اخبار

صدای آمریکا: گزارشگر ویژه سازمان ملل که با موافقت جمهوری اسلامی به ایران سفر کرده، روز چهارشنبه ۲۸ اردیبهشت در یک کنفرانس خبری، کشورهایی که تحریم‌هایی یکجانبه علیه ایران وضع کرده‌اند، به خصوص آمریکا، را ترغیب کرد آنها را لغو کنند.
او گفت: «آمریکا همه بانک‌های ایرانی را تحریم کرده و امکان انتقال پول از ایران به شبکه بانکی بین‌المللی وجود ندارد.»
خانم دوهان در بخش دیگری از سخنانش به دشواری‌های ایجاد شده برای گرفتن وام و کمک‌های بین‌المللی اشاره کرد که بخشی از آن مربوط به حضور پناهجویان افغان است.
او هشدار داد هم ‌اکنون حدود نیم میلیون کودک افغان در ایران زندگی می‌کنند، اما «حتی آژانس‌های سازمان ملل نمی‌توانند تعهداتشان را برای کمک به ایران انجام بدهند.»

اما فعالان مدنی و حقوق بشر واکنش‌های مختلفی نسبت به حضور دوهان در ایران و گزارش او داشتند:
کیوان صمیمی، صدرا عبداللهی، جعفر عظیم‌زاده، گیتی‌ پورفاضل و احمدرضا حائری نیز پیش از سفر دوهان به ایران در نامه‌ای به او نوشتند: «جمهوری اسلامی و نمایندگان آن که با شما گفتگو می‌کنند، نمایندگان اکثریت مردم ایران نیستند زیرا جایگاه کنونی ایشان برآمده از سازوکاری دموکراتیک نیست. ساختار غیردموکراتیک، فساد سیستماتیک و همچنین ناکارآمدی حکومت، موجب شده‌ است که بیش و پیش از تحریم‌های قهری یک‌جانبه ، این خود حکومت جمهوری اسلامی و نهادهای آن است که موجبات فشار اقتصادی بر مردم و نقض آشکار و فاحش حقوق بشر در ایران را به وجود آورده‌اند.»
این کنشگران مدنی به خانم دوهان هشدار دادند که اگر در این سفر «فقط در پی ملاقات با کارگزاران جمهوری اسلامی و دیدار با نهادهای به ظاهر مدنی ولی حکومت‌ساخته» باشد، اعتبار او و سازمان ملل «خدشه‌دار» خواهد شد «و این رویکرد ناشفاف» در حافظه تاریخی مردم و فعالان مدنی ایران خواهد ماند.
واکنش در این مورد بین کاربران شبکه های اجتماعی هم زیاد بوده، از جمله یک کاربر توئیتر نیز با انتشار رشته توئیتی نوشته است: «گزارشگر ویژه سازمان حقوق بشر سازمان ملل در زمینه اقدامات سرکوبگرانه‌ی یکجانبه، از چین مبلغ ۲۰۰ هزار دلار دریافت کرده تا به رژیم در سفیدشویی پاکسازی نژادی قوم اویغور کمک کند.»

پیش‌تر شاهزاده رضا پهلوی در واکنش به این سفر، با یادآوری وضعیت نقض حقوق بشر در کشور، نوشت، گزارشگر ویژه سازمان ملل متحد به جای این که برای کسب امتیاز سیاسی برای سفر به ایران آماده شود، باید جمهوری اسلامی را تحت فشار بگذارد تا فورا فعالانی را که در زندان اعتصاب غذا کرده‌اند و وضعیت سلامت آنها رو به وخامت است، از جمله منوچهر بختیاری، بهنام موسیوند، و معلمان بازداشت‌شده را آزاد کند.

حسین رونقی، فعال حقوق بشر نیز در یادداشتی که همزمان با حضور دوهان در ایران در وال ‌استریت ژورنال منتشر شد نوشت: «اگر آمریکا سپاه پاسداران را از فهرست سازمان‌های تروریستی حذف کند، هم امنیت ملی خود را قربانی کرده و هم به مردم ایران خیانت می‌کند.» او همچنین در توئیتی نوشت: «این پیام ماست از داخل ایران: شکنجه‌گران ما را تقویت نکنید، تسلیم کسانی که ما را به اسارت گرفته‌اند نشوید. در غیر این صورت، در عین قربانی کردن امنیت ملی خود، به مردم ایران هم خیانت می‌کنید.»

سفر دوهان به ایران در حالی انجام شد که جمهوری اسلامی همواره درخواست‌های “گزارشگر ویژه سازمان ملل درباره وضعیت حقوق بشر در ایران” را برای سفری مشابه رد کرده است.
آخرین باری که گزارشگران ویژه حقوق بشر پیش از خانم دوهان موفق شدند به ایران سفر کنند، سال ۲۰۰۵ بود که گزارشگر ویژه خشونت علیه زنان و گزارشگر ویژه مسکن به تهران سفر کردند.

دنیای اقتصاد: ايسنا : وزارت خارجه انگلیس در توصیه‌نامه‌ای به شهروندان انگلیسی نسبت به سفر به ایران هشدار داد.

توصیه‌ انگلیس به شهروندانش درباره سفر به ایران

وزارت خارجه انگلیس روز جمعه با صدور توصیه‌نامه‌ای به شهروندان خود مدعی شد: خطر بسیاری زیادی وجود دارد که شهروندان انگلیسی در ایران دستگیر، حبس و یا بازجویی شوند؛ حال چه یک دوتابعیتی ایرانی-انگلیسی باشند یا نه. شماری از دوتابعیتی‌های ایرانی‌-انگلیسی برای مدت طولانی در ایران در حبس به سر می‌برند.

در ادامه بیانیه ادعا شده است: مقامات دوتابعیتی‌ها را به رسمیت نمی‌شناسند؛ پس اگر شما یک دوتابعیتی باشید و دستگیر شوید، وزارت خارجه از طریق مقامات مطلع نخواهد شد، اجازه دیدار با شما را نخواهد داشت و توانایی‌مان برای ارائه کمک‌های کنسولی به شدت محدود خواهد بود.

انگلیس توصیه‌نامه‌ای در رابطه با سفر به ایران صادر کرد

رادیوفردا: یک روز پس از آن که وزارت اطلاعات جمهوری اسلامی از بازداشت دو «اروپایی» به اتهام تلاش برای ایجاد «آشوب» و «بی‌ثبات‌سازی جامعه» خبر داد، پاریس تایید کرد که این دو شهروند فرانسه هستند.

خبرگزاری تسنیم، نزدیک به سپاه پاسداران، روز چهارشنبه، ۲۱ اردیبهشت، در خبر خود به نقل از وزارت اطلاعات ادعا کرده بود که این دو نفر «به‌دنبال سازمان‌دهی آشوب، بی‌نظمی اجتماعی و بی‌ثبات‌سازی در کشور بودند».

در واکنش به این خبر، دولت فرانسه روز پنج‌شنبه تایید کرد که این دو نفر شهروند این کشور هستند و خواستار «آزادی فوری» آنها شد.

در بیانیه وزارت خارجه فرانسه همچنین «بازداشت بی پایه و اساس» این دو نفر محکوم شده است.

ساعتی پیش از انتشار این بیانیه رسمی که نسخه‌ای از آن در اختیار رادیوفردا قرار گرفت، کریستوف لالاند، دبیرکل اتحادیه آموزشی و تحصیلی فرانسه، گفته بود که حدس می‌زند این دو نفر یک کارمند زن این اتحادیه و همسرش باشند.

به گفته آقای لالاند، این دو نفر «برای تعطیلات» به ایران رفته بودند و قرار بود اوایل هفته جاری به فرانسه بازگردند. او همچنین تاکید کرده است که این کارمند زن برای کار در زمینه تخصص خود به ایران نرفته بود.

وزارت اطلاعات جمهوری اسلامی در بیانیه خود ادعا کرده بود که این دو نفر به گروه‌ها و تشکل‌هایی در داخل کشور «خط عملیاتی» داده‌اند. از جمله این تشکل‌ها مشخصا به «شورای هماهنگی تشکل‌های صنفی فرهنگیان» ایران اشاره شده بود.

شورای هماهنگی تشکل‌های صنفی فرهنگیان ایران، وابسته به صنف معلمان، تشکلی است که در یک سال گذشته کار هماهنگی اعتراضات گسترده معلمان را انجام داده و در یکی از آخرین بیانیه‌های خود در روز ۱۷ اردیبهشت اخطار کرده بود که «اگر معلمان بازداشت شده طی دو هفته گذشته آزاد نشوند، تجمع سراسری برگزار خواهد شد».

خبر دستگیری این دو تبعه فرانسه نیز درست یک روز پیش از پایان ضرب‌الاجل این شورا منتشر شد.

فریبا عادلخواه و بنجامین بریر دو شهروند فرانسوی دیگر هستند که حکومت جمهوری اسلامی در سال‌های گذشته، آن‌ها را به اتهام‌های گوناگون از جمله «جاسوسی، همکاری با نهادهای امنیتی خارجی و یا اقدام علیه نظام» بازداشت و تعدادی از آن‌ها را با زندانیان وابسته به جمهوری اسلامی در خارج مبادله کرده است.

حکومت ایران به سبب همین گونه اقدامات در سال‌های اخیر بارها به پیاده کردن خط‌مشی موسوم به «دیپلماسی گروگان‌گیری» متهم شده است.

تمام دوتابعیتی‌ها یا خارجی‌هایی که تاکنون در ایران دستگیر شده‌اند اتهامات، به‌ویژه اتهام جاسوسی، علیه خود را رد کرده‌اند.

دو شهروند فرانسوی جدید درست در زمانی دستگیر شده‌اند که انریکه مورا، یکی از مقامات بلندپایه سیاست خارجی اتحادیه اروپا، برای یافتن راه حلی برای بن‌بست برجام در تهران به سر می‌برد.

رادیوفردا: وب‌سایت خبری تحلیلی اکسیوس روز پنج‌شنبه، ۱۵ اردیبهشت، به نقل از یک مقام ارشد اسرائیلی گزارش داد که مشاوران امنیت ملی آمریکا و اسرائیل چگونگی اعمال فشار بر ایران با این هدف را بررسی کرده‌اند که برای حکومت جمهوری اسلامی روشن شود ایران به احیای برجام «نیاز دارد».

بر اساس این گزارش، در همین حال، دو مقام ارشد آمریکایی و اسرائیلی این امر را بررسی کردند که در صورت از سرگیری مذاکرات وین، ایران در شرایطی به میز مذاکرات بازگردد که آمریکا دست بالاتری برای دستیابی به یک «توافق بهتر» را داشته باشد.

اشاره اکسیوس به جزئیات مذاکراتی است که هفته گذشته در زمان سفر ایال خولاطا، مشاور امنیت ملی اسرائیل، میان او و تیم اسرائیلی با جیک سالیوان، مشاور امنیت ملی کاخ سفید، انجام شده است.

مقام ارشد اسرائیلی به اکسیوس گفته است که اسرائیل با پیش‌نویسی که در جریان مذاکرات ماه‌های اخیر در وین تنظیم شده، در خصوص احیای برجام، مخالف است اما با این حال، در دیدار مشاوران امنیت ملی آمریکا و اسرائیل، این امر بررسی شد که برای حاکمیت تهران روشن شود که ایران به بازگشت به برجام نیاز دارد.

اکسیوس افزوده است که مشاوران امنیت ملی در این باره بحث کردند که وارد کردن فشار بر ایران، باید به گونه‌ای باشد که در همین حال، تهران را به تشدید برنامه هسته‌ای و از جمله غنی‌سازی اورانیوم با غلظت ۹۰ درصدی نکشاند.

ایران در یکی از گام‌های مهم عقب‌نشینی از برجام، که بخشی از سلسله واکنشش به خروج آمریکا از برجام بود، از سال گذشته اورانیوم را با خلوص ۶۰ درصد غنی می‌کند و هم اکنون میزان زیادی از آن را در اختیار دارد.

با این حال، برای تولید بمب اتمی، اورانیوم غنی شده با خلوص ۹۰ درصد مورد نیاز است.

ایجاد وقفه حدودا دو ماهه در مذاکرات وین، در حالی که تا پیش از آن گفته شده بود پیش‌نویس توافق احیای برجام آماده است و تنها نیاز به تصمیم‌گیری نهایی در تهران و واشینگتن دارد، این احتمال را تقویت کرده که مذاکرات به دستیابی به توافق منجر نشود و در آن صورت، ایران برنامه اتمی خود را با شتاب بیشتری گسترش دهد.

مقام ارشد اسرائیلی به اکسیوس گفت که اسرائیل در مذاکرات هفته گذشته کاخ سفید چند راه را برای افزایش فشار بر تهران پیشنهاد کرده است؛ تصویب قطعنامه نکوهش ایران در نشست ماه آینده در شورای حکام آژانس بین‌المللی انرژی اتمی و همزمان، افزایش بازدارندگی نظامی آمریکا در خاورمیانه.

به اعتقاد مقام اسرائیلی، این گام‌ها برای این است که به مقامات ایران نشان داده شود که «هیچ ‌کس منتظر آنها نیست و زمان به نفع آنها به پیش نمی‌رود».

به نوشته اکسیوس، بعد از مذاکرات تلفنی اخیر نفتالی بنت و جو بایدن و سپس نشست مشاوران امنیت ملی اسرائیل و آمریکا در کاخ سفید، تنها یک رویداد شگرف باید اتفاق بیفتد تا واشینگتن با حذف نام سپاه پاسداران از فهرست سیاه آمریکایی در مورد سازمان‌های تروریستی خارجی موافقت کند.

اصرار جمهوری اسلامی ایران بر حذف نام سپاه از این فهرست، ظاهرا یک خواسته کلیدی تهران است که مذاکرات هسته‌ای را به نقطه بن‌بست کشانده است.

فشار اسرائیل بر آمریکا برای تغییر متن پیش‌نویس به دست آمده در مذاکرات وین در حالی ادامه دارد که سنای آمریکا نیز روز پنج‌شنبه دو طرح را با هدف گسترش موضوع‌های مورد مذاکره با ایران تصویب کرد.

یک مصوبه جدید سنا که دولت بایدن را از خارج کردن نام سپاه از فهرست سیاه منع می‌کند، در شرایطی که الزام‌آور نیست اما در صورت ازسرگیری مذاکرات وین، آن را پیچیده‌تر خواهد کرد.

بر اساس یک طرح، تحریم‌های مرتبط با تروریسم علیه سپاه باید ادامه یابد. طرح دوم سنا دولت آمریکا را ملزم می‌کند که اقدامات مخرب منطقه‌ای جمهوری اسلامی ایران را نیز در مذاکرات مطرح کند.

جمهوری اسلامی ایران کماکان اصرار دارد که غیر از تجدید مفاد توافق هسته‌ای سال ۱۳۹۴، هیچ موضوع دیگری را در مذاکرات با کشورهای حاضر در برجام به بحث نخواهد گذاشت.

با وجود این، حسین امیرعبداللهیان، وزیر خارجه جمهوری اسلامی، این هفته گفت که مذاکرات با آمریکا از طریق مکتوب ادامه دارد.

اتحادیه اروپا احتمال اعزام جوزپ بورل، رئیس سیاست خارجی اتحادیه، به تهران را با امید تجدید مذاکرات وین بررسی کرده و او از سران ایران خواهد خواست که توافق به دست آمده را پذیرفته و موضوع خارج کردن نام سپاه از فهرست آمریکایی را به بعد موکول کنند.

از یک‌ سو شرایط جهانی با ادامه جنگ روسیه در اوکراین نسبت به دورهای پیشین مذاکرات وین کاملا تغییر کرده و از سوی دیگر، در صحنه داخلی آمریکا نزدیک شدن به موعد انتخابات میان‌دوره‌ای کنگره در آبان امسال، دولت بایدن و دموکرات‌های حامی احیای برجام را زیر فشار شدیدتر داخلی قرار داده تا از این کار دوری کنند.

مجموعه شرایط جدیدی که در هفته‌های اخیر بر آمریکا و صحنه جهانی حاکم شده این احتمال را تقویت کرده که ایران آخرین فرصت برای احیای برجام را که باعث گشایش اندکی در اقتصادش شود، از دست داده و در پرتگاه سقوط اقتصادی ایستاده است.

در حالی که هنوز شکست مذاکرات وین اعلام نشده، در روزهای اخیر شرایط اقتصادی ایران به‌شدت وخیم شده، نان، برنج، ماکارونی و روغن نباتی و ده‌ها قلم از کالاهای حیاتی و مصرفی از سفره ایرانیان پر کشیده و نظر به تمامی شاخص‌های دیگر اقتصاد، فلاکت بسیار بیشتری در هفته‌ها و ماه‌های آینده در انتظار ایرانیان است.

بی‌بی‌سی: توافق محرمانه ایران و چین در دولت حسن روحانی امضا و در دولت ابراهیم رئیسی اجرا شد. آیت الله خامنه ای در دیدار رئیس جمهور چین خواستار امضای این توافق شده بود
ارتشبد وی فنگ هه وزیر دفاع چین وارد تهران شده است.

ارتشبد وی قرار است با مقام‌های نیروهای مسلح جمهوری اسلامی ملاقات کند.

دیدار وزیر دفاع چین از ایران چند ماه پس از آن انجام می‌شود که دو کشور از اجرایی شدن توافقنامه ۲۵ ساله همکاری ایران و‌ چین خبر داده‌اند.

مفاد این توافق محرمانه است و به گفته دولت ایران به خواست چین، در اختیار افکار عمومی قرار نگرفته است.

توافقنامه همکاری ۲۵ ساله ایران و‌ چین مطابق قانون اساسی جمهوری اسلامی ایران باید قبل از اجرا به تصویب مجلس شورای اسلامی می‌رسید اما بدون طی شدن روند قانونی، به اجرا درآمده است.

دیدار ارتشبد وی وزیر دفاع چین از تهران، بالاترین سطح دیدار یک مقام چینی از ایران از زمان اجرایی شدن توافقنامه ۲۵ ساله است.

افکار عمومی ایران به دلیل محرمانه نگه داشته شدن این توافق، از اجرای آن نگرانی نشان داده است.

توافق محرمانه ایران و چین در دولت حسن روحانی امضا و در دولت ابراهیم رئیسی اجرا شد. آیت الله خامنه ای در دیدار رئیس جمهور چین خواستار امضای این توافق شده بود

رادیوفردا: وزیر خارجه آمریکا می‌گوید تهدید مداوم ایران علیه مقامات فعلی و سابق آمریکا همچنان وجود دارد.

آنتونی بلینکن این اظهارات را روز سه‌شنبه ششم اردیبهشت هنگام ادای شهادت در مجلس سنای ایالات متحده به قانون‌گذاران گفت اما توضیح بیشتری در این زمینه نداد.

مقام‌های جمهوری اسلامی همواره می‌گویند که «انتقام‌ سخت» در انتظار عاملان کشته شدن فرمانده پیشین نیروی قدس سپاه پاسداران است و این موضوع به یکی از موانع احیای توافق هسته‌ای قدرت‌های جهانی و ایران موسوم به برجام تبدیل شده است.

خبرگزاری آسوشیتدپرس ۲۱ اسفند پارسال خبر داد به اسنادی دست یافته است که‌ نشان می‌دهد دولت آمریکا برای محافظت ۲۴ ساعته از جان مایک پومپئو، وزیر خارجه سابق، و برایان هوک، نماینده ویژه سابق آمریکا در امور ایران، ماهانه ۲ میلیون دلار هزینه می‌کند.

این رفتار آمریکا یک مساله را بسیار روشن آشکارمیکند
آمریکا به هر قیمتی میخواهد رژیم آخوندها در قدرت باشند(چرا؟) اگر نمیخواستند به راحتی با کمک به مردم ایران میتوانستند برای همیشه از شر این حکومت خلاص شوند
نگوید نمیتوانند یقینا سرنگونی حکومت آخوندی راحت تر از جنگ اوکراین خواهد بود https://t.co/iefnF8UQkI

— Hasanagha (@Hasanagha) April 27, 2022

یک منبع آگاه نزدیک به مذاکرات احیای برجام در وین به رادیو فردا نیز گفت تعهد حکومت جمهوری اسلامی برای توقف پیگیری عملیاتی پرونده کشته‌ شدن قاسم سلیمانی، یکی از شروط اصلی خارج‌ کردن سپاه از فهرست تروریستی دولت آمریکا است؛ امری که از اختلافات اصلی در مسیر احیای برجام است.

آقای بلینکن روز سه‌شنبه گفت که با وجود این جریانات همچنان معتقد است بازگشت به توافق هسته‌ای بهترین راه تعامل با ایران است و راهبرد دولت پیشین آمریکا در خروج از برجام «نتوانست نتیجه‌ای ایجاد کند».

سناتور باب منندز، رئیس کمیته روابط خارجی سنا، و جیمز ریش، سناتور ارشد جمهوری‌خواه در این جلسه، برجام را توافقی محدود توصیف کردند که به برنامه موشکی بالستیک ایران یا سیاست‌های منطقه‌ای جمهوری اسلامی نمی‌پردازد و به این خاطر از آنتونی بلینکن انتقاد کردند.

سناتور جیمز ریش در این جلسه خطاب به آنتونی بلینکن گفت که «نداشتن توافق بهتر از یک توافق بد است. من از شما می‌خواهم که [از مذاکرات با ایران] دست بکشید».

به گزارش خبرگزاری فرانسه، وزیر خارجه آمریکا در پاسخ گفت که با خروج واشینگتن از برجام، «به عکس، ایران برنامه هسته‌ای خطرناک‌تری را در پیش گرفت، زمان گریز هسته‌ای که یک سال بود به چند هفته تقلیل یافته و ایران دست به رفتار بی‌ثبات‌کننده‌تری در سراسر منطقه زده است، از جمله به خطر انداختن و حمله به نیروهای خود ما، به روش‌هابی که پیش از این انجام نمی‌داد».

آقای بلینکن توافق هسته‌ای سال ۲۰۱۵ را «ناقص» اما بهتر از گزینه‌های جایگزین خواند و ادامه داد: «ما همچنان معتقدیم که بازگشت به توافق بهترین راه برای مقابله با چالش هسته‌ای ایران است و از این راه می‌شود اطمینان حاصل کرد ایران که در حال حاضر با ستیزه‌جویی باورنکردنی عمل می‌کند، سلاح هسته‌ای در دست نخواهد داشت».

او افزود: احیای توافق هسته‌ای، «توانایی آمریکا برای رسیدگی به سایر فعالیت‌های مخرب ایران را از بین نمی‌برد».

بر اساس توافق تیرماه سال ۱۳۹۴ (۲۰۱۵) بین ایران و شش قدرت جهانی، تهران پذیرفت که بسیاری از فعالیت‌های هسته‌ای خود را در ازای لغو تحریم‌ها، متوقف یا به حالت تعلیق در آورد اما دولت دونالد ترامپ در اردیبهشت سال ۹۷ از این توافق خارج شد و تحریم‌های شدیدی علیه ایران وضع کرد.

در روند مذاکرات ادامه‌دار احیای این توافق، ایران خواستار خروج نام سپاه پاسداران از فهرست سازمان‌های تروریستی آمریکا و تعهد دولت بایدن به عدم خروج ایالات متحده از برجام در آینده شده است.

واشینگتن هنوز در مورد خروج نام سپاه از فهرست یادشده تصمیم‌گیری نکرده است ولی در مورد تعهد به عدم خروج از برجام توسط دولت‌های آینده آمریکا، به تهران پاسخ منفی داده و تأکید کرده است که نمی‌تواند از جانب دولت‌های آینده قولی بدهد.

۴۳ مقام ارشد سابق اروپایی روز سه‌شنبه در نامه سرگشاده از دولت‌های آمریکا و ایران خواستند که مذاکرات مربوط به احیای برجام را با موفقیت به پایان برسانند.

رادیوفردا: خبرگزاری ایلنا گزارش داده است که بر خلاف انتظار مقام‌های دولت ایران که منتظر افزایش صادرات کالاهای هندی از طریق ایران به روسیه بوده‌اند، هند از طریق گرجستان اقدام به صادرات کالا کرده است.

یکی از دلایل مهم پیدا کردن مسیرهای جایگزین این است که ایران طی دو دهه گذشته خطوط آهن سراسری از چابهار به افغانستان و آسیای میانه تکمیل نکرده و بنادر آبی ایران و روسیه فاقد زیرساخت‌ها و کشتی‌های لازم برای پوشش تجارت دوجانبه هستند.

چین نیز از دسامبر ۲۰۲۰ ترانزیت کالا به قفقاز، ترکیه و اروپای شرقی را با دور زدن ایران، از مسیر ۹ هزار کیلومتری آسیای میانه – جمهوری آذربایجان – گرجستان – ترکیه به اروپای شرقی انجام داده بود.

یافتن این مسیرهای جایگزین در حالی رخ داده است که مسئولان حکومت ایران با امضای سند همکاری‌های ۲۵ ساله ایران و چین، توافق با هندی‌ها درباره توسعه بندر چابهار که از تحریم‌ها معاف است و موافقت با گسترش حضور چین در این منطقه، وعده گسترش همکاری‌های راهبردی با این کشورها داده بودند.

علاوه بر این دولت‌های هند و روسیه سال ۹۷ برای تسهیل و تسریع اجرای طرح ایجاد کریدور بین‌المللی شمال به جنوب از طریق ایران تفاهم‌نامه همکاری امضا کردند.

طبق این تفاهم که از سال ۷۹ بین کشورهای ایران، روسیه و هند در حال پیگیری بوده ولی تاکنون به نتیجه نرسیده است، کریدور بین‌المللی حمل و نقل شمال – جنوب‌‌، اقیانوس هند و خلیج ‌فارس را از مسیر ایران به دریای خزر سپس از روسیه به سن‌ پترزبورگ و شمال اروپا پیوند می‌دهد.

در ماه‌های اخیر و پس از تهاجم نظامی روسیه به اوکراین، بحث درباره این مسیر افزایش یافته بود و داود تفتی، مدیرعامل کشتیرانی دریای خزر، ۸ فروردین امسال در گفت‌وگو با خبرگزاری ایلنا گفته بود «با توجه به ناامنی‌ها و مسائلی که در دریای سیاه پیش آمده، در حال حاضر بهترین مسیر برای ترانزیت کالا به روسیه مسیر ایران است».

با این حال او توضیح نداد که بر اساس کدام ظرفیت و زیرساخت‌ها، کشورهای خارجی باید مایل به ترانزیت کالاهایشان به روسیه از طریق ایران باشند.

علاوه بر این آمارهای رسمی گمرک ایران نشان می‌دهد که به دلیل فقدان زیرساخت‌ها در بنادر ایران و روسیه، حتی ۶۰ درصد تجارت ایران و روسیه بجای دریای خزر از طریق جمهوری آذربایجان انجام می‌شود.

هند طی سال‌های گذشته با توسعه بندر چابهار ایران سعی در ترانزیت کالا از طریق خاک ایران به افغانستان، آسیای مرکزی با دور زدن پاکستان، همچنین ترانزیت کالا به روسیه و شرق اروپا داشت.

مسیر ایران یک پنجم فاصله‌ای است که کشتی‌های هندی برای انتقال کالا به دریای سیاه و از آنجا به روسیه و اروپای شرقی طی می‌کنند.

انتظار ترانزیت کالاهای هندی از طریق ایران به روسیه در حالی است که ایران طی دو دهه گذشته علاوه بر عدم تکمیل خطوط آهن سراسری از چابهار به افغانستان و آسیای میانه، حتی خط آهن رشت‌-آستارا را نیز تکمیل نکرده است.

آمارهای گمرک هند نشان می‌دهد که سال گذشته حدود ۳.۳ میلیارد دلار صادرات و ۸.۴ میلیارد دلار واردات از روسیه داشته که به ترتیب ۳۵ درصد و ۴۱ درصد نسبت به سال ۲۰۲۰ افزایش داشته و این کالاهای نفتی و غیرنفتی از طریق مسیرهای دریایی انجام شده است.

رسانه‌های هند هفته گذشته خبر داده بودند که با تسهیل مبادلات مالی از طریق روبل و روپیه، این کشور محموله‌های برنج، میوه، چای، قهوه و مواد غذایی را از طریق گرجستان به روسیه صادر کرده است.

با استفاده از گزارش‌های ایلنا، تایمز هند، گمرک هند، گمرک ایران، رادیو فردا. د.خ

ارونیوز: رسانه‌های ایران اعلام کردند که گذرگاه مرزی اسلام قلعه و دوغارون در پی بروز تنش مرزی میان ایران و افغانستان بسته شده‌اند با این حال طبق گفته برخی منابع خبری، هیچ درگیری میان مرزبانان ایرانی و نیروهای مرزی طالبان صورت نگرفته است.

طبق گزارش خبرگزاری فارس، تنش پس از آن ایجاد شد که نیروهای مرزی طالبان قصد ساخت یک جاده در منطقه مرزی دو کشور را داشتند که با مخالفت نیروهای مرزبانی ایران روبرو شد. بر اساس این گزارش، اقدام ایران با مقاومت نیروهای طالبان مواجه شد و پس از بحث و مشاجره دو طرف به حالت آماده باش درآمدند.

گفته می‌شود که نیروهای امنیتی طالبان به سمت مرز در حرکت هستند.

از سوی دیگر حسن کاظمی قمی، نماینده ویژه رئیس جمهوری ایران در امور افغانستان به خبرگزاری تسنیم گفت: «امروز طالبان اقدام به جاده‌سازی بدون هماهنگی قبلی در محدوده مرز دوغارون و نقض مرز کرد که مرزبانی جمهوری اسلامی ایران مانع شد.»

وی افزود: «در تماسی که با وزارت داخله و دفاع طالبان صورت گرفت تاکید شد که اقدامات باید متوقف و موضوع در چارچوب کمیسیون عالی مرزی و مدرنیزاسیون اسناد دو کشور حل و فصل شود.»

طبق گزارش تسنیم، هم اکنون خدمات گمرکی در مرز دوغارون به صورت موقت ارائه نمی‌شود و محموله‌های مختلف موجود در مرز دوغارون به پارکینگها با فاصله امن از مرز منتقل شده‌اند.

رادیوفرانسه: ژان-ایو لودریان، وزیر امور خارجه فرانسه، در گفتگوی اختصاصی با رادیو بین‌المللی فرانسه و شبکه خبری فرانسه ٢۴ به تشریح اوضاع اوکراین و پرونده اتمی ایران پرداخت.
ژان-ایو لودریان، وزیر امور خارجه فرانسه، در گفتگوی اختصاصی با رادیو بین‌المللی فرانسه و شبکه خبری فرانسه ٢۴ به تشریح اوضاع اوکراین و پرونده اتمی ایران پرداخت. © RFI

ژان-ایو لودریان، وزیر امور خارجه فرانسه، درباره روند مذاکرات اتمی با ایران، می‌گوید: پرونده هسته‌ای ایران، یک «موضوع مهم سیاسی» است. وزیر امور خارجه فرانسه، در گفتگوی اختصاصی با رادیو بین‌المللی فرانسه و شبکه خبری فرانسه ٢۴، به تشریح روند مذاکرات برای آتش‌بس میان اوکراین و روسیه، همچنین پرونده هسته‌ای ایران پرداخت.

ژان-ایو لودریان، وزیر امور خارجه فرانسه، در گفتگوی اختصاصی با رادیو بین‌المللی فرانسه و شبکه خبری فرانسه ٢۴، که روز چهارشنبه ۳٠ مارس/۱٠ انجام شده است، به روند گفتگوهای میان گروه‌های مذاکره‌کننده اوکراین و روسیه اشاره کرد و گفت: باید درباره روند مذاکرات میان کی‌یف و مسکو، و اظهارات مطرح شده درباره «پیشرفت احتمالی در مذاکرات» محتاط بود.

وزیر امور خارجه فرانسه تاکید کرد: «تاکنون اظهارات فراوانی از سوی مقامات روسیه عنوان شده است؛ اما من تنها به کردار آنان باور دارم»

ژان-ایو لودریان، واقعیتِ پیشرفت در مذاکرات میان اوکراین و روسیه را به چشم‌پوشیدن ولادیمیر پوتین از بندر استراتژیک ماریوپل در ارتباط دانست و تاکید کرد: این اقدام می‌تواند زمینه را برای ورود کمک‌های بشردوستانه به داخل شهر و رفت و آمد آزادانه شهروندان در سطح شهر فراهم نماید.

بندر استراتژیک ماریوپل، از پایان ماه فوریه، در محاصره نیروهای روسیه و زیر بمباران شدید قرار دارد. شهردار ماریوپل می‌گوید: حدود ۱۶٠‌ هزار نفر در این شهر در محاصره مانده‌اند.

ژان-ایو لودریان، همچنین با بیان اینکه شهر خارکیف نیز در وضعیت مشابه وخیمی قرار دارد، گفت: باید برای جلوگیری از کشتار بیشتر در شهر ماریوپل آتش‌بس برقرار شود.

در خصوص احتمال استفاده نیروهای روسیه از سلاح شیمیایی نیز، وزیر امور خارجه فرانسه یادآور شد: در صورت وقوع چنین اقدامی، باید منتظر وضع تحریم‌های بسیار شدید و گسترده بود. اما وزیر امور خارجه فرانسه، به جزییات تحریم‌های گسترده علیه روسیه در صورت استفاده از سلاح‌های شیمیایی در خاک اوکراین اشاره‌ای نکرد.
«پرونده هسته‌ای ایران، مهمترین موضوع دیپلماتیک»

ژان-ایو لودریان، در بخش دیگری از مصاحبه اختصاصی با رادیو بین‌المللی فرانسه و شبکه خبری فرانسه ٢۴، با اشاره به پرونده اتمی ایران گفت: پرونده اتمی ایران مهمترین و بزرگترین پرونده دیپلماتیک است.

وزیر امور خارجه فرانسه، در پاسخ به پرسشی درباره روند مذاکرات گفت: ایران حاضر است در قبال رفع تحریم‌های مرتبط با دستیابی به سلاح اتمی از تلاش برای ساخت سلاح هسته‌ای دست بردارد.

ژان ایو لودریان تاکید کرد: تمامی کشورهای حاضر در مذاکرات هسته‌ای با ایران، نسبت به این دیدگاه در قبال ایران اتفاق‌نظر دارند.

رادیو فردا: یک منبع آگاه نزدیک به مذاکرات احیای برجام در وین به رادیو فردا گفت تعهد حکومت جمهوری اسلامی برای توقف پیگیری عملیاتی پرونده کشته‌شدن قاسم سلیمانی، یکی از شروط اصلی خارج‌ کردن سپاه از فهرست تروریستی دولت آمریکا است.

این منبع با اشاره به تاکید ایران برای خارج کردن سپاه از این فهرست که به آخرین مانع در مذاکرات هسته‌ای تبدیل شده است، گفت نهادهای امنیتی آمریکا اطلاعات دقیقی درباره برنامه‌ریزی تهران برای اقدام علیه برخی مقام‌های دولت سابق آمریکا دارند که متهم به دخالت در کشته شدن قاسم سلیمانی هستند، و در چنین شرایطی امکان موافقت با درخواست حکومت جمهوری اسلامی از سوی واشینگتن وجود ندارد.

مقام‌های جمهوری اسلامی ایران خروج سپاه را به عنوان درخواست دقایق آخر در جریان مذاکرات مطرح کرده‌اند. جوزپ بورل، مسئول سیاست خارجی اتحادیه اروپا، روز هشتم فروردین گفت این موضوع «ربطی به برجام» ندارد و ایران را متهم کرد که با درخواست «تضمین‌هایی در مورد سپاه پاسداران»، مذاکرات احیای برجام را با مشکل مواجه کرده است.

در ماه‌های اخیر گزارش‌های متعددی از افزایش تهدیدها علیه مایک پومپئو، وزیر خارجه دولت ترامپ، و برایان هوک، نماینده ویژه سابق آمریکا در امور ایران، منتشر شده بود و دولت بایدن تدابیر حفاظتی به ویژه برای آقای پومپئو را افزایش داده است.

خبرگزاری آسوشیتدپرس روز ۲۱ اسفند پارسال گزارش داد به اسنادی دست یافته که‌ نشان می‌دهد دولت آمریکا برای محافظت ۲۴ ساعته از جان مایک پومپئو و برایان هوک ماهانه «دو میلیون دلار» هزینه می‌کند.

پیش از این گزارش شده بود که دولت آمریکا از جمهوری اسلامی خواسته است که متعهد شود سطح تنش را در منطقه کاهش خواهد داد ولی منبع آگاه نزدیک به مذاکرات به رادیو فردا گفت شرط آمریکا محورهای مشخصی دارد و شامل عدم حمله و آسیب‌زدن به آمریکایی‌ها و تاسیسات ایالات متحده در منطقه‌ و همچنین عدم آسیب‌ رساندن به مقامات سابق آمریکا می‌شود.

او با اشاره به مصاحبه اخیر حسین امیرعبداللهیان، وزیر خارجه ایران، با تلویزیون جمهوری اسلامی که بر لزوم خروج سپاه از فهرست تروریستی آمریکا تاکید کرده بود، گفت وزیر خارجه ایران در این مصاحبه گفت «وقتی می‌گوییم سپاه، یعنی سردار حاج قاسم سلیمانی»، که اشاره او به شرط دولت آمریکا برای متوقف کردن پیگیری عملیاتی پرونده کشته شدن قاسم سلیمانی بود.

وب‌سایت آمریکایی «اکسیوس» نیز روز سوم فروردین به نقل از «دو منبع مطلع آمریکایی» و یک مقام رسمی اسرائیلی خبر داد که جمهوری اسلامی ایران شرط آمریکا برای حذف نام سپاه پاسداران از فهرست سازمان‌های تروریستی را نپذیرفته است.

بر اساس این گزارش، مقامات ایران به جای دادن تعهد علنی، پیشنهاد کرده‌‌اند که یک نامه ضمنی غیرعلنی در این مورد به دولت آمریکا ارائه کنند.

کشته شدن قاسم سلیمانی، فرمانده پیشین نیروی قدس سپاه پاسداران، و همچنین ابومهدی المهندس، معاون پیشین فرمانده گروه حشد الشعبی، در جریان حملات پهپادی ۱۳ دی‌ماه ۹۸ آمریکا در نزدیکی فرودگاه بغداد، در کشاکش تنش سیاسی و نظامی بین ایران و ایالات متحده رخ داد.

مقام‌های حکومت ایران طی دو سال گذشته بارها بر لزوم پیگیری این پرونده، محاکمه عوامل دخیل در عملیات منجر به کشته شدن قاسم سلیمانی و همچنین گرفتن «انتقام‌ سخت» تاکید کرده‌اند.

رسانه‌های آمریکایی در روزهای اخیر در گزارش‌های متعددی نوشته‌ بودند که ناکامی در دستیابی به سازش با ایران بر سر سپاه، ممکن است مذاکرات وین را دچار فروپاشی کند.

دونالد ترامپ در سال ۱۳۹۸ با این استدلال، کلیت سپاه پاسداران انقلاب اسلامی را در فهرست سازمان‌های تروریستی قرار داد که این نیروی نظامی «فعالانه در تامین مالی و ترغیب تروریسم به عنوان ابزاری برای کشورداری مشارکت دارد» و «ابزار اصلی حکومت ایران در راستای هدایت و اجرای کارزار بین‌المللی تروریسم است».

با این حال، مقام‌های دولت بایدن می‌گویند «وضعیت موجود، در هیچ زمینه‌ای، باعث امن‌تر شدن آمریکا نشده» و برعکس در طول این مدت سپاه پاسداران «تقویت هم شده است».

در روزهای گذشته، موج مخالفت‌های داخلی در آمریکا نسبت به دستیابی به توافق احیای برجام به قیمت حذف نام سپاه از فهرست سازمان‌های تروریستی بالا گرفته است.

بیش از ۴۰ نماینده جمهوری‌خواه کنگره در نامه به وزارت خارجه کشورشان نسبت به عواقب پاک کردن نام سپاه از این فهرست هشدار دادند.

نفتالی بنت، نخست‌وزیر، و یائیر لاپید، وزیر خارجه اسرائیل، نیز آشکارا علیه تصمیم احتمالی دولت بایدن در مورد سپاه هستند.

این احتمال نزد ایرانیان نیز بازتاب‌هایی داشته است و دو نفر از اعضای خانواده‌های جان‌باختگان سرنگونی هواپیمای اوکراینی به دست سپاه در نامه‌ای خطاب به رئیس‌جمهوری آمریکا از او خواستند که این نهاد نظامی جمهوری اسلامی را از فهرست تروریستی خارج نکند.

منبع: مصاحبه اختصاصی، آرشیو رادیو فردا/ر.ح/ک.ر