریه بخشی از مذاکرات بین پوتین با سران جمهوری اسلامی را تشکیل خواهد داد. شهید ثالث می​گوید: «در شرایط فعلی هیچ متحدی در منطقه برای روسیه نمی​تواند جای ایران را بگیرد. با توجه به مسائل پیش​آمده در اوکراین و کریمه و تحریم​های سختی که آمریکا و غرب علیه روسیه اعمال کرده​اند، روسیه برای مقابله با غرب در منطقه به خصوص آمریکا، کاملا با ایران هم جبهه شده است. نزدیکی روسیه با ایران در سوریه را باید در این چارچوب دید.»

بیشتر بخوانید: سفر پوتین به ایران به موازات ادامه حملات روسیه در سوریه

اختلافات و اشتراکات ایران و روسیه در سوریه

به نظر شهید ثالث، روسیه یک بازی سیاسی را دنبال می​کند؛ به سران عربستان قول همکاری برای حل مسئله بشار اسد را می​دهد، به نتانیاهو، اطمینان می​دهد که نگذارد ایران پایگاهی مانند لبنان در سوریه ایجاد کند، ضمن اینکه با ایران از نزدیک در حال همکاری در جنگ سوریه است.

شهید ثالیث اختلاف نظر روسیه و ایران بر سر بحران سوریه را نیز ممکن می​داند و چنین توضیح می​دهد: «شاید برای روسیه مبارزه با داعش در اولویت باشد و برای تهران حفظ بشار اسد. اما اولا، ایران به قدری در سوریه و در منطقه برای روسیه به عنوان یک متحد قوی و استراتژیک اهمیت دارد که به این سادگی دست از این اتحاد نخواهد کشید. ثانیا، روسیه با توجه به ارتش عظیم نیابتی که ایران تحت عنوان “نیروهای دفاع ملی” در سوریه سازمان داده “امروز” در موضعی نیست که بتواند نظرش را به تهران تحمیل کند. ثالثا، جاذبه​های اقتصادی ایران در مرحله پسا تحریم، با توجه به وضع اقتصادی نه چندان خوب روسیه، آنقدر بالاست که روسیه به آسانی از آنها چشم‌پوشی نخواهد کرد.»

این کارشناس نتیجه می​گیرد که روسیه به دنبال تثبیت موقعیت خود به عنوان شریک اقتصادی مهم ایران در آینده است و با ایران بر سر مسئله سوریه هم جبهه باقی خواهد ماند.

ارزیابی مثبت از مذاکراه پوتین با سران ایران

پترا بکر از “بنیاد علم و سیاست آلمان” در برلین که درباره بحران سوریه تحقیق می​کند، به دویچه وله می​گوید، هرگونه مذاکره برای پیدا کردن یک راه حل برای بحران سوریه، به برون رفت از بن‌بست کمک خواهد کرد. از این منظر این کارشناس گفت‌وگوی پوتین با سران ایران بر سر مسئله سوریه را مثبت می​داند.

بیشتر بخوانید: تماس روسیه با ایران و آلمان برای برون‌رفت از بحران سوریه

کارشناس بنیاد علم و سیاست آلمان در ادامه تاکید می‌کند: «ما اطلاع دقیقی از جزئیات رایزنی سران دو کشور نداریم. امکان دارد آنها درباره تغییر رژیم سوریه یا پشتیبانی از اسد رایزنی کنند. تا به حال روسیه و ایران برخلاف غرب حاضر نبودند از حمایت بشار اسد دست بکشند. به نظر من احتمال اینکه روسیه و ایران از رژیم اسد حمایت کنند و موقعیت بشار اسد را تقویت کنند، بیشتر است اما امید را هم نباید از دست داد».

اوپک گازی، اهرمی علیه غرب

امید شکری کله​سر، کارشناس انرژی در توضیح هدف دیدار پوتین از تهران بیشتر به منافع مشترک اقتصادی دو کشور اشاره می​کند: «ایران و روسیه که به ترتیب بیشترین منابع گازی جهان و هم چنین منابع عظیم نفت را در اختیار دارند از کاهش قیمت نفت و گاز متاثر شده‌اند. روسیه از قیمت​ فعلی نفت راضی است و فقط در صدد حفظ سهم خویش در بازار جهانی است. ایران هم پس از رفع تحریم​ها در صدد احیای سهم خویش از بازار جهانی نفت است و در شرایط فعلی کسب سهم قبلی از بازار جهانی بیشتر از مسئله قیمت نفت مد نظر ایران است.»

بیشتر بخوانید: دیدار پوتین و روحانی؛ گفت‌وگو بر سر فروش نفت و اس۳۰۰

به گفته این کارشناس، مقامات روسیه و ایران در مورد قرارداد تهاتر کالا و نیز در زمینه سوآپ نفت و گاز مذاکره خواهند کرد. وی تاکید می​کند که سفر پوتین به تهران پس از ۸ سال نشانگر اهمیت مجمع کشورهای صادرکننده گاز و مسائل مطرح در آن است.

این کارشناس انرژی خاطرنشان می​کند: «در جریان سفر پوتین احتمال حضور شرکت​های روس در بخش نفت و گاز ایران به بحث گذاشته خواهد شد. شرکت​های روس سابقه حضور ۱۷ ساله در صنعت انرژی ایران را دارند و با توجه به رفع تحریم​ها صنعت نفت و گاز ایران آماده سرمایه​گذاری شرکت​های خارجی است. در این بین شرکت​های روس نیز شانس بیشتری دارند. شرکت نفتی لوک اویل روسیه تا سال ۲۰۱۱ در میدان نفتی اناران فعال بود و شرکت گازپروم هم در میدان پارس جنوبی فعالیت داشت و احتمال برگشت این شرکت​ها به ایران زیاد است».

امید شکری کله​سر، کارشناس انرژی در ادامه یادآور شد، با توجه به اینکه طی سال​های آینده آمریکا به صادرکننده گاز تبدیل خواهد شد و این امر به ارزان​تر شدن قیمت گاز و ایجاد رقابت بیشتر برای پیدا کردن بازار جدید منجر خواهد شد، شرایط برای صادرکنندگان فعلی گاز سخت​تر خواهد شد. “اوپک گازی” در این مورد باید به دنبال راه حلی باشد تا سهم کشورهای عضو پس از آغاز صدور گاز طبیعی آمریکا حفظ شود و همچنین قیمت گاز بیش از پیش کاهش نیابد. به گفته کله‌سر، به نظر می​رسد مجمع کشورهای صادرکننده گاز در قبال این امر سیاستی مشترک اتخاذ کنند و این مجمع می​تواند اهرمی در برابر غرب باشد.

کارشناسان تاکید می‌کنند که روسیه و ایران به عنوان دو متحد استراتژیک در جنگ سوریه در یک جبهه می​جنگند و اکنون در صددند در عرصه اقتصادی نیز گام​های مشترکی بردارند.

رادیوفرانسه: رامی عبدالرحمان، رییس سازمان دیده بان حقوق بشر سوریه، گفته است که نه فقط حزب الله لبنان قوای نظامی اش را در لبنان تقویت کرده، بلکه هزاران نیروی نظامی جمهوری اسلامی ایران نیز در فرودگاه “حمیم” در لاذقیه پیاده شده اند.

ابو محمد الجولانی، رهبر گروه نصرت در سوریه که شاخۀ القاعده در این کشور به شمار می رود، خواستار تشدید و گسترش حملات اسلامگرایان علیه روسیه شده که از دو هفته پیش بمباران مواضع اسلامگرایان و مخالفان بشار اسد در سوریه را آغاز کرده است.
رهبر القاعده در سوریه همچنین از جهادیون خواسته است که روستاهای شیعیان علوی در سوریه را بمباران کنند. او همچنین ۳ میلیون یورو جایزه برای سر بشار اسد و ۲ میلیون یورو نیز برای سر حسن نصرالله، رهبر حزب الله لبنان، جایزه تعیین کرده است.
رهبر گروه نصرت، همچنین پیش بینی کرده است که مداخلۀ نظامی روسیه در سوریه شکست بمراتب سنگین تری از ناکامی روسیه در افغانستان برای رهبران مسکو در پی داشته باشد. او از جهادیون منطقۀ قفقاز خواسته است که به تلافی مداخلۀ نظامی روسیه در سوریه، نظامیان و غیرنظامیان روسیه را آماج حملات خود قرار بدهند.
به گزارش سازمان دیده بان حقوق بشر سوریه، هواپیماهای روسیه، به حملات شان در استان های حماه، ادلب و حلب در پشتیبانی از پیشروی نیروهای ارتش بشار اسد، حزب الله لبنان و نظامیان جمهوری اسلامی ایران ادامه می دهند.
امروز سه شنبه سیزدهم اکتبر، وزارت دفاع روسیه اعلام کرد که جنگنده های “سوخوی” این کشور در بیست و چهار ساعت گذشته ۸۶ هدف را در استان های “رقه”، “حماه”، “ادلب”، “لاذقیه” و “حلب” بمباران کرده اند که از آغاز بمباران های هواپیماهای روسی در سوریه بی سابقه است.
با این حال، نیروهای بشار اسد امروز در تلاش شان برای پیشروی در مرکز این کشور و محاصرۀ “خان شیخون” با شکست روبرو شده و مجبور به عقب نشینی شدند.
هواپیماهای روسیه تاکنون حملات خود را بر مناطق مرکزی و شمالی سوریه به ویژه در “ادلب” و “حماه” متمرکز کرده اند که مناطق تحت نفوذ گروه نصرت در سوریه به شمار می روند.
رهبر گروه نصرت همچنین از همۀ گروه های اسلامی مسلح در سوریه خواسته است که اختلافات شان را کنار بگذارند و برای تحمیل شکستی سنگین علیه کشورهای غربی و روسیه با یکدیگر متحد شوند.

امروز صبح دو خمپاره به سفارتخانۀ روسیه در دمشق اصابت کرد که در مقابل آن شماری در پشتیبانی از عملیات نظامی مسکو در سوریه تجمع کرده بودند. در واکنش، سرگئی لاوروف، وزیر امور خارجۀ روسیه، این حمله را اقدامی تروریستی خواند که هدف اش، به گفتۀ او، جلوگیری از پیروزی در مقابل تروریسم و افراطیون است.