اخبار

دیگربان: علی خامنه‌ای٬ رهبر جمهوری اسلامی ۱۰ روز پس از ترخیص از بیمارستان بدون عصا در جمع فرماندهان عالی‌ رتبه نظامی حاضر شد.

آقای خامنه‌ای در پی عمل جراحی پروستات ۱۷ تا ۲۴ شهریور در بیمارستان «شهید رجایی» بستری بود و پس از ترخیص از بیمارستان در هیچ جمع عمومی حاضر نشده بود.

رهبر جمهوری اسلامی که به طور معمول در بازدید‌های خود از مراکز و نیرو‌های نظامی از عصا استفاده می‌کند در دیدار امروز خود بدون عصا در میان فرماندهان نظامی حاضر شد.

دیدار روز چهارشنبه (سوم مهر) وی با نظامیان به بهانه هفته «دفاع مقدس» بوده که از چند روز پیش در ایران آغاز شده است.

به نظر می‌رسد زمان انجام این دیدار بدون عصا که تنها چند ساعت پیش از سخنرانی باراک اوباما در سازمان ملل بوده٬ تلاش دفتر علی خامنه‌ای برای تاکید بر سلامت رهبر جمهوری اسلامی است.

خبرآنلاین: معاون اول قوه قضائیه در نامه‌ای به وزیر ارتباطات اعلام کرد: در اجرای دستور ریاست محترم قوه قضائیه حضرت آیت‌الله آملی ظرف مدت حداکثر یک ماه نسبت به فرآهم‌آوری زمینه و بستر فنی مورد نیاز مسدودسازی و کنترل اطلاعاتی موثر شبکه‌های اجتماعی نظیر واتس‌اپ، وایبر و تانگو شده اقدام عاجل صورت پذیرد.

به گزارش خبرآنلاین و به نقل از میزان، حجت‌الاسلام محسنی اژه‌ای با اعلام مطلب فوق تاکید کرد: در غیر این صورت قوه قضائیه در راستای وظایف ذاتی خود نسبت به مسدودسازی شبکه‌های اجتماعی دارای محتوای مجرمانه اقدام مقتضی به عمل می‌آورد.

متن کامل نامه حجت الاسلام محسنی اژه‌ای به وزیر ارتباطات بدین شرح است:

جناب آقای دکتر واعظی
وزیر محترم ارتباطات و فناوری اطلاعات

سلام علیکم
نظر به انتشار گسترده محتوای مجرمانه و ارتکا به انواع جرائم علیه عفت و اخلاق اسلامی و امنیت عمومی و … بالاخص انتشار وسیع مطالب مهم علیه بنیانگذار انقلاب اسلامی علیه حضرت امام خمینی (ره) در هفته‌های اخیر از طریق برخی شبکه‌های اجتماعی نظیر واتس‌اپ، وایبر و تانگو که بعضا توسط دولت‌های معاند نظام جمهوری اسلامی ایران در خارج از کشور مدیریت فنی و محتوایی می‌شود و با عنابت به این که علی رقم استمهال سه ماهه جنابعالی و همکاران محترم مبنی بر اعلام آمادگی در خصوص فرآهم‌آوری امکان مسدودسازی و پالایش هوشمند محتوای مجرمانه در شبکه‌های موصوف و ارائه شبکه‌های اجتماعی داخلی هم سطح با شبکه‌های مذکور، مع الاسف تا کنون اقدام موثری به عمل نیامده است. لذا در اجرای دستور ریاست محترم قوه قضائیه حضرت آیت‌الله آملی ظرف مدت حداکثر یک ماه نسبت به فرآهم‌آوری زمینه و بستر فنی مورد نیاز مسدودسازی و کنترل اطلاعاتی موثر شبکه‌های یاد شده اقدام عاجل صورت پذیرد، در غیر این صورت قوه قضائیه در راستای وظایف ذاتی خود نسبت به مسدودسازی شبکه‌های اجتماعی دارای محتوای مجرمانه اقدام مقتضی به عمل آورده و با متخلفین از دستورات قضایی در هر رده‌ای طبق قانون برخورد خواهد نمود.

غلامحسین محسنی اژه‌ای
معاون اول قوه قضائیه

رادیوزمانه: اکبر هاشمی رفسنجانی، رئیس مجمع تشخیص مصلحت گفته که پیش از انقلاب سال ۱۳۵۷ به همراه آیت‌الله علی خامنه‌ای به دیدار فردی رفته‌اند تا او را برای ادامه مبارزه با حکومت پهلوی قانع کنند اما آن فرد نپذیرفته است.

به گزارش روز پنج‌شنبه ۲۷شهریور روزنامه شرق، هر چند هاشمی رفسنجانی نامی از این فرد نبرده اما با انتشار خاطرات آیت‌الله محمدتقی مصباح‌یزدی درباره این دیدار، مشخص شده که فرد مورد نظر هاشمی رفسنجانی، مصباح یزدی بوده است.

سایت دفتر آیت‌الله مصباح یزدی نوشته است: «پیش از پیروزی انقلاب، مقام‌معظم‌ رهبری و آقای هاشمی ‌رفسنجانی توسط آقای قدوسی وقتی تعیین کردند که برای صبحانه به منزل ما تشریف می‌آورند… آقای هاشمی عنان سخن را به دست گرفتند و از اینجا شروع کردند که ما سال‌ها با هم همکاری‌های فرهنگی و سیاسی داشتیم، اما مدتی است که تو کنار کشیدی و با ما نیستی… مساله شریعتی و شهید جاوید و… را باید کنار گذاشت. حتی ما با مارکسیست‌ها باید اتحاد داشته باشیم. ما باید با تمام گروه‌هایی که ضد امپریالیسم هستند از مارکسیست‌ها، مجاهدین، طرفداران شریعتی تا طرفداران صالحی نجف‌آبادی و دیگران اتحاد داشته باشیم و مخالفت را کنار بگذاریم و فقط با امپریالیسم مبارزه کنیم.»

مصباح یزدی می‌گوید که به هاشمی گفته: «همه اینها را که فرمودید درست است، اما برای شما حجت است و برای من حجت نیست. من تا کسی را نشناسم که برای اسلام کار می‌کند، با او همکاری نمی‌کنم. از اول تا آخر این گفت‌وگو مقام‌ معظم ‌رهبری هم نشسته بودند و هیچ نمی‌گفتند و فقط صحبت‌های آقای هاشمی بود و جواب‌های بنده. پس از این گفت‌وگو آقای هاشمی با ناراحتی منزل ما را ترک کردند و رفتند.»

اما خاطره هاشمی از این دیدار با روایت مصباح یزدی هم در مورد مکان و هم درباره مواجهه آیت‌الله خامنه‌ای متفاوت است.

هاشمی رفسنجانی می‌گوید: «دونفری –به‌اتفاق آقای خامنه‌ای- صبحانه رفتیم منزل آقای قدوسی. این آقا ]مصباح یزدی[هم آنجا بود. نشستیم تا ظهر با او بحث کردیم تا قانعش کنیم برای ادامه مبارزه. آخرش هم گفت من مبارزه با شاه را حرام می‌دانم. آقای خامنه‌ای از او پرسیدند: دلیلت چیست؟ آن آقا در جواب گفته بود: مبارزه‌ای که مجاهدین و چپی‌ها در آن باشند، حرام است. آقای خامنه‌ای هم به تلخی به او گفته بود: اگر اهل مبارزه نیستی، خب مبارزه نکن ولی لااقل مبارزه را با این حرف‌ها خراب نکن…»

هاشمی رفسنجانی درباره مصباح یزدی می‌گوید: «از کم‌فروشی این آقا، کار به‌جایی رسید که رهبری ۱۰ سال – تا ابتدای انقلاب – با او قهر بودند.»

مصباح یزدی از جمله روحانیان تندرو در ایران به‌شمار می‌آید که مخالفانش او را «تئوریسین خشونت» می‌دانند. جبهه پایداری نیز که در چند سال اخیر تشکیل شده از جمله گروه‌های سیاسی تندرو نزدیک به این روحانی است.

شماری از دانشجویان دانشگاه امام صادق در چهارم اردیبهشت ۱۳۹۱در نامه خود فاش کردند که «جبهه پایداری در جلسات خصوصی برای مصباح یزدی جایگاه قائم مقامی رهبری قائل است.»

رادیوفردا: غلامعلی رجایی فاش ساخت که منظور اکبر هاشمی رفسنجانی از فرمانده جنگی که از دادگاه‌های نظامی بعد از خاتمه جنگ ایران و عراق اطلاع داشته رحیم صفوی بوده است. رحیم صفوی، فرمانده سابق سپاه، رئیس مجمع تشخیص مصلحت نظام را متهم کرده است که به دلیل برنامه برای کسب قدرت بعد از فوت آیت‌الله خمینی، پذیرش قطعنامه ۵۹۸ را به بنیان‌گذار جمهوری اسلامی تحمیل کرده است. رفسنجانی در واکنش ابراز تعجب کرده است که چه طور کسانی که از دادگاه‌های نظامی در انتهای جنگ اطلاع دارند این حرف‌ها را می‌زنند.

غلامعلی رجایی ماجرا را این گونه توضیح می‌دهد:

«در دیدار دو هفته قبل آزادگان با ایشان، با کنایه به گفتار یکی از فرماندهان سپاه که اخیرا غیرمنصفانه ادعا کرده بود هاشمی از همان دوره امام برای بعد از امام نقشه می‌کشید و به دنبال کسب قدرت برای خود بود، اشاره‌ای کرد و بدون این که نامی از او ببرد، گفت یکی از فرماندهان‌- سردار…‌ـ که من آخرین بار او را خوب نجات دادم این روزها می‌بینم گاهی حرف‌هایی می‌زند! سپس گفت وی فاو را با آن همه امکانات و اموال گذاشت و برگشت از روی پلی که با زحمت ساخته بودیم.

می‌گفت پس از این عقب‌نشینی که برای سامان دادن نیروهای جبهه به جنوب رفته بود، مرحوم خلخالی به او مراجعه کرده و گفته بود آمده است به خاطر از دست دادن فاو و دادن تلفات زیاد، سه نفر از فرماندهان سپاه و جنگ را اعدام کند، چون باعث این همه خسارت و ضرر به کشور شده و کشور را در وضعیت بسیار بدی قرار داده بودند.

می‌گفت به آقای خلخالی گفتم شما که الان قاضی دادگاه جنگ نیستی، قاضی دادگاه انقلابی. گفت بالاخره قاضی منصوب امام که هستم. گفتم دلایلت را برای محاکمه بنویس و استدلال کن تا آخر جنگ که دادگاه تشکیل شود. می‌گفت حتی در آخر جنگ که امام دادگاه رسیدگی به تخلفات فرماندهان را زیر نظر من تشکیل دادند که متشکل از چند نفر از قضات برجسته بودند و زیر نظر من کار می‌کردند، تمایل بود بعضی‌ها را اعدام کنند، علت این تصمیم به عملیات خیبر برمی‌گشت که در آن الحاق بین نیروها از جزیره و بیرون جزیره ممکن نشد و یک گردان نیروی ما به‌کلی نابود شد.

می‌گفتند خیلی از بزرگان‌- از جمله رئیس جمهور وقت‌ـ می‌خواستند فرماندهانی که باعث این تلفات شده بودند اعدام شوند، اما من اجازه ندادم که دادگاه نظامی با این نیروها که با خلوص جنگیده بودند والبته گاهی هم ضعف نشان داده بودند برخورد کند. عملا می‌گفت وی باعث نجات جان آنها از اعدام شده است، ولی حالا این گونه با او رفتار می‌کنند.»

بدین ترتیب معلوم می‌شود که رحیم صفوی به عنوان متهم در دادگاه جنگی محاکمه شده و حتی صدور حکم اعدام برای وی به صورت جدی مطرح بوده است که با پادرمیانی رفسنجانی موضوع منتفی می‌شود.

عملیات خیبر از موضوعات جدلی در تاریخ جنگ ایران و عراق است. منتقدان آن را افتضاح جنگی می‌دانند که به دلیل ارزیابی غلط از توانایی پشتیبانی هوانیروز نزدیک به بیست هزار نفر از سربازان و رزمنده‌های ایرانی را به کشتن داد. عملیات خیبر نتوانست به هدف اصلی خود که بستن جاده بصره ـ عماره بود دست یابد؛ ولی در حین عقب‌نشینی از شرق دجله طی سه هفته نبرد سنگین، منطقه‌ای در آب‌گرفتگی هور به وسعت حدود ۱۰۰۰ کیلومتر مربع به همراه جزایر مجنون شمالی و جنوبی که دارای ذخایر عظیم نفت بود به تصرف درآمد.

این عملیات در روز سوم اسفندماه سال ۱۳۶۲ با رمز یا رسول‌الله آغاز شد. عملیات خیبر از سوی قرارگاه خاتم‌الانبیا برنامه‌ریزی و با به‌کارگیری دو قرارگاه کربلای ارتش و نجف سپاه به مرحله اجرا درآمد. منطقه هور توسط سپاه پاسداران، بررسی، طرح‌ریزی و پیشنهاد شده بود و عملیات در این منطقه تحت هدایت قرارگاه نجف به فرماندهی آقای محسن رضایی، رئیس اسبق سپاه، انجام شد. این عملیات نخستین اقدام خاکی- آبی سپاه بود.

فرماندهان سابق سپاه چون غلامعلی رشید، محسن رضایی و حسین علایی از عملیات فوق دفاع کرده و دستاوردهای آن را در افزایش قدرت نظامی ایران مهم ارزیابی می‌کنند. اما شدت تلفات انسانی در این عملیات بازتاب‌ منفی زیادی داشت، تا جایی که آیت‌الله خمینی بعد از این عملیات طی پیامی از تداوم جنگ دفاع کرد.

فرازی از پیام وی به شرح زیر است:

«… من هم می‌دانم که بسیار ما خسارت دیدیم، بسیار ما جوان دادیم، لکن صلح کردن با یک کسی که بعدش خنجر را از پشت محکم‌تر خواهد زد، این یک صلح شرافتمندانه است؟ یک صلح عقلایی است؟ و عجب این که بعضی آقایان می‌گویند که چنان چه که آنها آمده بودند توی کشور ما، ما تا فرد آخر جوان‌های‌مان را می‌دادیم. خوب این آن ملی‌گرایی است که اسلام مخالف آن است. مگر ما اسلام را کمتر از ملت خودمان می‌دانیم؟ اسلام را کمتر از کشور خودمان می‌دانیم؟ ما برای اسلام داریم فکر می‌کنیم. ما ملت عراق را با ملت خودمان جدا نمی‌دانیم. ملت عراق همانی است که الان از ما هم آنجا، بسیاری علمای ما هم در آنجا هستند، کسانی دیگر از ما هستند. ما و آنها جدا از هم نیستیم… ما الان برای دین‌مان داریم جنگ می‌کنیم، برای خاک نمی‌جنگیم… جنگ ما جنگی است بین اسلام و کفر، نه جنگی است مابین یک کشور و یک کشور، مابین اسلام و کفر است.»

در عملیات خیبر، ابراهیم همت، فرمانده لشکر ۲۷ محمد رسول‌الله، حمید باکری، قائم مقام لشکر ۳۱ عاشورا، اکبر زجاجی، مرتضی یاغچیان معاون لشکر عاشورا، حسن غازی، فرمانده توپخانه قرارگاه کربلا، و بهروز غلامی، فرمانده تیپ امام حسن، شهید شدند. محسن رضایی فرماندهی کل عملیات را بر عهده داشت و رهبری نیز در آن وقت در برنامه‌ریزی و هدایت عملیات مشارکت داشت. افرادی چون غلامعلی رشید نیز فعال بودند.

حال با توجه به ادعای رفسنجانی می‌توان نتیجه گرفت که افرادی چون محسن رضایی و غلامعلی رشید و… در دادگاه جنگی به دلیل بی‌کفایتی و آسیب‌های سنگین عملیات خیبر محاکمه شده و حتی ممکن بوده است که حکم اعدام بگیرند!

اظهارات افشاگرانه رفسنجانی که بعد از بالا گرفتن حملات به وی پیرامون پایان دادن به جنگ ۸ ساله ایران و عراق صورت گرفت، نتایج مهم و در عین حال تاسف‌باری را در بردارد که در ادامه به بخشی از آنها اشاره می‌شود.

نقض تفکیک قوا و اعمال نظر شخصی در فرایند قضایی

رفسنجانی می‌گوید با حکم آیت‌الله خمینی دادگاه‌های نظامی برای بررسی تخلفات جنگی زیر نظر وی تشکیل شده است. او قاضی‌ها را تعیین کرده و حتی جلو تشخیص آنها در صدور حکم را نیز گرفته است! رفسنجانی در آن زمان رئیس مجلس و قوه مقننه بود. طبق تفکیک قوا، اقدامات وی تعرض به دستگاه قضایی بوده است. سازمان قضایی نیروهای مسلح طبق قانون و جایگاه ذاتی می‌بایست عهده‌دار بررسی این پرونده‌ها می‌شد. همچنین رویه قضایی نیز طی نشده و سرانجام با دخالت رفسنجانی که مقامی غیرقضایی بوده است فرجام احکام تعیین شده است. البته چون محتوی پرونده و دفاع متهم‌ها مشخص نیست لذا نمی‌توان در خصوص درستی ادعای رفسنجانی داوری کرد.

چرخش نظر خامنه‌ای

طبق ادعای رفسنجانی، آقای خامنه‌ای در پایان جنگ خواستار صدور حکم اعدام برای فرماندهان خاطی عملیات خیبر بوده است. اما وی بعد از رهبر شدن موضعش را تغییر داده و این افراد را در سمت‌های مهم نظامی می‌گمارد و از آن تاریخ تاکنون از این نیروها برای تثبیت موقعیت رهبری خود استفاده زیادی کرده است.

عدم صلاحیت سپاه در اداره جنگ

با فرض صحت ادعای رفسنجانی آن گاه مشخص می‌شود که اکثر مسئولان طراز اول سپاه در جنگ به عنوان متهم در دادگاه جنگی حضور داشتند. اتهام آنها آسیب زدن به اموال کشور و بی‌مبالاتی در حفظ جان رزمندگان به دلیل سطحی‌نگری و برخورد غیرواقع‌بینانه در طراحی عملیات‌های نظامی بوده است. در این صورت می‌توان نتیجه گرفت که برپایی این دادگاه‌ها حتی در داخل خود حکومت به معنی خطای بزرگ در سپردن فرماندهی جنگ به سپاه و حاشیه‌ای کردن نقش ارتش بوده است. اما علی‌رغم این مسئله مصلحت‌های سیاسی و منافع جناح‌های حکومتی باعث شد نه تنها از این مسئله عبرت نگرفته شود، بلکه موقعیت و نفوذ سپاه در حوزه‌های مختلف جامعه افزایش یابد. این در حالی است که آسیب‌شناسی درست مسئله می‌توانست باعث تجدید نظر در میدان دادن به سپاه بر اساس الگوهای رفتاری غیرمتعارف و خارج از عقلانیت ابزاری شده و در نتیجه تغییرات مهمی در شاکله سپاه ایجاد شود. اما این اتفاق نیفتاد و روند غلط قبلی با شتاب بیشتری ادامه یافت.

عمق خشونت

اظهارات رفسنجانی در خصوص وجود اراده در بین بخشی از مقامات نظام بر اعدام چند تن از فرماندهان جنگ به دلیل قصوراتی که داشتند، از زاویه‌ای نشانگر شدت خشونت‌طلبی در بخشی از کارگزاران جمهوری اسلامی است که حتی نسبت به کسانی که در خدمت آنها بوده و زندگی‌شان را برای نظام هزینه کردند، قائل به سخت‌گیری و بی‌رحمی بوده‌اند.

اظهارات رفسنجانی خلاصه‌وار و گزینش شده است. انتشار اطلاعات بیشتر و جامعی در مورد جزئیات دادگاه‌های نظامی بعد از جنگ باعث می‌شود تا هم واقعیت‌های جنگ ایران و عراق بیشتر شکافته شود و هم دلایل واقعی ادامه جنگ و همچنین سویه‌های پنهان معادلات قدرت در جمهوری اسلامی بیشتر آشکار گردد.

خودنویس: روحانی در مصاحبه با NBC عینا مواضع جمهوری‌خواهانی را که اسلام‌گرایان شیعه آنان را جنگ طلب می‌خوانند منعکس می‌کند

از ویژگی‌های مقامات جمهوری اسلامی قدرناشناسی آنهاست. آنها بدون ذره‌ای قدرشناسی کسانی را که یک عمر با رژیم پهلوی مبارزه کرده بودند بلافاصله بعد از انقلاب نه تنها از قدرت بلکه از حیات خلع کردند. در برابر مردمی هم که امروز دارند منابع آنها را غارت و تاراج می‌کنند ذره‌ای قدرشناسی ندارند چون منابع عمومی را ملک امام زمان و خود را نائب وی تلقی می‌کنند. در برابر کشورهای دیگر نیز همین ویژگی را از آنها می توان مشاهده کرد. ایالات متحده با ۲/۴ تریلیون هزینه با یک خطای استراتژیک آنها را از شر رژیم‌های طالبان و صدام (دو دشمن اصلی آنها در منطقه) رهایی بخشید اما نه تنها قدرشناسی‌ای از آنها مشاهده نشده بلکه طلب‌کار هم هستند و انتظارات بیجا هم دارند و همانند گروه‌های چپ ژست صلح‌طلبی هم می‌گیرند.

ناسازگاری مسئله‌ای نیست

حسن روحانی در مصاحبه با شبکه‌ی ان بی سی قبل از سفر به نیویورک در سپتامبر ۲۰۱۴ مواضعی را در باره‌ی نحوه‌ی برخورد ایالات متحده با داعش بیان کرده است که نه تنها با مواضع ۳۶ ساله‌ی جمهوری اسلامی و خامنه‌ای بلکه با سخنان خود وی در همین مصاحبه هم‌خوانی ندارد. لبّ سخن روحانی یا انتظار وی از ایالات متحده آن است که این کشور چند صد هزار نیروی زمینی به عراق و سوریه آورده و جمهوری اسلامی و بشار را از شر داعش خلاص کند.

ظاهرا براندازی طالبان و صدام از قدرت، بدون تر شدن پای مقامات جمهوری اسلامی و لشکرهای بسیجی آنان و رفتن یک دلار از کیسه شان به مذاق آنها بسیار خوش آمده است که امروز حسن روحانی حمله‌ی هوایی به داعش توسط ایالات متحده را کافی نمی‌داند.

دعوت ضمنی از ایالات متحده به مداخله‌ی زمینی

روحانی در این مصاحبه به طور ضمنی خواهان حمله‌ی زمینی ایالات متحده به داعش شده است البته با کسب اجازه از رژیم بشار: «اولا چرا اینقدر دیر آمریکا به فکر افتاده است که با گروه‌های تروریستی مبارزه کند. ثانیا چطور فقط بمباران هوایی انجام می‌دهد، آمریکایی‌ها می‌ترسند در عراق کشته بدهند؟ از اینکه سربازان آنها در مبارزه ای که ادعا می‌کنند می‌خواهند با تروریسم انجام دهند، کشته شوند می‌ترسند و به همین علت می‌خواهند هواپیما باشد و حتی الامکان هم هواپیما بی‌خلبان باشد، آنها نمی‌خواهند در این نبرد هیچ فردی از آنها صدمه ببیند. مگر می‌شود بدون زحمت و بدون فداکاری به هدف بزرگی رسید. (واحد مرکزی خبر ۲۷ شهریور ۱۳۹۳) روحانی عینا سخن جمهوری‌خواهان ایالات متحده را تکرار می‌کند: «از ارتفاع ده هزار پایی یا پانزده هزار پایی با هواپیمای با خلبان یا بی خلبان هدف قرار دادن یک هدف یا بمباران آن به درستی یا به اشتباه، نمی‌تواند حل مشکل باشد. در افغانستان و پاکستان و دیگر مناطق ما این مساله را تجربه کرده‌ایم ما دیده‌ایم که این حملات هوایی مشکل را حل نکرده است.» (همانجا)

این یعنی قرار دادن سربازان امریکایی در خدمت جمهوری اسلامی و دولت بشار. البته با رفتارهایی که دولت بوش و اوباما در این سال‌ها داشته‌اند انتظار می‌رود که چنین خواسته‌هایی از سوی مقامات جمهوری اسلامی بیان شود. چرا باید امریکایی‌ها بدون توجه به هزینه‌ی انسانی و مالی نیروهای‌شان را در عراق و سوریه پیاده کنند و رژیم بشار و جمهوری اسلامی را از شر داعش خلاص کنند و جنایت‌کاران بعثی سوریه و هم‌پیمانان‌شان را از مشکلاتی که دارند نجات دهند؟

چهار تناقض

تحلیل روحانی از عدم کفایت حمله‌ی هوایی برای حذف داعش و نیاز به پیاده کردن نیروی زمینی توسط ایالات متحده با چهار موضع جمهوری اسلامی در تناقض است:

۱. مشکلات منطقه‌ای و راه حل‌های بین المللی

مقام‌های جمهوری اسلامی همواره خواهان خروج نیروهای امریکایی از منطقه بوده‌اند و مشکل را نه از تنازعات منطقه‌ای و جاه‌طلبی‌های اسلام‌گرایان بلکه مداخله‌ی دول غربی می‌دانند. به همین دلیل هم به راه حل‌های منطقه‌ای باور دارند: «در منطقه ما اگر مشکلی وجود دارد مردم این منطقه و دولت‌های این منطقه خیلی بیشتر از دیگرانی که هزاران کیلومتر از منطقه ما فاصله دارند، مشکل را حس می‌کنند و ریشه های آن را می‌بینند و تجربه سال‌های اخیر نشان داده است آنها در جنگ علیه تروریسم ناموفق بوده‌اند.»(همانجا) با این تصور چگونه میتوان از ایالات متحده خواست که مشکل داعش را با حمله‌ی زمینی حل کند؟ داعش به عنوان یک ارتش اشغالگر یک مشکل منطقه‌ای است و بنا به مواضع همیشگی جمهوری اسلامی خود مردم منطقه باید این مشکل را حل کنند.

۲. اتهامات بیجا و نتایجش

مقام‌های نظامی و سیاسی جمهوری اسلامی در سه ماه گذشته با صدایی بلند داعش را برساخته‌ی ایالات متحده معرفی کرده‌اند. روحانی چگونه انتظار دارد که کشوری که خود داعش را ساخته (و به زعم مقامات جمهوری اسلامی بدان نیاز دارد) آن را نابود کند؟ مقامات جمهوری اسلامی هنگامی که تنفر خود را نسبت به ایالات متحده ابراز می کنند فراموش می‌کنند که در مواقعی به این کشور ممکن است نیاز پیدا کنند. با همین تنفر است که ائتلاف ضد داعش اول توسط خامنه‌ای و بعد توسط روحانی به تمسخر گرفته می‌شود. ایالات متحده در مجموع در قرن بیستم قدرت خیر بوده است: در سقوط فاشیسم و کمونیسم، در مبارزه با انواع بیماری‌ها و در بسط رفاه و ابزارهای زندگی سعادتمندانه در سرتاسر عالم. همین امروز بدون کمک ایالات متحده مبارزه با ایبولا در آفریقا غیر ممکن است.

۳. جهان وطنی

رئیس دولتی که روزنامه‌ی بیانگر مواضع رهبرش کشته شدن کودکان سه ساله‌ی اسرائیلی به واسطه‌ی بمب گذاری فلسطینی‌ها را «هلاکت صهیونیست‌ها» می‌نامد از امریکایی‌ها می‌خواهد که دیدی جهان وطن داشته و به همه‌ی ابنای بشر به عنوان شهروند خود نگاه کنند: «فقط پس از آنکه اتباع آمریکایی سر بریده شدند، آنها به فکر جنگ با تروریسم افتادند، اگر آنها واقعا می‌خواهند با تروریسم بجنگند راهش این است که برای همه مردم جهان و همه آنهایی که بی گناه هستند و بدون اینکه جرمی مرتکب شوند، هدف حمله قرار می‌گیرند، باید برای آنها نیز همانند اتباع خودمان دلسوزی کنیم. از نظر ما یک تبعه ایرانی یا عراقی یا سوری یا فلسطینی یا لبنانی ، اگر هدف حمله تروریست‌ها قرار گرفت، مثل این است که یک تبعه ایران مورد حمله قرار بگیرد.» (همانجا) لابد با همین منطق است که جمهوری اسلامی ۳۶ سال است به ترور مخالفان خود پرداخته یا شهروندان را با محاکمه‌های سرپایی به بالای دار می‌فرستند. یا با همین منطق است که جمهوری اسلامی از رژیمی که موجب کشتار نزدیک به ۲۰۰ هزار سوری شده حمایت می‌کند.

۴. همصدایی با «جنگ‌طلبان»

پس از اعلام راهبرد اوباما در باب عدم ارسال نیروی زمینی به عراق و سوریه سناتور گراهام و سناتور مک‌کین و برخی دیگر از جمهوری‌خواهان با این راهبرد مخالفت کردند. آنها که در ادبیات اسلام‌گرایان و گروه‌های چپ، جنگ‌طلب خوانده می‌شوند معتقدند که بدون نیروی زمینی نمی‌توان داعش را حذف کرد. روحانی در مصاحبه با NBC عینا همین مواضع جمهوری‌خواهان را در این حوزه منعکس می‌کند.

ــــــــ

کلیه مطالب رسیده از اعضا، معرف دیدگاه شخصی نویسندگان است نه سایت خودنویس

دیگربان: حسن پلارک٬ رئیس ستاد بازسازی «عتبات عالیات» اعلام کرده تاکنون برای ساخت صحن «حضرت زهرا» در نجف ۲۰۰ میلیارد تومان هزینه شده و برای تکمیل این پروژه ۴۰۰ میلیارد تومان دیگر نیاز است.

آقای پلارک در گفتگو با خبرگزاری «تسنیم» این مطلب را بیان کرده و از مردم ایران خواسته برای کمک به پایان این پروژه٬ نفری هزار تومان به این ستاد کمک کنند.

وی افزوده بخشی از این بودجه تامین شده٬ اما برای تکمیل این پروژه و آغاز پروژه‌های دیگر حدود ۴۰۰ میلیارد تومان دیگر نیاز است.

پلارک گفته «پیش‌بینی می‌کنیم اگر هر ایرانی هزار تومان به این پروژه کمک کنند، ما پروژه را جمع کنیم.»

بودجه نهایی پیش‌بینی شده برای تکمیل پروژه صحن «حضرت زهرا» در آرامگاه امام اول شیعیان در نجف ۶۰۰ میلیارد تومان است.

ستاد بازسازی «عتبات عالیات» تاکنون بیش از ۱۵۰ پروژه در نجف، کربلا، کاظمین و سامراء اجرا کرده که هزینه این پروژه‌ها ده‌ها میلیارد تومان بوده است.

از زمان سقوط صدا حسین در عراق٬ جمهوری اسلامی سرمایه‌گذاری گسترده‌ای برای بازسازی و توسعه اماکن مذهبی شیعیان در این کشور کرده است.

دویچه‌وله: در جریان بستری بودن رهبر جمهوری اسلامی، مجمع روحانیون مبارز در نامه‌ای با امضای محمد خاتمی از “سلامتی وجود مبارک” ابراز خرسندی کرد. روزنامه کیهان به تحلیل علت “بی‌اعتنایی” خامنه‌ای به این نامه می‌پردازد.
علی خامنه‌ای، رهبر جمهوری اسلامی در میان محمد خاتمی و اکبر هاشمی رفسنجانی در زمان دولت اصلاحات

علی خامنه‌ای، رهبر جمهوری اسلامی در میان محمد خاتمی و اکبر هاشمی رفسنجانی در زمان دولت اصلاحات

رهبر جمهوری اسلامی هفته‌ی پیش برای عمل جراحی پروتستات در بیمارستان بهمن تهران بستری شد، و صبح دوشنبه، ۲۴ شهریور بیمارستان را ترک کرد.

در یک هفته‌ای که علی خامنه‌ای در بیمارستان بود اغلب شخصیت‌های ارشد حکومتی، از جمله رئیس جمهور حسن روحانی و رئیس دولت‌های نهم و دهم محمود احمدی‌نژاد از او عیادت کردند.

در میان خیل عظیم عیادت‌کنندگان از خامنه‌ای شمار اصلاح‌طلبان بسیار اندک، و مشهور‌ترین غایب این جمع رئیس جمهور پیشین محمد خاتمی بود.

به همین علت نامه سرگشاده مجمع روحانیون مبارز با امضای خاتمی بازتاب گسترده‌ای در رسانه‌های جناح‌های مختلف حکومت داشته و واکنش به آن همچنان ادامه دارد.

اعتراض‌های سال ۸۸، عامل بی‌اعتنایی

حسین شریعتمداری، نماینده رهبر جمهوری اسلامی در موسسه کیهان در یادداشت روز سه‌شنبه (۲۵ شهریور) خود نوشت، این نامه “در عرصه سیاسی کشور با بی‌اعتنایی آمیخته به تعجب و در مواردی با انتقاد و اعتراض” روبرو شده است.

شریعتمداری در ادامه یادداشت خود “مردم” را جایگزین حاکمیت و شخص خامنه‌ای کرده و به بررسی “علت بی‌اعتنایی مردم” به نامه مجمع روحانیون مبارز می‌پردازد.

مدیر مسئول کیهان علت بی‌اعتنایی به نامه خاتمی را همراهی اصلاح‌طلبان با جنبش اعتراضی به نتایج اعلام شده انتخابات سال ۸۸ عنوان می‌کند و شخصیت‌های ارشد این جناح را “سران و عوامل فتنه آمریکایی اسرائیلی ۸۸” می‌خواند.

نماینده خامنه‌ای در موسسه کیهان معترضان سال ۸۸ را خائن خواند و خطاب به رهبران اصلاح‌طلبان نوشت: «بعد از آن خیانت بزرگ به اسلام و انقلاب و مردم و نظام […] چگونه می‌توانید انتظار داشته باشید بدون توبه صریح، اعلام برائت از مثلث آمریکا و اسرائیل و انگلیس که بی‌پرده در خدمت آن بوده‌اید و قبل از تحمل مجازات که بی‌تردید برای برخی از فتنه‌گران، بسیار سنگین خواهد بود و… نامه کذایی مورد اعتنای مردم باشد؟»

«یکی به نعل یکی به میخ زدن خاتمی»

روزنامه رسالت روز دوشنبه، ۲۴ شهریور نامه شماری از جوانان اصولگرا خطاب به خاتمی را منتشر کرد که در آن نسبت به سرانجام رئیس جمهور پیشین و “جریانی که او را در عرصه سیاست همراهی می‌کند” ابراز نگرانی شده است.

جوانان اصولگرا به خاتمی نوشته‌اند: «خیرخواهانه و از سر دلسوزی برای آینده کشور از شما می‌خواهیم که به این رویه یکی به نعل و یکی به میخ زدن پایان دهید و با این دست رفتار‌ها شیپور بازگشت به دامان نظام را از سر گشاد آن نزنید که ما از باقی ماندن اتهام “فتنه و بغی” بر شما بیمناکیم‌.»

مجمع روحانیون در نامه به خامنه‌ای نوشت، خبر موفقیت‌آمیز بودن عملی جراحی او “آرامش بخش خاطر همه‌ی علاقمندان در سراسر کشور شده” و “با کمال خرسندی از سلامتی وجود مبارک، عافیت کامل و دوام عمر شریف را از خداوند بزرگ مسئلت داریم”.

پرویز سروری، از اصولگرایان عضو جمعیت رهپویان هدف از نگارش این نامه را بازگشت به نظام خوانده و به سایت “جهان‌نیوز” می‌گوید، اصلاح‌طلبان با چنین اقدام‌هایی قصد دارند “بدون هزینه و حتی با حفظ ظرفیت و بدنه اجتماعی اندک و ناچیز فتنه سبز به صحنه سیاسی کشور بازگردند”.

بیشتر بخوانید: “کلید رفع حصر رهبران جنبش سبز در دستان خامنه‌ای است”

زمینه سازی برای انتخابات آینده مجلس

حمیدرضا ترقی، عضو حزب مؤتلفه نیز در گفت‌وگو با سایت خبری “تسنیم” گفته است: «اصلا‌ح‌طلبان با مهندسی کردن افکار عمومی جامعه و رسانه‌ای کردن این گونه نامه‌ها سعی می‌کنند خودشان را بر نظام تحمیل کنند و در واقع با فضاسازی در جامعه از آرامش نظام سوءاستفاده کنند تا بتوانند موقعیت خودشان را برای انتخابات آینده بازسازی کنند.»

در واکنش به این برداشت‌ها، محسن رهامی، از اعضای ارشد مجمع و عضو شورای مشورتی محمد خاتمی، نامه به خامنه‌ای را طبیعی و معمولی خوانده و از ارتباط قدیمی و دوستانه اعضای این تشکل با او سخن گفته است.

عبدالواحد موسوی لاری، وزیر کشور دولت خاتمی و از اعضای شاخص مجمع، درباره گمانه‌زنی‌های اصولگرایان گفت: «کسی از دامان نظام خارج نشده‌است که بخواهد بازگردد، بنابراین، نامه مجمع روحانیون مبارز یک نامه‌نگاری، درون نظام بوده‌است.»

موسوی لاری همچنین، ۲۵ شهریور به سایت “جماران” گفته است: «این نامه، از سوی مجمع روحانیون مبارز است و آقای خاتمی به عنوان رئیس شورای مرکزی از طرف مجمع آن را امضا کرده‌است.»

اگر خاتمی نامه نمی‌نوشت …

رهامی، مجید انصاری و علی اکبر محتشمی‌پور، دیگر اعضای ارشد مجمع روحانیون از معدود شخصیت‌های اصلاح‌طلبی بودند که در بیمارستان به عیادت خامنه‌ای رفته‌اند.

در روزهای گذشته خبرهایی، از جمله به نقل از محمد علی ابطحی، مشاور پیشین خاتمی و عضو مجمع در رسانه‌ها منتشر شد که مطابق آن با درخواست عیادت رئیس جمهور سابق مخالفت شده است.

ابطحی در یادداشتی که در صفحه فیس‌بوک خود منتشر کرد این ادعا را تکذیب کرد و نوشت: «محتوای سخنان آقای خاتمی هم در گزارشی که در مجمع روحانیون ارائه کرد، نشان می‌داد که سخنان منتسب به من صحیح نبوده است.»

موسوی لاری نیز این حرف‌ها را “مربوط به ذهن‌های بیمار و جریان‌های حاشیه‌ای” دانست و خاطر نشان کرد که خاتمی در سفر یزد بوده و دیروز (پس از ترخیص خامنه‌ای از بیمارستان) به تهران بازگشته است.

روزنامه “ابتکار”، دوشنبه ۲۴ شهریور در تحلیلی متفاوت، نتیجه نامه‌نگاری خاتمی به خامنه‌ای را “خالی شدن دست مدعیان تقابل شخص اول اصلاحات در ایران با رهبر انقلاب اسلامی” خوانده است.

به نوشته‌ی “ابتکار” اگر خاتمی نامه نمی‌نوشت “مشخص بود که بسیاری از منتقدان و رقبای وی و طیف اصلاحات با برجسته کردن این موضوع سعی در القای شکاف اعتقادی و بنیادی میان اصلاح‌طلبان و نظام می‌کردند”.

رادیوفردا: پنج روز بعد از جراحی پر سر و صدای رهبر جمهوری اسلامی، و در شرایطی که هسته اصلی قدرت به شکل محسوسی در پی بهره‌برداری تبلیغاتی حداکثری از رویداد است، نامهٔ محمد خاتمی به شخص اول نظام، به‌مثابهٔ نقطه‌عطفی در سلسله اخبار ماجرا مطرح شد.

فهرستی مطول، از عالی‌ترین مقام‌های حکومتی گرفته تا مدیران ارشد نظام و مبلغان و شریکان و همراهان آن، در روزهای اخیر به دیدار رهبر جمهوری اسلامی رفته، و «مجوز» عرض ارادت و بیعت یافته‌اند. در این فهرست دامنه‌دار، جای خالی اصلاح‌طلبان به‌گونه‌ای مشهود، خودنمایی کرده‌است.

بجز معدودی اصلاح‌طلبان همراه دولت روحانی، و محمدرضا عارف، کسی از جمع اصلاح‌طلبان «امکان» دیدار با شخص اول نظام را نیافت. «امکان نیافتند»، چون به نظر می‌رسد در بخش مهمی از آنان، این تمایل وجود داشته و دارد که به دیدار رهبری بروند و از تعمیق کدورت و آزردگی‌ها بکاهند؛ اما شخص آیت‌الله خامنه‌ای چنین امکان و مجالی را فراهم نکرده‌است.

اینک، پیام تأمل‌برانگیز «مجمع روحانیون مبارز» به رهبری که «عالیقدر» خطاب شده و «دوام عمر شریف»‌اش از خدا مسألت، منتشر شده است؛ نامه‌ای با امضای دبیر مجمع، خاتمی. این پیغام مهم، بارزترین مراتب احترام و ارادتِ بخش مهمی از اصلاح‌طلبان به شخص اول نظام در پنج سال گذشته است؛ مکتوب معنادار کسانی که به تعبیر رهبر جمهوری اسلامی نزدیک به «فتنه» بوده‌اند.

از امروز، اصلاح‌طلبان منتظر واکنش آیت‌الله خامنه‌ای هستند؛ رهبری که ابایی ندارد در ایام نقاهت، روی تخت بیمارستان با «کیهان» شریعتمداری عکس بگیرد. کیهانی که تندترین تعابیر و اتهام‌ها را در چند سال اخیر، نثار خاتمی و موسوی خوئینی‌ها و دیگر اصلاح‌طلبان همدل با موسوی و کروبی کرده‌است.

آیا رهبر فراموش می‌کند؟

قهر رهبری با اصلاح‌طلبان و شخص خاتمی، از فردای انتخابات ۱۳۸۸ آغاز شد. وقتی موسوی و کروبی و همراهان، به نظر و ارزیابی نفر اول جمهوری اسلامی تمکین نکردند و نتیجهٔ انتخابات را متأثر از تقلب معنادار دانستند، واکنش ولایت مطلقه فقیه قابل پیش‌بینی بود. به میزانی که خشونت و سرکوب علیه شهروندان معترض به نتایج انتخابات و اعضای ستادهای موسوی و کروبی و کنشگران سیاسی و دانشجویی و مطبوعاتی تشدید شد، و به همان اندازه که خاتمی در کنار سبزها ایستاد، فاصلهٔ بیت رهبری با وی افزایش یافت.

خاتمی در نخستین موضع‌گیری خود دربارهٔ نتایج انتخابات ۸۸ تاکید کرد که «اعتماد عمومی» مخدوش شده‌است. وی اعتراض مردم «با روش‌های مسالمت‌آمیز» را «حق» آنان دانست. او همچنین در جمع میلیونی و اعتراضی سبزها در ۲۵ خرداد ۸۸ با تأیید «تداوم حضور مدنی و آرام و متین و اعتراض منطقی» معترضان، تاکید کرد: «چنین جمعیتی در حقیقت اعتراضی روشن و صریح است به آنچه که به‌عنوان نتیجه انتخابات اعلام شده‌است.»

رئیس جمهور اسبق نظام در نامه‌ای به رئیس قوه قضائیهٔ منصوب رهبری، از «برخورد خشونت‌آمیز» انتقاد کرد و خواستار «آزادی دستگیرشدگان» شد.

او همچنین پس از تظاهرات خونین ۳۰ خرداد که فردای نماز جمعهٔ مشهور آیت‌الله خامنه‌ای بعد از انتخابات صورت گرفت، از حاکمیت به‌خاطر «مقابله نظامی» با اعتراضات صلح‌جویانه و آرام مردم انتقاد کرد. وی ضمن تاکید بر «حق مسلّم» شهروندان در ابراز اعتراض، با اشاره‌ای غیرمستقیم به خطبه‌های نماز جمعه رهبر جمهوری اسلامی، انتساب «حرکت سالم» مردم به «بیگانگان» را «اعمال سیاست‌های نادرست» دانست که سبب «دورتر شدن مردم از حکومت» می‌شود.

خاتمی در اظهارنظری تند حتی تاکید کرد: «اگر این فضای مسموم تبلیغاتی و امنیتی ادامه پیدا کند با توجه به آنچه انجام گرفت و یک‌طرفه اعلام شد باید بگوییم کودتای مخملین، علیه مردم و جمهوریت نظام صورت گرفته‌است.»

وی از اینکه «حرکت مترقی و آرام مردم به اغتشاش و انقلاب رنگی با منشاء بیگانه تعبیر می‌شود و چهره‌هایی که همگی سابقه‌ای روشن دارند هدف پروژه نخ‌نمای تواب‌سازی و گرفتن اعترافات بی‌اساس و نمایش‌های تلویزیونی قرار می‌گیرند و آنگاه دم از آشتی ملی و فضای آرام زده می‌شود» انتقاد کرده بود.

خاتمی همچنین از وضع امنیتی و سرکوب و عملکرد صدا و سیمایی که زیرمجموعهٔ رهبری است، انتقاد کرده و گفته بود: «میلیون‌ها نفر از مردمی که صدا و سیما مرتب از حماسه آنان دم می‌زند به نشانه اعتراض و در حالی که تمام راه‌های قانونی به روی آنها بسته شده به صحنه آمده‌اند؛ ده‌ها نفر کشته شده‌اند و صدها نفر مورد ضرب و شتم قرار گرفته‌اند! کجاست صدا و سیما که این‌ها را به جامعه نشان دهد؟»

او در اظهارنظر مهم دیگری، «برگزاری همه‌پرسی» توسط «نهادهای بی‌طرف» را «تنها راه برون‌رفت نظام از بحران» ارزیابی کرده بود.

افزون بر اینها، خاتمی در نقدی معنادار که یادآور ارزیابی مشهور آیت‌الله منتظری بود، گفته بود: «مسائل غیرقانونی و غیرشرعی که در جریان بازداشت‌های اخیر و سپس در زمان نگهداری زندانیان رخ داده نه تنها جمهوریت نظام را خدشه‌دار کرده، بلکه اسلامیت نظام را هم مورد تردید قرار داده‌است.»

رئیس جمهور پیشین ایران همچنین در نامه‌ای سرگشاده که همراه با تعدادی از شخصیت‌های سیاسی خطاب به مراجع تقلید منتشر شد از «اشاعهٔ بیدادگری در نظام جمهوری اسلامی» انتقاد، و به «برخوردهای خشونت‌بار و استفاده از شیوه‌های بازجویی» که به گفته او «یادآور دوران سیاه ستمشاهی است»، اعتراض کرده بود.

خاتمی پس از انتخابات پرمسئله و ابهام ۱۳۸۸ مکرر به دیدار خانوادهٔ جان‌باختگان رویدادهای پس از انتخابات رفت؛ آنها را «شهید» خواند و تاکید کرد: «ایرانیان رشید هرگز از خواست‌های به‌حق خود دست بر نخواهند داشت.»

هرچند او در متن این داوری‌ها و سخنان همواره بر حفظ «نظام» تاکید کرده و اصل ولایت فقیه را «مورد قبول و احترام» خوانده بود، اما بعید به نظر می‌رسد این دست سخنان در برابر مجموعه گفتار و کردار سیاسی وی پس از انتخابات، آیت‌الله خامنه‌ای و راست افراطی همسو را راضی کرده باشد؛ و بیهوده نبود که از تابستان ۱۳۸۸ تا به امروز، خاتمی دیگر در هیچ مراسمی در بیت رهبری، مشاهده نشد.

اصرار بر اصلاحات در میانهٔ شکاف

چهرهٔ نخست اصلاح‌طلبی با وجود همدلی با رهبران و زندانیان و فعالان جنبش سبز، کوشیده در میانهٔ شکاف ملت و حکومت بایستد. یک سال پس از حبس خانگی رهبران جنبش سبز، و درحالی‌که قهر سبزها با صندوق‌های رأی محسوس بود او در انتخابات مجلس ۱۳۹۰ مشارکت کرد. حضوری که موجب نقدها و گلایه‌های بسیار از وی شد. خاتمی اما می‌کوشید از زاویهٔ سیاست‌ورزی خود، درهای گفت‌وگوی اصلاح‌طلبان با هسته اصلی قدرت را باز نگه دارد.

فعال شدن وی در انتخابات ریاست جمهوری ۱۳۹۲ اما اوج فعالیت خاتمی در متن سیاست‌هایی بود که موجب تثبیت و افزایش اقتدار نظام می‌شد. هرچند نتیجهٔ انتخابات (پیروزی روحانی) موجب خشنودی وی و اصلاح‌طلبان بود، اما هم‌زمان کاهش شکاف ملت و حکومت را نیز نشان می‌داد؛ شکافی که پس از انتخابات ۱۳۸۸ عمقی غریب یافته بود.

از فردای انتخابات ۱۳۹۲، خاتمی و اصلاح‌طلبان به انتظار پاسخ اثباتی و تعامل فعال رهبر جمهوری اسلامی و کانون مرکزی قدرت نشستند. فشارها علیه اصلاح‌طلبان اما دچار تغییر محسوس نشد. آیت‌الله خامنه‌ای پیشنهاد روحانی مبنی بر سفر خاتمی به آفریقای جنوبی برای شرکت در مراسم تشییع و تدفین پیکر نلسون ماندلا را رد کرد، و ممنوع‌الخروجی خاتمی ادامه یافت.

تضییقات و فشارها و تهدیدهای امنیتی علیه جبهه مشارکت و مجاهدین انقلاب، دو جمعیت سیاسی مهم اصلاح‌طلبان ادامه یافت، و هر جا دولت روحانی به یاران خاتمی نزدیک شد، از شخص رهبری تذکر شنید و از نهادهای مطیع وی، واکنش تند دید.

به‌عنوان جدیدترین شاهد برجسته، آیت‌الله خامنه‌ای در دیدار با دولت روحانی، تصریح کرد که «دولت و اعضای آن نباید اسیر جناح‌بندی‌ها شوند»؛ و تاکید نمود که «باید حتماً خطوط قرمز و خطوط فاصل رعایت شوند.» رأس هرم نظام سیاسی که از واکنش موسوی و کروبی و سبزها، همچنان برآشفته مانده، «خطوط قرمز» را هم تدقیق کرد: «فتنه و فتنه‌گران، از مسائل مهم و از خطوط قرمز است که آقایان وزرا باید همان‌گونه که در جلسهٔ رأی اعتماد خود بر فاصله‌گذاری با آن تأکید کردند، همچنان بر آن پایبند باشند.»

آشتی مشروط به «عفوطلبی»

درحالی‌که حبس خانگی رهبران جنبش سبز از ۱۳۰۰ روز فراتر رفته، آیت‌الله خامنه‌ای هیچ نشانه‌ای از نرمش برای گشایش فضای سیاسی نشان نمی‌دهد. برعکس ـ و چنان‌که علی مطهری گزارش می‌کند ـ او بر تداوم حصر غیرقانونی و مجازات بدون محاکمهٔ موسوی و کروبی و رهنورد، مصّر است.

مجموعه اظهارنظرهای مهم‌ترین تریبون‌های معرف و مبلغ و مروج مواضع رهبر جمهوری اسلامی (از دبیر شورای نگهبان گرفته تا رئیس و سنخگوی قوه قضائیه و از سپاه و بسیج تا کیهان و امام جمعه‌های پایتخت) در ماه‌های گذشته، دال بر لزوم «عفوطلبی» و «درخواست گذشت» و «خواهش بخشایش» از «نظام» و رأس هرم سیاسی آن، برای تغییر وضع رهبران و زندانیان و فعالان جنبش سبز، و نیز اصلاح‌طلبان همدل با آنان است.

تا چنین چیزی رخ ندهد (درخواست عفو و طلب بخشش)، آتش‌بار توهین و اتهام و تهدید و تحدید علیه اصلاح‌طلبان همدل با موسوی و کروبی مستدام است.

خاتمی در یکی از اظهارنظرهای اخیرش بار دیگر از ضرورت «آشتی» گفته: «راه‌حل مشکلات کنونی میدان دادن به افرادی با زبان تند و حصر و محدود کردن نیروها نیست بلکه مصلحت نظام ما آشتی ملی است… عده‌ای به‌جای آشتی به حذف و کینه می‌اندیشند.» اما آیا نگاه و رویکرد سیاسی رهبر جمهوری اسلامی با تمامیت‌خواهان واجد تمایز محسوس است؟

یکی از مهم‌ترین تریبون‌ها و نمادهای آشتی‌ستیزی و گفت‌وگوگریزی، «کیهان» است. روزنامه‌ای که آیت‌الله خامنه‌ای با آن عکس یادگاری می‌گیرد و روی تخت بیمارستان، یکی از منابع خبری شخص اول نظام می‌شود.

با چنین وضعی (همدلی رهبر جمهوری اسلامی با نگاه تمامیت‌طلبانه و صلح‌ستیز)، آیا نامهٔ مجمع روحانیون مبارز ـ با امضای خاتمی ـ موجب تغییر نگرش و روشی در کانون مرکزی قدرت خواهد شد؟ آنجا که به‌طور مکرر نشان داده رغبت و تمایلی به توسعه سیاسی و مشارکت ملی ندارد.

خاتمی و مجمع روحانیون مبارز اما با ارسال پیام مودت و ارادت برای آیت‌الله خامنه‌ای، «آزموده»‌ای را بار دیگر ـ و شاید برای ثبت در تاریخ و پیش وجدان خود ـ می‌آزمایند. کوششی برای تغییر وضع تدریجی کشور از دل مصالحه. اقدامی که برای خاتمی و مجمع، بی‌هزینه نیست: رنجش بخش مهمی از سبزها. آن‌هایی که ترجیح می‌دهند خاتمی در متن جامعه مدنی و کنار جنبش اجتماعی بایستد و تلاش برای آشتی را به کسانی چون هاشمی و ناطق نوری و حسن خمینی بسپارد.

برخلاف بسیاری دیگر از رویدادهای سیاسی، به نظر می‌رسد چشم‌انتظاری برای واکنش رهبر جمهوری اسلامی به پیام مجمع روحانیون مبارز با امضای خاتمی، چندان به درازا نینجامد. رهبری که منافع نظام مبتنی بر ولایت مطلقه فقیه را به منافع ملی ترجیح می‌دهد، در یک سالی که از برآمدن دولت «تدبیر و امید» روحانی گذشته، فرصت‌های مهم و ارزشمندی را برای آشتی، سوزانده‌است. رهبری که خود را پشت‌گرم به سلاح و سرکوب می‌داند و ضرورتی برای گشایش سیاسی قائل نیست، آیا واکنشی متفاوت به این پیام خواهد داشت؟

رادیوفردا: اگرچه اعلام عمومی جراحی آیت‌الله خامنه‌ای در ابتدای امر اطلاع رسانی پیرامون اقدام درمانی برای شخص اول نظام را به اذهان متبادر می‌کند، اما در اصل یک پروژه سیاسی است.

علنی کردن عملی که لزومی در آن نبوده است و چه بسا نمونه‌های مشابهی نیز در گذشته داشته است، گویای تصمیم خامنه‌ای برای انتقال پیام‌های ویژه‌ای است. بر اساس خاطرات هاشمی رفسنجانی رئیس تشخیص مصلحت نظام، خامنه‌ای حداقل یک بار تن به جراحی داده و کیسه صفرایش را خارج ساخته‌اند.

رمزگشایی از پیام‌های یاد شده آسان نیست. اما ژرف کاوی نوع اطلاع رسانی، چینش عکس‌ها و سخنان کوتاه او آشکار می‌سازد اهداف کوتاه مدت و میان مدتی برای این کار در نظر گرفته شده است. گذشت زمان نشان می‌دهد که نتایج فضا سازی رسانه‌ای حول عمل پروستات آیت‌الله خامنه‌ای چه خواهد بود.

در وهله نخست می‌توان دریافت که بهبود تصویر منفی در افکار عمومی و تحریک احساسات برای نمایش محبوبیت مد نظر بوده است. این بار بر خلاف تصاویر اقتدار گرایانه از آیت‌الله خامنه‌ای که او را استوار در جلسات عمومی نشان می‌دهد، پیرمردی ضعیف بر بستر بیماری به نمایش گذاشته می‌شود. این بار چهره‌ای نمایان نیست که در جلسات رسمی و عکس‌هایی که از آن به نمایش گذاشته می‌شود بر فاصله گذاری معنا دار بین او و دیگر صاحب منصبان حکومت تاکید و اصرار می‌شود. خامنه‌ای که تا کنون در معرض افکار عمومی به نمایش گذاشته شده است چهره‌ای محکم و با اقتدار است وضعف در او وجود ندارد.

اما اینک تصویری مشاهده می‌شود که مشابه انسان‌های عادی مریض می‌شود و ممکن است مرگ به سراغ او بیاید؛ اگرچه عمل جراحی عادی برای مردان پا به سن گذاشته را تجربه می‌کند، اما به دعای خیر مردم نیاز دارد.

خود او این نیاز را علنا به زبان می‌آورد تا مدافعان و نیرو‌های زیر دستش به جریان‌سازی در جامعه برای برخورد عاطفی و شفقت جویانه از وی بپردازند.

اگرچه آیت‌الله خامنه‌ای و رسانه‌های رسمی حکومت می‌کوشند بازیابی صحت و سلامتی او را تبلیغ کنند و تدوام رهبری قدرتمند وی را به جامعه مخابره سازند، اما «ناپایداری» پسامد اجتناب ناپذیر این رویداد است. تصویر خامنه‌ای بر روی تخت بیمارستان بیش از پیش مرگ محتمل وی را برجسته می‌سازد و تصاویر آیت‌الله خمینی در پایان عمر در بیمارستان را تداعی می‌بخشد.

به نظر می‌رسد ناپایداری یاد شده هسته مرکزی فضا سازی رسانه‌ای و احساسی برای درمانی رهبر جمهوری اسلامی است. با علم به قدرت رسانه و اطلاع رسانی، خبر جراحی خامنه‌ای که تبعات غیر قابل کنترلی نداشت، پیشاپیش اعلام شد و افکار عمومی داخل و رسانه‌های خارجی غافلگیر شدند.

ناپایداری حاصل با برخوردی پارادوکسیکال هدف قرار گرفته است. نخست در وجه کوتاه مدت نشان داده می‌شود که آیت‌الله خامنه‌ای بر خلاف شنیده‌های شایع، بیماری حاد و کشنده‌ای ندارد. اعلام موضوع از سوی وی نمایانگر «بی‌اساسی» شایعاتی است که مرتب بیماری آیت‌الله خامنه‌ای و مرگ قریب الوقوع او را خاطر نشان می‌سازند.

به این ترتیب حکومت با مدیریت فضای عمومی می‌کوشد تا جلوی تاثیرات منفی پخش خبر احتمالی درگذشت ناگهانی آیت‌الله خامنه‌ای را بگیرد و همچنین فضا را در اقدامی کنترل شده آزمایش کند؛ که واکنش‌ها چگونه است. در پایان نیز آیت‌الله خامنه‌ای سالم از بیمارستان به بیتش می‌رود تا معلوم شود او نه تنها احساس آسیب پذیری نسبت به بیماری ندارد بلکه به اطلاع‌رسانی پیرامون وضعیت سلامت خود می‌پردازد. قرار است از این به بعد اخبار پشت پرده مربوط به ادعای بیماری وی بمانند سابق خریدار نداشته باشد و افکار عمومی زمانی قانع شود که مسئله‌ای واقعا وجود دارد که از کانال مجاری رسمی اعلام گردد.

نتیجه این کار افزایش آرامش حکومت و مهار مخالفان در استفاده از بی‌ثباتی مقطعی است که در صورت بیماری وخیم خامنه‌ای ممکن است پیش آید. البته منظور از مخالفان اپوزیسیون نیست، بلکه نیرو‌های معترض به وضع موجود در داخل نظام مورد نظر هستند. کسانی که چه بسا عکس‌های آنان و خنده‌های آیت‌الله خامنه‌ای و ارتباطات به ظاهر صمیمانه آن‌ها نمایش داده شد اما در واقعیت تقابل جدی بین نظرات آن‌ها با دیدگاه‌های خامنه‌ای و حلقه نزدیکان وی وجود دارد.

اما وجه بلند مدت ناپایداری -بر خلاف وجه کوتاه مدت آنکه تداوم حکمرانی مقتدرانه خامنه‌ای و عبور موفقیت آمیز او از بیماری را بازتاب می‌دهد- به آینده نظام بعد از او اختصاص دارد.

به نظر می‌رسد رسانه‌ای کردن حضور خامنه‌ای در بیمارستان و جراحی وی آغاز فرایند تعیین جانشینی ولی فقیه باشد.

این پروژه زمان طولانی و گام به گامی را طی خواهد کرد. اما موضوعی که تا کنون حداقل در ظاهر مسکوت مانده است، ازاین به بعد پذیرفته شده و سعی می‌گردد جامعه وکارگزاران نظام برای زمانی که خامنه‌ای دیگر زنده نیست، آماده گردد.

خامنه‌ای با علنی کردن بیماری «نه چندان جدی‌اش» و بسیج احساسات هوادارانش این پیام را داد که او از استحکام بافت و ساختاری که در داخل نظام ایجاد کرده است اطمینان دارد و نگران نیست که هر لحظه فوت کند. مانور سیاسی وی، تلاش برای خنثی‌سازی تصوراتی است که بر شکننده بودن مناسبات مسلط کنونی قدرت و تاثیر جایگزینی آیت‌الله خامنه‌ای در تحولات سیاسی ایران تاکید دارند.

پروژه جانشینی در این گام متوقف نمی‌ماند و در مسیری کنترل شده و زمانمند به سمت جا انداختن جانشینی از بخش مسلط قدرت کنونی حرکت می‌کند. احتمال کمی وجود دارد که خامنه‌ای در زمان حیات خود تعیین قائم مقام و انتخاب رسمی جانشینش را بپذیرد. اما محتمل است که فضا را برای تثبیت و تقویت گزینه مورد نظرش مساعد سازد. عنصر کانونی، انتخاب فرد برای «آیت‌الله خامنه‌ای آینده» نیست بلکه کنار زدن افرادی‌ست که از دید بلوک قدرت نامطلوب فرض می‌شوند و همچنین تعیین شاخص‌های رهبر آینده است و ساختاری که قرار است تصمیم گیری حقیقی را انجام دهد.

گذشت زمان نشان می‌دهد که تا چه میزان پروژه تعیین جانشینی خامنه‌ای به تحقق می‌پیوندد وچه مسیری را طی می‌کند. اما اگر این اتفاق بیفتد آنگاه فشار بر کسانی که از دید حلقه نزدیکان خامنه‌ای برای جانشینی وی نامطلوب محسوب می‌شوند، افزایش خواهد یافت. برخورد نهایی با آیت الله منتظری نیز درست زمانی انجام شد که بیماری آیت‌الله خمینی وارد مرحله سختی شده بود. در این میان حساسیت‌ها بیشتر متوجه اکبر هاشمی رفسنجانی و حسن خمینی خواهد بود.

توسط علی افشاری

چند روز پیش، حسن روحانی «ناهنجاری‌های اجتماعی – فرهنگی» را «مریضی» خوانده بود که با دیوار، ون و فیلتر حل نمی‌شود و باید توسط متخصص درمان شود؛ حال، سخنگوی دولت نیز «بدحجابی» را «بیماری» نامیده است

پس از سخنان چند روز پیش حسن روحانی در مشهد که درباره حجاب و «ناهنجاری‌های اجتماعی – فرهنگی» گفته بود: «کسی مریض می‌شود ما مریض را چه کار می‌کنیم؟ نه با فیلتر حل می‌شود نه با ون نه با دیوار؛ مریض را می‌بریم پیش متخصص، او راه حل برایمان پیدا می‌کند»، نوبخت سخنگوی دولت نیز در جمع خبرنگاران گفت: «برای جامعه اسلامی و مذهبی و ارزشی ما بدحجابی نوعی بیماری محسوب می‌شود و با بافت مذهبی کشور ما سازگاری ندارد.»

سخنگوی دولت از زنان ایرانی خواست «به این هنجار مورد احترام جامعه توجه بیشتری داشته باشند.»

او در عین حال گفت: «در پاره‌ای از موارد برخوردهایی صورت می‌گیرد که هر چند در جهت حفظ ارزش‌ها باشد اما چون به نوعی لجاجت طرف مقابل را برانگیخته می‌کند ما از این عزیزان خواهش می‌کنیم رعایت حرمت بانوان را داشته باشند.»

محمدباقر نوبخت همچنین افزود: «سه دهه از پیروزی انقلاب اسلامی می‌گذرد و هنوز ما این مطالب را مطرح می‌کنیم و این نشان می‌دهد که نهادهای فرهنگی ما کارهای متفاوت‌تر و نوآورانه‌تری را باید انجام دهند.»

قدردانی احمدی‌مقدم از وزارت کشور در خصوص مبارزه با «بدحجابان»

اخیرا اسماعیل احمدی مقدم، فرمانده پلیس ایران نیز از برخوردهای انتظامی برای کنترل پوشش زنان ایرانی دفاع کرد و گفت: «در موضوع حجاب و عفاف، اقدامات انتظامی نافی اقدامات فرهنگی نیست.»

آقای احمدی‌مقدم همچنین از وزارت کشور دولت روحانی به‌جهت برخورد با «بدحجابان» قدردانی کرد و گفت [4]کار آنها طی این مدت «خیلی خوب» بوده است.

انصار حزب‌الله: کارمان را آغاز کرده‌ایم

از سوی دیگر در حالی که وزارت کشور دولت روحانی چندی قبل اعلام کرد که فعالیت انصار حزب‌الله مجوز قانونی ندارد، پایگاه خبری انصار حزب‌الله اعلام کرد که گشت‌های این گروه ماموریت خود را بدون آنکه بعد رسانه‌ای داشته باشد آغاز کرده‌اند.

عبدالحمید محتشم٬ دبیرکل «انصار حزب‌الله» اعلام کرد «انصار حزب‌الله با عملیات گسترده٬ مفسدان را منکوب و حامیان‌شان را حذف خواهد کرد.»

محتشم گفته است: «فعالیت این گروه‌های ۱۰ نفره بی‌آنکه رسانه‌ای شده باشد٬ آغاز شده و ادامه پیدا خواهد کرد و قصد بر این است شیوه انجام عملیات به گونه‌ای باشد که مفسدان را که به دلیل فضای تسامح حکومتی تجری یافته‌اند٬ منکوب و حامیان آنان را از صحنه حذف شوند.»

وی در عین حال افزوده «میدان عمل انصار حزب‌الله در تهران بسیار وسیع و حجم عملیات بالا خواهد بود.»

مدیر مسوول هفته نامه «یالثارات» اضافه کرده «به اذن خدا نامعادله غلط جاری که بر اساس آن وزن مفسدین و حامیان آنان در جامعه به ضرر متدینین تغییر یافته را دگرگون خواهیم کرد.»

این گروه اعلام کرده که گشت‌های موتوری انصار حزب‌الله از اول تیر ماه در پارک‌ها، مراکز خرید و معابر شهر تهران و برخی شهر‌های ایران آغاز شده است.

وقتی وزارت ارشاد دولت از کمیته‌ی فیلترینگ جلو می‌زند

در خبری دیگر و در کنار اظهارنظرهای «آزادی‌خواهانه‌ی» وزیر ارشاد و نیز حسن روحانی، در تازه‌ترین اقدام وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی به آن دسته از وب‌سایت‌های خبری که فاقد مجوز نهادهای حکومتی هستند، هشدار داد که از فعالیت آنها جلوگیری می‌کند.

به گزارش خبرگزاری مهر این هشدار با فیلتر چهار وبسایت خبری «دانا»، «شریان»، «روحانی‌نیوز» و «لحظه آنلاین» همراه شده، و این در حالی است که یک مقام قضایی ایران می‌گوید وزارت ارشاد اجازه فیلتر وب‌سایت‌ها را ندارد.‌

معاونت مطبوعاتی وزارت ارشاد با صدور بیانیه‌ای نوشت که این وزارتخانه «با هدف جلوگیری از رفتار غیرقانونی، غیراخلاقی، غیر حرفه‌ای… و محدود کردن شب‌نامه‌های الکترونیک از انتشار رسانه‌های فاقد مجوز جلوگیری خواهد کرد.»

این بیانیه پایه و اساس تصمیم وزارت ارشاد در این باره را «ماده ۷ قانون مطبوعات» دانسته است، ماده‌ای قانونی که عنوان می‌کند چاپ و انتشار نشریه‌ای که پروانه برای آن صادر نشده است جرم محسوب می‌شود.

در بیانیه وزارت ارشاد حتی از شهروندان درخواست شده که «برای شناسایی صدها سایت خبری فاقد مجوز» به این وزارتخانه کمک کنند.

این در حالی است که دبیر کارگروه تعیین مصادیق محتوای مجرمانه و معاون قضایی دادستان کل کشور در امور فضای مجازی روز سه‌شنبه به وزارت ارشاد هشدار داده بود که این وزارتخانه «نمی‌تواند راسا دستور فیلتر و مسدودسازی نشریات الکترونیکی را صادر کند» چرا که هیچ اختیار قانونی در این باره به ارشاد داده نشده است.