اخبار

  • صحفه نخست
  • Sample Page
  • خُسن آقا

Tag Archive 'اقتصادی'

Jul 17 2025

فروش بنزین آلوده به آب به رییس دولت در جمهوری اسلامی؛ پزشکیان با تاکسی راهی تبریز شد

نوشته: خُسن آقا در بخش: اجتماعی,امنیتی,دزدی‌های رژیم,سیاسی

ایران اینترنشنال: مصطفی مولوی، بازرس ویژه رییس‌جمهوری، فاش کرد که در جریان سفر غیررسمی مسعود پزشکیان به تبریز، سه خودرو حامل او و محافظانش به‌دلیل دریافت بنزین مخلوط با آب در استان قزوین در نیمه راه خاموش شده‌اند و رییس دولت در جمهوری اسلامی بقیه راه را با تاکسی تا تبریز پیموده است.
او سه‌شنبه ۲۴ تیر در استانداری قزوین از تخلف یک جایگاه سوخت بین‌راهی در این استان پرده برداشت و گفت که باک سه خودرو هیئت همراه رییس‌جمهوری با بنزینی پر شد که آلوده به آب بود.
او گفت: «قبل از تاسوعا رییس‌جمهوری به همراه محافظان زمینی با سه خودرو به سمت تبربز به راه می‌افتند و نرسیده به خروجی اتوبان رشت در یک مجتمع بنزین می‌زنند. بعد از بنزین زدن هر سه خودرو نرسیده به تاکستان خاموش می‌شوند که بعد از پیگیر شدن متوجه شدیم در این جایگاه سوخت بنزین بی‌کیفیت و مخلوط با آب عرضه می‌شود و پیشتر هم این تخلف را داشته است.»

شهروندی با ارسال ویدیویی از صف طولانی بنزین، ابراز نگرانی می‌کند که به دلیل شرایط ممکن است بنزین به خودروهای موجود در صف نرسد pic.twitter.com/zpq3TcJIem

— ايران اينترنشنال (@IranIntl) June 16, 2025

به گفته مولوی، مسعود پزشکیان در واکنش به این اتفاق نه با استانداری تماس گرفت و نه اقدامی رسمی انجام داد، بلکه با تاکسی شخصی به تبریز رفت.

مولوی همچنین گفت که تماس با شرکت ملی پخش فرآورده‌های نفتی، وجود سابقه تخلف برای جایگاه مذکور را تایید کرده است.

او گفت: «این جایگاه پیش‌تر هم شکایاتی در همین زمینه داشته است.»

بازرس ویژه رییس دولت در جمهوری اسلامی اما توضیح نداد که این جایگاه چرا با داشتن سابقه تخلف و آگاهی دستگاه‌های مسئول از این تخلفات، همچنان فعال است.

از «آب در بنزین» تا «کم‌فروشی سیستماتیک»: روایتی تکرارشونده از جایگاه‌های سوخت ایران

ماجرای عرضه بنزین آلوده یا کم‌فروشی در جایگاه‌های سوخت، پیشینه‌ای طولانی در ایران دارد. بارها گزارش‌هایی مبنی بر اضافه شدن آب یا حتی هوا به بنزین منتشر شده، و بسیاری از رانندگان ایرانی نسبت به کیفیت سوخت، کاهش زودهنگام میزان بنزین پس از سوخت‌گیری، و فسادهای گسترده در این حوزه اعتراض کرده‌اند.

در مواردی، فیلم‌هایی از اختلاف فاحش بین میزان واقعی بنزین دریافتی و عدد نمایشگر پمپ منتشر شده است. یکی از این ویدیوها نشان می‌دهد بطری یک و نیم لیتری هنگام سوخت‌گیری پر می‌شود، اما عدد نمایشگر پمپ، سه لیتر را نشان می‌دهد.

مسئولان همواره این ادعاها را رد کرده‌اند. فاطمه کاهی، سخنگوی شرکت ملی پخش فرآورده‌های نفتی، اخیراً گفته که «امکان امتزاج آب با بنزین از نظر علمی وجود ندارد» و دلیل آن را تفاوت چگالی و سیستم پمپ‌های استاندارد مخازن عنوان کرده است.

با این‌حال، شواهد تجربی و اعتراض‌های مردمی نشان می‌دهد مشکل گسترده‌تر از آن است که صرفاً با استدلال‌های فنی برطرف شود.

برخی گزارش‌ها از تخلفات سیستماتیک جایگاه‌داران در زمینه مخلوط‌کردن گازوییل با بنزین، کم‌فروشی، یا حتی اضافه‌کردن هوا به باک خودروها حکایت دارد.

ناصر رییسی‌فر، رییس کانون کارفرمایان جایگاه‌های سوخت کشور، ضمن رد این اتهامات، گفته بود اگر هم خرابی در سیستم پیش بیاید، از سوی شرکت پالایش و پخش بررسی و اصلاح می‌شود.

او با این‌حال تایید کرد که «در سال‌های اخیر، میزان گاز همراه با بنزین افزایش یافته و بخشی از حجم بنزین تبخیر می‌شود»؛ موضوعی که به زیان جایگاه‌داران و مصرف‌کنندگان تمام شده است.

بیژن زنگنه، وزیر سابق نفت، نیز پیش‌تر از برخورد قضایی با صدها جایگاه‌دار متخلف خبر داده و گفته بود هر سال ۳۰۰ تا ۴۰۰ جایگاه‌دار به‌دلیل کم‌فروشی یا تخلفاتی نظیر اختلاط فرآورده‌ها به زندان می‌روند.

بی‌اعتمادی عمومی و ضرورت نظارت شفاف

در حالی که مسئولان وزارت نفت تاکید می‌کنند نظارت‌های کمی و کیفی به‌صورت هفتگی انجام می‌شود، اظهارات بازرس ویژه ریاست‌جمهوری درباره عرضه بنزین آلوده به آب آن هم در حضور رییس‌جمهوری، تردیدهایی جدی درباره اثربخشی این نظارت‌ها برانگیخته است.

کارشناسان هشدار می‌دهند ادامه چنین تخلفاتی نه‌تنها اعتماد عمومی را از بین می‌برد، بلکه امنیت جانی رانندگان را نیز تهدید می‌کند.

در همین رابطه: داده‌های محرمانه: بنزین یورویی ایران به ترکیبات خطرناک آلوده است

No responses yet

Jul 15 2025

فرانسه: اگر ایران تا آخر ماه اوت توافق نکند، مکانیسم ماشه را فعال می‌کنیم

نوشته: خُسن آقا در بخش: اقتصادی,امنیتی,بحران هسته‌ای,برجام,تحریم,جنگ,خاورمیانه,سیاسی

رادیوفردا: وزیر خارجه فرانسه می‌گوید این کشور همراه با بریتانیا و آلمان حداکثر تا آخر ماه اوت، شش هفته دیگر، «مکانیسم ماشه» علیه ایران را در صورت نرسیدن به توافقی درباره برنامه هسته‌ای جمهوری اسلامی کلید خواهد زد. ژان نوئل بارو روز سه‌شنبه ۲۴ تیر گفت این اقدام تروئیکای اروپایی در صورتی انجام خواهد شد که تا پیش از این تاریخ توافق هسته‌ای ملموسی شکل نگیرد.

او پیش از برگزاری نشست وزرای خارجه اتحادیه اروپا در شهر بروکسل به خبرنگاران گفت: «فرانسه و شرکای آن… حق دارند که تحریم‌های جهانی بر تسلیحات، بانک‌ها و تجهیزات هسته‌ای ایران را که ده سال پیش لغو شده بودند، دوباره اعمال کنند.»

آقای بارو تصریح کرد: «بدون تعهدی محکم، ملموس و قابل راستی‌آزمایی از سوی ایران، ما این کار را حداکثر تا پایان ماه اوت انجام خواهیم داد»،

مسئول سیاست خارجی اتحادیه اروپا نیز روز سه‌شنبه با اشاره به نزدیک شدن آخرین مهلت استفاده از مکانیسم ماشه طرف‌های اروپایی برجام، خواستار ازسرگیری مذاکرات شد.

کایا کالاس پیش از آغاز نشست وزرای خارجه اروپایی در بروکسل به خبرنگاران گفت که در این نشست درباره ایران بحث خواهد شد.

او تصریح کرد: «به نفع ما است که به مسیر دیپلماتیک و مذاکرات بازگردیم و آماده‌ایم که همین کار را انجام دهیم.»

خانم کالاس با اشاره به نقش اتحادیه اروپا در قرارداد برجام، یادآوری کرد که آخرین مهلت برای استفاده از مکانیسم ماشه نزدیک است.

این مکانیسم که در توافق هسته‌ای ایران، موسوم به برجام، پیش‌بینی شده است، به طرف‌های مقابل ایران اجازه می‌دهد در صورتی که تهران به تعهداتش عمل نکند، در یک فرایند چند هفته‌ای موضوع را به شورای امنیت سازمان ملل ارجاع دهند و در نهایت با تصویب این شورا، تحریم‌های آن علیه ایران احیا شود.

این در حالی است که سخنگوی وزارت خارجه ایران روز دوشنبه در یک نشست خبری تهدید کرده بود که تهران فعال شدن مکانیسم ماشه از طرف قدرت‌های اروپایی را بدون پاسخ نخواهد گذاشت.

اسماعیل بقایی گفت: «تهدید به استفاده از مکانیسم ماشه، یک کار سیاسی و اقدامی در راستای تقابل با ایران است» و «در صورت وقوع چنین اتفاقی با واکنش مقتضی از سوی ایران روبه‌رو می‌شود».

او توضیح نداد که واکنش ایران به این اقدام چه می‌تواند باشد.

پیشتر هم عباس عراقچی، وزیر خارجه ایران، اقدام احتمالی سه کشور اروپایی طرف برجام در فعال کردن مکانیسم ماشه را «اشتباه بزرگ» آنها خواند و گفت: «فکر می‌کنند مکانیسم ماشه [بازگشت خودکار تحریم‌ها] به آنها قدرت بازیگری در موضوع هسته‌ای ایران را می‌دهد.»

در پی جنگ ۱۲ روزه و بمباران تأسیسات هسته‌ای ایران توسط اسرائیل و آمریکا، ایران همکاری با آژانس بین‌المللی انرژی اتمی را تعلیق کرد و بازرسان این نهاد ناظر سازمان ملل نیز ایران را ترک کردند.

مقام‌های دولت دونالد ترامپ در تلاش برای ازسرگیری مذاکرات با ایران درباره برنامه هسته‌ای هستند و مسعود پزشکیان، رئیس‌جمهور ایران، نیز روز دوشنبه اعلام کرد: «همچنان معتقدیم که پنجره دیپلماسی باز است.»

تهران و واشینگتن در ماه‌های اخیر پنج دور مذاکرات هسته‌ای برگزار کردند و دور ششم آن که قرار بود ۲۵ خرداد در مسقط برگزار شود در پی حملات اسرائیل به ایران لغو شد.

No responses yet

Jul 05 2025

مکانیسم ماشه چیست و اگر فعال شود چه سرنوشتی در انتظار ایران است؟

نوشته: خُسن آقا در بخش: اقتصادی,امنیتی,بحران هسته‌ای,برجام,سیاسی

بی‌بی‌سی: تصمیم ایران برای تعلیق همکاری‌های داوطلبانه با آژانس بین‌المللی انرژی اتمی در واکنش به حملات نظامی اسرائیل و آمریکا به تاسیسات هسته‌ای، تهران را با تهدید بازگرداندن تحریم‌های بین‌المللی در قالب فرآیندی روبرو کرده است که با عنوان «مکانیسم ماشه» شناخته می‌شود.

این سازوکار در توافق جامع هسته‌ای ایران (برجام) پیش‌بینی شده و در حالی که این توافق ناکام به دهمین سالگرد خود نزدیک می‌شود، امکان فعال کردن آن بار دیگر از سوی کشورهای اروپایی امضاکننده برجام مطرح شده است.

بر اساس قطعنامه ۲۲۳۱ شورای امنیت سازمان ملل متحد که در سال ۲۰۱۵ برای اجرای برجام به تصویب رسید، برخی مفاد کلیدی این توافق از جمله امکان فعال کردن مکانیسم ماشه در اکتبر ۲۰۲۵ (مهر ۱۴۰۴) منقضی خواهد شد.

اکنون بریتانیا،‌ فرانسه و آلمان هشدار داده‌اند که اگر ایران به میز مذاکره برنگردد، این ساز و کار را فعال خواهند کرد تا تحریم‌های بین‌المللی پیش از برجام، بار دیگر به صورت خودکار و بدون نیاز به تصویب در شورای امنیت سازمان ملل بازگردد.

آمریکا که در دوره اول ریاست جمهوری دونالد ترامپ در سال ۲۰۱۸ از برجام خارج شد و تحریم‌های خود علیه ایران را با شدت بیشتری بازگرداند، اکنون طرف مذاکره با ایران است. این مذاکرات که به گفته ایران «غیرمستقیم» بوده، در هنگام حمله ناگهانی اسرائیل به ایران در جریان بود، اما از آن زمان تعلیق شده است.

با این که آمریکا در عمل طرف مذاکره هسته‌ای با ایران است، اما چون از برجام خارج شده، از نظر حقوقی قادر به فعال کردن مکانیسم ماشه به عنوان تهدیدی برای بازگرداندن ایران به میز مذاکره نیست و کشورهای اروپایی حاضر در برجام باید این ساز و کار را فعال کنند.

در این میان جمهوری اسلامی با وضعیتی بغرنج و حساس روبه‌رو شده است. در حالی که تا پیش از خرداد ۱۴۰۴،‌ گزینه نظامی، همواره به عنوان «چماق» غربی‌ها برای گرفتن امتیاز از ایران در مذاکرات مطرح بود، اما اکنون با عملی شدن این گزینه و وارد شدن آسیب جدی به تاسیسات هسته‌ای مورد مذاکره،‌ معادلات تا حد زیادی تغییر کرده است.

شماری از رهبران حکومت ایران می‌گویند با تحقق گزینه حمله نظامی، آن هم در حالی که حکومت در حال مذاکره بوده، دیگر چیزی برای از دست دادن نمانده و جمهوری اسلامی باید با قطع تمام همکاری‌های هسته‌ای خود با آژانس و تعلیق هر گونه مذاکره، تنها پیشبرد برنامه‌های راهبردی مورد نظر خود را بدون هیچ گونه محدودیتی در نظر داشته باشد.

اما حملات اسرائیل نشان داد که نه‌تنها آسمان ایران تا حد زیادی بی‌دفاع است، بلکه جمهوری اسلامی نیز در عرصه بین‌المللی به شکل بی‌سابقه‌ای تنهاست. در چنین شرایطی بی‌توجهی ایران به خواسته‌های غرب و اسرائیل -که آنها را بسیار غیرمنصفانه می‌داند- می‌تواند نه‌تنها آتش‌بس شکننده موجود را به صورت جدی تهدید کند، بلکه با فعال شدن مکانیسم ماشه،‌ ایران را با تحریم‌های گسترده بین‌المللی روبرو کند، آن هم در شرایطی که از نظر اقتصادی در شرایط بسیار وخیمی به سر می‌برد.

در اینجا به این پرسش‌ها پاسخ می‌دهیم که مکانیسم ماشه دقیقا چیست، چگونه عمل می‌کند، و اگر این سازوکار فعال شود چه سرنوشتی در انتظار جمهوری اسلامی ایران خواهد بود.

مکانیسم ماشه چیست؟

مکانیسم ماشه، که در متن برجام با عنوان «سازوکار حل‌وفصل اختلاف» آمده، ابزاری است که به کشورهای عضو توافق اجازه می‌دهد در صورت نقض تعهدات از سوی ایران، روندی رسمی را برای بازگرداندن تحریم‌های بین‌المللی آغاز کنند.

این روند در بندهای ۳۶ و ۳۷ برجام توضیح داده شده و به این صورت عمل می‌کند:

  • اگر یکی از طرف‌های برجام احساس کند که طرف دیگر به تعهداتش پایبند نیست، می‌تواند شکایت خود را به «کمیسیون مشترک» (نهاد نظارتی بر اجرای برجام) ارائه دهد.
  • کمیسیون ۱۵ روز فرصت دارد تا موضوع را بررسی و حل‌وفصل کند. اگر اختلاف حل نشد، موضوع به سطح وزیران خارجه ارجاع می‌شود که آن‌ها نیز ۱۵ روز دیگر فرصت دارند.
  • در صورت ادامه اختلاف، کمیسیون ۵ روز دیگر برای تلاش نهایی فرصت دارد.
  • اگر پس از این ۳۵ روز، کشور شاکی همچنان قانع نشد، می‌تواند موضوع را به شورای امنیت سازمان ملل ارجاع دهد.

در این مرحله، شورای امنیت باید ظرف ۳۰ روز درباره ادامه تعلیق تحریم‌ها رای‌گیری کند. اما نکته کلیدی اینجاست که اگر حتی یکی از اعضای دائم شورای امنیت (آمریکا، روسیه، چین، فرانسه یا بریتانیا) این قطعنامه را وتو کند، تحریم‌های سازمان ملل به‌طور خودکار و بدون نیاز به رای‌گیری جدید بازمی‌گردند. به همین دلیل، این سازوکار به نام «مکانیسم ماشه» یا «بازگشت خودکار تحریم‌ها» شناخته می‌شود.

همچنین در پیوست اول برجام، سازوکاری برای دسترسی آژانس بین‌المللی انرژی اتمی به سایت‌های مشکوک ظرف ۲۴ روز پیش‌بینی شده است. اگر ایران همکاری نکند، این موضوع نیز می‌تواند در نهایت به فعال‌سازی مکانیسم ماشه منجر شود.

در سال ۲۰۲۰، آمریکا تلاش کرد از مکانیسم ماشه برای بازگرداندن تحریم‌های بین‌المللی علیه ایران استفاده کند، اما اکثریت قاطع اعضای شورای امنیت، از جمله متحدان نزدیک واشنگتن مانند فرانسه و بریتانیا، اعلام کردند که آمریکا با خروج رسمی‌اش از برجام در سال ۲۰۱۸، دیگر «عضو مشارکت‌کننده» در این توافق محسوب نمی‌شود و بنابراین از نظر حقوقی حق استفاده از این سازوکار را ندارد.

مکانیسم ماشه در قطعنامه ۲۲۳۱

قطعنامه ۲۲۳۱ شورای امنیت سازمان ملل، سندی کلیدی و مکمل توافق هسته‌ای ایران (برجام) است که در تاریخ ۲۰ ژوئیه ۲۰۱۵، شش روز پس از امضای برجام میان ایران و گروه ۱+۵، به تصویب رسید. این قطعنامه، چارچوب حقوقی اجرای برجام را در سطح بین‌المللی تعیین کرد و به این توافق جنبه‌ای الزام‌آور در نظام حقوقی سازمان ملل بخشید.

بر اساس این قطعنامه، شش قطعنامه پیشین شورای امنیت که از سال ۲۰۰۶ تا ۲۰۱۰ علیه ایران صادر شده بودند – و شامل تحریم‌های گسترده در زمینه‌های اقتصادی، تسلیحاتی و فناوری بود – به‌طور رسمی لغو شدند. این قطعنامه‌ها ذیل فصل هفتم منشور سازمان ملل صادر شده بود که به شورای امنیت اجازه می‌دهد در موارد تهدید علیه صلح و امنیت بین‌المللی، اقدامات تنبیهی از جمله تحریم یا حتی اقدام نظامی را تصویب کند.

با لغو آن‌ها، ایران به‌طور مشروط از شمول این فصل خارج شد، به این معنا که تا زمانی که به تعهداتش در چارچوب برجام پایبند بماند، از بازگشت تحریم‌های بین‌المللی در امان خواهد بود.

در قطعنامه ۲۲۳۱، علاوه بر لغو تحریم‌ها، سازوکار بازگشت آن‌ها در صورت نقض تعهدات نیز،‌ مطابق با مفاد برجام، پیش‌بینی شده است. مکانیسم ماشه که ابتدا در دو بند برجام تعریف شده، در بندهای ۱۱ و ۱۲ قطعنامه ۲۲۳۱ جنبه اجرایی پیدا کرده است.

همان طور که پیشتر اشاره شد طبق این ساز و کار اگر یکی از طرف‌های برجام ادعا کند که ایران تعهداتش را نقض کرده، می‌تواند روندی را فعال کند که در نهایت همه تحریم‌های لغوشده ایران به صورت خودکار بازگردند.

علاوه بر این، در متن قطعنامه ۲۲۳۱ محدودیت‌هایی برای برنامه موشکی ایران در نظر گرفته شده است. در بند سوم پیوست ب این قطعنامه، از ایران خواسته شده از فعالیت‌هایی که به توسعه موشک‌های قادر به حمل کلاهک هسته‌ای منجر می‌شود، خودداری کند. با این حال، ایران همواره تاکید کرده که برنامه موشکی‌اش ماهیتی دفاعی دارد و چون این بند با عبارت «از ایران خواسته می‌شود» آغاز شده، از نظر حقوقی الزام‌آور تلقی نشده است.

روند افول برجام: خروج آمریکا و کاهش تعهدات ایران

برجام، در تیر ۱۳۹۴ (ژوئیه ۲۰۱۵) با هدف محدودسازی برنامه هسته‌ای ایران در برابر لغو تحریم‌های بین‌المللی امضا شد. ایران متعهد شد سطح غنی‌سازی اورانیوم را کاهش دهد، ذخایر مواد هسته‌ای را محدود کند و اجازه بازرسی‌های گسترده‌تری به آژانس بین‌المللی انرژی اتمی بدهد.

در ابتدا، اجرای برجام با موفقیتی نسبی همراه بود و فضای دیپلماتیک مثبتی شکل گرفت. با این حال بهره‌برداری اقتصادی ایران از برجام در عمل محدود باقی ماند که یکی از دلایل اصلی آن تردید و هراس شرکت‌های بزرگ بین‌المللی برای بازگشتن و تعامل با ایران بود.

اندکی بعد از اجرای رسمی برجام در ژانویه ۲۰۱۶، کارزار انتخاباتی دونالد ترامپ در آمریکا آغاز شد. او که از مخالفان سرسخت این توافق و شیوه عملکرد دولت باراک اوباما در این زمینه بود، برجام را «بدترین توافق تاریخ» خواند و وعده داد آن را لغو کند.

دونالد ترامپ در انتخابات ریاست جمهوری آمریکا در آن سال پیروز شد و در ماه مه ۲۰۱۸، دولت او رسما اعلام کرد که از برجام خارج می‌شود و تحریم‌های آمریکا علیه ایران را با شدت بیشتری بازمی‌گرداند. این اقدام با وجود مخالفت اتحادیه اروپا، روسیه، چین و در شرایطی صورت گرفت که آژانس تعهد ایران به برجام را تا آن زمان تایید کرده بود.

اما دولت ترامپ هدف خود را دستیابی به توافقی «قوی‌تر و گسترده‌تر» می‌دانست که شامل برنامه موشکی و نقش منطقه‌ای ایران نیز باشد. در عمل، سیاست «فشار حداکثری» آمریکا، اقتصاد ایران را هدف قرار داد و «فضای بی‌اعتمادی» را تشدید کرد.

بازگشت تحریم‌های آمریکا ضربه‌ای سنگین به اقتصاد ایران وارد کرد. صادرات نفت به شدت کاهش یافت، ارزش پول ملی سقوط کرد، و شرکت‌های خارجی که قصد ورود به بازار ایران را داشتند از بیم تحریم‌های ثانوی آمریکا از این کار منصرف شدند. اتحادیه اروپا تلاش کرد با راه‌اندازی سازوکاری به‌نام اینستکس برای حفظ مبادلات انسانی و دارویی، برجام را نجات دهد، اما این سازوکار هرگز کارکرد موثری پیدا نکرد.

با خروج آمریکا از برجام روند افول این توافق، تنها ۱۶ ماه پس از اجرای رسمی آن، آغاز شد و ایران نیز کاهش گام‌به‌گام تعهدات هسته‌ای خود را کلید زد.

غنی‌سازی ۶۰ درصدی و حمله اسرائيل

بعد از خروج آمریکا از برجام و بازگشت تحریم‌های اقتصادی، ایران تا حدود یک سال همچنان به تعهدات هسته‌ای خود پایبند ماند. تهران امیدوار بود طرف‌های باقی‌مانده در توافق، به ویژه کشورهای اروپایی، بتوانند از طریق سازوکارهای مانند اینستکس، منافع اقتصادی وعده‌داده‌شده را تا حدی عملی کنند. اما با شکست این تلاش‌ها و افزایش فشار اقتصادی، ایران تصمیم گرفت گام‌به‌گام از تعهداتش در برجام به عنوان اقدامی متقابل، عقب‌نشینی کند.

در اردیبهشت ۱۳۹۸، شورای عالی امنیت ملی ایران اعلام کرد که تهران طبق بندهای ۲۶ و ۳۶ برجام، برخی محدودیت‌های هسته‌ای را به‌طور تدریجی متوقف خواهد کرد. این روند، که به «پنج گام کاهش تعهدات» مشهور شد، از سوی ایران در قالب بیانیه‌های رسمی اعلام و اجرا شد:

گام اول: افزایش ذخایر اورانیوم غنی‌شده و آب سنگین فراتر از سقف مجاز در برجام.

گام دوم: افزایش سطح غنی‌سازی از۳/۶۷ درصد به حدود ۴/۵ درصد.

گام سوم: توقف محدودیت‌ها در تحقیق و توسعه سانتریفیوژهای پیشرفته.

گام چهارم: ازسرگیری فعالیت‌های هسته‌ای در سایت فردو و تزریق گاز به سانتریفیوژها.

گام پنجم (و نهایی): کنار گذاشتن تمام محدودیت‌های عملیاتی در ظرفیت، سطح غنی‌سازی، حجم مواد و تحقیق و توسعه.

ایران در هر مرحله تاکید می‌کرد که این اقدامات برگشت‌پذیرند و در صورت اجرای تعهدات سایر طرف‌ها، آمادگی بازگشت کامل به توافق را دارد. هم‌زمان آژانس بین‌المللی انرژی اتمی بارها در گزارش‌های خود اعلام کرد که ایران از سقف مجاز در برجام فراتر رفته و فعالیت‌هایی انجام داده که بر اساس توافق ممنوع بوده است، از جمله غنی‌سازی تا سطح ۶۰ درصد در نطنز و فردو، و نصب صدها سانتریفیوژ پیشرفته.

در همان دوره کشورهای فرانسه، آلمان و بریتانیا بارها هشدار دادند که ادامه این مسیر می‌تواند به فعال شدن سازوکار حل اختلاف و حتی مکانیسم ماشه منجر شود، اما در عمل این اتفاق نیفتاد.

در طی سال‌های بعد نیز در دولت ابراهیم رئیسی در ایران و جو بایدن در آمریکا مذاکرات بی‌نتیجه‌ای درباره برنامه هسته‌ای ایران برگزار شد تا این که بار دیگر دونالد ترامپ روی کار آمد و با زبانی تهدیدآمیز از رهبران ایران خواست به میز مذاکره بازگردند.

اما سرانجام در روز ۲۳ خرداد ۱۴۰۴، اسرائیل که ایران را به تعلل در روند مذاکرات متهم می‌کرد و ذخایر اورانیوم ۶۰ درصدی ایران را به‌دلیل نزدیکی به سطح غنای تسلیحاتی، «تهدیدی موجودیتی» برای خود می‌دانست، علی‌رغم تأکید تهران بر صلح‌آمیز بودن برنامه هسته‌ای‌اش، حمله‌ای گسترده به ایران را آغاز کرد؛ حمله‌ای که به گفته اسرائیل و آمریکا، برنامه هسته‌ای ایران را به‌طور قابل توجهی به عقب راند، گره آن را پیچیده‌تر کرد و با قرار دادن هم‌زمان تهدید نظامی و فعال‌سازی سازوکار بازگشت تحریم‌های بین‌المللی از طریق مکانیسم ماشه، رهبران جمهوری اسلامی را در موقعیتی بی‌سابقه قرار داد.

No responses yet

Jul 05 2025

اختلال «عمدی» اینترنت در ایران صدها هزار کسب‌وکار را در معرض نابودی قرار داده است

نوشته: خُسن آقا در بخش: آزادی بیان,اجتماعی,اقتصادی,امنیتی,حقوق بشر,سانسور,سیاسی,کامپیوتر و اینترنت

«رادیوفردا: انجمن صنفی کسب‌وکارهای اینترنتی» می‌گوید اختلال‌های اخیر در اینترنت و محدودسازی ارتباط با اینترنت جهانی ضربات جبران‌ناپذیری بر پیکرۀ اقتصاد دیجیتال وارد کرده است.

این انجمن صنفی در نامه‌ای سرگشاده به وزیر ارتباطات و مدیران شرکت ارتباطات زیرساخت ایران که ۱۱ تیرماه منتشر شد، خواستار پایان فوری اختلال‌های عمدی در اینترنت شد.

انجمن صنفی کسب‌وکارهای اینترنتی زیان هر یک ساعت قطع اینترنت را در برآورد خوش‌بینانه «بیش از ۱.۵ میلیون دلار به ازای هر یک ساعت» اعلام کرده و افزوده است «بیش از ۴۰۰ هزار کسب‌وکار کوچک و متوسط که معیشت میلیون‌ها ایرانی به آن‌ها وابسته است، در معرض نابودی کامل قرار گرفته‌اند».

اینترنت در ایران، به‌رغم محدودیت‌ها و فیلترینگ قبلی، از روز ۲۳ خرداد، روز اول جنگ ۱۲ روزۀ اسرائیل و ایران، به‌شدت محدود شد و در روز پنجم جنگ، ۲۷ خرداد، به‌کلی قطع شد.

دسترسی شهروندان به اینترنت تا پایان جنگ ادامه یافت و نهایتاً چهارم تیرماه دولت اعلام کرد محدودیت‌های اینترنتی به‌زودی برطرف خواهد شد؛ با این حال کیفیت اتصال به اینترنت و سرعت آن هنوز به وضعیت پیش از ۲۳ خرداد بازنگشته است.

«انجمن صنفی کسب‌وکارهای اینترنتی» در نامۀ سرگشاده‌اش، با اشاره به اختلال‌های جاری در اینترنت شامل «دستکاری دی‌ان‌اس، کاهش سرعت، فیلترینگ پروتکل‌ها و قطع ارتباط با اینترنت جهانی» هشدار داده است که «شاهد موج گسترده‌ای از تعدیل نیروها، توقف سرمایه‌گذاری در اکوسیستم استارتاپی و همینطور اعلام توقف فعالیت شرکت‌ها یا به عبارت دیگر ورشکستگی آن‌ها هستیم».

مقامات دولتی و رسانه‌های حکومتی دلیل قطع و اختلال عمدی در اینترنت را مواردی ازجمله «استفادۀ ریزپرنده‌های اسرائیل از سیم‌کارت‌های متصل به اینترنت ایران و بهره‌گیری اطلاعای اسرائیل از پیام‌رسان‌های خارجی به‌خصوص واتس‌اپ» عنوان کرده‌اند.

استفادۀ ریزپرنده‌ها از سیم‌کارت‌های ایرانی برای اتصال به اینترنت موضوعی بود که کارشناسان نظامی و ارتباطات آن را رد کردند.

ادعای حکومت در مورد واتس‌اپ نیز در حالی است که دختر علی شادمانی، فرمانده پیشین قرارگاه مرکزی خاتم‌الانبیا که چند روز پس از انتصاب به این مقام در حملۀ اسرائیل کشته شد، اعلام کرد پدرش «طی روزهای فرماندهی ستاد جنگ» وسایل هوشمند به همراه نداشت و «ردیابی‌های دقیق اسرائیل فراتر از واتس‌اپ یا جاسوسی سنتی و فردی است».

این اظهارات واکنش به سخنان غلامرضا جلالی، رئیس سازمان پدافند غیرعامل، بود که ۱۲ تیرماه در اولین مصاحبه عمومی خود پس از جنگ اسرائیل و ایران پیام‌رسان واتس‌اپ را متهم کرد که عامل «مکان‌یابی» و کشته شدن برخی فرماندهان بوده است؛ اتهامی که پیش از این شرکت متا هم آن را به‌شدت رد کرده است.

انجمن صنفی کسب‌وکارهای اینترنتی در بخش دیگری از نامۀ سرگشاده به مقامات مرتبط دولتی نسبت به فروپاشی اعتماد عمومی، مهاجرت نخبگان و مرگ قریب‌الوقوع اکوسیستم استارتاپی هشدار داده و از آن‌ها خواسته است به تمامی انواع کاهش کیفیت خدمات مانند دستکاری دی‌ان‌اس، فیلترینگ پروتکل‌ها و کاهش عمدی سرعت بی‌درنگ پایان دهند.

سال گذشته اعلام شد ایران در انتهای لیست «رتبهٔ آزادی اینترنت» قرار دارد و «انجمن تجارت الکترونیک تهران» نیز با تیرماه پارسال اعلام کرد ایران در شاخص‌های مرتبط با سرعت و اختلال در پایین‌ترین رتبه در بین ۱۰۰ کشور قرار دارد.

براساس آخرین گزارش‌ها ۸۴ درصد مردم ایران از فیلترشکن استفاده می‌کنند و بیش از ۹۰ درصد کاربران اینترنت عضو شبکه‌های اجتماعی هستند.

No responses yet

May 14 2025

ترامپ در عربستان: رهبران ایران روی دزدیدن ثروت مردم خود و خونریزی در خارج تمرکز کرده‌اند

نوشته: خُسن آقا در بخش: آمریکا,اسرائیل,امنیتی,خاورمیانه,سیاسی

سخنرانی دونالد ترامپ، رئیس‌جمهور ایالات متحده آمریکا در نشست سرمایه‌گذاری آمریکا-عربستان

رادیوفردا: رئیس‌جمهور ایالات متحده از مقام‌های جمهوری اسلامی ایران خواست تا مسیر «نو و بهتری» را در پیش بگیرند و با انتقاد شدید از تهران گفت که «رهبران ایران روی دزدیدن ثروت مردم خود، تامین مالی تروریسم و خونریزی در خارج متمرکز شده‌اند».

دونالد ترامپ روز سه‌شنبه ۲۳ اردیبهشت در نشست سرمایه‌گذاری آمریکا-عربستان که بخشی از سفر چهار روزه‌اش به خاورمیانه است، گفت: «در حالی که شما در جده و دوبی در حال ساخت بلندترین آسمانخراش‌های جهان هستید، نمادهای تهرانِ ۱۹۷۹ در حال ویرانی و تبدیل شدن به آوار و گرد و غبار هستند».

او با اشاره به ایران افزود: «آن‌ها تحت نظامی کاملا متفاوت، مدتی خوب پیش می‌رفتند اما آن نمادها اکنون تا حدود زیادی در حال فروپاشی هستند، در حالی که شما در حال ساخت برخی از بزرگترین و باورنکردنی‌ترین پروژه‌های زیرساختی، ساختمان‌ها و چیزهایی هستید که جهان هرگز نظیر آن‌ها را ندیده است».

رئیس‌جمهور آمریکا تصریح کرد: «ایران دهه‌ها به خاطر بی‌توجهی و سوءمدیریت، گرفتار بی‌برقی‌های چند ساعته روزانه شده است که همیشه در مورد آن می‌شنوید، در حالی که مهارت‌های شما بیابان‌های خشک را به زمین‌های حاصلخیز تبدیل کرده است».

آقای ترامپ تأکید کرد: «رهبران ایران زمین‌های سرسبز را به بیابان‌های خشک تبدیل کرده‌اند، همان‌طور که مافیای فاسد آب، اسم آن مافیای آب است، باعث خشکسالی‌ها و رودخانه‌های خشک شده است. آن‌ها ثروتمند می‌شوند، اما چیزی نصیب مردم نمی‌شود».

به گفته او، «در حالی که کشورهای عربی روی تبدیل شدن به ستون‌های ثبات منطقه‌ای و تجارت جهانی تمرکز کرده‌اند، رهبران ایران روی دزدیدن ثروت مردم خود، تامین مالی تروریسم و خونریزی در خارج متمرکز شده‌اند».

«و غم‌انگیزترین بخش ماجرا این است که آن‌ها کل یک منطقه را با خود به زیر کشیده‌اند. زندگی‌های زیادی در تلاش ایران برای حفظ یک رژیم در حال فروپاشی در سوریه از بین رفت. به سوریه نگاه کنید و ببینید چه اتفاقی افتاد. در لبنان، جایی که گروه نیابتی حزب‌الله امیدهای ملتی را به یغما برد که پایتخت آن، بیروت، زمانی به پاریس خاورمیانه معروف بود».

رئیس‌جمهور آمریکا گفت: «تمام این بدبختی‌ها و خیلی بیشتر از آن قابل جلوگیری بود، کاملاً قابل اجتناب بود، اگر رژیم ایران به جای نابود کردن منطقه، فقط بر ساختن کشور خود تمرکز کرده بود».

آقای ترامپ اما افزود: «همان‌طور که بارها نشان داده‌ام، آماده‌ام به درگیری‌های گذشته پایان دهم و برای جهانی بهتر و باثبات‌تر، حتی با وجود اختلاف‌های عمیق، شراکت‌های تازه‌ای بنا کنم».

او گفت: «من از دشمنی‌های دائمی خوشم نمی‌آید» و از تهران خواست با واشینگتن بر سر برنامه هسته‌ایش به توافق برسد.

رئیس‌جمهور آمریکا همچنین هشدار داد: «اگر رهبران ایران این شاخه زیتون را رد کنند و به حمله به همسایگان خود ادامه دهند، ما چاره‌ای جز اعمال فشار حداکثری شدید نخواهیم داشت و صادرات نفت ایران را همانند گذشته به صفر خواهیم رساند».

این درخواست از تهران تنها چند روز پس از آن مطرح می‌شود که ترامپ فرستاده ویژه‌اش، استیو ویتکاف، را برای دور چهارم گفت‌وگوها با مقامات ایرانی جهت متقاعد کردن جمهوری اسلامی به کنار گذاشتن برنامه هسته‌ای، اعزام کرده بود.

ترامپ در ریاض گفت: «به‌عنوان رئیس‌جمهور ایالات متحده، همواره صلح و شراکت را ترجیح می‌دهم، هر جا که این نتایج دست‌یافتنی باشد».

پیوستن عربستان به پیمان‌ ابراهیم

او همچنین ابراز امیدواری کرد که عربستان سعودی نیز به‌زودی به پیمان ابراهیم بپیوندد و «در زمان مناسب خود» اسرائیل را به رسمیت بشناسد.

عربستان سعودی همواره اعلام کرده است که به رسمیت شناختن اسرائیل را مشروط به تأسیس کشور مستقل فلسطینی در مرزهای ۱۹۶۷ می‌داند. در دورهٔ ریاست‌جمهوری جو بایدن، تلاش‌هایی برای گنجاندن عربستان در پیمان ابراهیم صورت گرفت، اما حملهٔ گروه حماس به اسرائیل در ۷ اکتبر ۲۰۲۳ این روند را مختل کرد و منطقه را وارد یکی از بحرانی‌ترین دوره‌های خود ساخت.

ترامپ روز سه‌شنبه در آغاز سفر خود همچنین مجموعه‌ای از توافق‌نامه‌های اقتصادی و همکاری دوجانبه با عربستان سعودی امضا کرد؛ سفری که تمرکز اصلی آن بر معامله‌گری با یکی از متحدان کلیدی واشینگتن در خاورمیانه است.

ولیعهد محمد بن سلمان، که قدرت را در عربستان سعودی در دست دارد، در فرودگاه بین‌المللی ملک خالد به گرمی از ترامپ استقبال کرد. آن‌ها سپس به تالار مجللی در فرودگاه رفتند و در آنجا ترامپ و هیئت همراهش با قهوه عربی سنتی از سوی پیش‌خدمت‌هایی با کمربندهای تشریفاتی پذیرایی شدند.

ترامپ در ابتدای دیدار دوجانبه با بن سلمان گفت: «واقعاً فکر می‌کنم ما یکدیگر را خیلی دوست داریم.»

در ادامه، دو طرف بیش از دوازده توافق‌نامه برای گسترش همکاری در حوزه‌های نظامی، قضایی و فرهنگی امضا کردند. انتظار می‌رود در ادامهٔ روز سه‌شنبه نیز در نشست سرمایه‌گذاری آمریکا-عربستان، توافق‌های اقتصادی بیشتری به امضا برسد.

No responses yet

May 09 2025

فساد در احیا (۲)/ نگاهی به دارایی‌های مصطفی صفوی در خارج از کشور؛ از خرید ملک در ترکیه و ایتالیا

نوشته: خُسن آقا در بخش: اقتصادی,دزدی‌های رژیم,سیاسی,فساد

یاشار سلطانی: سید مصطفی صفوی، از مدیران «هلدینگ مجتمع صنایع و معادن احیاء سپاهان» و برادر فرمانده اسبق سپاه پاسداران است که بنا بر اطلاعات افشا شده در این گزارش اموال و دارایی‌های فراوانی در ایتالیا، ترکیه و شراکتش با یک همجنس‌گرا فعال در حوزه فشن و شو در ایتالیا دارد. او با داشتن چند پاسپورت و تغییر نام در برخی کشورها ردپای عجیبی از خود به جا گذاشته است.

انتشار گزارش پیشین درباره‌ فساد در «هلدینگ مجتمع صنایع و معادن احیاء سپاهان» باعث شد کمی درباره‌ مدیران و تاثیرگذاران این شرکت جست‌وجو کنم و به اطلاعات جالبی درباره‌ یکی از این مدیران که از قضا برادر یکی از چهره‌های بانفوذ در بدنه‌ سخت جمهوری اسلامی هست رسیدم.

به تجربه می‌گویم که گسترده کردن دامنه‌ جست‌وجوها درباره‌ چنین چهره‌هایی می‌تواند ما را به اطلاعات قابل توجهی درباره‌ اموال و دارایی‌های آنها به ویژه دارایی‌های خارج از کشورشان برساند. به مدد شفافیت اطلاعات در بسیاری از کشورهای خارجی به راحتی می‌توانیم فهرستی از اموال مسئولان و وابستگان آن‌ها را در کشورهای دیگر بررسی کنیم.

از این رو در این گزارش و با جست‌وجویی محدود و چند روزه به اطلاعات جالبی درباره‌ اموال و دارایی‌های سیدمصطفی صفوی، برادر فرمانده اسبق سپاه پاسداران جمهوری اسلامی رسیدیم. از املاک گسترده در ایتالیا تا پاسپورت دومنیکن و ترکیه تا مشارکت با یک طراح مد همجنسگرا در عرصه‌ مد و فشن!

مدیرعامل شرکت در سایه‌ احیاء سپاهان

در گزارش «احیا در فساد/ گزارش فساد ۲۳۰ میلیون دلاری در شرکت احیاء سپاهان» به اتفاقات عجیب و غریبی که در یک شرکت بزرگ و در سایه‌ اصفهانی رخ داده پرداختیم.

شرکتی که با پذیره‌نویسی عمومی و مشارکت بیش از ۶۳ هزار نفر از خانواده ایثارگران، رزمندگان دفاع مقدس و خانواده معظم شهداء و با سرمایه اولیه ۹ میلیارد ریال در شهر اصفهان تاسیس شد و به حیاط خلوتی برای برخی مدیران بانفوذ اصفهانی از جمله اسلامیان و مصطفی صفوی تبدیل شد.

مصطفی صفوی البته در حال حاضر از این شرکت کنار گذاشته شده ولی در دهه هشتاد، درست زمانی که برادرش سیدیحیی رحیم‌صفوی فرماندهی سپاه پاسداران را بر عهده داشت به مدیرعاملی این شرکت درآمد. او ابتدا در اوایل دهه هشتاد به عنوان مدیر بازرگانی وارد این شرکت شد و سال ۱۳۸۲ به عنوان مدیرعامل انتخاب و در نهایت سال ۱۳۸۳ در شرکت قائم سهام ممتاز گرفت. اوتا سال ۱۴۰۱ در شرکت احیا حضور داشت. شرح بیشتر فسادی که در این شرکت رخ داده را در لینک گزارش قبلی که در همینجا قرارداده‌ام مطالعه کنید.

املاکی در ایتالیا با پاسپورتی از دومنیکن!

بر اساس اطلاعاتی که تصاویر آن را در ادامه می‌بینید سید مصطفی صفوی با انتقال بخش گسترده‌ای از دارایی‌های خود به ایتالیا به یک ملاک شناخته شده در این کشور تبدیل شده است.

او در حال حاضر مالک ۳۱ ساختمان و ۳ قطعه زمین در ایتالیا است. در برخی اطلاعات که در ادامه افشا می‌شود مشخص شده که او با اقامت ایتالیایی توانسته در کشورهای دیگر هم سرمایه‌گذاری کند که نشان می‌دهد انتقال دارایی‌ها به ایتالیا تلاشی برای کسب اقامت بوده است.

همچنین با جست‌وجوهای بیشتر به یک تصویر از پاسپورت سید مصطفی صفوی از کشور دومنیکن می‌رسیم. کشوری که بهشت پولشویی است و به طرز جالبی بیشتر گانگسترها، خلافکارها و افرادی که قصد فرار از دست قانون را دارند سری به آن زده و پاسپورت آن را در کیف شان دارند. البته این تنها پاسپورت آقای صفوی نیست. در ادامه به بخش دیگری از سرمایه‌گذاری او در کشور ترکیه می‌پردازیم.

تغییر نام در ترکیه

سومین پاسپورت آقای صفوی، به جز پاسپورت ایران و دومنیکن، پاسپورت ترکیه‌ای است که او در کشور ترکیه و با نام کوچک “سلیمان” اخذ کرده‌ است.

البته تنها او نیست که نامش را در ترکیه تغییر داده و پسرش «سیدمحمد حسین» هم در ترکیه به «ازل» تغییر نام داده است.

ازل یا سیدمحمدحسین دست راست پدرش در ترکیه برای فعالیت‌های اقتصادی است و با خرید ۲۵۰ هزار متر زمین در ترکیه برای شهرک‌سازی در این کشور مهیا می‌شود.

نکته‌ جالب درباره‌ خانواده صفوی در ترکیه این است که همه‌ی اعضای خانواده نام‌های کوچک مرسوم در سریال‌های ترکی مانند «ADI, EZAL, AYSAN, SAVAS, SOLEIMAN, MANSURE, YESIM» را برای خودشان انتخاب کرده‌اند.

ترکیه از دیگر کشورهایی است که با خرید ملک و سرمایه‌گذاری در آن می‌توانید اقامت دریافت کنید و خانواده صفوی ابتدا دو آپارتمان در محله‌ معروف کادی‌کوی استانبول به نام پدر و پسر خریدند تا اقامت دریافت کنند و در ادامه با انتقال دارای‌ها به این کشور مشغول سرمایه‌گذاری و شهرک‌سازی شدند.

پسر صفوی هم با خرید یک قطعه زمین بزرگ ۲۵۰ هزار متری شروع به ساخت و ساز در این کشور کرده است.

ورود به عرصه‌ مد و فشن و همکاری با دیزاینر همجنس‌گرا

یکی از جالب‌ترین فعالیت‌های اقتصادی برادر فرمانده اسبق سپاه ورود به عرصه‌ مد و فشن در دل اروپا است.

فرهاد ر (Farhad Re) یک طراح لباس ایرانی ایتالیایی است که بر اساس اطلاعات حساب‌های سوشال مدیایش همجنسگرا است و ازدواج رسمی هم کرده است.

این طراح لباس که در کارنامه‌ی خود طراحی لباس برای فرح پهلوی را هم در کارنامه دارد سال ۲۰۱۵ شرکتی با نام FARHAD RELTD تاسیس می‌کند. یک سال بعد سید مصطفی صفوی با آدرس اقامتی ایتالیای به عنوان سهامدار بالای ۲۵ درصد و کمتر از ۵۰ درصد به این شرکت اضافه شده و نام آن به  SMFR LTD تغییر می‌کند.

همکاری فرهاد ر (Farhad Re) با فرح دیبا

سید مصطفی صفوی به صورت رسمی در سال ۲۰۲۱ بعد از ۵ سال سرمایه‌گذاری در این عرصه از شرکت خارج می‌شود و در سال ۲۰۲۴ نام شرکت به Bonappetitalia LTD تغییر می‌کند. این شاید جالب‌ترین سرمایه‌گذاری آقای صفوی در خارج از ایران است که روی کاغذ با بسیاری از ارزش‌های اساسی تبلیغ شده در جمهوری اسلامی در تضاد است.

چرا پرداختن به این موضوعات اهمیت دارد؟

شاید برخی این سوال را بپرسند که پرداختن به این موضوعات چه اهمیتی دارد. یا اینکه بگویند هر کسی حق دارد هر جایی که بخواهد سرمایه‌گذاری کند.

چنین گزاره‌ای کاملا درست است و ما هم در ایران تلاش می‌کنیم که به این نقطه‌ی مطلوب برسیم اما واقعیت اینجاست که در کشوری که محدودیت‌ها فراوان است چگونه برخی با درآمد نامشروع و فساد اقتصادی از جیب سهامدارانی که بخش عمده آنها مردم عادی و خانواده ایثارگر و شهدا هستند، به راحتی در هر کشوری که می‌خواهند سرمایه‌گذاری می‌کنند و راه برای بقیه پر از مانع است.

تصور کنید تنها یک فقره‌ سرمایه‌گذاری در صنعت مد فشن اروپا و همراهی با یک چهره‌های همجنسگرا در کارنامه‌ مدیری در جناح مخالف این دوستان بود. آیا آن مدیر می‌توانست فردایی برای خودش متصور باشد؟

پرداختن به این موضوعات از این جهت اهمیت دارد که به حیاط خلوت‌ها نور می‌تاباند و نشان می‌دهد برخی اصول که در داخل آنها را چون خطوط قرمز خدشه‌ناپذیر معرفی می‌کنند در واقع برای برخی چندان اهمیتی ندارد. این‌ها به جز آن است که باید پرسید آقای مصطفی صفوی این ثروت را از چه راهی تحصیل کرده است.

در گزارش بعدی به نحوه کسب این ثروت و چپاول از شرکت احیا سپاهان خواهم پرداخت.

No responses yet

May 03 2025

غنی‌سازی؛ کلید پیشرفت مذاکرات ایران و آمریکا یا شکست آن؟

نوشته: خُسن آقا در بخش: آمریکا,اسرائیل,اقتصادی,امنیتی,بحران هسته‌ای,تحریم,جنگ,خاورمیانه,سیاسی

بخشی از سانتریفیوژهای تأسیسات هسته‌ای در نطنز

رادیوفردا: پیش‌بینی می‌شد که دور چهارم مذاکرات ایران و آمریکا در رم، پایتخت ایتالیا، برگزار شود؛ اما حالا این نشست و همچنین برنامهٔ دیدار معاون وزیر خارجهٔ ایران با همتایان خود از تروئیکای اروپایی – فرانسه، بریتانیا و آلمان – به تعویق افتاده است؛ تغییری که به‌گفتهٔ بدر البوسعیدی، وزیر خارجهٔ عمان، به دلیل مسائل «لجستیکی» رخ داده است.

اما در میان گزارش‌های رسانه‌های مختلف در داخل و خارج از ایران، صحبت از چالش‌های مذاکره مطرح است؛ از یک‌سو گفته می‌شود در دولت آمریکا هنوز دربارهٔ ابعاد محدود کردنِ برنامهٔ هسته‌ای ایران تصمیم‌گیریِ نهایی انجام نشده است.

از سوی دیگر، بازیگران متعددی در این میان از جمله روسیه، اروپایی‌ها، اسرائیل و کشورهای عربی حوزهٔ خلیج‌ فارس هستند که در دست یافتن یا نیافتن ایران و آمریکا به توافق، به منافع ملی خود می‌اندیشند و نقش ایفا می‌کنند.

و در ایران، که به‌گفتهٔ برخی تحلیلگران تصمیم در زمینهٔ دستیابی به «توافق» گرفته شده، مشخص نیست که مقامات با چه سطحی از معامله موافق خواهند بود.

در تازه‌ترین اظهارنظری که از مقام‌های ایالات متحده شنیده شده، در کنار خواستهٔ دونالد ترامپ برای به صفر رساندنِ صادرات نفت ایران، مارکو روبیو، وزیر خارجهٔ ایالات متحده که حالا به‌طور موقت به‌عنوان مشاور امنیت ملی هم در کاخ سفید حضور دارد، روز پنج‌شنبه به شبکهٔ تلویزیونی فاکس نیوز گفت: «ایران فقط باید بگوید که ما موافقت کرده‌ایم که دیگر غنی‌سازی نکنیم؛ ما قرار است رآکتور داشته باشیم زیرا انرژی هسته‌ای می‌خواهیم و قرار است اورانیوم غنی‌شده وارد کنیم».

آقای روبیو در همین حال گفت اگر آن‌ها مدعی هستند که برنامه‌شان صلح‌آمیز است، نباید از بازرسی، از جمله توسط بازرسان آمریکایی، نگران باشند.

سیگنالی که تهران هم‌زمان با این اظهارات فرستاده این است که اگر دیدار هم به تعویق افتاده، «هیچ تغییری در عزم ایران برای دستیابی به یک راه‌حل مذاکره‌شده ایجاد نشده است».

عباس عراقچی، وزیر امور خارجه، با انتشار پستی در شبکهٔ اجتماعی ایکس به زبان انگلیسی نوشت: «در واقع، ما بیش از هر زمان دیگری مصمم به دستیابی به یک توافق عادلانه و متعادل هستیم: تضمین پایان تحریم‌ها و ایجاد اعتماد به این‌که برنامهٔ هسته‌ای ایران برای همیشه صلح‌آمیز خواهد ماند.»

در این پیام اشاره‌ای به موضوع غنی‌سازی نشده است، اما مقام‌های جمهوری اسلامی از جمله آقای عراقچی پیشتر دربارهٔ این موضوع اظهارنظر کرده و گفته بودند که اصل غنی‌سازی در ایران قابل مذاکره نیست.

دربارهٔ ابعاد این روند دیپلماتیک و فرصت‌ها و تهدیدها، رویکردهای متفاوتی در واشینگتن مطرح است. از آن جمله، مایکل سینگ، مدیرعامل انستیتوی واشینگتن برای سیاست خاور نزدیک، در گفت‌وگو با رادیوفردا می‌گوید دولت ترامپ باید رویکرد سخت‌گیرانه‌تری در قبال ایران داشته باشد تا بتواند به نتیجهٔ مطلوب خود در مذاکرات دست یابد.

آقای سینگ بر این باور است که ایالات متحده باید پیگیر برچیده‌شدنِ برنامهٔ غنی‌سازی اورانیوم در ایران باشد و همچنین می‌گوید «باید به ایران بگوییم که باید انتخاب کند. شما نمی‌توانید این گزینه را (احتمال رفتن به سمت تولید سلاح هسته‌ای) برای استفادهٔ دائمی به‌عنوان یک تهدید حفظ کنید و در عین حال لغو تحریم‌هایی را که می‌خواهید، داشته باشید».

مایکل سینگ پیشتر مدیر ارشد امور خاورمیانه در شورای امنیت ملی بوده است. او همچنین از مشاوران ارشد میت رامنی، نامزد حزب جمهوری‌خواه در کارزار انتخابات ریاست‌جمهوری سال ۲۰۱۲، بود.

این روند را چگونه می‌بینید؟ آیا به‌نوعی متزلزل و شکننده است و هنوز کامل شکل نگرفته و قوام نیافته است؟

مایکل سینگ: من فکر می‌کنم یک پارادوکس واقعی در قلب سیاست ایالات متحده وجود دارد، و آن این است که به نظر می‌رسد ترامپ خواهان یک توافق سریع است. اما به‌نظرم فشار زیادی نیز بر او وجود دارد تا به یک توافق سفت‌وسخت، توافقی که بهتر از برجام باشد، دست یابد؛ به‌خصوص به این دلیل که او بود که از برجام خارج شد.

رسیدن به چیزی که هم سریع و هم جدی باشد، یک کار دیپلماتیک واقعاً چالش‌برانگیز است که فکر می‌کنم غیرممکن نیست، اما واقعاً به یک استراتژی بسیار دقیق نیاز دارد.

آن‌چه تاکنون دیده‌ایم، این است که این دولتی است که اختلافات واقعی در داخل آن بر سر این‌که سیاست ما در قبال ایران دقیقاً چگونه باید باشد، وجود دارد. چه چیزی باید از ایرانی‌ها بخواهیم؟ حتی فراتر از مسئلهٔ هسته‌ای، این‌که چگونه باید با ایران برخورد کنیم و چگونه این مسائل باید بخشی از مذاکرات باشند.

بنابراین این چالش برای دولت ترامپ است: اگر آن‌ها خواهان توافقی هستند که هم سریع باشد و هم بتوانند به‌طور معتبری آن را سفت‌وسخت‌تر از آن‌چه رئیس‌جمهور اوباما توانست با برجام به‌دست آورد، ارائه دهند، واقعاً مستلزم آن است که همهٔ این فشارهای مختلف را کنار هم قرار دهند: فشار نظامی، که بدیهی است اسرائیلی‌ها تا حد زیادی در حال اعمال آن هستند؛ فشار دیپلماتیک در قالب اسنپ‌بک یا ماشه، که مستلزم همراهی اروپایی‌ها است.

آن‌ها به‌نوعی این کار را انجام می‌دهند، این‌طور نیست؟ منظورم سطوح مختلف فشار است.

به‌هیچ‌وجه. تهدید حملهٔ اسرائیل قطعاً بر این مذاکرات سایه افکنده است. این به ایران فشار وارد خواهد کرد، زیرا فکر می‌کنم ایرانی‌ها درک خواهند کرد که اگر نتوانند با ترامپ به توافق برسند، به احتمال زیاد خود را در یک رویارویی نظامی با اسرائیل خواهند یافت.

با این حال، به‌نظر من این یک سؤال بی‌پاسخ است که آیا ایرانی‌ها معتقدند که اسرائیل تهدیدی جدی برای آمال هسته‌ای آن‌ها محسوب می‌شود یا خیر. چیزی که ما نمی‌بینیم، هماهنگی نزدیک بین ایالات متحده و اروپا است. به خاطر داشته باشید که این اروپایی‌ها هستند که می‌توانند مکانیسم ماشه را اجرا کنند، نه ایالات متحده. چیزی که ما نمی‌بینیم، اعمال فشار حداکثری واقعی است، مانند دورهٔ اول ترامپ.

اما آقای سینگ، روزی نیست که دولت ایالات متحده مجموعه‌ای از تحریم‌های جدید را اعلام نکند یا نام‌ها و شرکت‌هایی را به فهرست تحریم‌ها اضافه نکند.

بله، و ما این را در دولت بایدن نیز دیدیم، اما اطلاعیه‌ها و بیانیه‌های مطبوعاتی وزارت خزانه‌داری باعث توقف صادرات نفت نمی‌شوند. این یک واقعیت است.

در دورهٔ اول ترامپ، مقاماتی داشتیم که تنها وظیفه‌شان این بود که هر روز به‌نوعی تلاش کنند تا جلوی ارسال نفت ایران و بازگرداندن پول به ایران را بگیرند. ما امروز چنین چیزی نمی‌بینیم. ما آن نوع انرژی و تمرکزی را که رئیس‌جمهور ترامپ در دورهٔ اول خود برای اعمال فشار اقتصادی بر ایران داشت، نمی‌بینیم.

نگرانی من این است که ایرانی‌ها به ایالات متحده نگاه کنند و بگویند: «ببینید، رئیس‌جمهور ترامپ به دنبال یک پیروزی سریع دیپلماتیک است. او در مورد روسیه و اوکراین به چنین پیروزی نرسیده است. اگر او مایل به پذیرش توافق مدنظر ما باشد، می‌توانیم به او یک پیروزی بدهیم».

اگر رئیس‌جمهور ترامپ می‌خواهد بر این موضوع غلبه کند و واقعاً ایرانی‌ها را مجبور به پذیرش نوعی از توافقی کند که نمی‌خواهند، این امر مستلزم مذاکرات بسیار سختی خواهد بود.

آیا فکر نمی‌کنید این کار باید قبل از این‌که ایالات متحده برای مذاکره با ایران پای میز مذاکره برود، انجام می‌شد؟ چون هم‌زمان با صحبت کردن با ایران، اعمال آن نوع فشار حداکثری، بر روند مذاکرات تأثیر نمی‌گذارد؟

البته، اما این مذاکرات را به نفع ایالات متحده تحت تأثیر قرار می‌دهد. منظورم این است که ایرانی‌ها می‌گویند ما قرار نیست تحت فشار مذاکره کنیم. اما البته، بارها در گذشته آن‌ها تحت فشار مذاکره کرده‌اند.

اصلاً چرا مذاکره می‌کنند؟ برای این است که از فشار خلاص شوند، درست است؟ بنابراین اگر فشاری نباشد، دلیلی برای مذاکره برای ایران وجود ندارد.

فکر می‌کنم باید پیام‌هایی را که ایرانی‌ها می‌دهند، نادیده بگیریم، که البته پیام‌های تاکتیکی هستند و برای جلوگیری از اعمال آن نوع فشار توسط ایالات متحده طراحی شده‌اند.

ایرانی‌ها استاد این کار هستند. از یک طرف سعی می‌کنند مذاکره‌کنندگان ما را سر میز مذاکره مجذوب خود کنند. آن‌ها می‌گویند، ببینید، ما می‌خواهیم معامله کنیم. شما می‌خواهید معامله کنید. این تندروهای ما در داخل و تندروهای شما در داخل هستند که مانع این امر می‌شوند.

اما سپس از این نوع رجزخوانی در ملأعام نیز استفاده می‌کنند تا بگویند، می‌دانید، اگر شما فشار بیاورید، ما کنار می‌کشیم. ایرانی‌ها مذاکره‌کنندگان خوبی هستند. خلاصهٔ ماجرا همین است. اما ما نیز باید به همان اندازه، اگر نگوییم بیشتر، رویکرد محکم و سختی داشته باشیم.

شما به توافق سفت‌وسخت‌تر اشاره کردید. آن توافق چه مشخصه‌ای باید داشته باشد؟ آیا برچیدن همهٔ برنامه به شکلی که اسرائیل می‌خواهد یا مثلاً روش‌های راستی‌آزمایی سخت‌گیرانه‌تر؟

من فکر می‌کنم تنها نوع توافقی که باید مایل به دستیابی به آن با ایران باشیم، توافقی است که مستلزم برچیدن کامل برنامهٔ هسته‌ای ایران باشد. پاسخ ایران این خواهد بود که این خیلی رادیکال است و این خواسته زیادی است. اما واقعیت این است که در جوامع اطلاعاتی ما، باور عمومی این است که برنامهٔ هسته‌ای ایران هدفی جز دست‌کم حفظ گزینهٔ داشتن سلاح هسته‌ای ندارد.

آن کسی که این‌جا یک موضع پرت دارد، ایران است. واقعاً چرا برای مصارف صلح‌آمیز باید چنین برنامهٔ عظیمی داشت؟ ایران به این برنامه‌ای که در آن شاید صدها میلیارد دلار سرمایه‌گذاری کرده، نیازی ندارد.

کشورهای زیادی وجود دارند که برنامهٔ تسلیحات هسته‌ای خود را کنار گذاشته‌اند. کشورهای بسیار کمی وجود دارند که اورانیوم خود را غنی‌سازی و پلوتونیوم خود را بازفرآوری می‌کنند. بنابراین، ایران واقعاً درخواست برخورد ویژه و حفظ برنامه را دارد تا این‌که آن را کنار بگذارد.

نظر من این است که اگر ایران می‌خواهد به‌طور کامل از لغو تحریم‌هایی که درباره‌اش صحبت می‌کند، برخوردار شود، اگر می‌خواهد به‌نوعی به جامعهٔ بین‌المللی بپیوندد، این واقعاً حداقل کاری است که باید انجام دهد تا نشان دهد که از این آمال تسلیحات هسته‌ای دست کشیده است.

وقتی از برچیدن حرف می‌زنید، منظورتان تأسیسات غنی‌سازی است یا کل برنامهٔ هسته‌ای؟

هر دو. فکر می‌کنم اختلاف نظر زیادی وجود ندارد که اگر ایران بخواهد، مثلاً، راکتورهای انرژی هسته‌ای با سوخت وارداتی داشته باشد، اشکالی ندارد. این نوعی از برنامهٔ انرژی هسته‌ای داخلی است. این چیزی است که ایالات متحده مدت‌ها است داشته و ما سوخت خود را از روسیه وارد می‌کردیم.

ایران اگر بخواهد اورانیوم خود را غنی‌سازی کند، اگر بخواهد تأسیسات بازفرآوری یا راکتورهای آب سنگین داشته باشد، همهٔ این چیزهایی که خطوط قرمز هستند و از نظر تاریخی با برنامه‌های سلاح‌های هسته‌ای مرتبط‌اند، باید از بین بروند، برچیده شوند و از کشور خارج شوند.

و فکر می‌کنید این هدف چقدر قابل دستیابی است؟

به ایران بستگی دارد. منظورم این است که این امر ایران را مجبور می‌کند با یک انتخاب روبه‌رو شود: یا گزینهٔ داشتن سلاح‌های هسته‌ای را حفظ کند، که بدیهی است چیزی است که آن‌ها به آن علاقه دارند، یا از لغو تحریم‌ها بهره‌مند شود.

ایران البته بارها هدف دستیابی به سلاح را رد کرده و صحبت‌هایی هم که در ماه‌های اخیر مطرح شده، گزینهٔ ساخت سلاح را تحت شرایط خاصی به میان کشیده است.
حتی اگر می‌گویند «تحت شرایط خاص»، در حال صحبت دربارهٔ آن در فضای عمومی هستند.

ایرانی‌ها مدت‌ها است که این افسانه را پخش کرده‌اند که علاقه‌ای به سلاح هسته‌ای ندارند. اقدامات آن‌ها در طول سال‌ها چیز دیگری می‌گوید. و حالا اسنادی هم در این زمینه وجود دارد. حتی عراقچی، مذاکره‌کنندهٔ ارشد ایران، می‌گوید اگر مذاکرات به نتیجه نرسد یا آمریکا این کار را یا آن کار را بکند، شاید به سمت تولید سلاح برویم. این یک تغییر بزرگ در نحوهٔ صحبت آن‌ها است.

بنابراین فکر می‌کنم باید به ایران بگوییم که باید انتخاب کند. شما نمی‌توانید این گزینه را برای استفادهٔ دائمی از آن به‌عنوان یک تهدید حفظ کنید و در عین حال لغو تحریم‌هایی را که می‌خواهید، داشته باشید. این واقعاً نقص اصلی برجام بود که ایران را ملزم به انتخاب این گزینه نمی‌کرد بلکه به ایران اجازه می‌داد از این انتخاب فرار کند.

این، به‌نظر من، واقعاً چیزی است که توافق بعدی باید اصلاح کند، چه در زمان ترامپ باشد، چه در زمان شخص دیگری.

No responses yet

Apr 20 2025

استقبال ایران و آمریکا از مذاکرات هسته‌ای رم؛ «سازنده» و «همراه با پیشرفت» بود

نوشته: خُسن آقا در بخش: آمریکا,اقتصادی,امنیتی,بحران هسته‌ای,برجام,تحریم,جنگ,خاورمیانه,سیاسی

مذاکرات در یکی از اماکن دیپلماتیک عمان در شهر رم برگزار شد

رادیوفردا: ایران دور دوم مذاکرات هسته‌ای با آمریکا را سازنده و رو به جلو خواند و وزیر خارجه عمان هم گفت که مذاکرات شتاب گرفته است؛ یک مقام ارشد آمریکایی هم از پیشرفت بسیار خوب در مذاکرات سخن گفت.

دور دوم مذاکرات هسته‌ای ایران و آمریکا روز شنبه ۳۰ فروردین در رم، پایتخت ایتالیا، برگزار شد و به گفته دو طرف، حدود چهار ساعت ادامه داشت.

در این دور از مذاکرات نیز، مانند دور قبلی، استیو ویتکاف و عباس عراقچی مذاکره‌کنندگان اصلی از طرف آمریکا و ایران بودند.

مذاکرات در یکی از اماکن دیپلماتیک متعلق به عمان در شهر رم برگزار شد و در نزدیکی این ساختمان، نیروهای پلیس و همچنین خبرنگاران حضور داشتند.

ایران بار دیگر مذاکرات را «غیرمستقیم» و تبادل پیام بین دو سالن جدا توسط وزیر خارجه عمان اعلام کرده است؛ یک مقام ارشد آمریکا هم از «گفت‌وگوهای مستقیم و غیرمستقیم» سخن گفته است.

مقام ارشد آمریکا: پیشرفت بسیار خوبی داشتیم

یک مقام ارشد آمریکایی گفت که مذاکرات رم با «پیشرفت بسیار خوبی» همراه بود.

به گزارش رویترز، این مقام ارشد آمریکایی که خواست نامش فاش نشود شامگاه شنبه به گروهی از خبرنگاران گفت: «امروز در رم بیش از چهار ساعت در دور دوم مذاکرات خود پیشرفت بسیار خوبی در گفت‌وگوهای مستقیم و غیرمستقیم داشتیم.»

به نوشته وبسایت اکسیوس، این مقام آمریکایی همچنین با اشاره به توافق دو طرف برای دیدار دوباره در هفته آینده، از عمان برای تسهیل مذاکرات و از ایتالیا برای میزبانی مذاکرات شنبه قدردانی کرد.

مقام‌های ایالات متحده هنوز به طور رسمی درباره دور دوم مذاکرات هسته‌ای با ایران اظهار نظر نکرده‌اند.

اظهار خوش‌بینی محتاطانه ایران و «ناکافی» خواندن برجام

در همین حال عباس عراقچی اواخر شامگاه شنبه در توییتی به زبان انگلیسی نوشت که «جو نسبتا مثبت در رم» باعث پیشرفت در مسیر دستیابی به توافق احتمالی شده است.

او افزود: «در حال حاضر شاید خوش‌بینی موجه باشد اما تنها با احتیاط زیاد.»

عباس عراقچی ساعاتی پیش از این نوشته، دیدگاه رهبر جمهوری اسلامی را تکرار کرده و به تلویزیون ایران گفته بود: «دلیلی برای خوش‌بینی زیاد و بدبینی زیاد وجود ندارد.»

او در پست خود در شبکه اجتماعی ایکس افزود: در مذاکرات رم «تصریح کردیم که بسیاری در ایران بر این باورند که برجام دیگر برای ما کافی نیست و تنها چیزی که از آن باقی مانده “درس‌های فراگرفته شده” است. شخصا با این دیدگاه موافق‌ام.»

دونالد ترامپ، رئیس جمهور ایالات متحده، که همواره منتقد توافق برجام بوده است اردیبهشت ۱۳۹۷ خروج آمریکا از این توافق را اعلام کرد و پس از آن، ایران از تعهدات برجامی خود عدول کرد و فعالیت‌های حساس هسته‌ای را افزایش داد.

بر اساس قطعنامه ۲۲۳۱ شورای امنیت سازمان ملل که بر برجام صحه می‌گذارد، کشورهای طرف برجام می‌توانند تا پیش از ۲۶ مهر امسال فرایند موسوم به مکانیسم ماشه را برای بازگرداندن فوری تمامی تحریم‌های سازمان ملل علیه ایران فعال کنند.

https://twitter.com/araghchi/status/1913658465861714369

عمان: مذاکرات شتاب گرفته است

در همین حال وزیر خارجه پادشاهی عمان با تشکر از «رویکرد بسیار سازنده» نمایندگان آمریکا و ایران در مذاکرات رم، شامگاه شنبه در شبکه اجتماعی ایکس نوشت: «این گفت‌وگوها در حال شتاب گرفتن است و در حال حاضر حتی امر بعید هم ممکن شده است.»

بدر البوسعیدی که میانجی مذاکرات هسته‌ای ایران و ایالات متحده است همچنین بیانیه وزارت خارجه عمان را بازنشر کرده که در آن آمده است مذاکره کنندگان دو طرف موافقت کردند که وارد مرحله‌ بعدی مذاکرات شوند.

بر اساس این بیانیه، این مذاکرات «با هدف دستیابی به توافقی عادلانه، پایدار و الزام‌آور انجام می‌شود» و این توافق «اطمینان خواهد داد که ایران کاملا عاری از سلاح‌های هسته‌ای باقی بماند، تحریم‌ها [علیه این کشور] لغو شوند و در همین حال، توانایی توسعه انرژی هسته‌ای صلح‌آمیز خود را حفظ کند.‌»

دیدارها با وزیر خارجه ایتالیا

آنتونیو تایانی، وزیر خارجه ایتالیا، با انتشار تصویری از ملاقات خود با عباس عراقچی در شبکه اجتماعی ایکس نوشت: «رم پایتخت صلح و گفت‌وگو می‌شود.»

او با اشاره به اینکه وزیر خارجه ایران را به ادامه مسیر مذاکرات علیه سلاح‌های هسته‌ای تشویق کرده نوشت: «دولت ایتالیا امیدوار است که با هم بتوانیم به یک راه حل مثبت برای خاورمیانه برسیم.»

آقای تایانی یک روز پیشتر هم با همتای عمانی خود دیدار کرده بود و روز شنبه نیز با رافائل گروسی، مدیرکل آژانس بین‌المللی انرژی اتمی، دیدار و گفت‌وگو کرد.

مدیرکل آژانس با انتشار تصاویری از این دیدار نوشت که از نقش سازنده ایتالیا در حمایت از صلح «در برهه‌ای حساس که دیپلماسی بسیار مورد نیاز است» استقبال می‌کند.

آقای گروسی روز پنجشنبه در تهران گفت‌وگوهای فشرده‌ای با مقام‌های ایران داشت.

https://twitter.com/rafaelmgrossi/status/1913533889189937588

دور بعدی مذاکرات «در مسقط»

وزارت خارجه ایران شامگاه شنبه در بیانیه‌ای اعلام کرد که دور بعدی گفت‌وگوها قرار است شنبه ششم اردیبهشت با میانجیگری عمان در مسقط، پایتخت این کشور، برگزار شود.

به نوشته این بیانیه، با توجه به ضرورت بحث و بررسی دقیق در هر دو موضوع «اعتمادسازی هسته‌ای» و «رفع موثر تحریم‌ها» مقرر شد که هیئت‌های فنی ایران و آمریکا روز چهارشنبه در مسقط جلسه‌ای را با تسهیل‌گری وزارت خارجه عمان برگزار کنند.

همچنین به نوشته این بیانیه، در گفت‌وگوهای روز شنبه در رم طرف‌ها درباره «برخی از موضوعات مهم در حوزه رفع تحریم‌ها و موضوع هسته‌ای» تبادل نظر کردند.

واکنش‌ها در ایران

بازار بورس سرمایه صبح شنبه و پیش از مذاکرات روی خوشی به دور دوم مذاکرات نشان داد و با بیش از ۴۱ هزار واحد افزایش، برای اولین بار از کانال سه میلیون واحد عبور کرد.

در بازار ارز نیز پول ملی ایران اندکی تقویت شد و بهای هر دلار آمریکا که صبح شنبه بیش از ۸۵ هزار تومان بود، شامگاه شنبه به حدود ۸۳ هزار تومان کاهش یافت.

قیمت یورو هم شامگاه شنبه به ۹۴ هزار تومان، و پوند انگلیس به کمتر از ۱۱۰ هزار تومان رسید.

در هفته‌های اخیر افزایش تنش بین ایران و آمریکا باعث افزایش بهای ارز شده و از جمله قیمت هر دلار به بیش از ۱۰۵ هزار تومان رسیده بود.

قیمت طلا هم روز شنبه در ایران کاهش یافت و هر سکه طلای موسوم به «طرح امامی» ۷۵ میلیون تومان معامله شد.

صفحه اول اکثر روزنامه‌های چاپ تهران نیز صبح یکشنبه به مذاکرات رم اختصاص یافته است.

No responses yet

Apr 17 2025

گروسی: آمریکا به‌دنبال متنی بسیار ساده‌تر از توافق برجام است؛ عراقچی به مسکو رفت

نوشته: خُسن آقا در بخش: آمریکا,اسرائیل,اقتصادی,امنیتی,بحران هسته‌ای,برجام,تحریم,جنگ,خاورمیانه,سیاسی

رادیوفردا: مدیرکل آژانس بین‌المللی انرژی اتمی، همزمان با سفر به تهران، به روزنامۀ لوموند گفت آمریکا در مذاکرات با ایران می‌خواهد به متنی ساده‌تر بدون تمام ضمائم بسیار فنی توافق برجام دست یابد.

رئیس آژانس انرژی اتمی ایران پس از دیدار با گروسی از دیدار و تلاش معاونان دو طرف در روزهای آتی برای پیگیری موضوعات محل اختلاف بین آژانس بین‌المللی «در چارچوب توافق کلی حاصل‌شده» خبر داد.

نیویورک‌تایمز هم به‌نقل از مقامات دولت آمریکا و منابع دیگر گزارش داد که رئیس‌جمهور ایالات متحده با حملۀ برنامه‌ریزی‌شدۀ اسرائیل به تأسیسات هسته‌ای ایران مخالفت کرده و ترجیح داده وارد مذاکره با مقامات تهران برای محدودسازی برنامه هسته‌ای جمهوری اسلامی ایران شود.

بر اساس گزارش نیویورک‌تایمز که روز چهارشنبه ۲۷ فروردین منتشر شد، اسرائیل برنامه‌هایی برای حمله به تأسیسات هسته‌ای در اردیبهشت ماه طراحی کرده بود با این هدف که توانایی ایران برای ساخت سلاح هسته‌ای را به‌مدت یک سال یا بیشتر عقب بیندازد.

این روزنامه نوشت پس از ماه‌ها بحث داخلی در دولت آمریکا، دونالد ترامپ تصمیم گرفت به‌جای حمایت از گزینۀ نظامی، مسیر مذاکره با ایران را در پیش گیرد.

براساس این گزارش، اجرای این حمله نه تنها به کمک نظامی آمریکا برای دفاع از اسرائیل در برابر واکنش احتمالی ایران نیاز داشت بلکه برای موفقیت کلی عملیات نیز به حمایت واشینگتن وابسته بود.

هفته گذشته، آمریکا و ایران برای نخستین بار در هر دو دوره ریاست‌جمهوری ترامپ نشستی برای تعیین روند و چارچوب مذاکرات در عمان برگزار کردند و هر دو کشور نیز این گفت‌وگوها را «مثبت» و «سازنده» توصیف کردند.

دور دوم مذاکرات برای روز شنبه ۳۰ فروردین برنامه‌ریزی شده است و آخرین گزارش‌ها حاکی است این دیدار به احتمال زیاد در رم اما به میزبانی عمان برگزار خواهد شد.

کاظم غریب‌آبادی غریب‌آبادی، معاون حقوقی و بین‌المللی وزارت خارجه ایران، شامگاه چهارشنبه در گفت‌وگو با تلویزیون ایران گفت اگر در نشست بعدی دو طرف بر سر «چارچوب‌ها و دستورکار» تفاهم کنند، در دور سوم «باید کارشناسان را در دو حوزه درگیر کنیم تا تخصصی‌تر وارد جزئیات شوند و اگر لازم شد، متن‌نویسی را شروع کنند».

تازه‌ترین تحولات دیپلماتیک و موضع‌گیری‌ها

با این حال پس از برگزاری نشست مسقط، رفت‌وآمدهای دیپلماتیک و همچنین اظهارنظرهای مقامات واشینگتن و واکنش‌های مقامات تهران به این اظهارات بالا گرفته است.

در تازه‌ترین رویدادها، قرار است استیو ویتکاف و مارکو روبیو که هر دو از مشاوران ارشد امنیت ملی دونالد ترامپ هستند، روز پنج‌شنبه به پاریس سفر کنند.

عراقچی نیز راهی مسکو شده و قرار است، به‌گفتۀ سخنگوی وزارت خارجه، «در خصوص روابط دوجانبه و نیز مذاکرات غیرمستقیم اخیر با آمریکا با مقامات عالی روسیه گفت‌وگو کند». او پیشتر اعلام کرده بود که در این سفر «پیام مکتوب» خامنه‌ای به پوتین را منتقل خواهد کرد.

براساس گزارش پولیتیکو، ویتکاف قرار است با امانوئل مکرون، رئیس‌جمهور فرانسه، دیدار کند و مارکو روبیو هم با همتای فرانسوی خود، ژان‌نوئل بارو، گفت‌وگو خواهد کرد و موضوع گفت‌وگوها ایران، اوکراین، تعرفه‌های جدید و روابط تجاری خواهد بود.

تازه‌ترین اظهارنظرها نیز به هشدار وزیر خارجه ایران دربارۀ مواضع مقامات آمریکایی برمی‌گردد. عباس عراقچی روز چهارشنبه گفت که آمریکا نباید مواضع «متناقض و متضاد» در مذاکرات اتخاذ کند.

این واکنش به سخنان استیو ویتکاف بود که ابتدا گفته بود ممکن است توافقی حاصل شود که ایران به سطح غنی‌سازی ۳.۶۷ درصدی (مشابه توافق ۲۰۱۵ دولت اوباما با ایران) بازگردد، اما بعداً اعلام کرد: «توافق با ایران تنها زمانی نهایی خواهد شد که یک توافق ترامپی باشد.»

ویتکاف همچنین در شبکۀ ایکس نوشت: «ایران باید برنامه غنی‌سازی و تسلیحاتی هسته‌ای خود را متوقف و نابود کند. مهم است که توافقی سختگیرانه و عادلانه داشته باشیم که پایدار بماند، و این همان چیزی است که رئیس‌جمهور ترامپ از من خواسته است.»

عباس عراقچی در واکنش با تأکید بر این‌که «مواضع واقعی سر میز مذاکره مشخص می‌شود»، افزود: «غنی‌سازی ایران یک امر واقعی و پذیرفته‌شده است. ما برای اعتمادسازی در خصوص نگرانی‌های احتمالی آمادگی داریم، اما اصل موضوع غنی‌سازی قابل مذاکره نیست.»

این در حالی است که رهبر جمهوری اسلامی ایران روز سه‌شنبه گفت مذاکرات ایران با ایالات متحده بر سر پروندهٔ هسته‌ای تهران «در قدم‌های اول خوب اجرا شده است».

دیدارها و اظهارات گروسی در تهران

رافائل گروسی، مدیرکل آژانس بین‌المللی انرژی اتمی روز چهارشنبه به ایران سفر کرد و در تهران با مسعود پزشکیان، رئیس‌جمهور ایران، و دیگر مقامات جمهوری اسلامی دیدار کرد.

او همزمان در گفت‌وگو با روزنامۀ لوموند اعلام کرد «این‌بار آمریکا می‌خواهد به متنی ساده‌تر دست یابد؛ متنی که عاری باشد از تمام ضمائم بسیار فنی توافق ۲۰۱۵ [برجام] که در عمل پایدار نماندند».

آقای گروسی پس از دیدار با مقام‌های جمهوری اسلامی از انجام «گفت‌وگوهای فشرده» با آن‌ها خبر داد و دربارۀ تعاملات ایران و آمریکا گفت این گفت‌وگوها در مرحلۀ «بسیار حساسی» قرار دارد.

در همین حال محمد اسلامی، رئیس سازمان انرژی اتمی ایران، هم اعلام کرد که معاون او و گروسی قرار است در روزهای آینده در تهران برای پیشبرد توافقی که دو سال پیش میان طرفین به دست آمد، تلاش کنند.

گروسی در سفر به تهران، چهارشنبه‌شب، با عباس عراقچی هم ملاقات کرد و در شبکۀ اجتماعی ایکس نوشت: «همکاری با آژانس برای اطمینان از صلح‌آمیز بودن برنامه هسته‌ای ایران در زمانی که دیپلماسی ضرورت دارد، حیاتی است.»

وزیر خارجۀ ایران هم پس از این دیدار با بیان این‌که «در ماه‌های پیش‌رو، آژانس می‌تواند نقش حیاتی در حل‌وفصل مسالمت‌آمیز پروندۀ هسته‌ای ایران ایفا کند»، افزود: «درحالی‌که طیفی از مخرب‌ها گرد هم آمده‌اند تا مذاکرات کنونی را از مسیر خارج کنند، ما به یک مدیرکل صلح نیاز داریم.»

آمریکا و اسرائیل بارها تهدید کرده‌اند که در صورت عدم توافق، تأسیسات هسته‌ای ایران را هدف قرار خواهند داد.

عراقچی در شبکۀ ایکس نوشت: «در حالی که مخالفان زیادی در تلاش‌اند روند مذاکرات را منحرف کنند، نیازمند مدیرکلی صلح‌طلب هستیم. ما مایلیم به گروسی اعتماد کنیم تا آژانس را از سیاست‌زدگی دور نگه دارد و بر مأموریت فنی‌اش متمرکز بماند.»

پس از خروج یک‌جانبه ترامپ از توافق هسته‌ای موسوم به برجام، تهران تمامی محدودیت‌های برنامۀ هسته‌ای خود را کنار گذاشته و اکنون اورانیوم را تا سطح ۶۰ درصد غنی‌سازی می‌کند که نزدیک به سطح تسلیحاتی ۹۰ درصد است.

دوربین‌های نظارتی آژانس مختل شده‌اند و برخی بازرسان باسابقه از سوی ایران کنار گذاشته شده‌اند. با این حال، هر توافق احتمالی میان ایران و آمریکا به همکاری آژانس برای راستی‌آزمایی متکی خواهد بود و دسترسی آژانس به‌طور کامل قطع نشده است.

با این اوصاف، مدیرکل آژانس بین‌المللی انرژی اتمی همزمان در گفت‌وگو با روزنامۀ لوموند خواستار نقش‌آفرینی این نهاد وابسته به سازمان ملل در گفت‌وگوهای اخیر بین ایران و آمریکا شد و هشدار داد که ایران فاصلهٔ چندانی با قابلیت تولید سلاح هسته‌ای ندارد.

آقای گروسی افزود: «این وضعیت مانند پازلی است که قطعات آن فراهم شده، اما هنوز به‌هم متصل نشده‌اند. هنوز تا دستیابی کامل به سلاح فاصله باقی است. با این حال، باید اذعان کرد که این فاصله زیاد نیست. در چهار سال گذشته، شتاب فعالیت‌های ایران در این زمینه بسیار چشمگیر بوده است».

او همچنین تأکید کرد که بدون مشارکت آژانس، هیچ توافقی دربارهٔ برنامه هسته‌ای ایران معنا نخواهد داشت و صرفاً «تکه‌ای کاغذ» خواهد بود.

آقای گروسی همچنین دربارۀ خودِ مذاکرات ایران و آمریکا نیز افزود: «به‌گفتۀ هر دو طرف، اکنون موضوع بر سر آن است که برخی فعالیت‌ها مانند غنی‌سازی به‌طور مستقیم‌تر ممنوع شود. در مقابل، ایران رفع تحریم‌ها یا تدابیری برای کمک به سرمایه‌گذاری را دریافت خواهد کرد. آن‌چه گفت‌وگوهای آغازشده در عمان را چارچوب‌بندی می‌کند، ایدۀ عمل متقابل است.»

مذاکرات میان ایران و آمریکا که نزدیک به نیم قرن به خصومت گذشته است، در حساس‌ترین مرحلۀ خود قرار دارد. دونالد ترامپ بارها تهدید کرده که در صورت عدم دستیابی به توافق، تأسیسات هسته‌ای ایران هدف حمله قرار خواهد گرفت. در همین حال، برخی مقامات جمهوری اسلامی هشدار داده‌اند که با توجه به ذخایر اورانیوم غنی‌شدۀ نزدیک به سطح تسلیحاتی، ممکن است مجبور شوند به دنبال تولید سلاح هسته‌ای بروند.

No responses yet

Apr 11 2025

مذاکرات ایران و آمریکا در عمان؛ هشدار مشاور رهبر جمهوری اسلامی به «قطع همکاری هسته‌ای» در صورت حمله نظامی

نوشته: خُسن آقا در بخش: آمریکا,اسرائیل,اقتصادی,امنیتی,بحران هسته‌ای,برجام,جنگ,خاورمیانه,سیاسی

بی‌بی‌سی: در آستانه دور اول مذاکرات ایران و ایالات متحده آمریکا در عمان، علی شمخانی مشاور سیاسی رهبر جمهوری اسلامی هشدار داده است که در صورت حمله نظامی، ایران ممکن است اقداماتی بازدارنده مانند «اخراج بازرسان آژانس بین‌المللی انرژی اتمی و قطع همکاری با آن» و همچنین «انتقال مواد غنی‌شده به مکان‌های امن و نامشخص» را در دستور کار قرار دهد. اعلام موضع آقای شمخانی در شبکه اجتماعی ایکس پس از آن صورت می‌گیرد که دونالد ترامپ، رئیس جمهور آمریکا بار دیگر گفت در صورت شکست در مذاکرات با تهران، «حمله نظامی» یکی از گزینه‌ها خواهد بود.

پیت هگست، وزیر دفاع آمریکا نیز روز گذشته در خصوص تحرکات بمب‌افکن‌های استراتژیک بی-۲ ایالات متحده در نزدیکی ایران و پیام آن به تهران گفت: «تصمیم‌گیری در این باره با خودشان است … این بمب‌افکن‌ها ابزاری عالی هستند و برای همه حامل پیام هستند». او در عین حال ابراز امیدواری کرد گفت‌وگوهای هسته‌ای میان ایران و آمریکا به دستیابی به یک راه حل صلح آمیز منجر شود.

همچنین در روزهای اخیر گمانه‌زنی‌ها درباره احتمال طرح خواسته‌های جدید از سوی آمریکا در مذاکرات بالا گرفته است.

صبح امروز محمد اسلامی، رئیس سازمان انرژی اتمی ایران درخواست‌های احتمالی آمریکا برای توقف کامل غنی‌سازی و جمع‌آوری سانتریفیوژها را «شوخی» خواند و تأکید کرد که «جمهوری اسلامی از برنامه هسته‌ای خود عقب‌نشینی نخواهد کرد.»
قرار است روز شنبه عباس عراقچی، وزیر خارجه ایران با استیو ویتکاف، فرستاده ویژه رییس‌جمهوری ایالات متحده در عمان مذاکراتی داشته باشند.

به رغم اصرار آمریکا بر مستقیم بودن این مذاکرات، ایران آن را غیرمستقیم می خواند.

با نزدیک شدن به مذاکرات عمان، اظهارات مقامات ارشد ایران نشان‌دهنده موضع سخت‌گیرانه تهران در برابر فشارهای خارجی است.

رئیس سازمان انرژی اتمی ایران با رد هرگونه عقب‌نشینی، بر ادامه فعالیت‌های هسته‌ای ایران تأکید کرد و گفت: «ما در چارچوب حقوق خود عمل می‌کنیم و این برنامه برای ما غیرقابل مذاکره است.»

در همین حال، دو چهره ارشد سیاسی ایران طی دو روز گذشته به بازخوانی تجربیات مذاکراتی خود با آمریکا پرداخته‌اند.

محمد مخبر، معاون اول رئیس‌جمهور در دولت ابراهیم رئیسی، روز گذشته در دیدار نوروزی با کارگزاران دولت قبل گفت: «در دوره آقای رئیسی، دو بار تا پای امضای توافق با آمریکا پیش رفتیم؛ یک بار در شهریور ۱۴۰۱ و بار دیگر پیش از شهادت ایشان. اما هر دو بار اسرائیل مانع شد.»

آقای مخبر با اشاره به وجود «تناقض ماهوی» میان ایران و آمریکا گفت: «من مخالف مذاکره نیستم، اما این تناقض‌ها حل‌شدنی نیست مگر اینکه یکی از طرفین از مواضع خود کوتاه بیاید.»

حسن روحانی، رئیس‌جمهور پیشین هم در دیداری با فعالان سیاسی و رسانه‌ای، به بیان دیدگاهش در این زمینه پرداخت.

او با انتقاد از سیاست‌های دونالد ترامپ، رئیس‌جمهور آمریکا گفت: «ترامپ فکر می‌کند ایران هیچ کارتی روی میز ندارد، اما ما حداقل چهار کارت مهم داریم که در زمان مناسب رو خواهیم کرد.»

آقای روحانی با تأکید بر ضرورت مذاکره مستقیم، تجربه گفت‌وگوی تلفنی خود با باراک اوباما، رئیس‌جمهور پیشین آمریکا در سال ۱۳۹۲ را یادآوری کرد و گفت: «مذاکرات مستقیم می‌تواند راه‌گشا باشد. تماس کوتاه من با اوباما فضا را تلطیف کرد و زمینه‌ساز توافق برجام شد.»

این مواضع در حالی مطرح می‌شود که مذاکرات پیش‌رو قرار است شنبه به میانجی‌گری عمان برگزار شده و هر طرف در خصوص نوع آن اظهارات متفاوتی داشته‌اند.

مذاکرات هسته‌ای ایران و آمریکا از زمان خروج واشنگتن از برجام در سال ۱۳۹۷ با فراز و نشیب‌های بسیاری همراه بوده است.

توافق برجام که در سال ۱۳۹۴ با میانجی‌گری قدرت‌های جهانی امضا شد، در دولت روحانی به دست آمد، اما با روی کار آمدن دونالد ترامپ و خروج او از برجام و اعمال تحریم‌های شدید، این توافق عملا متوقف شد.

در دولت ابراهیم رئیسی هم مذاکرات غیرمستقیم در وین و دوحه برای احیای برجام ادامه یافت، اما به نتیجه‌ای نرسید.

No responses yet

« Prev - Next »

  • Recent Posts

    • زیر ذره‌بین رسانه‌ها: «چراغ سبزی که اسرائیل برای اقدام علیه ایران منتظرش بود»
    • درباره تصویر معترضی که مقابل یگان ویژه وسط خیابان نشسته‌ بود، چه می‌دانیم؟
    • سومین روز اعتراضات در ایران؛ تجمع در دانشگاه‌ها، گاز اشک‌آور در کرمانشاه
    • تجمع‌های اعتراضی در اعتراض به افزایش قیمت‌ها برای دومین روز در تهران ادامه یافت
    • دنیای خیالی آخون‌ها!!
  • Recent Comments

    No comments to show.

Free WordPress Theme | Web Hosting Geeksاخبار Copyright © 2026 All Rights Reserved .