اخبار

رادیوفردا: توسط مجید رفیع‌زاده

با نزدیک شدن مهلت سی ام ژوئن، دهم تیر ماه، تا سه هفته دیگر جمهوری اسلامی‌ایران و قدرت های جهانی (در گروه ۵+۱ شامل ایالات متحده آمریکا، فرانسه، آلمان، چین، روسیه و آلمان) به پایان ماراتون گفت‌وگوهای هسته‌ای- یکی از طولانی ترین مذاکرات تاریخ- خواهند رسید.

موضع و نظر رهبر جمهوری اسلامی‌ایران، آیت‌الله خامنه‌ای، در خصوص مذاکران هسته‌ای و مفاد توافق هسته‌ای نهایی می‌تواند تعیین‌کننده‌ترین عنصر در خصوص نیل یا عدم نیل به توافقی نهایی در پایان ژوئن باشد.

سخنان اخیر خامنه‌ای – که حاکی از غیر قابل دسترسی بودن توافقی نهایی تا آخر ماه ژوئن است- به هیچ وجه با واقعیت همخوانی ندارند. همواره می‌بایست میان گفته‌های خامنه‌ای در ملاء عام و خطاب به رسانه ها و آنچه دفتر خامنه‌ای به مقامات ارشد سپاه، سپاه قدس، نیروهای اطلاعات و مذاکره کنندگان هسته‌ای دستور می‌دهد تمایز قائل شد.

تحلیل موضوع خامنه‌ای در خصوص ماراتون مذاکرات هسته‌ای از آغاز روند مذاکرات ما را به این نتیجه می‌رساند که گفته‌های او در ملاء عام به هیچ وجه نماینده اراده او نیستند.

اطلاعات فاش شده و گفته‌های اخیر خامنه‌ای

سخنان اخیر خامنه‌ای حاکی از خط قرمزهای جدی و عدم انعطاف موضع او در قبال مذاکرات هسته‌ای است. اما سوال اصلی اینجاست که آیا او با نزدیک تر شدن پایان مهلت مذاکرات انعطاف بیشتری از خود نشان خواهد داد یا نه؟ برخی اطلاعات فاش شده نشان می‌دهد او به راستی حاضر به زیر پا گذاشتن خط قرمزها و رسیدن به توافق نهایی است.

خامنه‌ای در این اواخر گفت: «ما هرگز تسلیم فشار نخواهیم شد… ما هرگز خواسته های غیر منطقی را نخواهیم پذیرفت… ما هرگز دسترسی به دانشمندان (هسته‌ای) مان را نخواهیم داد. وی افزود: «آن ها گفتهاند که ما باید اجازه بدهیم با دانشمندان هسته‌ای مصاحبه کنند. این به معنای بازجویی است… من با خارجی ها اجازه نمی‌دهم با دانشمندان هسته‌ای ما حرف بزنند و از فرزندان عزیز ما که دانش (هسته‌ای) ارزشمندی برای ما گرد آورده‌اند بازجویی کنند. ما به آن ها اجازه تعرض به حیطه خصوص دانشمندان هسته‌ای را نخواهیم داد.»

به علاوه، او به طور واضح و روشن گفته است که جمهوری اسلامی‌ایران اجازه آن را نخواهد داد که بازرسان خارجی از تاسیسات نظامی‌ایران بازبینی کنند. با این حال، زمانی که معاون وزیر خارجه ایران و یکی از مشاوران رهبر، عباس عراقچی در کنار محمد جواد ظریف در جلسه ای پشت درهای بسته در مجلس مورد پرسش واقع شد، سخن دیگری از سوی او به میان آمد.

یکی از اعضای تندروی مجلس، حمید رسایی، بیانیه عراقچی در خصوص اعطای اجازه بازرسی تاسیسات هسته‌ای ایران را در وبسایت خود منتشر ساخت. بر اساس اطلاعات فاش شده، عراقچی گفته بود که وی و تیم مذاکره کننده اجازه آن را دارند که مجوز بازرسی از تاسیسات نظامی‌ ایران را بدهند.

چراغ سبز خامنه‌ای به مذاکره‌کنندگان هسته‌ای

باید این نکته را مد نظر داشت که عراقچی و ظریف بدون داشتن اجازه از سوی رهبر ایران چنین سخنانی را اظهار نمی‌داشتند. این نشان می‌دهد خامنه‌ای به تیم مذاکره کننده گفته است به خط قرمزهایی که وی در ملاء عام ترسیم کرده است بی اعتنا باشند.

مسئله بازرسی از تاسیسات هسته‌ای نکته مهمی ‌در گفت‌وگوهاست. اگر گفته‌های رهبر ایران در خصوص مخالفتش بازرسی‌ها درست می‌بود امکان رسیدن به توافق هسته‌ای نهایی به طور کلی از میان می‌رفت و دیگر نیازی به رفتن تیم ایران به وین وجود نداشت. چرا که ایالات متحده و متحدات غربی آن به هیچ وجه توافقی را که اجازه چنین بازرسی را ندهد نمی‌پذیرفتند.

مدتی بعد، عراقچی چنین سخنانی را به طور کلی تکذیب کرد. اما چرا؟ به احتمال زیاد، عراقچی نمی‌بایست آنچه را رهبر در خفا به وی دستور داده بود برملا می‌کرد. خامنه‌ای به هیچ وجه مایل به پذیرش مسئولیت نیست. چرا که سیاستمدارات ایران از این مسئله آگاه هستند که عراقچی و تیم مذاکره کننده ایران، بدون داشتن دستور از سوی رهبر ایران هیچ سخنی بر زبان نخواهند آورد.

خامنه‌ای نمی‌خواهد مردم و مجلس بدانند رهبر مذهبی ایران موضعی دوگانه اتخاذ کرده است؛ او نمی‌خواهد مردم و مجلس بدانند سخنان او در ملاء عام با دستوراتش در پشت پرده متفاوت است. همچنین خامنه‌ای مایل نیست نیاز خود به نیل به توافق هسته‌ای را علنی کند. او با وانمود کردن به این که ایران به چنین توافقی نیاز ندارد در تلاش است موقعیت دست بالاتری را برای مذاکره کنندگان هسته‌ای ایجاد سازد که بدین ترتیب بتوانند از غرب امتیاز بگیرند.

تیم مذاکره کننده هسته‌ای ایران بدون تایید رهبر هیچ اقدامی ‌صورت نخواهد داد. رهبر ایران آخرین تصمیم گیرنده در مسئله هسته‌ای است. در نتیجه، عراقچی و ظریف بدون داشتن دستور از سوی وی در خصوص مذاکرات هسته‌ای هیچ بیانیه‌ای صادر نمی‌کردند و به مذاکرات هسته‌ای ادامه نمی‌دادند.

ادامه مذاکرات هسته‌ای، آن هم بر سر یک میز با حضور نمایندگان ایالات متحده، نشان دهنده تضادی میان موضع رهبر ایران و مشاورین وی در ملاء عام و در چراغ سبز وی به مذاکره کنندگان و اعطای اجازه بازرسی از تاسیسات هسته‌ای در خفا است. با این حال خامنه‌ای همچنان تلاش می‌کند در ملاء عام خود را رهبر ملی و مذهبی قدرتمند نشان دهد که با هر گونه نظارت خارجی بر کشورش مخالف است.

استانداردهای دوگانه رهبر ایران و تفاوت موضوع او در ملاء عام و در پشت پرده نشان دهنده این واقعیت است که او به راستی به توافق هسته‌ای نهایی نیاز دارد و احتمالا برای نیل به این توافق اجازه بازرسی از تاسیسات هسته‌ای را می‌دهد. آیت الله خامنه‌ای بر این واقعیت واقف است که توافق هسته‌ای پیروزی ژئوپلتیک، اقتصادی و ایدئولوژیکی را برای او به همراه خواهد داشت. تاسیسات هسته‌ای ایران در صورت نیل به این توافق از میان نخواهند رفت، مدت زمان هسته‌ای شدن ایران در طی سال‌های پیش رو از یک سال به صفر کاهش پیدا خواهد کرد، اقتصاد ایران تقویت خواهد شد، ایالات متحده آمریکا احتمالا قدرتمند شدن ایران و جنگ های راه افتاده از سوی این کشور در منطقه را به دلیل توافق هسته‌ای نادیده خواهد گرفت.

تاکتیک خامنه‌ای همواره نشان دادن قدرت در ملاءعام در عین نپذیرفتن مشئولیت بوده است. او برای نیل به چنین هدفی از هردو جناح تندرو و میانه‌رو استفاده می‌کند. وی همچنین این اجازه را می‌دهد که در صورت هرگونه خطا در مذاکرات هسته‌ای، سیاست داخلی و خارجی، دفترریاست جمهوری مسئولیت پاسخگویی به ملت و مجلس را بر عهده داشته باشد. در صورت موفقیت مذاکرات هسته‌ای، رهبر ایران افتخار این پیروزی را از آن خود خواهد ساخت و قدرت خود را نیز بیش از پیش تثبیت خواهد کرد.

———————————–

یادداشت‌ها بیانگر نظر نویسندگان آنهاست و نه بازتاب دیدگاه‌های رادیو فردا.

* مجید رفیع‌زاده، تحلیلگری‌ست که در رسانه‌های مختلفی از جمله سی‌ان‌ان و سرویس جهانی بی‌بی‌سی به طور منظم ظاهر می‌شود. او فارغ‌التحصیل دانشگاه هاروارد است و پیش از این در نهادهای بین‌المللی مانند سازمان ملل متحد کار کرده است.

بی‌بی‌سی: حسین باستانی

مهمترین معمای عملیات کربلای ۴، اصرار فرماندهی ارشد سپاه بر اجرای آن، با وجود شواهد فراوان لو رفتن عملیات بود

وقتی هفته پیش کمیته جستجوی مفقودین ستاد کل نیروهای مسلح ایران، خبر از کشف اجساد “۱۷۵ غواص شهید” عملیات کربلای ۴ در پی “عملیات اخیر” این کمیته داد، احتمالا کمتر کسی شدت و نوع واکنش افکار عمومی به این خبر را پیش بینی می کرد.

این خبر در شرایطی منتشر می شد که در بهمن ماه ۱۳۸۸، خبرگزاری فارس به نقل از “منابع محلی عراقی” نوشته بود “احتمالاً بیش از ۱۷۰ پیکر شهدای ایرانی” عملیات کربلای ۴ هنوز در داخل خاک آن کشور هستند.

شباهت تخمین ۱۷۰ نفری اعلام شده در خبر ۶ سال پیش فارس و خبر ۱۷۵ نفری جدید، قابل توجه به نظر می‌رسید. ولی هر چه بود، انتشار خبر جدید با توجه گسترده رسانه ها و شبکه های اجتماعی مواجه شد. در عین حال، این خبر نتیجه غیرمنتظره ای نیز داشت و آن، جلب توجه کم سابقه مخاطبان به دلایل شکست عملیات کربلای ۴ در سال ۱۳۶۵ بود.

شدت این واکنش ها به حدی بود که در ابتدای هفته جاری، کمیته جستجوی مفقودین ستاد کل نیروهای مسلح با انتشار بیانیه‌ای، بدون توضیح بیشتر از کسانی “به دنبال کودتا و بر اندازی” بوده اند انتقاد کرد که خبر کشف اجساد غواصان را “حربه ای قرار داده اند تا پنجه ای بر پیکر نظام بکشند”.

نکته قابل تامل در مورد آمار تلفات ایران در کربلای ۴، نسبت نامتعارف تعداد کشته ها به ناپدیدشدگان، مطابق گزارش سپاه پاسداران است: مشخصا اینکه به ازای هر ۱ کشته، تقریبا ۴ نفر ناپدید شده اند. تعداد زیاد مفقودالاثرهای ایران در عملیات کربلای ۴، باعث شده تا از آن زمان تاکنون، موضوع ‘اجساد شهدای کربلای ۴’ به یکی از دغدغه های آشنای مرتبط با دوران جنگ تبدیل شود

این کمیته از سوی دیگر، همچنین بدون توضیح بیشتر، به عده ای که در مورد “این فاجعه دچار تردید شده اند” وعده داد که “در زمان مناسب، سیم ها و طناب ها و دیگر ابزاری که این جنایت با آنها صورت پذیرفته را به نمایش خواهد گذاشت”. واکنشی که ظاهرا، حکایت از وجود کسانی داشت که در مورد اطلاع رسانی‌های کمیته جستجوی مفقودین “دچار تردید” هستند.
شکست کربلای ۴

عملیات کربلای ۴، سوم دی ماه ۱۳۶۵ آغاز شد و هدف اصلی آن، تصرف شهر بصره بود. اما در عمل، این عملیات به بزرگترین شکست – و البته نه پرتلفات ترین عملیات – ایران در طول جنگ هشت ساله با عراق انجامید و تنها یک روز بعد متوقف شد.

در همین مدت کوتاه، تعداد زیادی از نیروهای ایرانی کشته، زخمی یا مفقودالاثر شدند. اکبر هاشمی رفسنجانی در بخشی از خاطرات سال ۱۳۶۵ خود، تلفات این عملیات را به نقل از علی شمخانی فرمانده وقت نیروی زمین سپاه چنین گزارش می کند: “نزدیک ۱۰۰۰ شهید و ۳۹۰۰ مفقودالاثر داشتیم که اکثر آنها را باید شهید حساب کرد و حدود ۱۱ هزار مجروح .” روایت عراقی ها از تلفات ایران، البته بسیار بیشتر از اینهاست.

نکته قابل تامل در مورد آمار تلفات ایران در این عملیات، نسبت نامتعارف تعداد کشته ها به ناپدیدشدگان، مطابق روایت فوق است: مشخصا اینکه به ازای هر ۱ کشته، تقریبا ۴ نفر ناپدید شده اند.

برای درک بهتر معنای این نسبت، کافی است اشاره شود که به گفته یحیی رحیم صفوی مسئول وقت عملیات سپاه، در عملیات بعدی ایران یعنی کربلای ۵، حدود ۷۶۰۰ نیروی ایرانی کشته و حدود ۳۵۰۰ نفر مفقودالاثر شدند که تقریبا به معنی نسبت “۱ به نیم” بود. این در حالی است که نسبت ناپدیدشدگان ایران در کربلای ۵، به عنوان پرتلفات ترین عملیات ایران در طول جنگ، بیش از حد متعارف بود.

مطابق گزارش مرکز مطالعات و تحقیقات جنگ، شواهدی همچون شلیک مکرر منور بر روی منطقه ای که عملیات قرار بود از آنجا شروع شود -درست در آستانه عملیات کربلای ۴- به نگرانی ها در مورد لو رفتن عملیات دامن زده بود. ولی ‘با آنکه اوضاع نگران کننده به نظر مى رسید، اما تحلیل فرماندهى آن بود که شرایط عادى است’

تعداد زیاد مفقودالاثرهای ایران در عملیات کربلای ۴، که ناشی از عواملی همچون از هم پاشیدن سریع عملیات، عقب نشینی های سریع و رها شدن اجساد بسیاری از کشته شدگان در دست نیروهای عراقی بود، باعث شده تا از آن زمان تاکنون، موضوع “اجساد شهدای کربلای ۴” به یکی از دغدغه های آشنای مرتبط با دوران جنگ تبدیل شود. دغدغه ای که به طور اجتناب ناپذیر، حساسیت شدید افکار عمومی را نسبت به اخبار مرتبط با کشف بقایای کشته شدگان و دلایل شکست این عملیات به دنبال داشته است.

در دی ماه ۱۳۹۲ محمداسماعیل کوثری از فرماندهان سپاه پاسداران در زمان جنگ گفت که بعد از کربلای ۴، اکبر هاشمی رفسنجانی در جلسه فرماندهان سپاه گفته نمی داند در خطبه های نمازجمعه تهران باید چگونه سرنوشت عملیات را به مردم توضیح بدهد و گلایه کرده است که در همان جلسه، ۲۵ نفر از فرماندهان سپاه صحبت کرده اند و حتی “حرف ۲ نفرشان هم یک جور نبوده است”.

در خاطرات سال ۱۳۶۵ آقای رفسنجانی، اشاره ای دیگر به ناهماهنگی های پیش از عملیات وجود دارد که از “غافلگیر” شدن خود وی از خبر شروع عملیات خبر می دهد. وی در سوم دی ماه ۱۳۶۵ نوشته است: “معلوم نبود که امشب حمله آغاز می‌شود یا خیر؟ آقای سنجقی را به منطقه فرستادیم. نزدیک ساعت ده خبر دادند که عملیات با نام کربلای چهار آغاز شده‌است؛ غافلگیر شدیم.”

نکته عجیب در مورد “غافلگیری” اکبر هاشمی رفسنجانی از شروع عملیات کربلای ۴ این است که ظاهرا شروع این عملیات، به هیچ وجه برای عراقی ها غافلگیر کننده نبود. به عبارت دیگر، عملیات کربلای ۴ قبل از انجام، “لو رفته بود”.
لو رفتن عملیات

در خاطرات سال ۱۳۶۵ هاشمی رفسنجانی، اشاره ای به ‘غافلگیر’ شدن وی از خبر شروع عملیات خبر می دهد. وی نوشته است: ‘معلوم نبود که امشب حمله آغاز می‌شود یا خیر؟… نزدیک ساعت ده خبر دادند که عملیات با نام کربلای چهار آغاز شده‌است؛ غافلگیر شدیم.’ این در حالی بود که در سوی دیگر، عراقی ها از شروع عملیات غافلگیر نشده بودند

در خاطرات منتشر شده در ایران راجع به عملیات کربلای ۴، اشاره های متعددی راجع به قرائن لو رفتن عملیات قبل از شروع آن وجود دارد. جدیدترین اثری که در این مورد منتشر شده، خاطرات میرزا محمد سلگی از فرماندهان سپاه در زمان جنگ تحت عنوان “آب هرگز نمی‌میرد” است که اخیرا -سوم خرداد- رونمایی شده است.

این کتاب تصریح دارد که در آستانه کربلای ۴ “یک اشکال اساسی ما را تهدید می‌کرد و آن عدم رعایت اصول امنیتی و اطلاع دشمن از حضور قریب یکصد هزار نیروی ایرانی در عقبه این منطقه بود.” به نوشته آقای سلگی، وجود شواهد اطلاع احتمالی عراقی ها از عملیات، “موجی از نگرانی” را در سپاه ایجاد کرده بود. اقدام عراق به بمباران اردوگاه غواصانی که قرار بود عملیات را شروع کنند، یا استقرار “سنگرهای متعدد تیربار و حتی پدافند ضدهوایی” در حاشیه اروند رود که قرار بود محل شروع عملیات ایران باشد، از جمله این شواهد بودند.

در دی ماه ۱۳۹۳، مرکز مطالعات و تحقیقات جنگ مطلبی تفصیلی را در همین زمینه منتشر کرد که بعدها، عینا در تعدادی از سایت های مربوط به تاریخ جنگ نیز منتشر شد و شرح کاملی را از شواهد افزایش آمادگی عراق در آستانه عملیات ارائه می داد. شواهدی که از شدت گرفتن بمباران و آتش توپخانه عراق پیش از کربلای ۴ گرفته، تا شلیک مکرر منور بر روی اروند رود، آن هم درست در آستانه شروع عملیات را شامل می شد.

بنابر گزارش مرکز مطالعات و تحقیقات جنگ، با وجود تمام این شواهد و “با آنکه اوضاع نگران کننده به نظر مى رسید، اما تحلیل کلى فرماندهى آن بود که شرایط عادى است”. بنا بر همین گزارش، به محض ورود غواصان ایرانی به اروند، نیروهای عراقی که با استفاده از منور سطح آب را کاملا روشن کرده بودند، با تیربارهای سنگین و حتی ضدهوایی دست به کشتار نیروهای ایران زدند. با وجود این، همچنان نظر فرماندهی قرارگاه عمل کننده این بود که “شرایط حاد نیست”.

بنابر یک گزارش منتشر شده از سوی مرکز مطالعات و تحقیقات جنگ، به محض ورود غواصان ایرانی به اروند، نیروهای عراقی که با استفاده از منور سطح آب را کاملا روشن کرده بودند، با تیربارهای سنگین و حتی ضدهوایی دست به کشتار نیروهای ایران زدند. با وجود این، همچنان نظر فرماندهی قرارگاه عمل کننده این بود که ‘شرایط حاد نیست’

محسن رضایی، در فصل ششم کتاب “جنگ به روایت فرمانده”، در مورد میزان “غافلگیری” عراق قبل از عملیات کربلای ۴ نوشته است: “تا یک هفته قبل از عملیات بر اساس ارزیابی فرماندهان، غافلگیری در حدود ۸۰ درصد بود، اما از یک هفته به عملیات هر چه به شب عملیات نزدیک می‌شدیم، این رقم کاهش می‌یافت تا حدی که شب عملیات به حدود ۵۰ درصد رسیده بود.” نوشته ای که در آن، توضیح بیشتری راجع به نحوه محاسبه چنین درصدهایی ارائه نشده است.

فرمانده سپاه در زمان جنگ، می افزاید که در شب عملیات “تصمیم گرفتیم طوری عمل کنیم که اگر تا قبل از روشن شدن هوا متوجه لو رفتن عملیات شدیم، عملیات را متوقف کنیم.” وی در عین حال تاکید می کند که فرماندهان لشکرهای عمل کننده را از این تصمیم آگاه نکرده “چرا که باید با قاطعیت می‌جنگیدند و نباید تزلزلی در آن‌ها به وجود می‌آمد”.

اظهارات آقای رضایی به معنی آن است که فرماندهی تصمیم گرفته بوده که با وجود ریسک “۵۰ درصدی” لو رفتن عملیات، آن را در شب سوم دی شروع و درصورت موفقیت آمیز نبودن، قبل از صبح متوقف کند.

با وجود این، بنا بر گزارش مرکز مطالعات و تحقیقات جنگ، حتی روز بعد نیز “در پى اظهار خوش بینى چند تن از فرماندهان” عملیات ادامه پیدا کرده، اما از حدود ساعت ۱۱ صبح عراق علیه مواضع رزمندگان ایرانی دست به پاتک زده و سرانجام، یک ربع قبل از نیمه شب چهارم دی، توقف عملیات اعلام شده است.

این گزارش، البته اندکی با روایت محسن رضایی تفاوت دارد که در کتاب “جنگ به روایت فرمانده” می نویسد: “هنگامی که عملیات شروع شد، بعد از گذشت چند ساعت یقین پیدا کردیم که عملیات لو رفته است. و با این شرایط دیگر غافلگیری معنا نداشت. بنابراین از نزدیکی‌های صبح [چهارم دی] به نیروها دستور داده شد که برای برگشت خودشان را آماده سازند و نیروها تقریباً تا قبل از ظهر به عقب برگشتند.”
تناقض در مورد عامل لورفتن عملیات

در پی واکنش های خبر کشف بقایای ۱۷۵ غواص کشته شده در عملیات کربلای ۴، خبرگزاری فارس در روز دوم خرداد گزارشی را منتشر کرد که مقصر لو رفتن عملیات را سازمان مجاهدین خلق، جبهه ملی و نهضت آزادی می دانست و با وجود همه اینها می افزود: “بنا بر اظهارات فرماندهی کل سپاه، لو رفتن عملیات از رده‌های بالای سیاسی کشور صورت گرفته است.”

احمد سوداگر رئیس متوفی پژوهشگاه علوم و معارف دفاع مقدس و از بنیانگذاران اطلاعات عملیات سپاه، در مصاحبه با سایت بازتاب نزدیک به محسن رضایی، بهرام افضلی فرمانده نیروی دریایی ایران در ابتدای جنگ ایران و عراق را عامل لو دادن عملیات کربلای ۴ دانسته است. این ادعا، در شرایطی مطرح شده که دریادار افضلی، به اتهام توطئه علیه امنیت ملی و جاسوسی برای کا گ ب، در اسفند ۱۳۶۲ یعنی حدود سه سال قبل از عملیات کربلای ۴ اعدام شده بود

گزارش فارس، در اثبات اتهامی که متوجه نهضت آزادی دانسته بود، به مصاحبه ای از محمد اسماعیل کوثری از فرماندهان سابق سپاه و نماینده فعلی مجلس اشاره می کرد که مدعی “نقش نهضت آزادی در جمع‌آوری اطلاعات مربوط به عملیات کربلای ۴ و انتقال این اطلاعات به سرویس‌های جاسوسی غربی (آمریکا) و در نهایت دستگاه امنیتی عراق” شده بود.

نهضت آزادی ایران، که بعد از بازپس گیری خرمشهر در سال ۱۳۶۱ طرفدار خاتمه جنگ با عراق بود، از آن زمان به بعد به کرات توسط برخی از مدافعان شیوه مدیریت جنگ متهم به همکاری با عراق شده و در مقابل، به دفعات متهم کنندگان را دعوت به محاکمه قضایی متهمان به این همکاری کرده است.

در اظهارنظر دیگر راجع به فاش شدن اطلاعات کربلای ۴، یحیی رحیم صفوی در دی ماه ۱۳۹۳ گفته است که عملیات “به دلیل لو رفتن توسط فرد خبیثی که بعدها پناهنده شد” شکست خورد. وی نیز توضیح بیشتری راجع به این فرد و دلیل عدم افشای نام وی نداده است.

حتی در مهرماه ۱۳۸۵، احمد سوداگر رئیس سابق پژوهشگاه علوم و معارف دفاع مقدس و از بنیانگذاران اطلاعات عملیات سپاه، در مصاحبه با سایت بازتاب نزدیک به محسن رضایی، بهرام افضلی فرمانده نیروی دریایی ایران در ابتدای جنگ ایران و عراق را عامل لو دادن عملیات کربلای ۴ دانسته است.

سرتیپ سوداگر گفته: “در عملیات کربلای چهار، فردی از قرارگاه به بالا اطلاعات را برده و به عراق داده است… بعدها هم که مشخص شد احتمالا افضلی، فرمانده نیروی دریایی که بعدا اعدام شد، جاسوس سیا بوده و اطلاعات را انتقال داده است.”

این ادعا، در شرایطی مطرح شده که دریادار افضلی، به اتهام توطئه علیه امنیت ملی و جاسوسی برای کا گ ب، در اسفند ۱۳۶۲ یعنی حدود سه سال قبل از عملیات کربلای ۴ اعدام شده بود.

بیان ادعاهایی در این سطح در مورد عاملان لو رفتن عملیات کربلای ۴، احتمالا کمک زیادی به جلب اعتماد افکار عمومی در مورد روایت های برخی مسئولان نظامی سابق و فعلی راجع به این عملیات نکرده است.

یحیی رحیم صفوی در دی ماه ۱۳۹۳ گفته است که عملیات کربلای ۴ ‘به دلیل لو رفتن توسط فرد خبیثی که بعدها پناهنده شد’ شکست خورد. وی توضیح بیشتری راجع به این فرد و دلیل عدم افشای نام وی نداده است

اما گذشته از چنین ادعاهایی، تعدادی از مسئولان ایرانی از نقش داشتن ماهواره های جاسوسی ایالات متحده در لو رفتن عملیات کربلای ۴ نیز سخن گفته اند که به نظر می رسد این ادعا، از سوی برخی از منابع آمریکایی نیز تایید شده است.

در یکی از جدیدترین اظهارنظرهای آمریکایی ها در این زمینه، دیوید کریست “مورخ ارشد” و مشاور سابق وزارت دفاع ایالات متحده، در مرداد ۱۳۹۲ در مصاحبه ای با بی بی سی فارسی تایید کرد که ایالات متحده با ارائه اطلاعات عملیات کربلای ۴ به عراقی ها، باعث شکست این عملیات شده است.

به طور کلی آمریکا، حداقل از حدود دو سال قبل از عملیات کربلای ۴ تصمیم به حمایت اطلاعاتی از حکومت عراق گرفته بود. مطابق یک سند از طبقه بندی خارج شده، در سال ۱۹۸۴ رونالد ریگان در دستوری دولت آمریکا را موظف به جلوگیری از سقوط صدام در مقابله با جمهوری اسلامی ایران کرده بود. دستوری که در سال های بعد، به کمک های اطلاعاتی موثر واشنگتن به بغداد انجامید.

در عین حال، به نظر می رسد که پیش از عملیات کربلای ۴، آمریکایی ها به دلایلی ویژه تصمیم به اتخاذ موضعی تهاجمی تر در مقابل ایران گرفته بودند: این عملیات، حدود هفت ماه بعد از سفر محرمانه رابرت مک فارلین مشاور اسبق امنیت ملی آایالات متحده به ایران برای زمینه سازی بهبود روابط صورت گرفت که به گونه ای جنجالی ناکام ماند و به تشدید کم سابقه دشمنی واشنگتن و تهران انجامید.

این در حالی بود که پیش از ماجرای مک فارلین، بهبودی موقتی در روابط ایران و ایالات متحده ایجاد شده بود که به گفته آمریکایی ها، کمک اطلاعاتی و تسلیحاتی محدود این کشور به جمهوری اسلامی در جریان عملیات فتح فاو (عملیات والفجر ۸ در بهمن ۱۳۶۴) را به دنبال داشت.
جان رزمندگان ایران چقدر اهمیت داشت؟

شمایی که اگر کسی حرف آتش بس بزند زمین را به آسمان وصل می‌کنید، اگر شما بگویید جنگ، امام هم می‌گوید ادامه بدهید، اگر شما بگویید نه، امام هم می‌گوید نه، چون نگاه امام به شما است، اگر می‌خواهید بجنگید، معطل نکنید مملکت و کشور و اینها را. اگر هم نمی‌خواهید بجنگید خودتان بروید به امام بگویید ما نمی‌توانیم بجنگیم، من هم نمی‌روم چون اگر من بروم امام فکر می‌کند من از خودم گفتم
روایت احمد غلامپور از فرماندهان کربلای ۵ از سخنان هاشمی رفسنجانی به فرماندهان سپاه بعد از کربلای ۴

یکی از بزرگترین ابهامات مربوط به عملیات کربلای ۴ آن است که چرا با توجه به شواهد لو رفتن این عملیات، تصمیم به توقف آن گرفته نشد؟

واقعیت آن است شاید هنوز هم نتوان به این سوال پاسخی قطعی داد.

با وجود این، مجموعه روایت های موجود از مسئولان سیاسی و نظامی جنگ حکایت از آن دارند که هم افرادی چون فرماندهان ارشد سپاه که مصر به ادامه جنگ تا “سرنگونی” حکومت صدام حسین بودند و هم کسانی چون اکبر هاشمی رفسنجانی و حسن روحانی که به دنبال “یک پیروزی” برای خاتمه جنگ از موضع بالا بودند، فتح بصره را ضروری می دانستند.

نیاز به تامین همین هدف بود که نهایتا، به جمع بندی نظام در مورد حرکت قطعی برای فتح بصره و متعاقبا، طراحی عملیات کربلای ۴ در سپاه پاسداران منجر شد. فرماندهی ارشد سپاه، ظاهرا تا حدی مصمم به اجرای این عملیات “سرنوشت ساز” بود که به راحتی زیر بار نمی رفت به خاطر احتمال لو رفتن عملیات و افزایش تلفات، همه چیز را متوقف کند.

طبق خاطرات سال ۱۳۶۳ اکبر هاشمی رفسنجانی، محسن رضایی فرمانده سپاه از مرداد ماه همان سال – یعنی حدود دو سال پیش از کربلای ۴ – در نامه ای به آیت الله خمینی نوشته بود که “اگر مهلت بدهید، دو ساله جنگ را با پیروزی تمام می کنیم.”

جلال الدین طاهری‌ اصفهانی‌، امام جمعه متوفی اصفهان، روایت عجیبی از حضور خود در منطقه در شب عملیات و گفتگویش با حسین خرازی از فرماندهان اصلی جنگ را دارد که تنها دو ماه بعد و در جریان عملیات کربلای ۵ کشته شد.

وقتی بعضی از افراد سابقه دار و متعهد از مسئولین سپاه می آیند و می گویند به داد سپاه برسید که سپاه در حال احتضار است، جواب آنان چیست؟ اگر مرجعی قاطع برای بررسی خطاها و ضعف ها و تقصیرات منجر به شکست های پی در پی در دو سال اخیر در جبهه ها وجود داشت و برای جان هزاران جوان که مفت و در اثر بی احتیاطی ها از دست می روند ارزش قائل بودیم اوضاع جنگ و جبهه ها بهتر از حال بود
نامه آیت الله منتظری به ایت الله خمینی، یک سال قبل از عملیات کربلای ۴

اظهارات آقای طاهری، که در خرداد ۱۳۸۵ در روزنامه اعتماد ملی منتشر شده، حکایت دارد: “دیدم‌ که‌ عراقی‌ها از منورهایی‌ استفاده‌ می‌کنند که‌ شب‌ را مانند روز روشن‌ می‌کند. به‌ خرازی‌ گفتم‌ خودت‌ را به‌ آقای‌هاشمی‌ برسان‌ و بگو که‌ عملیات‌ لو رفته‌ است‌. خرازی‌ رفت‌ و برگشت‌ و گفت‌ که‌ آقای‌هاشمی‌ گفته‌ که‌ من‌ مقلد امام‌ هستم‌ و باید عملیات‌ انجام‌ شود. من‌ پاسخ‌ دادم‌ که‌ امام‌ هم‌ اگر شرایط‌ را ببینند، اجازه‌ عملیات‌ نخواهند داد. اما به‌ هر حال‌ عملیات‌ انجام‌ شد.”

اگر اکبر هاشمی رفسنجانی در آن زمان واقعا چنین برداشتی داشته، به این معنی است که مدافعان انجام عملیات کربلای ۴، تصمیم خود را به تصویب رهبری جمهوری اسلامی ایران رسانده و چنین تصمیمی، با وجود شواهد ناشی از پرتلفات بودن عملیات، برگشت ناپذیر تلقی می شده است.

به گفته احمد غلامپور از فرماندهان عملیات کربلای ۵، بعد از عملیات کربلای ۴ اکبر هاشمی رفسنجانی، در غیاب فرماندهان ارتش، جلسه ای را با فرماندهان سپاه برگزار کرده و در آن خواسته است اعلام کنند که چه برنامه ای برای ادامه جنگ دارند.

سرتیپ غلامپور می گوید که آقای رفسنجانی به فرماندهان گفته است: “شمایی که اگر کسی حرف آتش بس بزند زمین را به آسمان وصل می‌کنید، اگر شما بگویید جنگ، امام هم می‌گوید ادامه بدهید، اگر شما بگویید نه، امام هم می‌گوید نه، چون نگاه امام به شما است، اگر می‌خواهید بجنگید، معطل نکنید مملکت و کشور و اینها را. اگر هم نمی‌خواهید بجنگید خودتان بروید به امام بگویید ما نمی‌توانیم بجنگیم، من هم نمی‌روم چون اگر من بروم امام فکر می‌کند من از خودم گفتم.”

روایت این جلسه، نشان می دهد که تصمیمات آیت الله خمینی در مورد جنگ و عملیات نظامی، تا چه حد تحت تاثیر ارزیابی های فرماندهان ارشد سپاه بوده است.

البته، همه اینها به معنی موافقت همه فرماندهان سپاه با شیوه اداره جنگ نبوده است. در تمام طول جنگ، نشانه هایی متعدد از مخالفت جدی گروهی از فرماندهان با نحوه اداره جنگ وجود داشته که بسیاری از آنها در جریان نبرد جان خود را از دست داده اند. هرچند گروه دیگری از آنان نیز زنده هستند.

چون عملیات‌های بعد از فتح خرمشهر مثل رمضان، والفجر مقدماتی، والفجر۱ و خیبر به نتایج مطلوبی نرسیده بود، لذا بین برخی از فرماندهان همچون شهید رستگار و شهید بهمنی [دو تن از فرماندهان معترض سپاه که در عملیات بدر کشته شدند] ابهاماتی به‏وجود آمده بود که باید به همین سبک به جنگ ادامه دهیم یا سبک دیگری را انتخاب کنیم. بنابراین اعتراضاتی در سپاه تهران شکل گرفت که این اعتراضات عمدتا درباره نحوه ادامه عملیات‌ها بود
محسن رضایی، فرمانده سپاه در زمان جنگ

محور بخش مهمی از این مخالفت ها، نوع نگاه برخی تصمیم گیران جنگ به موضوع تلفات انسانی بوده است. نگاهی که گویی بر مبنای آن، ملاحظه سرنوشت نیروهای رزمنده ایرانی، در حدی تعیین کننده نبوده که مبنای تصمیم گیری راجع به انجام شدن یا نشدن یک عملیات – فارغ از آنکه لو رفته باشد یا نه – قرار بگیرد.
سپاهیان معترض

آیت‌الله منتظری، قائم مقام رهبری در زمان جنگ، در کتاب خاطرات خود، با اشاره به برخی از این مخالفت ها نوشته است: “گاهی بعضی از فرماندهان در کارشان شبهه می‎کردند و می‎گفتند ما داریم زمینه کشته شدن بعضی از این جوان ها را فراهم می‎کنیم، امکانات به ما نمی‌دهند، به جای امکانات ما از نیروهای مخلص استفاده می‎کنیم، فرماندهی قوی نیست، برنامه‌ریزی‌ها قوی نیست، برنامه‌هایمان لو می‎رود،خیلی از برنامه‌هایی که تنظیم شده بود لو رفت و بچه‌های مردم شهید شدند.”

آقای منتظری در مهر ماه ۱۳۶۴، درست یک سال قبل از عملیات کربلای ۴، در نامه ای از آیت الله خمینی پرسیده است: “وقتی بعضی از افراد سابقه دار و متعهد از مسئولین سپاه می آیند و می گویند به داد سپاه برسید که سپاه در حال احتضار است، جواب آنان چیست؟” وی افزوده است: “اگر مرجعی قاطع برای بررسی خطاها و ضعف ها و تقصیرات منجر به شکست های پی در پی در دو سال اخیر در جبهه ها وجود داشت و برای جان هزاران جوان که مفت و در اثر بی احتیاطی ها از دست می روند ارزش قائل بودیم اوضاع جنگ و جبهه ها بهتر از حال بود.”

محسن رضایی در اسفند ۱۳۸۹، در اشاره ای جداگانه به مخالفان فرماندهی ارشد سپاه می گوید: “چون عملیات‌های بعد از فتح خرمشهر مثل رمضان، والفجر مقدماتی، والفجر۱ و خیبر به نتایج مطلوبی نرسیده بود، لذا بین برخی از فرماندهان همچون شهید رستگار و شهید بهمنی [دو تن از فرماندهان معترض سپاه که در عملیات بدر کشته شدند] ابهاماتی به‏وجود آمده بود که باید به همین سبک به جنگ ادامه دهیم یا سبک دیگری را انتخاب کنیم. بنابراین اعتراضاتی در سپاه تهران شکل گرفت که این اعتراضات عمدتا درباره نحوه ادامه عملیات‌ها بود.”

کتاب خاطرات سال ۱۳۶۳ اکبر هاشمی رفسنجانی، روایت های جزئی تری را از شدت مخالفت های داخلی با فرماندهی سپاه ارائه می کند. این کتاب، به عنوان نمونه در ۲۷ آبان ماه از گزارش فضل الله محلاتی نماینده آیت الله خمینی در سپاه در مورد “موج مخالفت با فرماندهی سپاه” حکایت دارد، و در ۱ آذر از درخواست محسن رضایی برای “برخورد خشن تر و تنبیه مخالفان” فرماندهی خبر می دهد.

خیلی برای ما راحت شده که ۳۰۰ تا جنازه رو توی عملیات بذاریم وسط معرکه بیاییم عقب. کار کردن [برنامه ریزی] قبل از عملیات خیلی سخت شده، ولی تلفات دادن در داخل عملیات خیلی ساده شده… هزار تا، دو هزار تا، سه هزار تا، اصلا انگار نه انگار. اگر فردا هم بهمون بگن صد هزار تا، مثل اینکه عددها دیگه، یک با هزار دیگه فرقی نداره… تخریبچی [پاکسازی کننده میدان مین] اومده می گه آقا، یه گردانی رو معبر کنار دستش [رو] باز کردیم، به فرمانده گردان می گیم آقا، معبر [پاکسازی شده از مین] ۳۰۰ متر دست چپه، بیار نیروهات رو از دست چپ، از تو معبر میدان مین ببر. اومده به بچه ها می گه کی داوطلبه بره رو میدان مین؟… من خودم جوابی ندارم برای این [روش] روز قیامت بدم. اگه برادرا جواب دارن، خوش به حالشون
حسن باقری، از فرماندهان جنگ، که در ۱۳۶۱ در فکه کشته شد

در سالگرد شروع جنگ ایران و عراق، شبکه یک تلویزیون ایران برای اولین بار سخنرانی غلامحسین افشردی، معروف به حسن باقری، از فرماندهان معروف جنگ را پخش کرد که در جمع تعدادی از همسنگران خود، از نحوه مدیریت جنگ انتقاد می کرد. وی، که در بهمن ۱۳۶۱ در فکه کشته شد و آن قدر زنده نماند تا شاهد روزهای بدتر دو سال پایانی جنگ باشد، ظاهرا سخنرانی خود را پس از عملیات رمضان بیان کرده بود که نخستین عملیات ناکام ایران به سمت بصره محسوب می شد.

حسن باقری در جریان این سخنرانی می گوید: “خیلی برای ما راحت شده که ۳۰۰ تا جنازه رو توی عملیات بذاریم وسط معرکه بیاییم عقب. کار کردن [برنامه ریزی] قبل از عملیات خیلی سخت شده، ولی تلفات دادن در داخل عملیات خیلی ساده شده. هیچ به روی خودمون هم نمیاریم.”

او به تلخی گلایه می کند: “اول جنگ بچه های تبریز تو دهلاویه ۷۰ تا شهید دادن، خدا شاهده همه تنشون می لرزید. حالا، هزار تا، دو هزار تا، سه هزار تا، اصلا انگار نه انگار. اگر فردا هم بهمون بگن صد هزار تا، مثل اینکه عددها دیگه، یک با هزار دیگه فرقی نداره.”

این فرمانده لشکر، در ادامه خاطره ای عجیب را نقل می کند که حکایت دارد: “تخریبچی [پاکسازی کننده میدان مین] اومده می گه آقا، یه گردانی رو معبر کنار دستش [رو] باز کردیم. به فرمانده گردان می گیم آقا، معبر [پاکسازی شده از مین] ۳۰۰ متر دست چپه، بیار نیروهات رو از دست چپ، از تو معبر میدان مین ببر. اومده به بچه ها می گه کی داوطلبه بره رو میدان مین؟”

حسن باقری هشدار می دهد: “من خودم جوابی ندارم برای این [روش] روز قیامت بدم. اگه برادرا جواب دارن، خوش به حالشون.”

رادیوفردا: مجلس شورای اسلامی روز چهارشنبه،‌۲۷ خرداد، فوریت «طرح جدید هسته‌ای» خود را به تصویب رساند که بر پایه یکی از بندهای آن مجلس خواستار آن است که «کلیه تحریم‌ها به عنوان بخشی از توافق‌نامه در روز توافق به طور کامل و یکپارچه لغو شود».

ایران و کشورهای آمریکا، فرانسه، بریتانیا، آلمان، روسیه و چین (گروه ۱+۵) روز ۱۰ تیرماه سال جاری را به عنوان آخرین مهلت خود برای رسیدن به توافق هسته‌ای جامع و نهایی تعیین کرده‌اند.

به گزارش خبرگزاری رویترز، کمیسیون اتحادیه اروپا با انتشار بیانیه‌ای خبر داده‌ است که دور جدید مذاکرات هسته‌ای روز چهارشنبه در وین اتریش آغاز می‌شود.

آغاز این دور از مذاکرات، با دیدار روز چهارشنبه هلگا اشمید، معاون مسئول سیاست خارجی اتحادیه اروپا، با عباس عراقچی و مجید تخت روانچی، معاونان وزیر خارجه ایران، در وین همراه است.

مسئله چگونگی ادامه برنامه هسته‌ای جمهوری اسلامی و رفع تحریم‌ها علیه ایران موضوعات اصلی مذاکرات ایران و ۱+۵ را تشکیل می‌دهند.

در همین حال خبرگزاری مهر روز چهارشنبه، ۲۷ خرداد، متن طرح تازه مجلس موسوم به «طرح الزام دولت به حفظ دستاوردها و حقوق هسته‌ای ملت ایران» را منتشر کرد.

بنا بر این گزارش، درخواست اولویت در بررسی این طرح با ۱۸۵ رای موافق، ۲ رای مخالف و ۴ رای ممتنع از مجموع ۲۰۰ نماینده حاضر به موافقت نمایندگان رسید.

دسترسی به اماکن نظامی ایران «ممنوع»

به نوشته مهر، در بند دوم این طرح آمده‌ است که «در چارچوب مصوبات شورای عالی امنیت ملی، آژانس بین‌المللی انرژی اتمی مجاز به انجام نظارت‌های متعارف از سایت‌های هسته‌ای است».

ادامه این بند اما می‌افزاید که «دسترسی به کلیه اماکن نظامی، امنیتی و حساس غیرهسته‌ای، اسناد و دانشمندان ممنوع است».

آیت‌الله خامنه‌ای، رهبر جمهوری اسلامی، نیز روز سی‌ام اردیبهشت گفت که «اجازه نمی‌دهیم از مراکز نظامی هیچ گونه بازرسی از سوی بیگانگان انجام شود».

در همین حال یووال اشتاینیتز، یکی از وزیران دولت نتانیاهو که مأمور پیگیری «پرونده اتمی ایران» است، روز شنبه، نهم خرداد، گفت خودداری ایران از دادن اجازه بازرسی از «اماکن نظامی مشکوک» این کشور، بند نظارت در پروتکل الحاقی را «بی‌ارزش» می‌کند.

به گفته او، اگر ناظران آژانس بین‌المللی انرژی اتمی امکان بازرسی از «اماکن مشکوک» در ایران را نداشته باشند، با ایران نه یک توافق، بلکه یک «فریب و نیرنگ» به دست آمده‌ است.

در همین حال طرح جدید مجلس در بند سوم خود آورده‌ است که «هیچ محدودیتی برای کسب دانش و فناوری صلح‌آمیز هسته‌ای و تحقیق و توسعه پذیرفته نیست و باید مصوبات شورای عالی امنیت ملی رعایت شود».

این طرح شامل دو تبصره نیز می‌شود که بر اساس آنها «نتیجه مذاکرات باید جهت تطبیق با قانون اساسی و مصوبات قانونی به مجلس ارائه شود» و «وزیر امور خارجه موظف است روند اجرای توافق‌نامه را هر شش ماه یک بار به مجلس شورای اسلامی گزارش دهد.»

در ماده واحده این طرح که هنوز قرار است به تصویب نهایی برسد، نیز آمده‌ است که هر گونه نتایج مذاکرات هسته‌ای با کشورهای ۱+۵ در صورتی معتبر است که الزامات مندرج در این طرح به صورت شفاف رعایت شود.

بی‌بی‌سی: اکبر هاشمی رفسنجانی، رئیس مجمع تشخیص مصلحت نظام در ایران با “عجیب” توصیف کردن اظهارات کسانی که تحریم های هسته ای را به نفع ایران می دانند، گفت: “تحریم ها پدر مردم را درآورده؛ چطور به نفع ماست؟”

به گزارش خبرگزاری ایرنا، آقای رفسنجانی با اشاره به اظهارات حسن روحانی رئیس جمهور مبنی بر اینکه مخالفان مذاکرات هسته ای “از جیب مردم خبر ندارند” افزود: “عده ای تحریم و غیرتحریم در زندگی شان اثر ندارد… اما تحریم استخوان طبقه مزد بگیر کشور را که اکثریت کشور هستند می پوساند و زندگی ها سخت شده است.”

همزمان با اظهارات اکبر هاشمی رفسنجانی، اسحاق جهانگیری معاون اول رئیس جمهور ایران گفته است: “در مقطعی هستیم که باید [در جریان مذاکرانت هسته ای] تصمیمات جدی گرفته شود”

اشاره رئیس مجمع تشخیص، به صحبت های دو روز پیش آقای روحانی است که گفته بود: “آنان که می‌گویند تحریم مهم نیست گویی از جیب مردم بی‌خبرند.” رئیس جمهور ایران به انتقاد از “بدخواهانی” پرداخته بود که به گفته وی، با استفاده از شرایط تحریم “هر جنسی را از خارج با قیمت ۱۰ تا ۱۵ درصد گرانتر وارد کرده و این هزینه را از جیب مردم می دادند.”

اکبر هاشمی رفسنجانی امروز سه شنبه ۲۶ خرداد، همچنین با ذکر اینکه به خاطر تحریم ها “خیلی کارهای مهم ما خوابیده است” گفت که صحبت نکردن از چنین موضوعاتی “دلیل شرعی ندارد”.

وی افزود که اظهارات مخالفان مذاکرات هسته ای “حرف های ملت ایران نیست”، بلکه “حرف های عده معدودی است که متاسفانه در سراسر کشور تریبون و قدرت پشت سرشان است”.

آقای رفسنجانی با ابراز نگرانی از اینکه “تمدنی که امام می خواستند با این انقلاب ایجاد کنند الان دچار انحراف شده”، گفت: “ما باید به نحوی، البته نه با دعوا و خشونت بلکه با استدلال و حرف، آن را درست کنیم.”

همزمان با اظهارات رئیس مجمع تشخیص مصلحت نظام، که در مراسم “رونمایی مجموعه تاریخ جامع ایران” بیان شده، محدباقر نوبخت سخنگوی دولت ایران در جمع خبرنگاران فشار “تحریم‌های ظالمانه و غیر انسانی و مغایر قوانین عرف بین‌المللی علیه ایران” را “غیر قابل انکار” دانسته است.

در سال ۹۱ بیش از ۱۲۰ میلیارد دلار صادرات نفت داشتیم که این مبلغ در سال ۹۲ به ۵۲ میلیارد دلار کاهش یافت و امروز به زیر ۲۴ میلیارد دلار رسیده است
محدباقر نوبخت سخنگوی دولت

وی به عنوان نمونه ای از تاثیر تحریم ها گفته است: “در سال ۹۱ بیش از ۱۲۰ میلیارد دلار صادرات نفت داشتیم که این مبلغ در سال ۹۲ به ۵۲ میلیارد دلار کاهش یافت و امروز به زیر ۲۴ میلیارد دلار رسیده است.”

در اظهارنظری جداگانه، اسحاق جهانگیری، معاون اول رئیس جمهور، با اشاره به مذاکرات هسته ای و تلاش های جاری برای رفع تحریم ها گفت: “امروز نیز به نقطه تعیین کننده و تصمیم‌گیری نهایی در این زمینه رسیده‌ایم و در مقطعی هستیم که باید تصمیمات جدی گرفته شود.”

وی افزوده است: “در صورت موفقیت در مذاکرات، فضای کار و تلاش جدی فراهم می‌شود و در آن فضا بسیاری از دغدغه‌ها ما رفع می‌شود.”

بی‌بی‌سی: حسین مقیمی، معاون سیاسی وزیر کشور ایران گفت تشکلی که تحت عنوان “جبهه یکتا” فعالیت می کند، از کمیسیون ماده ۱۰ احزاب درخواست مجوز نکرده و بنابراین “هرگونه فعالیت آن خلاف قانون است”.

آقای مقیمی سه شنبه ۲۶ خرداد، در پاسخ به یادآوری خبرنگار ایرنا که “این گروه سیاسی اعلام کرده در قالب جبهه فعالیت می کند و نیازی به مجوز ندارد” تاکید کرد: “هرگونه فعالیت سیاسی افراد در قالب حزب، گروه و تشکل و با هر عنوان و نامی باید با دریافت مجوز باشد.”

مسعود زریبافان رئیس سابق بنیاد شهید گفت که یکتا ‘برای انتخابات ایجاد نشده است’ و ‘لیست نمی‌دهد’. وی افزود که این تشکل ‘در انتخابات به جریان‌های ارزشی کشور کمک می‌کند’ و در عین حال ‘اگر کسی بخواهد از این جبهه کاندیدا شود، می‌تواند برای خود تصمیم بگیرد’

محمد حسینی، وزیر سابق ارشاد و از اعضای هیئت موسس یکتا، پیشتر گفته بود “اگر ضرورت ایجاب کند”، جبهه یکتا “به عنوان تشکل رسمی بعدا در وزارت کشور ثبت می‌شود”. مطابق قوانین ایران، “جبهه” ائتلافی سیاسی از احزاب دارای پروانه فعالیت است که با اطلاع کمیسیون ماده ۱۰ احزاب، مستقر در وزرات کشور، شکل می گیرد.

تشکل یکتا، دیروز طی یک گردهمایی در تهران به طور رسمی اعلام موجودیت کرد. اعضای هیئت موسس یکتا، که مخفف “یاران کارآمدی و تحول ایران اسلامی” است، همگی از اعضای هیئت دولت در زمان ریاست جمهوری محمود احمدی نژاد هستند.
‘لیست نمی دهیم اما اگر کسی خواست، نامزد شود’

امروز مسعود زریبافان، رئیس سابق بنیاد شهید و عضو هیئت مؤسس یکتا، امروز در مصاحبه با خبرگزاری تسنیم گفت که این تشکل برای انتخابات ایجاد نشده است و “لیست نمی‌دهد”.

وی افزود که یکتا “در انتخابات به جریان‌های ارزشی کشور کمک می‌کند” و در عین حال “اگر کسی بخواهد از این جبهه کاندیدا شود، می‌تواند برای خود تصمیم بگیرد”.

همزمان، کامران دانشجو، وزیر سابق علوم و عضو دیگر هیئت موسس یکتا، در مصاحبه با خبرگزاری مهر اعلام کرد که این گروه با محمود احمدی نژاد رئیس‌جمهور سابق “رابطه تشکیلاتی” ندارد.

دو روز پیش، محمد حسینی هم گفته بود که اعضای یکتا با آقای احمدی نژاد “ارتباط تشکیلاتی” ندارند، اما “بعد از دولت دهم جلسات فراوانی داشته اند”.

کامران دانشجو وزیر سابق علوم امروز اعلام کرد که یکتا با محمود احمدی نژاد رئیس‌جمهور سابق ‘رابطه تشکیلاتی’ ندارد. پیشتر، محمد حسینی هم گفته بود که که اعضای یکتا با آقای احمدی نژاد ‘ارتباط تشکیلاتی’ ندارند، اما ‘بعد از دولت دهم جلسات فراوانی داشته اند’

آقای حسینی در مصاحبه با ایسنا افزوده بود که اعضای این تشکل “غالبا از مدیرانی هستند که در وزارتخانه ها، دستگاه های اجرایی، مدیریت های استانی و شهرستانی و حتی در بخش ها حضور داشته اند”.

وی در گفتگویی جداگانه با باشگاه خبرنگاران جوان، خبر داده بود: “در همه استانها، شهرستان‌ها و حتی در بخش‌ها افرادی که در گذشته مسئولیت‌های اجرایی داشته‌اند، می‌توانند به این مجموعه بپیوندند”.

آقای حسینی، همچنین در مصاحبه با ایرنا اعلام کرده بود که علاوه بر مسئولان اجرایی سابق، سایر “نیروهای ارزشی و متعهد” نیز می توانند در یکتا عضویت داشته باشند.
‘همکاری با جبهه پایداری’

وزیر سابق ارشاد به باشگاه خبرنگاران جوان گفته است که وی و همفکرانش با محمدتقی مصباح یزدی عضو “شورای فقهی” جبهه پایداری، محمدعلی موحدی کرمانی دبیرکل جامعه روحانیت مبارز، محمد یزدی دبیر جامعه مدرسین حوزه علمیه قم و هاشم حسنی بوشهری مدیر حوزه های علمیه سراسر کشور در رابطه با شکل‌گیری جبهه یکتا “صحبت کرده اند”.

محمد حسینی در گفتگویی جداگانه با خبرگزاری فارس، خبر داده که اعضای یکتا با آیت الله حسین نوری همدانی از مراجع تقلید نیز ملاقت کرده اند.

محمد حسینی وزیر سابق ارشاد پیشتر گفته بود که یکتا ‘با جبهه پایداری قطعا می‌تواند همکاری داشته باشد هرچند که این دو جدا از هم هستند’

آقای حسینی همچنین اعلام کرده که این تشکل “با گروه‌های سیاسی و احزاب و تشکل‌های اصولگرا هم صحبت‌هایی داشته” ولی توضیح بیشتری در مورد این تشکل ها نداده است.

وی دیروز به خبرگزاری ایرنا گفته بود که یکتا “با جبهه پایداری قطعا می تواند همکاری داشته باشد هرچند که این دو جدا از هم هستند.”

برخی رسانه های اصولگرا، از حضور سه تشکل سیاسی اصولگرا در جبهه یکتا خبر داده اند ولی نام این تشکل ها را اعلام نکرده اند.

از حمیدرضا حاجی بابایی وزیر آموزش و پرورش دولت دهم به عنوان دبیر موقت تشکل یکتا نام برده شده است.

رادیوفرانسه: عباس صلاحی، عضو کمیسیون اجتماعی مجلس شورای اسلامی ایران، خبر داد که به دلیل کمبود منابع و اعتبارات، طرح بیمۀ تأمین اجتماعی ۲۰۰ هزار تن از زنان سرپرست خانوار در ایران تحقق نیافت. عضو مجلس شورای اسلامی ایران بی آنکه در مورد شمار زنان بیکار و به ویژه زنان بیکار سرپرست خانوار در این کشور اظهار نظری بکند، افزایش شمار آنان را معضلی مهم و نگران کننده خواند و گفت : حتا “کمیتۀ امداد امام خمینی” نمی تواند حمایت از زنان سرپرست خانوار در ایران را برعهده بگیرد.

مقامات جمهوری اسلامی از اعلام آمار زنان سرپرست خانوار در ایران که غالباً بیکار نیز هستند خودداری می کنند. با این حال، سرشماری سال ۱۳۸۵ شمار زنان سرپرست خانوار در ایران را یک میلیون و ۶۰ هزار نفر اعلام کرده بود. بر پایۀ همین سرشماری کسانی “زنان سرپرست خانوار” شناخته می شوند که سرپرستی دست کم پنج نفر دیگر را برعهده داشته باشند. با این حال، بالاترین مبلغی که “کمیتۀ امداد امام خمینی” یا بهزیستی ایران به عنوان کمک یا مستمری به این زنان در سال ۱۳۹۱ پرداخت کرده اند از ۶۰ هزار تومان فراتر نرفته است. در روزهای اخیر پرویز فتاح، رییس کمیتۀ “امداد امام خمینی” اعتراف کرد که پول هایی که این نهاد تحت عنوان “زکات” جمع آوری کرده به هیچ وجه صرف فقرا و از جمله زنان سرپرست خانوار نشده، بلکه توسط استانداری ها و با رأی امامان جمعه صرف فعالیت های باصطلاح عمرانی شده است.

اگر چه اکبر ترکان، مشاور ارشد رییس جمهوری و رییس شورای هماهنگی مناطق آزاد کشور، خواستار ایجاد یک میلیون شغل برای زنان سرپرست خانوار در ایران شده است، اما شهیندوخت مولاوردی، معاون رییس جمهوری ایران در امور زنان و خانواده، به تازگی اعلام کرد که دولت محمود احمدی نژاد ۴۷ هزار نفر از زنان کارمند کشور را اخراج کرد. خانم مولاوردی در ادامه نرخ بیکاری زنان ایران را دو برابر نرخ بیکاری مردان اعلام نمود.

رادیوفرانسه: به گزارش فارس، خبرگزاری وابسته به سپاه پاسداران ایران، گری لوئیس، نمایندۀ برنامۀ عمران سازمان ملل در همایشی در تهران گفت که ۸۰ درصد سرزمین ایران را مناطق خشک و نیمه خشک تشکیل می دهند و فرسایش سالانۀ خاک در این کشور ۱۵ تن در هکتار گزارش شده است.

گری لوئیس در ادامه گفته است که میزان فرسایش خاک مهمترین شاخص در تخریب سرزمین است و از این منظر فرسایش خاک در ایران سه برابر متوسط فرسایش خاک در دنیا است. گری لوئیس در ادامه افزوده است میزان تبخیر در ایران نیز سه برابر متوسط جهانی است، در حالی که میزان بارندگی در ایران یک سوم متوسط بارندگی در دنیا است.
به گفتۀ نمایندۀ برنامۀ عمران سازمان ملل، ایران با پدیدۀ تغییر اقلیم روبرو است که هم نتیجۀ کاهش بارندگی است و هم ریشه در عوامل انسانی دارد. او در اردیبهشت ماه گذشته نیز هشدار داده بود که با ادامۀ روند کنونی تغییرات اقلیمی در ایران، این کشور باید در انتظار آینده ای به مراتب خشک تر و گرمتر باشد.
به گفتۀ گری لوئیس شمار واحدهای دامی در ایران بسیار بیشتر از ظرفیت مراتع کشور است و افزایش جمعیت در این کشور فشار مضاعفی بر منابع طبیعی ایران وارد می آورد.
برای نمونه، گری لوئیس به کشاورزان خرده پا اشاره کرده که بخش بزرگی از جمعیت کشاورزی ایران را تشکیل می دهند که البته، به گفتۀ او، از دانش و فنون لازم برای فعالیت کشاورزی پایدار بی بهره اند. وی همچنین با اشاره به کاربری اراضی در جمهوری اسلامی ایران گفته است : بیابان زایی در همه جای ایران در حال وقوع است و نه تنها گریبان کشاورزان ایران را گرفته، بلکه آسیب های بزرگی برای ساکنان حاشیه های بیابان ها در کشور به بار آورده است. اکنون نیمی از روستاهای ایران خالی از جمعیت شده اند که شامل یازده میلیون نفر از کسانی می شود که از این پس در فقر مطلق در حاشیه شهرهای بزرگ زندگی می کنند.
برای مقابله با پدیدۀ بیابان زایی، گری لوئیس بر اولویت استفاده از روش های نوین در کشاورزی و بهینه سازی مصرف آب و همچنین مدیریت اراضی در ایران تأکید کرد. قریب ۹۰ درصد منابع آبی در ایران صرف کشاوورزی این کشور می شود یا در واقع به وسیلۀ روش های منسوخ آبیاری به هدر می رود. عیسی کلانتری، وزیر پیشین کشاورزی، به تازگی هشدار داد که در صورت ادامۀ روند کنونی تغییر اقلیم در ایران، به زودی ۵۰ میلیون نفر ایرانی به دلیل کمبود یا نبود آب برای زنده ماندن ناگزیر از مهاجرت خواهند شد.
طبق آمار رسمی جمهوری اسلامی ایران مساحت خشکی این کشور ۱۶۵ میلیون هکتار است که ۳۲ میلیون هکتار آن را بیابان ها تشکیل می دهند. همین آمار اعلام می کنند که از آغاز تأسیس حکومت اسلامی در ایران شش میلیون هکتار از جنگل های این کشور نابود شده اند.

بی‌بی‌سی: اینستاگرام، شبکه اجتماعی اشتراک عکس، به بخش مهمی از زندگی ایرانیان در فضای مجازی بدل شده است. دولتمردان ارشد، چهره‌های سرشناس و شهروندان عادی، همگی نمایی از زندگی روزمره خود را در این سایت به اشتراک می‌گذارند.

اینستاگرام بر خلاف دو شبکه اجتماعی محبوب دیگر، توئیتر و فیس‌بوک، در ایران فیلتر نیست و دسترسی به آن آزاد است.

البته با وجود ممنوع بودن توئیتر و فیس‌بوک، سران جمهوری اسلامی مثل آیت‌الله خامنه‌ای رهبر ایران و حسن روحانی رییس جمهور بطور مرتب و فعال از این دو شبکه‌ استفاده می‌کنند.

اما مردم عادی برای دسترسی به این سایت‌ها و مثلا یوتیوب از شبکه‌های مجازی خصوصی (VPNs) یا روش‌های دیگر استفاده می‌کنند تا فیلترینگ را دور بزنند.

با اینکه بحث درباره محدود کردن دسترسی به محتوای نامطلوب اینستاگرام در جریان است، سیاستمداران ایرانی بطور فزاینده‌ای از آن برای ارتباط برقرار کردن با عامه مردم استفاده می‌کنند و بحث‌ در باره موضوعات مختلف را به میان مردم می‌برند.
فیلترینگ هوشمند

گفته می‌شود نیمی از جمعیت ۷۸ میلیونی ایران از اینترنت استفاده می‌کنند و اخیرا یکی از مقامات ایران گفته که ایرانی‌ها بطور متوسط روزانه نه ساعت در شبکه‌های اجتماعی وقت صرف می‌کنند.

چنین محبوبیتی با خود نگرانی از آنچه در این شبکه‌ها منتشر می‌شود را به همراه می‌آورد.

در این میان، اینستاگرام مشمول فیلترینگ هوشمند است، حذف محتوای نامطلوب بدون مسدود کردن کامل دسترسی.

بر اساس تحقیق گلوبال وُیس آنلاین، یک شرکت غیر انتفاعی که مقر آن در آمستردام هلند است، اینستاگرام در ایران با استفاده از یک شبکه فیلترینگ به نام Deep Packet Inspection مسدود می‌شود.

آنچه شامل فیلترینگ می‌شود عبارت است از مد در ایران، چهره‌های سرشناس (سلبریتی) غربی و ستاره‌‌های ایرانی ساکن خارج کشور.

کاربران معروفی که در داخل ایران زندگی می‌کنند و بعضی از آنها بیش از یک میلیون پیگیر (follower) دارند از این فیلترینگ در امانند.

از این رو اینستاگرام فضایی بی‌هزینه و بشدت پرطرفدار برای سیاستمداران ایرانی فراهم می‌کند تا دیدگاه های خود را مطرح کنند.

در اینستاگرام حساب‌های کاربری منسوب به عالی‌ترین مقامات ایران وجود دارد، از رهبر ایران گرفته تا رییس جمهور، رییس مجلس، و روسای جمهور سابق مثل اکبر هاشمی رفسنجانی و محمود احمدی نژاد.

برخی از نمایندگان مجلس هم کاربر اینستاگرام هستند و گاهی بحث‌های داغی در باره مسائل روز راه می‌اندازند.
نمایش ساده زیستی

دفتر بیت رهبر ایران حضوری فعال در اینستاگرام دارد. صفحه منسوب به آیت الله خامنه ای، مرتب بروز می‌شود و حدود سیصد هزار پیگیر دارد.

گروهی که این صفحه را اداره می‌کنند دیگر حساب‌های کاربریِ منسوب به رهبر ایران را هم مدیریت می‌کنند، از جمله یک صفحه ویدئوی اختصاصی که حدود صد هزار پیگیر دارد.

در حساب کاربری khamenei_ir”، عکس‌هایی با سبکی خاص از زندگی روزمره رهبر ایران منتشر می‌شود. در زمان سخنرانی‌های مهم، معمولا ویدئوهای تدوین نشده‌ای از اظهارات ایشان در اینستاگرام منتشر می‌شود.

در مواقع دیگر، عکس‌ و توضیحاتی که به مسائل روز ربط دارند منتشر می‌شود.
“همان زیلوی ساده همیشگی حسینیه امام خمینی”

بعنوان مثال، در حالی که انتقاد از هزینه زیاد نوسازی آرامگاه آیت‌الله خمینی مطرح بود، یکی از پست‌های این حساب کاربری خود را به سر خط خبرها رساند، تصویری که بر ساده زیستی آیت الله خامنه‌ای تاکید می‌کرد با این توضیح: “همان زیلوی ساده همیشگی حسینیه امام خمینی”.

ویدئوهای حساب کاربری آیت الله خامنه‌ای نیز اخیرا باعث حرف و حدیث‌های زیادی شد. گفته شد تیم گرداننده این حساب از یک نقص سیستم اینستاگرام استفاده می‌کند تا ویدئوهایی طولانی‌تر از ۱۵ ثانیه منتشر کند، در حالیکه اینستاگرام اجازه انتشار به ویدئوهای طولانی‌تر از ۱۵ ثانیه نمی‌دهد.

حساب کاربری دیگری که حساب آیت الله خامنه‌ای به آن پیوند (لینک) دارد، حساب آیت‌الله خمینی است که اخیرا بسته شدن موقت آن باعث جنجال زیادی شد. چند روز بعد اینستاگرام بخاط این “اشتباه” اظهار “تاسف” کرد که مشروح موضوع را می‌توانید اینجا بخوانید.
امید و استقامت

حسن روحانی رییس جمهور از اینستاگرام برای مطلع کردن حدود ۲۳۰ هزار کاربری که پیگیر فعالیت‌هایش هستند استفاده می‌کند و گاهی هم عکس‌هایی در آن منتشر می‌شود که مقررات رسمی رسانه‌ای ایران را نقض می‌کند.

او در ماه فوریه، ممنوعیت رسانه‌ای محمد خاتمی رییس جمهور اصلاح طلب سابق را نقض کرد و تصویری از خودش را که کنار آقای خاتمی نشسته بود در اینستاگرام منتشر کرد، به همراه پیام تسلیتی به مناسبت درگذشت مادر آقای خاتمی.

دوم آذر ۹۳، (۲۳ نوامبر ۲۰۱۴)، شبی که فردایش مهلت مذاکرات هسته‌ای ایران با قدرت‌های بزرگ به پایان می‌رسید، آقای روحانی تصویری از خود را در اینستاگرام منتشر کرد که در پس زمینه آن کلمه “امید” نقش بسته بود. فردای آن روز ایران و قدرت‌های جهانی توافق موقت خود را درباره موضوع هسته‌ای اعلام کردند.

با وجود مخالف‌های شدید تندروهای ایران با مذاکرات هسته‌ای، در اینستاگرام آقای روحانی عکسی از او در آرامگاه آیت الله خمینی منتشر شد که نشان می‌داد طرفدارانش در حمایت از او پلاکاردهایی به رنگ بنفش، رنگ تبلیغات انتخاباتی آقای روحانی، در دست داشتند. در همین مراسم برخی افراد سعی در بر هم زدن سخنرانی آقای روحانی کرده بودند.
مذاکرات هسته‌ای

اعضای تیم مذاکره‌کننده هسته‌ای و منتقدان آنها همگی حضوری فعال در اینستاگرام دارند.

در جلسه غیر علنی مجلس ایران در باره مذاکرات هسته‌ای در روز سوم خرداد، برخی از نمایندگان تندوری مجلس با افشای برخی از گفتگوهای این جلسه، تلاشی رسانه‌ای را علیه این مذاکرات آغاز کردند که بر خلاف آیین نامه محرمانه نگهداشتن این جلسات بود.

جواد کریمی قدوسی نماینده تندروی مشهد در مصاحبه خبرگزاری فارس از قول عباس عراقچی مذاکره کننده ارشد هسته ای ایران نقل کرد که ایران با “بازرسی مدیریت شده” از تاسیسات نظامی‌اش موافقت کرده است.‌

مهدی کوچک و حمید رسایی، دو نماینده تندروی دیگر نیز در اینستاگرام مذاکره‌کنندگان هسته‌ای را هدف حملات خود قرار دادند.

آقای رسایی پرسش‌های بی‌پاسخ خود از محمد جواد ظریف وزیر خارجه و عباس عراقچی معاونش را در اینستاگرام منتشر کرد.

این سوالات مذاکره‌کنندگان را به نادیده گرفتن دغدغه‌های رهبری در زمینه مذاکرات متهم می‌کرد.

پاسخ آقای عراقچی هم در اینستاگرام منتشر شد. او با انتشار عکسی از گزارش خبرگزاری فارس، نوشت: “جز آنکه آقای کریمی قدوسی و خبرگزاری فارس را به خداوند بزرگ واگذار نمود چه می‌توان کرد؟”

حمید بدیعی نژاد دیگر مذاکره کننده هسته‌ای ایران هم معمولا توضیحات مفصلی درباره مذاکرات هسته ای در اینستاگرام منتشر می‌کند. او با مخاطبانش فعالانه در تعامل است و گاهی به اظهارنظرهای آنها پاسخ می‌دهد.

رادیوفردا: خبرگزاری رويترز گزارش داده که ايران ۴۰ ميليون بشکه نفت بر روی نفت‌کش‌های عظيم لنگر انداخته در خليج فارس ذخيره کرده و در حال آماده شدن برای افزايش صادرات نفت خود پس از لغو تحريم‌ها است.

ايران و شش قدرت جهانی برای از ميان برداشتن اختلافات باقی مانده در مذاکرات هسته‌ای تا مهلت ۳۰ ژوئن (۱۰ تيرماه) هستند.

در این گزارش رویترز که روز ۲۵ خرداد منتشر شده است آمده که ايران حجم عظيمی از نفت خود را در نفت‌کش‌های آماده در سواحل‌اش ذخيره کرده است که بيشتر اين نفت‌کش‌ها متعلق به شرکت ملی نفتکش ايران است.

اين شرکت هنوز هم در فهرست تحريم‌های اروپا و آمريکا قرار دارد.

مهدی ورزی، مقام اسبق شرکت نفت ايران که هم اکنون به‌عنوان مشاور انرژی در بريتانيا فعاليت می‌کند، به رويترز گفته است: «اولين چيزی که ايرانی‌ها انجام خواهند داد، گسيل کردن بخش عظيمی از ذخاير نفت خود در نفتکش‌ها به بازارهای جهانی است».

وی افزود: «بيژن نامدار زنگنه، وزیر نفت ایران قبلا به اعضای اوپک گفته است که جا برای نفت ايران باز کنند. به بيان ديگر ايران پيام داده است که ما نفت خود را به هر قيمتی که باشد به فروش خواهيم رساند».

آقای ورزی همچنین گفته است ذخاير نفتی ايران در نفت‌کش‌ها منتظر هستند که در اولين فرصت ممکن و پس از عقد چند قرارداد، راهی بازار شوند.

ايران که قبل از تحريم‌های غرب بزرگترين توليد کننده اوپک بعد از عربستان بود، با افت يک ميليون بشکه‌ای صادرات نفت مواجه شده است.

رويترز با استناد به منابع کشتیرانی و آمارهای رديابی تانکرها نوشته که طی سه ماه گذشته ايران حداقل ۱۵ نفتکش بزرگ که هر کدام قادر به ذخيره دو ميليون بشکه نفت هستند به سواحل خود فرستاده تا نفت ذخيره کنند.

شرکت «ای اِی گيبسون» که در کار اجاره نفتکش است هفته گذشته گزارش داد که ايران حدود ۳۸ ميليون بشکه نفت بر روی شناورهای خود ذخيره کرده است.

شرکت «بروتن و پارتنرز» نيز که در همين زمينه فعال است، شمار نفت‌کش‌های عظيم ذخيره کننده نفت ايران را ۱۷ نفت‌کش اعلام کرده است.

این گزارش حاکی است يک منبع رديابی کشتی‌ها نيز ارزيابی کرده که ايران حدود ۴۵ ميليون بشکه نفت بر روی ۲۳ نفتکش ذخيره کرده که برخی از آن‌ها متعلق به شرکت ملی نفتکش ايران نيستند.

اين منبع که نامی از وی برده نشده است می‌گويد که سال گذشته ايران حدود ۲۵ ميليون بشکه نفت بر روی ۱۲ تا ۱۴ نفتکش ذخيره کرده بود که آمارها نشان از افزايش چشمگير اين رقم دارد.

رويترز همچنين به گزارش اخير آژانس بين‌المللی انرژی اشاره کرده که هفته گذشته خبر از افزايش صادرات نفت ايران به ۱.۴ ميليون بشکه در روز داد.

اين گزارش به گفته‌های اخير آقای زنگنه، وزیر نفت ایران اشاره کرده که گفته بود پس از لغو تحريم‌ها ايران طی يک ماه ۵۰۰ هزار بشکه در روز به صادرات نفت خود خواهد افزود و اين افزايش طی يک دوره شش ماهه به يک ميليون بشکه در روز خواهد رسيد.

با اين‌حال رويترز با استناد به ارزيابی کارشناسان می‌نويسد که چنين افزايش حجمی احتمالا چندين ماه، يا حتی يک سال طول بکشد.

سحام: ظهر روز چهارشنبه ۱۳۹۳/۰۳/۲۱ در دفتر سیدمحمد خاتمی رییس‌جمهور اسبق کشورمان حاضر شدند تا خاتمی صیغه عقد این دو را جاری کند. آقای خاتمی از سال‌ها قبل، صیغه عقد بسیاری از افراد مشهور و معروف را با یکدیگر خوانده و آن‌ها را با یک‌دیگر محرم کرده است. در سال‌های ریاست‌جمهوری هم این سنت حسنه توسط وی ادامه داشت. به طور مثال در آن زمان صیغه عقد «ژیلا بنی‌یعقوب و بهمن احمدی امویی» دو روزنامه‌نگار کشورمان را در دفترش خواند. پس از ریاست‌جمهوری نیز، آقای خاتمی این‌کار را ادامه داد و در کودتای انتخاباتی سال ۱۳۸۸، پسرِ برادر «محمدرضا شریفی‌نیا» را به همسرش محرم کرد. اما شاید عقد یاسین رامین – «آقازاده خاص» – با مهناز افشار، یکی از جنجال برانگیزترین عقدهای خوانده شده توسط سیدمحمد خاتمی باشد. در همان زمان یکی از روزنامه‌نگاران در صفحه فیس بوک خود نوشت: «به نظرم سال ۸۹ بود، توی نمایشگاه مطبوعات، وقت خداحافظی با من دست نداد، گفت کسی که پشت سر خاتمی نماز بخواند نجس است. حالا خاتمی او و پسرش را به مهناز خانم محرم کرده است!»

به گزارش «سحام»، وب‌سایت اصول‌گرای راه دانا که از جمله رسانه‌های زنجیره‌ای وابسته به سپاه پاسداران است، از مهریه ۲۲-۲۵ میلیارد تومانی مهناز افشار خبر داده و جزییات بیشتری را از زندگی «آقازاده خاص» محمدعلی رامین، مبدع نظریه انکار هولوکاست در دولت احمدی‌نژاد، فاش کرده است.

این وب‌سایت نوشته است: «سال گذشته بود که با کنایه‌های یکی از بازیگران در برنامه‌ی زنده‌ی تلویزیونی(مرضیه برومند) مبنی بر برابری ٬نصف بودجه تئاتر کشور با مهریه پشت قباله یک بازیگر سینمای ایران٬، رسانه‌های زرد سایتی و مکتوب به سمت پوشش اخبار لحظه به لحظه این ازدواج رفتند. این رسانه‌ها که رقمی نزدیک به ۲۲ الی ۲۵ میلیارد تومان برای مهریه این خانم ۳۸ ساله منتشر کرده بودند، تنها به این خبر از همسر وی بسنده کردند که او فرزند یکی از یاران رئیس دولت‌های نهم و دهم است. البته شایعات زیادی نیز پیرامون سن این فرد در سایت‌های زرد منتشر شد که حکایت از تفاوت سنی بیش از ۱۰ ساله‌ی وی با خانم بازیگر داشت، اما این شایعات پس از مدتی توسط مهناز افشار تکذیب شد.

مهناز افشار که در زمان دولت محمود احمدی‌نژاد نزدیکی زیادی با اسفندیار رحیم مشایی داشت، به همراه برخی هنرمندان نزدیک به حاکمیت مانند محمدرضا شریفی نیا و… از مشایی و احمدی‌نژاد سهمیه حج دریافت کرد تا به مکه مشرف شود، اما اسفندیار رحیم‌مشایی در لطفی بیکران از خزانه بیت‌المال، به مادر مهناز افشار نیز سهمیه ویژه حج دولت جمهوری اسلامی را اهداء کرد. وی پس از انتشار عکس‌های حج سهمیه‌ای خود به همراه سایر هنرمندان در فضای مجازی، مورد هجوم کاربران قرار گرفت و کاربران را افرادی «بی‌شخصیت و نادان» خطاب کرد.
حالا خانم بازیگر، با راه انداختن صفحات متعدد در شبکه‌های اجتماعی از جمله اینستاگرام، کار زردنویسان را راحت کرده است. او که اقدام به انتشار تمام مراحل زندگی‌اش می‌کرد پس از مدتی خبر از بارداری خود داد و با انتشار تصاویری از اندام خویش در این دوران، به مشابه‌سازی کاریکاتوری از زوج مشهور آنجلینا جولی و بردپیت پرداخت که البته کاملا مضحک از آب درآمد. این بازیگر دست دوم سینمای ایران هم‌چنین به گفت‌وگو با رسانه‌های زرد پرداخت و از ابعاد دیگر زندگی خود نظیر علاقه‌مندی‌هایش که یکی از آنان ٬شکم‌نمایی٬ بود پرده برداشت! اما تمام این اقدامات و ایجاد انتظار برای به دنیا آمدن فرزند این زوج نه تنها در جامعه با واکنش‌های منفی روبه‌رو شد بلکه با تمسخر کاربران شبکه‌های اجتماعی نیز همراه بود.

این زوج(یاسین رامین- مهناز افشار) که پیش‌تر اعلام کرده بودند آلمان را برای تولد نوزادشان انتخاب کرده‌‌اند، تا نمایش ثروت و تمدنی که به راه انداخته‌اند را به زینت دیگری نیز بیارایند، اما نه تنها با این اقدامات باعث افزایش محبوبیت و شهرت خود نشدند، بلکه این سوال را در ذهن مردم پدید آوردند که این همه نمایش ثروت و تبرج نشات گرفته از چیست و آیا این رفتارها تکرار حکایت تازه به دوران رسیده‌هاست؟ پسر کم سن و سال محمدعلی رامین چگونه به این ثروت دست پیدا کرده است؟

مردم ایران که با توجه به سختی‌های فراوان متحمل شده طی سالیان طولانی عادت به این‌گونه رفتارها نداشته و همیشه به درستی با ظن به این مسائل نگاه می‌کنند تنها این فکر به ذهن‌شان خطور می‌کند که احتمالا هزینه این فخرفروشی‌ها نیز به حساب جیب آنان است! برای پاسخ به این سوالات و ابهامات باید نگاهی بی‌اندازیم به شغل همسر کم سن و سال مهناز افشار.

یاسین رامین «آقازاده خاص» محمدعلی رامین، به واسطه رابطه نزدیک خود و پدرش با یکی از مهره‌های اقتصادی جریان انحرافی و محمود احمدی‌نژاد، که مدتی بر مسند ریاست سازمان مرتبط با تامین داروی کشور(هلال احمر) نشسته بود و با استفاده از خلاءهای ناشی از کاغذ پاره خواندن تحریم‌ها- که باعث تحریم ورود و پخش داروهای حیاتی و خاص مردم بیمار و رنج‌دیده شده است – اقدام به دلالی دارو کرد و با توجه به احتیاج مبرم بیماران صعب‌العلاج، چند ده برابر قیمت واقعی هر دارو را از مردم نیازمند طلب کرد. این درحالی است که همان داروها با هزینه بیت‌المال(ارز مصوب دولتی) و با قیمت واقعی به دست این فرد می‌رسیده است.

براساس اطلاع «سحام»، برادر همسر محمدعلی رامین، رئیس «شرکت دارویی رشد» در آلمان بوده است. این شرکت متعلق به جمعیت هلال احمر ایران است و به وسیله ارتباطات خاص با «ابوالحسن فقیه» رئیس وقت جمعیت هلال احمر ایران، اقدام به واردات انبوه شیر خشک‌های فاسد کرد، از رهاورد این واردات انبوه و بدون ضابطه، چشم کودکان بی‌گناه مردم از مصرف این شیرخشک‌ها نابینا شد و «آقازاده خاص» فقط در یک قلم، به سود هنگفت ۵۰ -۶۰ میلیارد تومانی دست پیدا کرد.

یاسین رامین که پیش‌تر با دختر یکی از سرداران سپاه پاسداران(نام محفوظ) مستقر در لبنان ازدواج کرده بود، تنها پس از گذشت یک‌هفته از طلاق با دختر سردار به حضور سیدمحمد خاتمی رسید تا مراسم عقدش با مهناز افشاری که سال‌ها سودای آمریکا را در سر داشت و حتی مدتی نیز به امارات متحده عربی رفت تا راهی برای رفتن به آمریکا بیابد، برگزار کند.
گرچه وزیر وقت بهداشت و درمان(مرضیه وحید دستجردی) در اعتراض به اقدامات تیم محمود احمدی‌نژاد استعفا داد و تاب دیدن بازی با جان مردم را نیاورد، ولی به نظر می‌رسد آن عده از آقایان ٬جنتلمن٬ امروزی که تا دیروز به واسطه ارتباط با گروه انحرافی و محمود احمدی‌نژاد به شغل دلالان داروی٬سداسمال٬ مشغول بودند باید متوجه باشند که ثروت هنگفت خود را از کدام ناحیه کسب کرده‌اند و برای چه کسانی فخرفروشی می‌کنند.

یکی از مسئولین ایرانی در کشور آلمان که سال‌ها در این کشور فعالیت دارد، به خبرنگار «سحام» گفت: «محمدعلی رامین در سال‌های طولانی حضور خود در کشور آلمان با برخی از لابی‌های صهیونیستی این کشور ارتباط نزدیک داشته است. رامین در مدت حضور خود در آلمان، از عوامل اصلی اختلاف میان مسلمانان شیعه و سنی در کشور آلمان بوده است و چندین بار نیز توسط مراجع امنیتی احضار و بازداشت شده، اما با فشار محمود احمدی‌نژاد و تیم جریان انحرافی از زندان آزاد شده است. بر اساس اطلاع خبرنگار «سحام» محمدعلی رامین اکنون پرونده مفتوح جاسوسی در وزارت اطلاعات دارد که بنا به دلایلی ناشناخته رسیدگی قضایی به پرونده وی صورت نگرفته است..

به گزارش «سحام»، محمدعلی رامین دبیرکل بنیاد جهانی هولوکاست در آبان‌ماه ۱۳۹۳ با انتقاد از رویکرد دولت یازدهم و محمدجواد ظریف در موضوع هولوکاست گفته است: «این‌که یک دیپلمات با سابقه (ظریف) چه ضرورتی احساس کرد که قبل از شروع مذاکرات با آمریکا و ۱+۵ اول باید هولوکاست را تایید می‌کرد که تایید هولوکاست در حقیقت بیعت با رژیم اسرائیل است، در واقع برای بنده به عنوان یک فردی که روابط بین‌الملل را می‌شناسم و مسائل جاری در ارتباطات غرب و رژیم صهیونیستی را می‌دانم خیلی حیرت‌انگیز بود.»

سخنان این دلال تحریم و فرد مشکوک به همکاری پشت پرده با کشورهای غربی در حالی مطرح شد که وی با سوءاستفاده از طرح انکار هولوکاست و تلاش زیرکانه برای اجرایی شدن تحریم‌های همه جانبه علیه کشورمان، از طریق یک شرکت تجاری خانوادگی در کشور آلمان، اقدام به واردات دارو و نیازهای وارداتی کشور پس از اعمال تحریم آمریکا و غرب علیه ایران کرد و اقلام صادراتی شرکت فرزندش به ایران را به چند برابر قیمت واقعی فروخت و سود چشم‌گیری را از ناحیه تحریم ایران نصیب خود و خانواده‌اش کرد.
«طرح انکار هولوکاست»، همان نظریه‌ای است که که ایران را در عرصه جهانی به انزوا کشاند و چهره عبوس و وحشیانه رژیم صهیونیستی را در عرصه جهانی، به چهره‌ای مظلوم و انسان‌دوست تبدیل کرد. همان نظریه‌ای که محمود احمدی‌نژاد در سفرهای سالیانه خانوادگی به نیویورک- مقر دائمی سازمان ملل متحد – آن‌را تکرار کرد و باعث ترک جایگاه نمایندگان کشورها، پرتاب تخم‌مرغ و گوجه‌فرنگی به رییس‌جمهور ایران و تحقیر نام ایران در عرصه جهانی شد. همان نظریه‌ای که رژیم صهیونیستی را قادر ساخت اتحاد جهانی را علیه ایران- به بهانه تهدید موجودیت اسراییل- ایجاد کند و مقدمه تحریم‌های شدید ایران در این روزها را فراهم آورد.

پس از آن که محمدعلی رامین با ریش قرمز و حنایی‌اش به عنوان مبدع انکار هولوکاست توانست در دولت احمدی نژاد موثر واقع شود، در مقام معاونت مطبوعاتی وزارت ارشاد محمود احمدی‌نژاد قرار گرفت و این بار به قلمع و قمع مطبوعات و رسانه‌های دلسوز کشور پرداخت.

رامین در محافل خصوصی بارها عنوان کرد: «هدف من از قبول مسئولیت معاونت مطبوعاتی وزارت ارشاد، فشار بر مطبوعات و رسانه‌ها برای استفاده از لغت «امام خامنه‌ای» در جراید بوده است و هر نشریه‌ای از این قانون نانوشته او تبعیت نمی‌کرد، با استناد به قانون مطبوعات، حکم «عدم التزام عملی به ولایت فقیه» اش صادر و آن نشریه به محاق توقیف و تعطیلی فرو می‌رفت.

دوران حضور محمدعلی رامین در معاونت مطبوعاتی وزارت ارشاد، بدترین دوره از نظر رواج بی‌قانونی، عزل و نصب‌های سلیقه‌ای، عدم اجرای مفاد صریح قانون و اجرای سلیقه‌ای قانون مطبوعات بوده است.
این در حالی بود که محمدعلی رامین بیست سال پس از وقوع انقلاب اسلامی مردم ایران، وارد کشور شد و تا پیش از این هیچ نام و رد و نشانی از وی در ساختار مدیریتی کشور وجود نداشت. در زمان جنگ تحمیلی نیز در کشور آلمان مشغول رتق و فتق امور بازرگانی، تجاری و تحصیلی‌اش بود. او پس از ریاست‌جمهوری محمود احمدی‌نژاد، به ناگاه وارد ایران شد و معاونت مطبوعاتی دولت او را بر عهده گرفت و بر سابقون انقلاب، رنج‌کشیدگان جبهه و جنگ، دلسوزان کشور در رسانه‌ها، مطبوعات و فعالان عرصه رسانه – که بسیاری از آنان از خانواده‌ها و وابستگان معظم شهدا و جانبازان بودند – تاخت و قانون را مطابق میل، سلیقه و خواسته خود تفسیر و اجرا کرد.

لازم است نهادهای اطلاعاتی و امنیتی کشور خصوصا سازمان اطلاعات سپاه پاسداران – که این روزها تمام هم و غم خود را بر پرونده‌سازی علیه فعالین سیاسی و مدنی و دلسوزان واقعی کشور متمرکز کرده‌است- به پرونده دلالان پشت پرده و مشکوک تحریم، که مشخص نیست چگونه به یکباره وارد کشور شدند و روند اجرایی کردن تحریم‌ها علیه مردم مظلوم ایران را بر اساس کدام ماموریت خارجی به اجرا درآوردند، به برخی ٬چفیه به دوشان٬ نظر لطفی بیندازند و صرفا تمام مساعی خویش را صرف تخریب و پرونده‌سازی علیه چهره‌های جریان اصلاحات و دلسوزان مورد اعتماد مردم نکند تا مردم نیز بدانند این نهاد و چندین نهاد اطلاعاتی مشابه و موازی، صرفا به دنبال اجرای پروژه‌های سیاسی خود نیستند و برای یک‌بار هم که شده از «سلاح، پول، قدرت، سهام، اسلحه و خبرگزاری» در جهت منافع مردم استفاده می‌کنند!
پیش از این «رضا علیجانی» فعال ملی مذهبی در مطلبی با عنوان«اسراییل؛ بیخ گوش ایران» به نفوذ جاسوسان اسراییلی در هسته‌های بالای مدیریتی کشور اشاره کرده بود.

آقای علیجانی در یادداشت خود یادآور شده بود که «٬مسئول میز اسرائیل٬ در سازمان اطلاعات سپاه به اتهام جاسوسی برای اسرائیل دستگیر و پس از ماه‌ها بازجویی اعدام شده است، همین اتفاق در سال گذشته برای ٬مسئول میز اسرائیل٬ در وزارت اطلاعات نیز اتفاق افتاده و او نیز همان فرجام هم ردیف خود در اطلاعات سپاه را داشته است.»

این فعال سیاسی خاطرنشان کرده بود: «در دوران احمدی‌نژاد بارها توسط وی و یا هم‌فکرانش مواضعی اتخاذ می‌شد که بلافاصله مصرع دوم و نتیجه و میوه‌چینی‌اش را توسط اسرائیلی‌ها می‌شد مشاهده کرد. همگان می‌دانند که یکی از هم‌فکران نزدیک احمدی‌نژاد، یعنی محمدعلی رامین که بساط نفی هولوکاست را راه انداخت و بزرگ‌ترین خدمت به اسرائیل را در سیاست‌های ضدایرانی‌اش کرد، مدتی در بازداشت اطلاعات قرار داشت.»

آقای علیجانی سپس با اشاره به دستگیری جاسوس حزب‌الله لبنان خبری را داده که «سحام» از طریق منابع آگاه و مستقل خبری آن را تایید کرده است. وی نوشته: «از مدت‌ها پیش خبری در محافل سیاسی داخلی و بین‌المللی مطرح شد که یک جاسوس و نفوذی اسرائیل در بین نزدیکان حسن نصرالله(هیثم محمد شوربه مسئول واحد عملیات خارجی حزب‌الله لبنان) بازداشت شده است. از همین طریق یک شبکه جاسوسی اسرائیل در ایران نیز لو رفت که نفوذ عمیقی در ایران و حتی در سطح بیت مقامات بالای کشور داشت. هر چند این مسئله یک شوک اطلاعاتی به ایران بود اما زنگ خطر از مدت‌ها پیش به صدا در آمده بود. از مدت‌ها قبل جاسوسان اسرائیل در مراکز حساس و غیرحساس در ایران کشف و بازداشت و بعضا اعدام شده بودند.»
این فعال سیاسی هم‌چنین از دستگیری ٬یکی از نزدیکان محمدرضا نقدی٬ رئیس سازمان بسیج نیز به دلیل ارتباط با اسراییل خبر داده است. منابع مستقل خبری در ایران می‌گویند زمانی‌که محمدرضا نقدی خواهان ٬محاکمه صحرایی علی یونسی٬ مشاور رئیس جمهور ایران شده بود، یکی از نزدیکان وی به دلیل ارتباط با اسرائیل در یک دادگاه صحرایی اعدام شده است.
شایسته است مقامات اطلاعاتی و امنیتی کشور به جای برخورد با مسائلی چون «ورود زنان به ورزشگاه‌ها»، «طریقه و نوع حجاب بانوان کشور»، «لغو کنسرت‌های قانونی و دارای مجوز از مراجع قانونی دولتی»، «لغو مراسم‌ها و سخنرانی‌های مجوزدار مانند سخنرانی قانونی علی مطهری در شیراز و حمله وحشیانه نیروهای وابسته به سپاه فجر شیراز به وی» و … تلاش خود را بر شناسایی عناصر مشکوک به جاسوسی و کاسبان واقعی تحریم‌ها متمرکز کنند، شاید از این رهگذر بتوانند اعتماد گران‌بهای ملتی بزرگ را که در کودتای انتخاباتی ۶ سال قبل از آنان سلب کردند، کمی بازسازی کنند.