اخبار

Standard:
To make sanctions bite, the U.S. and its Western allies should target companies controlled by Ayatollah Ali Khamenei.

Last month, the Obama administration added seven new Iranian companies, because of proliferation concerns, to the ever-growing list of sanctioned Iranian entities. Yet, as important as this latest move is, one crucial category of Iranian entities is still missing from U.S. policy—companies owned or controlled by Iran’s supreme leader, Ayatollah Ali Khamenei.

Despite his aura as the aloof religious guide of the Islamic Republic, Khamenei belongs to a long tradition of business savvy clerics. Like many of his predecessors, he has used his position of authority for his own personal enrichment. Since the establishment of the Islamic Republic, clerical foundations have developed into veritable business empires— thanks in part to political connections, but also due to a generous tax-exemption status. Many of these clerics, and other regime figures, owe their wealth to the supreme leader himself.

Khamenei owns or controls hundreds of businesses, but none have so far fallen under the scrutiny of the international community, let alone made it onto the sanctions’ list. There are at least two reasons why the United States and its Western allies should target Khamenei’s business empire.

First, the supreme leader is the decision-maker in all matters of national security, nuclear policy first and foremost. If sanctions are meant to persuade the regime to change its policy, the man in charge of making that decision should be made to pay personally for stubbornly refusing to compromise.

Second, ordinary Iranians are tightening their belt under the lash of financial sanctions, and shortages are being felt across the entire economy. It is worth highlighting that, in contrast, Khamenei’s business empire is thriving.

For instance, last summer, the Wall Street Journal reported that Tadbir Development Co., an Iranian energy concern, was going to bid for a French refinery, La Petite Couronne, which was otherwise slated to close, thereby costing 500 French jobs.

Tadbir is owned by the Imam Khomeini Foundation, whose majority shareholder is Khameini himself. Because it falls under the supreme leader’s financial domain, Tadbir does not pay any taxes to the government, and the exact value of its assets are unknown. But Tadbir is believed to be the most important player in Iran’s real estate market and has actively purchased companies on Tehran’s stock exchange, including in 2009 Iran’s largest telecommunications network. Tadbir is also a major shareholder of 36 companies on the Tehran stock exchange, including banks and other investment companies.

Ordinary Iranians are suffering at the hands of a callous regime, whose leaders see no conflict in preaching forbearance and sacrifice to the masses while making whopping profits for themselves. Sanctioning Khamenei’s vast empire, and hurting the personal wealth of the man who holds the keys to the nuclear program, might actually begin to give sanctions the bite they have lacked so far with Iran’s decision-makers.

Saeed Ghasseminejad is a Ph.D. candidate at Baruch College, New York. Emanuele Ottolenghi is a senior fellow at the Foundation for Defense of Democracies in Washington.

گویانیوز: مجتبی واحدی:
خامنه ای در سال ۱۳۸۲ متقاضیان انتخابات آزاد را گردن کلفت نامید و در سال ۱۳۸۸ همان آزدایخواهان را به زندان افکند تا به خیال خود دیگر شاهد گردن کلفتی نباشد. امااو برای خلاصی از گردن کلفت های آزدایخواه، به دیکتاتور های حقیر و بی هویتی دل بست که اکنون برخی از آنها در کنار آزادیخواهان واقعی، شعار انتخابات آزاد را سر می دهند

شیخ احمد جنتی پس از ماهها غیبت باردیگر در تریبون نماز جمعه تهران حضور پیدا کرد و البته این حضور بیش از حد معمول، خبر ساز شد. وی که تنها سه روز بعد از سخنرانی هشدار آمیز رهبر، خطبه های نمازجمعه را ایراد می کرد به موضوع « انتخابات آزاد » نیز اشاره کرد و در این خصوص اظهار داشت :« شکست خورده های سیاسی این روزها صحبت از انتخابات آزاد می کنند و یکی از آنها که از همه گردن کلفت تر است مدت ها قبل این موضوع را مطرح کرده و بقیه هم پشت سر او این خط را دنبال کردند ». البته احمد جنتی از انگیزه کافی برای ناسزاگویی به متقاضیان «انتخابات آزاد»‌ بر خوردار است زیرا او در دودهه گذشته همواره متهم ردیف اول در قلع و قمع های انتخاباتی بوده است اما آنچه بیش از انگیزه های شخصی، احمد جنتی را به درشت گویی اخیر وادار کرده، یک خصلت شخصی رهبر است. خامنه ای علاقه دارد هر نوع ابراز موافقت یا مخالف خوانی با امور سیاسی، اقتصادی و مذهبی در هماهنگی با اظهارات واراده او باشد. این نکته را همه اطرافیان رهبر به خوبی درک کرده اند. لذا جنتی پس از مدت ها غیبت، به عرصه بازگشته تا در مورد آزادیخواهان انتخاباتی سخنی بگوید که نخستین بار در سال ۱۳۸۲ توسط رهبر بیان شده بود. در آن زمان، قرار بود انتخابات مجلس هفتم بر گزارشود تا به گفته جنتی « وقتی انسان رادیوی مجلس را باز می کند دیگر از سخنان نمایندگان اصلاح طلب مجلس ششم دچار “تن لرزه” نشود». برای تحقق این خواسته جنتی و همفکرانش، بیش از دو هزار نفر از داوطلبان نمایندگی رد صلاحیت شدند و به تعبیر رؤسای وقت قوای اجرائیه و مقننه، تکلیف ۱۹۰ کرسی از دویست وهفتاد کرسی پیشاپیش توسط شورای نگهبان معین گردید. در آن زمان، اکثریت نمایندگان اصلاح طلب مجلس ششم در اعتراض به رویه شورای نگهبان دست به تحصن زدند و خواستار رسیدگی به موضوع شدند. خاتمی و کروبی که یکی ریاست دولت و دیگری ریاست مجلس را به عهده داشت مذاکراتی را با رهبر آغاز نمودند. رهبر هم ظاهراً دستوری خطاب به شورای نگهبان صادر نمود اما چون جدیتی در آن دستور وجود نداشت شورای نگهبان راه خود را ادامه داد. آخرین درخواست رؤسای دو قوه از رهبر، تعویق در برگزاری انتخابات بود اما رهبر که برای راحت شدن از پدیده ای به نام مجلس آزاد، شخصاً جریان رد صلاحیت ها را هدایت می کرد در برابر رؤسای قوا ایستاد. بهانه او در آن زمان این بود که « کسانی هستند که زیاده خواهند و همانطور که عرض کردیم با گردن کلفتی می خواهند کار خود را پیش ببرند» [‪پانزدهم بهمن ماه ۱۳۸۲ ‬]. کسانی که رهبر از آنها به عنوان « گردن کلفت های زیاده خواه » نام می برد نمایندگان سرشناس مجلس ششم ودر رأس آنها پیر شجاع بهزاد نبوی بودند که آمادگی خود برای کناره گیری از کاندیداتوری را اعلام کرده بودند به شرط آنکه سایر کاندیداهایی که به ناحق رد صلاحیت شده اند به صحنه انتخابات باز گردانده شوند.

اظهارات اخیر رهبر و هشدار او به کسانی که از انتخابات آزاد سخن می گویند نشان می دهد در واقع آنچه که همواره آقای خامنه ای را رنج داده، خواسته مشروع آزادیخواهان برای بر گزاری یک انتخابات نسبتاً آزاد بوده و هست؛ همان چیزی که او به خیال خویش از سال ۱۳۸۲ پرونده آن را بسته اما بسیاری از اصلاح طلبان، از هوش کافی برای تشخیص نقشه او بر خوردار نبوده اند.

سخن دیروز شیخ احمد جنتی در واقع بازتاب دهنده وحشت نُه ساله رهبر از آزادیخواهانی است که علیرغم مداراهای های گذشته با نظام، از اواخر سال ۱۳۸۲ و هم زمان با اراده رهبر برای محدود سازی هر چه بیشتر حق انتخاب مردم، تصمیم گرفتند بر انتخابات آزاد تأکید کنند. اما رهبر حق داشت و حق دارد که ازعبارت «انتخابات آزاد» وحشت داشته باشد زیرا حتی سخن گفتن از آن را به معنای مرگ سیاسی خویش می پندارد. از سوی دیگر او به چیزی جز تمکین از کارگزاران حکومتی و فعالان سیاسی نمی اندیشد لذا تحمل شنیدن سخنی در خصوص انتخابات آزاد راندارد که او را به وحشت می اندازد. او برای رفع این وحشت، در سال ۱۳۸۲ متقاضیان انتخابات آزاد را گردن کلفت نامید و در سال ۱۳۸۸ همان آزدایخواهان را به زندان افکند تا به خیال خود دیگر شاهد گردن کلفتی نباشد. امااو برای خلاصی از گردن کلفت های آزدایخواه، به دیکتاتور های حقیر و بی هویتی دل بست که اکنون برخی از آنها در کنار آزادیخواهان واقعی، شعار انتخابات آزاد را سر می دهند تا بر وحشت رهبر درمانده بیفزایند.

به هرحال به نظر می رسد تعداد کسانی که برای رسیدن به هدف آزادیخواهانه یا برای خون کردن دل رهبر، از انتخابات آزاد سخن می گویند روز به روز افزوده خواهد شد و اگر عمر سیاسی برای خامنه ای باقی باشد بر وحشت او از این گردن کلفتی ها نیز اضافه می شود و ‌« نُه ساله » باقی نخواهد ماند.

روز: تنها یک روز پس از انتقاد آیت‌الله خامنه‌ای از تکرار و تأکید بر “انتخابات آزاد”، هاشمی‌رفسنجانی با انتشار گزارشی در سایت خود به طور تلویحی به سخنان رهبر جمهوری اسلامی پاسخ داد؛ محمود احمدی‌نژاد نیز در واکنش به اظهارات نماینده ولی فقیه در سپاه پاسداران، به انتقاد از مقوله “مهندسی انتخابات” پرداخت.

یک روز پس از سخنان رهبر جمهوری اسلامی در واکنش به گفته‌های هاشمی‌رفسنجانی پیرامون انتخابات آزاد، سایت اکبر هاشمی رفسنجانی بار دیگر بر ضرورت “برگزاری انتخابات آزاد٬ تحقق شعار وحدت ملی و تشکیل شورای فقهی” تاکید کرده است. این سایت اقدام به انتشار گزارشی از دیدار هاشمی رفسنجانی با گروهی از فرهنگیان کرده که در آن هاشمی‌رفسنجانی به طور تلویحی به سخنان آیت‌الله خامنه‌ای پاسخ داده و از محمود احمدی‌نژاد انتقاد کرده است.

در بخشی از این گزارش به تاکید هاشمی رفسنجانی بر مواضع خود در نماز جمعه ۲۶ تیرماه سال ۸۸ اشاره شده و به طور تلویحی آمده که آنچه در سال ۸۸ روی داد٬ انتخابات نبوده است. سایت هاشمی رفسنجانی از “شیرینی رای مردم از انتخابات سال ۱۳۵۸ تا ۱۳۸۶” نوشته و هیچ اشاره‌ای به انتخابات جنجال برانگیز سال ۱۳۸۸ نکرده است.

در این گزارش همچنین نوشته شده هاشمی رفسنجانی بنابر “ضرورت و مصلحت” وارد انتخابات سال آینده ریاست جمهوری خواهد شد و “باید دید مصلحت نظام در انتخابات ۹۲ چیست؟” سایت هاشمی به نقل از وی انتقاد‌های تندی نیز متوجه محمود احمدی‌نژاد کرده و نوشته “معجزه حضور مردم از جنس معجزه هزاره سوم نیست که با آن همه درآمد تهدیدی برای نظام بسازد”.

هاشمی رفسنجانی در ادامه از “سران نظام” خواسته “مسیر انتخابات آزاد را هموار کنند و اگر هفت هزار میلیارد دلار هم داشته باشند٬ بدون حضور مردم نتیجه می‌شود ریاضت اقتصادی که گویای وضع امروز است”.

واکنش احمدی‌نژاد به “مهندسی انتخابات”

از سوی دیگر، رییس دولت دهم، در واکنش به سخنان علی سعیدی، نماینده ولی‌فقیه در سپاه پاسداران، و در پاسخ به سوالی با مضمون “اظهارات اخیر برخی افراد در خصوص انتخابات که به معنای مداخله در روند انتخابات است”، گفته است که “هرکس بخواهد مردم را مدیریت کند، مردم او را مدیریت می‌کنند”.

سخنان احمدی‌نژاد پاسخی است به علی سعیدی که پیش از این گفته بود که از “وظایف ذاتی” سپاه پاسداران، “مهندسی معقول و منطقی انتخابات” از طریق “تبیین چهارچوب ها و معیارها” است. اظهاراتی که البته واکنش‌هایی را نیز به همراه داشت تا آنجا که رمضان شریف، مسئول روابط عمومی سپاه پاسداران، مجبور شد سخنان سعیدی را توضیح دهد که منظور وی”مهندسی ورود منطقی و معقول برای فعال‌سازی ظرفیت‌های سپاه در اجرای مأموریت‌ها و مسئولیت‌های قانونی در حوزه انتخابات” بوده و نه “دخالت سپاه در انتخابات”.

“تعجب” معاونت سپاه

پاسخ احمدی‌نژاد به سعیدی اما بدون پاسخ نماند و تنها چند ساعت بعد، حمیدرضا مقدم فر معاون فرهنگی و اجتماعی سپاه پاسداران و مدیرعامل سابق خبرگزاری فارس، سخنان احمدی‌نژاد را “باعث تعجب” توصیف کرد و گفت: “یکی از سیاست های رسانه های بیگانه و ضدانقلاب، قرار دادن ایشان در مقابل نهادهای انقلابی همچون سپاه پاسداران انقلاب اسلامی است”. وی همچنین خطاب به احمدی‌نژاد گفته که بهتر است وی “پیش از هرگونه اظهارنظر از جنس اظهارنظرهای امروز، درباره ادعاهایی که به عنوان سوال از ایشان مطرح می‌ شود، تحقیق به عمل بیاورند تا خدای ناکرده در دام‌های اینچنینی نیفتند”.

اصول‌گرایان و برخی مقام‌های سپاه پاسداران و حامیان محمود احمدی‌نژاد، به طور متقابل یکدیگر را متهم می‌کنند که در پی مهندسی انتخابات ریاست‌جمهوری سال آینده هستند. پیش از این برخی اصول‌گرایان تغییرات در دولت را نشانه عزم اطرافیان احمدی‌نژاد برای “مهندسی انتخابات” سال آینده، دانسته و نوشته بودند: “استاندار جدیدی که تا پایان دوره مسئولیتش کمتر از ۸ ماه فرصت دارد فقط به دو دلیل می‌تواند منصوب شود. این چند ماه باید بدون قول جدید بگذرد و فشاری به استاندار که پیگیری وعده‌ها، تلفن دفترش را آرام نمی‌کند نیاید چرا که این‌ها را استاندار قبلی گفته! یا اینکه دیگر کفگیر به ته دیگ خورده و دیگر هیچ خبری نیست. این دو مورد کافی است که استان چند ماهی تعطیل شود و ادارات و نهاد‌ها به تعطیلات و وقت گذرانی تا یک سال دیگر بپردازند تا مگر در بودجه سال ۹۲ وضعیت بهتری داشته و بیشتر سر کار باشند. در کنار این دو حدس بعضی هم می‌گویند دولت دارد خودش را برای برگزاری انتخابات آماده می‌کند؛ بعضی دیگر هم شاید بگویند این استانداران فقط برای ۹ ماه آینده منصوب نشده اند و در اصل استانداران دولت یازدهم هستند”.

برخی رسانه‌ها نیز خبر از تلاش اطرافیان احمدی‌نژاد برای تغییر وزیر کشور داده بودند: “برخی می‌گویند استیضاح وزیر کشور ازسوی نمایندگان حامی دولت یا به قولی وکیل الدوله‌ها پیگیری می‌شود و هدف آن، ادامه تحولات در سطح کلان در وزارت کشور است که این بار نه از طریق جابجایی و برکناری، بلکه از کانال ابزارهای قانونی مجلس شورای اسلامی دنبال می‌شود. در واقع برخی معتقدند نمایندگان حامی دولت با استفاده از اهرم‌های قانونی مجلس، سعی در کنار گذاشتن وزیر کشور دولت احمدی نژاد آن هم در آستانه انتخابات ریاست جمهوری دارند تا بتوانند موج تغییرات در ساختار اجرایی انتخابات را این بار در سطحی کلان‌تر و با حذف وزیر کشور سابق از این ساختار دنبال کنند. ازسوی دیگر برخی تحولات گسترده در استانداری‌ها و زیرمجموعه‌های وزارت کشور را نیز همچون داستان استیضاح وزیر کشور، حاوی اهداف آینده‌نگر انتخاباتی ارزیابی می‌کنند. استانداری‌ها به عنوان دستگاه‌های زیرمجموعه وزارت کشور، نقشی اساسی و محوری در برگزاری انتخابات ایفا می‌کنند و به نوعی بخشی از روند اجرایی برگزاری انتخابات محسوب می‌شوند. عده‌ای معتقدند بخش مهمی از تحولات استانداری‌ها و جابجایی‌های گسترده استانداران، با هدف آماده‌سازی شرایط برای برگزاری انتخابات به نحو دلخواه دولت صورت می‌گیرد”.

در تحولی دیگر، صادق لاریجانی، رییس قوه قضاییه نیز، وارد این عرصه شده و نسبت به تلاش برای مهندسی انتخابات واکنش نشان داده است. وی ضمن اشاره به لزوم توجه نسبت به “صلاحیت نامزدهای انتخابات ریاست جمهوری”، هشدار داده است که “اگر گروه‌های سیاسی بخواهند از راه‌های غیرمعمول و غیرمعقول” در انتخابات عمل کنند، همچون “جریان فتنه با آن‌ها برخورد” خواهد شد و مردم و مسوولان “از این به بعد نیز هر نوع جریان فتنه‌ و انحرافی را سر جای خودشان می‌نشانند”.

به نظر می‌رسد اشاره صادق لاریجانی، متوجه اطرافیان محمود احمدی‌نژاد باشد که گفته می‌شود اسفندیار رحیم‌مشایی را به عنوان کاندیدای خود برای انتخابات در نظر دارند. پیش از این بسیاری از اصول‌گرایان نسبت به حضور مشایی در انتخابات هشدار داده بودند و حتی حسن غفوری‌فرد مدعی شده بود که مشایی چندین ماه است فعالیت انتخاباتی خود را آغاز کرده است.

رادیوفرانسه: آیت‌الله مجتبی تهرانی، که امروز رهبر جمهوری اسلامی در یک اقدام نمادین نشان داد که رابطه نزدیک با او داشته، واقعاً چه کسی بود؟ آیا او به قول رسانه‌های ایران «معلم اخلاق» بود یا به قول منتقدان جمهوری اسلامی یک «مجتهد ساختگی» یا یک «ماشین صدور فتوای ارتداد»؟

مهدی خلجی- پژوهشگر مؤسسه مطالعات خاورنزدیک واشنگتن، می گوید آیت الله تهرانی بهمراه دو آیت الله دیگر به نام “خوشوقت” و “مصباح یزدی”، هر سه متهم هستند که ده‌ها روشنفکر ایرانی را به ارتداد محکوم کرده و فتوای قتل آنان را در اختیار وزارت اطلاعات قرار دادند.

امروز آیت‌الله خامنه‌ای- رهبر جمهوری اسلامی، در مراسم تشییع جنازه آیت‌الله مجتبی تهرانی، یکی از روحانیان مقیم تهران، شرکت کرد و آیین مذهبی “نماز میت” را شخصاً بر جسد وی در مدرسه عالی مطهری (سپهسالار) خواند.

این اقدام آیت‌الله خامنه‌ای، یعنی خواندن نماز میت که بسیار کم اتفاق می‌افتد، نشان‌دهنده نزدیکی رهبر جمهوری اسلامی به آیت‌الله تهرانی است.

همچنین امروز سایت رسمی دفتر رهبر جمهوری ایران، فیلمی را منتشر کرده که نشان می‌دهد آیت‌الله خامنه‌ای در پانزدهم دی ماه سال ٨٨، همان سالی که اعتراضات خونین تهران در واکنش به نتایج انتخابات ریاست جمهوری روی داد، به خانه آیت‌الله مجتبی تهرانی رفته و با وی دیدار کرده است.

آیت‌الله مجتبی تهرانی، که رسانه‌های حکومتی در ایران او را «معلم اخلاق» توصیف می‌کنند، دیروز چهارشنبه در ٧٥ سالگی درگذشت.

رابطه ویژه آیت‌الله خامنه‌ای با معدودی از روحانیان

در شرایطی که رابطه چندان گرمی میان اغلب مراجع و روحانیان بلند پایه شیعه، چه در ایران و چه در خارج از ایران وجود ندارد، چرا رابطه آیت‌الله خامنه‌ای با معدودی از روحانیان نه چندان مطرح، مثل مجتبی تهرانی گرم و صمیمی است؟

مهدی خلجی- پژوهشگر مؤسسه مطالعات خاورنزدیک واشنگتن و متخصص مسائل حوزه‌های علمیه و‌ روحانیت شیعه، درباره نزدیکی این اشخاص به رهبر جمهوری اسلامی ایران، به رادیو بین المللی فرانسه توضیحاتی را ارائه کرده است.

وی می گوید: این روحانیانی که به آیت الله خامنه ای نزدیک‌اند، معمولا در زمان آیت الله خمینی از کانون قدرت دور بودند و زمانی که آقای خامنه ای به قدرت رسید فرصت را مناسب دیدند که از ضعف علمی و ضعف اعتبار فقاهتی و حوزوی آقای خامنه ای استفاده کنند و دور او را بگیرند و در حقیقت به آقای خامنه‌ای اعتباری را بدهند که آقای خامنه ای نیاز داشت و در عوض قدرتی را از آقای خامنه ای بگیرند که آقای خمینی حاضر نبود به آنها بدهد.

نفرت حوزه‌های علمیه از روحانیان نزدیک به خامنه‌ای

خلجی، با اشاره به سه روحانی نزدیک به رهبر جمهوری اسلامی ایران، یعنی “آیت الله مجتبی تهرانی”، “آیت الله محمدتقی مصباح یزدی” و “آیت الله عزیزالله خوشوقت”، اضافه می کند: این سه روحانی، روحانیان فرصت طلبی بودند که به محض اینکه یک شخص ضعیفی را در رأس هرم قدرت سیاسی در ایران دیدند، سعی کردند با او دادوستدی کنند که هم به نفع ولی فقیه تازه باشد و هم به نفع خودشان.

این پژوهشگر ادامه می دهد: معمولا ارتباط این افراد با آقای خامنه ای از طریق دستگاه امنیتی بوده است و معروف بود که آقای تهرانی «مجتهد وزارت اطلاعات» است.

همچنین خلجی در بخش دیگری از این گفت‌وگو به رابطه روحانیان نزدیک به آیت‌الله خامنه‌ای با دیگر روحانیان ایران می پردازد و می گوید: هر کس که با دادگاه ویژه روحانیت وزارت اطلاعات و یا سپاه پاسدارن همکاری کند، در حوزه علمیه خیلی منفی به آنها نگاه می‌شود و حالت انزوایی برای آنها ایجاد می شود؛ همانطور که آقای مصباح در قم خیلی منزوی است و جز شاگردان خودش، روحانیان و علمای قم با نگاه بدی به او می‌نگرند.

وی ادامه می دهد: آقای تهرانی هم نه در حوزه علمیه قم و نه در حوزه علمیه مشهد، هیچ جایگاهی نداشت، هیچ اهمیت خاصی برایش قائل نبودند و به عنوان یک روحانی بدنام از او یاد می شد که دستش به کارهای اطلاعاتی و امنیتی آلوده است.

تهرانی، مصباح و خوشوقت؛ سه رأس «مثلث ارتداد»

به تازگی آیت‌الله خوشوقت- پدر همسر مصطفی خامنه‌ای فرزند ارشد رهبر جمهوری اسلامی، در گفت وگو با یکی از رسانه‌های ایران، بدون نام بردن از میرحسین موسوی و مهدی کروبی- دو معترض سیاسی، آنها را «کافر و مرتد» خوانده است.

این روحانی، علاوه بر نزدیکی به آیت الله خامنه ای، نفوذ بسیاری در دولت محمود احمدی‌نژاد دارد.

در فروردین سال ۱۳۸۹ پس از آن‌که آیت الله خوشوقت در یک سخنرانی، از احتمال وقوع زلزله تهران به دلیل افزایش گناه خبر داد، احمدی‌نژاد خواستار خروج حداقل ۵ میلیون نفر از پایتخت شد و در اشارهٔ آشکاری گفت: «یکی از علمای بزرگ تهران به من پیغام داد که از مردم بخواهم مراقب باشند و ضمن پرهیز از گناه، برای دوری از بلایا دعا کنند.»

همچنین چندی پیش، مصطفی تاجزاده زندانی سیاسی، اعلام کرد که علی فلاحیان و سعید امامی احکام قربانیان قتلهای زنجیره ای را از برخی از روحانیان نزدیک به حکومت اخذ می کردند.

مهدی خلجی درباره نفوذ آیت الله خوشوقت، آیت الله مصباح یزدی و آیت الله تهرانی در حکومت ایران می گوید: این سه روحانی، «ماشین‌های صدور فتوای ارتداد» در ایران هستند؛ یعنی در این که مطابق میل وزارت اطلاعات فتوای ارتداد صادر کنند خیلی بی‌پروا هستند.

پژوهشگر مؤسسه مطالعات خاورنزدیک واشنگتن اضافه می کند: وزارت اطلاعات وقتی تصمیم می گیرد کسی را به قتل برساند، تصمیمش را با این روحانیان در میان می گذارد و این روحانیان بدون این که افراد مورد نظر وزارت اطلاعات را بشناسند و آثارشان را خوانده باشند یا با آنها آشنایی داشته باشند مطابق میل وزارت اطلاعات فتوای ارتداد صادر می کنند.

خلجی تأکید می کند: آقایان تهرانی، خوشوقت و مصباح، هر سه متهم هستند که ده ها روشنفکر ایرانی را به ارتداد محکوم کردند و فتوای قتل آنان را در اختیار وزارت اطلاعات قرار دادند.

مجتهدهای ساختگی جمهوری اسلامی

این پژوهشگر به دلایل این اقدام می پردازد و می گوید: از نظر قانون جمهوری اسلامی، وزیر اطلاعات باید مجتهد باشد تا بتواند اعمال خلاف شرع وزارت اطلاعات را به شیوه ای که آقای خمینی معتقد بود مشروعیت مذهبی بخشد، اما چون هیچگاه وزیران اطلاعات مجتهد نبودند و حتی سواد بسیار متوسط مذهبی هم نداشتند و جز مقدمات طلبگی چیزی را نخوانده بودند، در نتیجه اینها به مجتهدانی خارج از وزارت اطلاعات متکی بودند که یکی از آنها همین آقای تهرانی است که از طرف حکومت «مجتهد» خوانده می شد؛ یا آقای خوشوقت که تقریباً می شود گفت مجتهد نیست و از «مجتهدهای ساختگی» جمهوری اسلامی است.

خلجی در پایان می گوید: به هر حال این افراد کسانی بودند که به راحتی فتوای قتل صادر می کردند و این فتواها نه بر اساس تشخیص خودشان بلکه بر اساس اصل خدمتگذاری به دستگاه های امنیتی در جمهوری اسلامی بود.

بی‌بی‌سی: شش نفر از چهره‌های جریان سیاسی ملی‌-مذهبی با انتشار نامه‌ای خطاب به آیت‌الله علی خامنه‌ای، رهبر جمهوری اسلامی، هشدار داده‌اند که با توجه به اوضاع داخلی و موقعیت بین‌المللی کنونی ایران، مذاکره با ایالات متحده آمریکا به مصلحت نیست و حکومت باید به جای آن فضای سیاسی داخلی کشور را باز کند.

در این نامه با اشاره به شایعات ماه‌های اخیر درباره مذاکره میان آمریکا و ایران، آمده است: “اظهارنظر بعضی از وابستگان به حاکمیت هم نشان می‌دهد که دیگر مذاکره با آمریکا تابو نیست و شاید کم‌کم قصد آماده شدن افکار عمومی برای فراهم کردن شرایط این مذاکره را دارند.”

اوایل آبان ماه گذشته شایعه ای در رسانه‌های فارسی زبان منتشر شد که حکایت داشت علی اکبر ولایتی، وزیر خارجه اسبق و مشاور کنونی رهبر ایران، با سفر به ایالات متحده با مقامات آمریکایی مذاکره کرده است. آقای ولایتی این شایعات را تکذیب کرد.

این چهره‌های ملی‌-مذهبی ساکن ایران به رهبر ایران گفته‌اند که شرایط را برای این مذاکره احتمالی مناسب نمی‌دانند و از نظر آنان در موقعیت کنونی، ایران ناگزیر خواهد بود که امتیازات زیادی را به طرف مقابل واگذارد. بنابراین بهتر است ضمن باز کردن فضای سیاسی، در سیاست‌های هسته‌ای خود تجدیدنظر کند تا اعتبار بین‌المللی خود را بالا ببرد.
امضاکنندگان نامه به رهبر ایران

احمد صدر حاج سیدجوادی: حقوقدان و از موسسان نهضت آزادی و اولین وزیر کشور ایران پس از انقلاب ٥٧ است. آقای سیدجوادی تیرماه امسال ممنوع‌الخروج شده بود.

حبیب‌الله پیمان: دندانپزشک و دبیرکل جنبش مسلمانان مبارز است. او با کاظم سامی همکاری می‌کرد و از اعضای شورای انقلاب بود. آقای پیمان در اعتراضات خیابانی پس از انتخابات ٨٨ مورد ضرب و شتم قرار گرفته بود.

اعظم طالقانی: دبیرکل جامعه زنان انقلاب اسلامی و گرداننده مجله توقیف‌شده ‘پیام هاجر’ است. او دختر محمود طالقانی، از رهبران انقلاب ٥٧ است و در اولین مجلس پس از انقلاب نماینده بود.

حسین شاه‌حسینی: از اعضای شورای مرکزی جبهه ملی ایران است و اولین رئیس سازمان ورزش ایران پس از انقلاب بود.

محمد بسته‌نگار: از چهره‌های شاخص ملی-مذهبی و عضو نهضت آزادی است. او همچنین داماد محمود طالقانی هم هست.

نظام‌الدین قهاری: از چهره‌های نزدیک به کاظم سامی و اعضای جاما است. آقای سامی رهبر جنبش انقلابی مردم ایران (جاما) و اولین وزیر بهداشت پس از انقلاب بود که در دهه ٦٠ به طرز مشکوکی به قتل رسید.

آنان وضعیت سیاسی، اقتصادی و بین‌المللی ایران و آمریکا را مقایسه کرده و نتیجه گرفته‌اند که ایران باید “زمان مذاکره را عقب اندازد و قبل از شروع مذاکره تمهیداتی را فراهم کند و سپس با قدرت ملی به میز مذاکره بازگردد.”
دموکراسی واقعی به جای باج به غرب

نویسندگان نامه تاکید کرده اند که باراک اوباما با رای اکثریت مردم آمریکا برای دومین بار به ریاست جمهوری انتخاب شده، در حالی که فضای سیاسی ایران هنوز متاثر از مناقشات پس از انتخابات ریاست‌جمهوری سال ١٣٨٨ است. آنان افزوده اند که آمریکا در حال کنترل بحران اقتصادیی است که از سال ٢٠٠٨ پدید آمد، اما ایران با “وضع نابسامان اقتصادی و اجتماعی” روبه رو است.

در بخشی دیگر از نامه یادآوری شده که آمریکا کشورهای بسیاری را به همراهی با سیاست‌های خود مجاب کرده، در حالی که “متحد استراتژیک ایران، سوریه، درگیر جنگ داخلی است و بشار اسد در سراشیبی سقوط قرار دارد” و “کشورهای همسایه جنوبی خلیج فارس، علنا و مخفی با ایران مخالفت می‌کنند”.

نویسندگان، با ارجاع به نمونه‌هایی چون توافق قذافی با ایالات متحده در سال ٢٠٠٣ میلادی و همچنین توافقنامه الجزایر میان ایران و آمریکا در سال ١٣٥٩خورشیدی، که به بحران گروگان‌گیری پایان داد، گفته‎‌اند مذاکره با واشنگتن در مقطع کنونی نیز شرایط مشابهی را به تهران تحمیل خواهد کرد.

آنها خطاب به آیت‌الله خامنه‌ای نوشته‌اند: “به غرب باج ندهید، ولی حق مردم ایران را پرداخت کنید”.

این چهره‌های ملی‌-مذهبی گفته‌اند سابقه دخالت و حمایت ایالات متحده در کودتاهای مختلف نشان می‌دهد که “آمریکا از هیچ چیزی جز دموکراسی واقعی ایران احساس خطر نمی‌کند” و گفته‌اند ایران باید پس از برگزاری انتخابات آزاد، آزادی زندانیان سیاسی و گشودن فضا برای فعالیت‌ نهادهای سیاسی و مدنی وارد مذاکره با آمریکا شود.

آنان همچنین توصیه کرده‌اند که تا آن موقع غنی‌سازی اورانیوم، هرچند که حق ایران است، به تعلیق درآید تا سوءتفاهم میان ایران و آژانس بین‌المللی انرژی اتمی رفع شود.

در بیش از سه دهه‌ای که از تاسیس جمهوری اسلامی می‌گذرد، رابطه با آمریکا یکی از مسائل کانونی فضای سیاسی ایران بوده است.

نامه چهره های ملی – مذهبی خطاب به آیت الله خامنه ای، توسط محمد بسته نگار، حبیب الله پیمان، حسین شاه حسینی، احمد صدر حاج سید جوادی، اعظم طالقانی و نظام الدین قهاری امضا شده است.

بی‌بی‌سی:
آیت‌الله خامنه‌ای بنیان دفترش را بر اساس معتمدان خود در وزارت اطلاعات چید

آیت‌الله خامنه‌ای با آغاز رهبری اش تیمی از یاران قدیم خود را به خیابان پاستور آورد تا به او در تثبیت قدرتش کمک کنند. یاران علی خامنه‌ای بیشتر مردانی هستند که وفاداری خود را به او در دوران سخت ریاست جمهوری اش ثابت کردند.

آیت‌الله خامنه‌ای بنیان بیتش را بر اساس معتمدان خود در وزارت اطلاعات چید؛ وزارت اطلاعاتی که خودش آن را تاسیس کرده بود و تنها گوشه ای از دولت بود که روی آن تسلط داشت. مردانی که با افشای پرونده مهدی هاشمی، مقدمات عزل آیت‌الله منتظری را از قائم مقامی رهبری چیده بودند و فضا را برای رهبر شدن علی خامنه‌ای باز کرده بودند.

مردان وفادار به علی خامنه‌ای در حزب جمهوری اسلامی، ارتش و وزارت دفاع نیز بخش مهمی از اعضای دفتر او را تشکیل می دهند.

این افراد ترجمه کننده قدرت مطلق رهبر ایران به سیاست روزمره کشور هستند و خواست بیان شده یا بیان نشده رهبر را به سیاستمداران ابلاغ می کنند.

دفتر رهبری چارچوب و شاکله ای منظم و بروکراتیک دارد، اما عملکرد آن بیشتر بر محور اعضای آن و روابط آنهاست، نه سمتی که در ظاهر به آنها داده شده. این افراد اگرچه قدرتمندترین سیاستمداران ایران به حساب می آیند اما با پرهیز از مصاحبه های عمومی و موضعگیری های علنی کوشیده اند که کمتر در معرض چشم عموم ظاهر شوند.

محمد محمدی گلپایگانی

محمد محمدی گلپایگانی (وسط)، رئیس دفتر آیت‌الله خامنه‌ای در کنار محمدتقی مصباح یزدی و علی لاریجانی

علی خامنه‌ای بر خلاف انتظار ریاست دفترش را به سیاستمداران سرشناس نداد تا استقلال خود را ثابت کند. در حالیکه بسیاری از اکبر ناطق نوری و حتی عبدالله نوری به عنوان گزینه های محتمل صحبت می کردند، علی خامنه‌ای ریاست دفترش را به محمد محمدی گلپایگانی داد؛ مردی که اگر چه برای بسیاری غریبه بود اما آیت‌الله خامنه‌ای او را از سالها قبل می شناخت.

آقای گلپایگانی در بخش عقیدتی سیاسی نیروی هوایی ارتش با علی خامنه‌ای آشنا شده بود. در آن سالها آقای گلپایگانی، نماینده آیت‌الله خمینی در پایگاه نیروی هوایی ارتش در تهران بود و آقای خامنه‌ای، نماینده آیت‌الله خمینی در شورای عالی دفاع.

بعد از تاسیس وزارت اطلاعات، محمد محمدی گلپایگانی معاونت اداری آن را در دست گرفت. با رهبر شدن علی خامنه‌ای آقای گلپایگانی و چند نفر دیگر از معاونان وزارت اطلاعات به دفتر رهبری رفتند، انتقالی که به کوچ اول در وزارت اطلاعات معروف شد. (کوچ دوم معاونان وزارت اطلاعات به بیت رهبری بعد از افشای نقش این وزارت در قتل های زنجیره ای اتفاق افتاد.)

رابطه آقای گلپایگانی و آیت الله خامنه‌ای آنقدر محکم شد که پسرش، محمد جواد گلپایگانی با دختر آیت‌الله خامنه‌ای، بشری، ازدواج کرد. با این همه آقای گلپایگانی بیشتر چهره بیرونی بیت رهبر ایران است. او در مناسبت های رسمی و عمومی به عنوان نماینده رهبری شرکت می کند و پیام های آقای خامنه‌ای در چنین مراسمی می خواند. او تا حد ممکن از اظهار نظر در مورد مسائل سیاسی جاری و ورود علنی به مجادلات سیاسی خودداری می کند.

حضور چهره های اطلاعاتی نظیر آقای گلپایگانی در دفتر رهبری موجب شد این نهاد کمترین اطلاعات را درباره عملکرد خود به بیرون درز دهد و در حل و فصل مناقشات سیاسی، شیوه ای پشت پرده و لابیگرانه در پیش گیرد.

اصغر میرحجازی

اصغر میرحجازی، مدیر امنیتی-سیاسی دفتر آیت‌الله خامنه‌ای

اما بیت رهبر ایران یک چهره پشت پرده اطلاعاتی هم دارد: اصغر میرحجازی. او در ابتدای انقلاب عضو حزب جمهوری اسلامی بود و با تاسیس وزارت اطلاعات در دوران ریاست جمهوری علی خامنه‌ای، معاونت امور خارجی آن را به عهده گرفت.

با رهبر شدن آیت‌الله خامنه‌ای، آقای میرحجازی به دفتر رهبری رفت و مدیر امنیتی – سیاسی دفتر آقای خامنه‌ای شد. او پیام های آیت‌الله خامنه‌ای را به روسای قوای سه گانه و حتی تشکل های دانشجویی می رساند و نظرش، نظر رهبر ایران دانسته می شد.

در دوران ریاست جمهوری محمد خاتمی، اصغر میرحجازی نقشی موثر در رساندن پیام و خواست آیت‌الله خامنه‌ای به دولت و مجلس داشت و سعی می کرد با لابیگری پشت پرده آنها را با سیاست های دفتر رهبر هماهنگ کند. به عنوان مثال این اصغر میرحجازی بود که نظر منفی رهبر را درباره عملکرد بعضی از وزیران به محمد خاتمی منتقل کرد. هم او بود که نامه آیت‌الله خامنه‌ای را به مهدی کروبی رئیس مجلس ششم رساند که در آن به او دستور داده شده بود طرح اصلاح قانون مطبوعات را از دستور کار خارج کند. نامه ای که به حکم حکومتی مشهور شد و افشای آن توسط نمایندگان اصلاح طلب مجلس، پرده از بعد دیگری از اختیارات فراقانونی رهبر ایران برداشت.

خبرهایی از اختلاف نظرهای او با احمدی نژاد هم وجود دارد. گفته می شود آقای میرحجازی با حمایت دفتر رهبر ایران از محمود احمدی نژاد حتی در دوره اول ریاست جمهوری اش مخالف بود. شاید به همین دلیل بود که با پیروزی آقای احمدی نژاد، آقای حجازی دیگر نقش رابط دفتر رهبری و دولت را بازی نکرد.

وحید حقانیان

وحید حقانیان، مشاور اجرایی رهبر ایران

با گوشه گیر شدن اصغر میرحجازی، نقش وحید حقانیان در دفتر آیت‌الله خامنه‌ای پررنگ تر شد. سمت رسمی او در دفتر آیت‌الله خامنه‌ای اعلام نشده، اما او را مشاور اجرایی رهبر می خوانند. امروز اوست که رابط میان دفتر آیت الله خامنه ای و قوای سه گانه و نهادهای امنیتی و نظامی به حساب می آید. در بعضی از جلسات هیات دولت، آقای حقانیان به عنوان نماینده دفتر رهبری حضور می یابد.

او در روزهای بعد از انتخابات رابط میان دفتر رهبری و مخالفان هم بود. نامه های میرحسین موسوی به آیت‌الله خامنه‌ای به واسطه او رد و بدل می شد. در روزهای اول انتخابات در مذاکره با محمد خاتمی و دیگر چهره های سرشناس اصلاح طلب سعی کرد آنها را از برپایی تظاهرات اعتراضی منع کند.

آقای حقانیان در سالهای اول انقلاب در دفتر حزب جمهوری اسلامی کار می کرد و در دوره ریاست جمهوری علی خامنه‌ای در دفتر او فعال بود.

محمدعلی انصاری، دبیر ستاد مرکزی بزرگداشت آیت‌الله خمینی گفته است فهرست دعوت شوندگان به مراسم سالگرد آیت‌الله خمینی باید به تایید وحید حقانیان برسد. به گفته آقای انصاری، آقای حقانیان بعد از انتخابات ریاست جمهوری تاکید داشته که چهره های سرشناس اصلاح طلب نباید در مراسم سالگرد آیت‌الله خمینی در ردیف سیاستمداران بنشینند.

پررنگ شدن نقش آقای حقانیان در سالهای اخیر، نشانه قدرت گرفتن گروه جدیدی در بیت است. بیت رهبری که در دهه اول سیاست های خود را با شیوه های پشت پرده اطلاعاتی پیش می برد، در دهه دوم با اتکا به نیروهای نظامی، سیاستی علنی در پیش گرفته است. خانواده مهدی کروبی می گویند که حمله به خانه این رهبر مخالفان و حبس خانگی او با حضور و نظارت وحید حقانیان انجام شده است.

محمد شیرازی

محمد شیرازی در خودروی حامل رهبر ایران

آیت الله خامنه ای در ده سال گذشته با سرمایه گذاری روی سپاه پاسداران آن را به قوی ترین بازوی خود در برخورد و سرکوب مخالفان تبدیل کرده، اما ترجیح داده است که عالی ترین مقام نظامی در بیت او یک ارتشی باشد. محمد شیرازی رئیس دفتر نظامی بیت رهبر است و رابطه آیت الله خامنه ای را با فرماندهان نظامی تنظیم می کند.

آقای شیرازی در سالهای اول انقلاب با آقای خامنه ای در ارتش همکاری داشت. او پیش از انقلاب با علی خامنه ای هنگام تبعید او به ایرانشهر آشنا شده بود.

حسین جباری

حسین جباری (نفر اول از سمت راست) سرتیم سابق محافظان

در حالیکه حفاظت از شخصیت های سیاسی ایران به عهده شاخه ای از سپاه پاسداران به نام انصار المهدی است، آیت‌الله خامنه‌ای تیم حفاظت مستقلی دارد که به سپاه حفاظت ولی امر معروف است.

سرتیم حفاظت آقای خامنه‌ای در دفتر رهبری به عهده حسین جباری بوده است. آقای جباری در سال های ریاست جمهوری راننده علی خامنه‌ای بود و بعد از ترور او در ششم تیر ۱۳۶۰ با انتقال سریع او به بیمارستان از مرگ حتمی نجاتش داده بود. در بیشتر سفرهای آیت‌الله خامنه‌ای و در مراسم رسمی، حسین جباری معمولا نزدیک ترین فردی است که کنار رهبر ایران می ایستد. او از معدود مردانی است که اجازه دارد چفیه آیت‌الله خامنه‌ای را از دوشش بردارد و به هوادارانش بدهد.

حسین محمدی

حسین محمدی (نفر دوم از سمت راست)، بازوی فرهنگی-خبری آیت‌الله خامنه‌ای

در سالهای آخر ریاست جمهوری اکبر هاشمی رفسنجانی و در طول دوران ریاست جمهوری محمد خاتمی، بیت رهبری کوشید بر فضای فرهنگی کشور کنترل بیشتری داشته باشد. در این دوره چهره جدیدی در بیت رهبر ایران ظهور کرد که بعدها تبدیل به یکی از تاثیرگذارترین چهره های فرهنگی ایران شد: حسین محمدی.

او نیز سابقه فعالیت در حزب جمهوری اسلامی را دارد. آقای محمدی از دفتر رهبری به رادیو و تلویزیون ایران رفت و در دوران ریاست علی لاریجانی بر این سازمان، معاون بخش سیاسی بود.

حسین محمدی بعد به دفتر رهبری بازگشت و در آنجا به فعالیت ادامه داد. او مسوول بعضی از مهم ترین بولتن های خبری و پخش اخبار از رادیو تلویزیون ایران است و سیاست های خبری سازمان صدا و سیما را تنظیم و ابلاغ می کند. او در جلسات رهبر ایران با کارشناسان فرهنگی نقش پررنگی بازی می کند و جلسات خصوصی نویسندگان و روزنامه نگاران با رهبر ایران معمولا با هماهنگی او انجام می شود.

حسین محمدی عضو شورای عالی انقلاب فرهنگی نیست، اما در ابلاغ سیاست‌های فرهنگی بیت رهبری به این نهاد نقشی کلیدی بازی می کند.

احمد مروی

احمد مروی، معاون ارتباطات حوزوی دفتر رهبر ایران

انتخاب علی خامنه‌ای به عنوان رهبر ایران و متعاقب آن معرفی او به عنوان مرجع تقلید، واکنش هایی منفی در حوزه علمیه قم و بخشی از روحانیت سنتی ایجاد کرد. آیت‌الله خامنه‌ای در بیست سال گذشته کوشیده است که قدرت خود را به عنوان رهبر سیاسی ایران و صلاحیت علمی خود را به عنوان فقیهی شایسته عنوان “آیت‌الله” به قم ثابت کند. این ارتباط معمولا از طریق بخش ارتباطات حوزوی دفتر رهبری صورت می گیرد که ریاست آن به عهده احمد مروی است.

طبق گزارش های رسیده، در سفر آقای خامنه‌ای به قم که بعد از انتخابات جنجالی ریاست جمهوری و موضعگیری عده ای از مراجع علیه او صورت گرفت، آقای مروی شخصا با عده ای از روحانیون عالی رتبه تماس گرفت و تلاش بسیاری کرد تا آنها در مراسم استقبال از آقای خامنه‌ای شرکت کنند و به ملاقات او بروند.

او تقریبا‌‌ نه ماه بعد از انتخاب آیت‌الله خامنه‌ای به عنوان‌ رهبر ایران به این سمت گماشته شد. احمد مروی برادر هادی مروی رئیس سابق دادگاه عالی انتظامی قضات است. احمد مروی پیش از انقلاب در مشهد، زادگاه علی خامنه‌ای با او آشنا شده بود و به جلسات قرآن آقای خامنه‌ای در مسجد کرامت می رفت.

علی مقدم

علی مقدم (نفر اول از سمت راست) در کنار دو پسر محمود احمدی‌نژاد

دفتر رهبر ایران بخش مستقلی برای ارتباط با مردم دارد. بسیاری از اطلاعاتی که درباره مشکلات و تمایلات جامعه به رهبر ایران می رسد در این بخش جمع‌آوری و تنظیم می شود. علی مقدم اکنون رئیس معاونت ارتباطات مردمی دفتر رهبری است.

او در دوره‌ ریاست جمهوری آیت‌الله خامنه‌ای هم نقش مشابهی در دفتر او داشته است. بسیاری از نامه های دفتر رهبری به شخصیت های حقوقی یا غیرحقوقی امضای او را در زیر دارد.

محسن قمی

محسن قمی (سمت چپ)، معاون ارتباطات بین‌الملل دفتر رهبر ایران

کنترل دفتر رهبر ایران بر سیاست خارجی از سه طریق انجام می شود. اول اعمال نفوذ رهبر ایران بر تعیین وزیر خارجه در دولت، دوم تشکیل شوراهایی مانند شورای راهبردی روابط خارجی کشور (متشکل از چهره هایی نظیر علی اکبر ولایتی و کمال خرازی) و سوم تشکیل معاونت ارتباطات بین الملل دفتر رهبر که ریاست آن اکنون بر عهده محسن قمی است.

محسن قمی پیشتر رئیس نهاد نمایندگی علی خامنه‌ای در دانشگاه‌ها را بوده و در حال حاضر مشاور رهبر در حوزه جهان اسلام و خاورمیانه به حساب می آید.