اخبار

رادیوفردا: یادداشتی از بابک تقوایی: روز جمعه ۲۸ آبان ۱۴۰۰، هزاران نفر از مردم اصفهان ازجمله کشاورزان شهرها و روستاهای حومه آن تجمعی مسالمت‌آمیز در اعتراض به قطع حقابه خود در بستر خشک زاینده‌رود برگزار کردند. در ابتدا مسئولان دولتی و امنیتی سعی داشتند با ابتکار عمل کنترل اعتراضات را در دست بگیرند و از ضد حکومتی شدن آن جلوگیری کنند، اما صورت نگرفتن هیچ اقدام عملی برای برطرف کردن نیاز کشاورزان سبب تکرار اعتراضات در روزهای پس از آن شد.

دیری نپایید که رژیم جمهوری اسلامی رویه‌ای قهر‌آمیز با کشاورزان معترض پیش گرفت؛ رویه‌ای که با آتش زدن چادرهایشان و سرکوب وحشیانه آن‌ها توسط یگان ویژه نیروی انتظامی در بامداد روز چهارم آذرماه آغاز شد.

در اعتراض به سرکوب وحشیانه کشاورزان، مردم اصفهان به همراه کشاورزان مضروب تجمع اعتراضی گسترده‌ای در روز جمعه پنجم آذرماه تشکیل دادند. این تجمع این بار نه تنها توسط یگان ویژه سرکوب شد بلکه گردان‌های عاشورا و امام علی بسیج را به عرصه سرکوب وارد کرد.

برخلاف اعتراضات آبان ۹۸ که نیروهای انتظامی از مسلسل‌های هجومی چون ‌ای کِی-۴۷ کلاشنیکوف و حتی در شهرهای جنوبی چون ماهشهر از تیربار دوشکا برای کشتار معترضان استفاده کردند، در جریان اعتراضات اصفهان نیروهای امنیتی اعم از ناجا و بسیج از اسلحه‌های ساچمه‌زنی برای آسیب‌رسانی به معترضان استفاده کردند؛ اسلحه‌هایی که اگرچه منجر به کشته شدن آن‌ها نشد اما ضایعات جبران‌ناپذیری برای آن‌ها به همراه داشت؛ ازجمله از دست رفتن بینایی برای برخی از آنان.
استفاده از اسلحه ساچمه‌زنی توسط ناجا و بسیج

سال‌هاست که نیروهای یگان ویژه پاسداران ناجا از اسلحه‌های ساچمه‌زنی یا شات‌گان (Shotgun) برای مقابله با معترضان استفاده می‌کنند در حالی که در بسیاری از کشورهای جهان استفاده از این سلاح، با توجه به خطرساز بودن ساچمه‌هایشان برای بینایی افراد، ممنوع شده است. گلوله‌های چوبی و پلاستیکی و حتی گلوله‌های حاوی پودر فلفل و مواد دیگر اشک‌آور سال‌هاست که جایگزین گلوله‌های حاوی ساچمه‌های فلزی شده‌اند.

در ابتدای سرکوب اعتراضات به نتیجه انتخابات ریاست‌جمهوری سال ۱۳۸۸، نیروهای یگان ویژه ناجا و همچنین نیروهای بسیج مستضعفین سازماندهی‌شده توسط قرارگاه امنیتی ثارالله از گلوله‌های پینت‌بال به‌عنوان عاملی برای متفرق کردن معترضان در شهر تهران و برخی دیگر از شهرهای بزرگ استفاده می‌کردند.

گلوله‌های پینت‌بال ضمن آن‌که با برخورد به سطح بدن باعث بروز درد می‌شد، امکان علامت‌گذاری معترضان، شناسایی و دستگیری‌شان را هم برای نیروهای امنیتی فراهم می‌کرد.

با وجود این، با مجوز علی خامنه‌ای، رهبر جمهوری اسلامی، در خطبه‌های نماز جمعه ۲۹ خرداد ۱۳۸۸، نیروهای یگان ویژه از اسلحه‌های ساچمه‌زنی برای مجروح کردن و حتی کشتن معترضان پس از مؤثر نبودن راهکارهایی برای متفرق‌سازی آن‌ها استفاده کردند که از این میان می‌توان به سرکوب تظاهرات هواداران جنبش سبز در روز ششم دی (روز عاشورا) در محل چهارراه کالج اشاره کرد.

در بعدازظهر آن روز یک تیم آتش از تیپ سوم یگان‌های ویژه ناجا اعزامی به پارک شهر دست‌کم یکی از معترضان را با شلیک گلوله ساچمه‌ای به قتل رساندند و شماری دیگر را به‌شدت مجروح کردند. مجروحین نیز به علت ورود ساچمه به بافت مغز دچار معلولیت‌های حرکتی، شنوایی و گفتاری شدند. شماری نیز بینایی چشم‌هایشان را به‌علت پارگی و تخریب قرنیه از دست دادند.

تاریخ بار دیگر در بعدازظهر روز پنجم آذرماه امسال و این بار در شهر اصفهان تکرار شد، اما برخلاف اعتراضات سال ۱۳۸۸، نیروهای امنیتی در ابتدا از پینت‌بال (گلوله‌های رنگی) و گاز اشک‌آور برای متفرق‌سازی معترضان در خیابان‌های مشتاق و آبشار یکم استفاده نکردند و سریعاً به شلیک گلوله‌های ساچمه‌ای روی آوردند.

عمده گلوله‌های ساچمه‌ای نیز به سمت بالاتنه و به‌خصوص سر و صورت معترضان شلیک شد که تصاویر فیلم‌های منتشرشده در فضای مجازی خود اثباتگر این واقعیت هستند.
نقش گردان‌های عاشورا و امام علی بسیج در سرکوب اعتراضات اصفهان

بر اساس فیلم‌های تهیه‌شده توسط مردم معترض، عمده گلوله‌های ساچمه‌ای توسط گردان‌های امنیتی امام علی بسیج شلیک شد. نیروهای این گردان‌های امنیتی که همه‌ساله در یک رزمایش مقابله با اغتشاش شرکت می‌کنند، مجهز به سپر، کلاه زرهی و اسلحه‌های ساچمه‌زنی هستند و با استفاده از موتورهای تریل اقدام به جابه‌جایی سریع می‌کنند.

البته در جریان اعتراضات روزهای گذشته اصفهان، تعداد قابل‌توجهی از آن‌ها با تجهیزات کاملِ سرکوب وارد عمل نشدند که نشان از تعجیل در اعزام آن‌ها به محل بحران بود.

اعضای گردان‌های عاشورا بسیج ملبس به گرمکن ورزشی در نزدیکی پل خواجو

بی‌شک حضور دست‌کم یک گردان غیرمسلح عاشورا و چند گردان مسلح امام علی بسیج به درخواست شورای تأمین استان اصفهان و با هدف کمک‌رسانی به نیروهای ناجا در جریان سرکوب معترضان صورت گرفته است. سازماندهی این نیروها از طریق ارسال فراخوان با پیامک به شماره موبایل آن‌ها صورت می‌گیرد.

نیروهای گردان‌های امام علی پس از حضور در پایگاه ناحیه مقاومت بسیج امام صادق واقع در خیابان باغ گلدسته، لباس‌های فرم با استتار صحرایی به تن کردند و پس از دریافت تجهیزات سرکوب اعم از باتوم و شوکر با وانت‌های تویوتا لندکروز محافظت‌شده به خیابان‌های مشتاق و آبشار یکم واقع در دو طرف زاینده‌رود اعزام شدند.

در حقیقت نیروهای گردان‌های امنیتی امام علی زمانی توسط نیروی زمینی سپاه پاسداران به صحنه سرکوب وارد می‌شوند که نیروهای یگان‌های ویژه ناجا از انجام مأموریت محول‌شده به آنان به‌تنهایی عاجز باشند.

بنابراین در روز پنجم آذر وظیفه گردان‌های امنیتی امام علی شهر اصفهان پشتیبانی از نیروهای یگان ویژه این استان تا زمان رسیدن نیروهای تیپ دوم موسی بن جعفر یگان ویژه از شهر تهران بود؛ نیروهایی که سرانجام با پایان روز خود را به شهر اصفهان رساندند.

رسانه‌های حکومتی از تعداد مجروحان سرکوب وحشیانه اعتراضات اصفهان سخنی به میان نیاوردند اما تعداد بازداشتی‌ها را در روایتی ۶۷ نفر و در روایتی دیگر ۲۱۴ نفر اعلام کردند. سخنگوی دانشگاه علوم پزشکی اصفهان اعلام کرد که در ناآرامی‌های روز جمعه اصفهان چهل نفر به مراکز چشم‌پزشکی مراجعه کردند که ۲۱ نفر خدمات سرپایی دریافت کردند و ترخیص شدند و ۱۹ نفر نیز در مراکز چشم‌پزشکی بستری شدند. از این میان دو نفر در بخش مراقبت‌های ویژه بستری هستند.

شماری از مجروحان بیناییِ یک یا هر دو چشم خود را به‌علت برخورد ساچمه‌های سربی شلیک‌شده توسط نیروهای یگان ویژه اصفهان و همچنین گردان‌های امنیتی امام علی نیروی مقاومت بسیج در این شهر از دست دادند.

با وجود انتشار تصاویر و فیلم‌های این نیروها در حال تیراندازی به سر و صورت معترضان، فرمانده یگان ویژه شهر اصفهان، سرهنگ احمد نورعلی که خود فرماندهی سرکوب اعتراضات و صدور دستور استفاده از گلوله‌های ساچمه‌ای را بر عهده داشته، ضمن رد استفاده از این تسلیحات، ادعا کرد که معترضان خود دست به تیراندازی زده‌اند و یگان تحت امر وی یک سلاح وینچستر از آن‌ها کشف کرده است!
نظرات نویسندگان در یادداشت‌ها لزوماً بازتاب دیدگاه رادیو فردا نیست.

رادیوفردا: گزارش‌ها و ویدئوهای منتشر شده در شبکه‌های اجتماعی از شهر اصفهان حاکی از ادامه درگیری بین نیروهای امنیتی با شهروندان معترض در شامگاه جمعه پنجم آذر در این شهر است و یک نهاد حقوق بشری نیز می‌گوید بیش از ۱۲۰ نفر در جریان اعتراضات این روز بازداشت شدند.

تصاویر منتشر شده در شبکه‌های اجتماعی نشان می‌دهد که اعتراضات به صورت تجمع‌های شبانه در برخی از نقاط شهر اصفهان ادامه داشته است و معترضان شعارهایی از جمله «‌مرگ بر دیکتاتور» سر داده‌اند.

در همین حال فرمانده نیروی انتظامی استان اصفهان در خصوص تعداد دستگیر شدگان در اعتراضات روز جمعه اصفهان گفته است:«تعداد بازداشتی‌های امروز محدود است و هنوز جمع بندی نشده اما تا فردا تعداد آنها اعلام می‌شود.»

محمدرضا میرحیدری در ادامه گفته است که «با مسببان التهاب در اصفهان»، پس از شناسایی، برخورد می‌شود.

با این حال، سازمان حقوق بشر ایران می‌گوید در اعتراضات روز جمعه در اصفهان بیش از ۱۲۰ نفر بازداشت و به زندان دستگرد منتقل شدند.

سازمان حقوق بشر ایران همچنین می‌گوید٬ سه نفر از معترضان نیز بخش «بهداری و سردخانه» زندان منتقل شدند، «که احتمال میرود کشته شده باشند.»

گزارش‌ها حاکی است که روز جمعه نیروهای امنیتی کوشیدند تا مانع ورود شمار بیشتری از معترضان به بستر خشک زاینده‌رود شوند. در همین حال درگیری بین نیروهای امنیتی و معترضان به سطح به خیابان‌های شهر کشیده شد.

ویدیوها و تصاویر منتشر در شبکه های اجتماعی نشان می‌دهند که نیروهای امنیتی به سوی معترضان به ناکارآمدی مدیریت آب‌رسانی در اصفهان تیرهای ساچمه‌ای و گاز اشک‌آور شلیک کردند.

در همین حال ویدئوهایی هم منتشر شده است که حاکی از زخمی و مجروح شدن مردم در جریان درگیری‌های روز جمعه و انتقال آنها به درمانگاه است.

تصاویر ویدیویی و عکس منتشر شده از اعتراضات روز جمعه نشان می‌دهند که شماری از معترضان هدف گلوله‌های ساچمه‌ای پلیس قرار گرفته‌اند.

فرمانده نیروی انتظامی اصفهان در مصاحبه با شبکه خبر ایران اذعان کرد که در اعتراضات روز جمعه «تعدادی از مردم» زخمی شدند. وی همچنین گفته است، تعدادی از نیروی‌های انتظامی نیز مصدوم شدند.

در همین حال، گزارش‌هایی از قطع اینترنت همراه در بخش‌های مرکزی شهر اصفهان از جمله محدوده خیابان بزرگمهر و خیابان‌های اطراف پل خواجو منتشر شده است.

در همین زمینه سایت نت‌بلاکز که اختلال و قطع اینترنت در جهان را رصد می‌کند جمعه کاهش دسترسی به اینترنت در ایران را از بامداد روز پنجشنبه در بخش‌هایی از ایران تایید کرد.

نت‌بلاکز می‌گوید این اختلال و کاهش دسترسی تاثیر اساسی داشته است و احتمالا با اعتراضات علیه سیاست‌های مدیریت آب حکومت جمهوری اسلامی مرتبط باشد.

در همین حال، یک سخنگوی وزارت خارجه آمریکا هم گفته است که گزارش‌ها و تحولات اخیر در مورد اعتراضات به مساله کم‌آبی در مناطق مختلف ایران را دنبال می‌کند.

این سخنگوی وزارت خارجه آمریکا که خواست نامش فاش نشود، به بخش فارسی صدای آمریکا گفته است: «سوء مدیریت منابع آبی و سهل‌انگاری طی سال‌های متمادی از سوی دولت‌های ایران وضعیت به‌بار آمده در نتیجه بدترین خشکسالی را که ایران در ۵۰ سال گذشته با آن مواجه بوده، وخیم‌تر کرده است.»

این سخنگو همچنین اضافه کرد: «مردم ایران حق دارند تا آزادانه سرخوردگی و استیصال خود را ابراز داشته و از دولت پاسخ بخواهند».

ایران وایر: سیزده روز است که کشاورزان «ورزنه» اصفهان با ۵۰۰تراکتور کشاورزان ورزنه ای، جاده را بسته اند، یک اعتصاب پرماجرا.

این نخستین دور اعتصاب مردم ورزنه نیست؛ پیش از این نیز همزمان با اعتراضات سراسری دی ماه، کشاورزان این منطقه با پارک کردن تراکتورها در جاده بین شهری، تلاش کردند اعتراض خود را به گوش مسئولان برسانند. حرکتی که البته با بحرانی شدن شرایط امنیتی و اخطار نهادهای محلی پایان یافت. قبل از آن نیز، در ابتدای پاییز امسال، باز ردیف کردن تراکتورها در جاده به نشانه اعتراض بود که نام “ورزنه” را دوباره در میان اخبار کشور بر سر زبان ها انداخت.

محمد حسنی ورزنه ای، شهروند اهل ورزنه، در گفتگو با ایران وایر با تشریح وسعت اعتراضات فعلی کشاورزان این شهر گفت ” اعتصاب نه تنها در ورزنه که در روستاهای “کفران”، “فارقان” و چندین روستای دیگر از توابع این شهر در جریان است.”

به گفته این شهروند، ” تنها خواسته اعتصاب کنندگان، اجرای قانون “احیای زاینده رود است” که در سال۹۱ تصویب دولت شد امّا برای اجرای آن باید التماس کرد.”

تاریخچه این اعتراضات را می توان دستکم تا شش سال پیش نیز به عقب برد. جایی که در کشاوزان ورزنه ای برای اعتراض به بحران بی آبی، تنها به حرکت نمادین قطار کردن تراکتورها در جاده بسنده نکردند و لوله های انتقال آب زاینده رود به مناطق کویری از جمله یزد را شکستند. حرکتی که البته به ضرب و شتم آنها از سوی پلیس نیز انجامید.

اعتصاب سال 91 کشاورزان ورزنه به صدور یک قطعنامه انجامید که در آن می توان علت بروز بحران خشکسالی در این منطقه را از نگاه آنان فهمید. در این قطعنامه کشاورزان، سه معضل ” فروش بی رویه آب از محل حقابه ها، عدم نظارت و محافظت شایسته از رودخانه که منجر به حفر 7620 حلقه چاه غیر قانونی در حریم رودخانه شد و البته نصب پمپاژها” در این مسیر را به عنوان عوامل اصلی بروز بحران خشکسالی در ورزنه اعلام کردند.

احداث چاه های غیر مجاز از سوی کشاورزان در مناطق مختلف کشور، سیاستی بود که در دوره احمدی نژاد برای جبران مشکل خشکسالی تجویز شد؛ روندی که نه تنها به فروکش کردن بحران کمک نکرد که حالا باعث خشکی کامل چاه ها تا عمق چندین متر از سطح زمین شد.

عدم تخصیص حقابه قانونی کشاورزان و انتقال آن به استان های مجاور نیز یکی دیگر از عمده اعتراضات مردم ورزنه است که همواره با این پاسخ تکراری از سوی مسئولان رو به رو شده است: “چاره دیگری نداریم.”

کشاورزان ورزنه ای می گویند سیاست انتقال آب از شرق اصفهان به یزد، برای مصارف صنعتی و کشاورزی انجام می گیرد که مسئولان وزارت نیرو همواره با تکذیب این موضوع اعلام کرده اند این انتقال تنها با هدف تأمین آب شرب مناطق کویری مانند یزد انجام می شود.

بحران زیست محیطی در ورزنه در شرق استان اصفهان البته به کم آبی خلاصه نمی شود. خشکی تالاب گاوخونی در همسایگی این شهر، وضعیت وخیم آلودگی هوا را نیز فراهم کرده است؛ درست شبیه بحران گرد و غبار در استان خوزستان که با خشکی تالاب های هویزه، شادگان، منداب و چندین تالاب دیگر، نه تنها جاذبه های گردشگری این مناطق از میان رفته اند، که تنگی نفس مردم استان را برای چندین سال، به جای گذاشته است. شهر ورزنه آلوده ترین هوا در میان شهرهای استان اصفهان را دارد.

در کنار حفر چاه های غیر مجاز، کمبود منابع به دلیل خشکسالی و انتقال بخشی از آب زاینده رود به استان یزد، برداشت بیش از حد قانونی از سرچشمه زاینده رود از سوی استان همجوار یعنی کهگیلویه و بویراحمد، یکی دیگر از عوامل تداوم بحران خشکسالی در ورزنه و بیکار شدن هزاران کشاورز این شهر است.

به گفته محسنی ورزنه ای، ” تنها تا سال۹۳ حدود ۳۰۰بند غیر قانونی در مسیر بالادستی زاینده رود تأسیس شده که مسئولان وزارت نیرو برخورد قانونی با این حرکت انجام نداده اند.”

اختلاف بر سر میزان قانونی انتقال آب شرب به استان یزد نیز یکی دیگر از اعتراضات شهروندان ورزنه ای است. محسنی وزنه ای می گوید: «رییس جهمور در سفرشان به چهارمحال و بختیاری و خوزستان در سال ۹۳، بر انتقال آب بین حوضه‌ای صرفا به قصد شرب تاکید داشتند اما در عمل میزان آب انتقالی از بهشت آباد و منابع دیگر با ادعای کسری آب شرب در دو استان کرمان و یزد همخوانی ندارد. جمعیت استان یزد کمتر از ۹۰۰هزار نفر است و اگر مصرف روزانه هر فردی ۱۵۰لیتر باشد در طول سال، ۴۹میلیون و ۲۵۰هزار متر مکعب برای شرب استان یاد شده کافی است، حال آنکه فقط از خط اول لوله انتقالی آب از زاینده‌رود به یزد سالانه ۹۸میلیون متر مکعب آب می‌توان انتقال داد.”

همین وضعیت است که به گفته آقای محسنی شهروند اهل ورزنه، باعث شده شهر آب انبارهای تاریخی به چنان وضعیتی از نظر خشکسالی گرفتار شود که بخشی از مردم آن حتی برای گذران زندگی به “فروش کلیه های خود” نیز متوسل شوند، یا برخی نیز به فروش کارتن و مقوا از میان زباله ها روی بیاورند.”

رادیوفردا: امام جمعه اصفهان انتشار «تصاویر بی‌حجاب» زنان را عامل خشک شدن «زاینده‌رود» دانست و گفت که با ادامه این کار، بالادست این رودخانه نیز خشک خواهد شد.

به گزارش خبرگزاری ایسنا، یوسف طباطبائی‌نژاد در مراسم نمازجمعه ۲۰ خرداد اصفهان گفت: «عکس‌هایی به دفتر من رسیده است که زنان در کنار زاینده‌رودِ خشک مثل اروپا عکس گرفته‌اند همین کارها را می‌کنید رودخانه که خشک شد بالا دست آن هم خشک می‌شود».

وی از شبکه‌های اجتماعی که به گفته وی «مردم را به کشف حجاب دعوت می‌کنند» انتقاد کرد و گفت: «به وزارت ارتباطات و مخابرات می‌گویم اگر می‌توانید با سر دسته شبکه‌هایی که موجب بی‌عفتی می‌شوند برخورد کنید اگر این کار را نکنید رسالت خود را انجام نداده‌اید»

امام جمعه اصفهان تصریح کرده که «مخابرات می‌تواند این افراد را پیدا و آنها را خفه کند».

این روحانی محافظه‌کار با انتقاد از نیرو‌های حزب‌الله به خاطر «حساسیت» نشان ندادن به این نوع پدیده‌ها در جامعه گفته که بازداشت نکردن این زنان نوعی «خیانت» است.

آقای طباطبایی‌نژاد همچنین از مردم و نیرو‌های حزب‌الله به خاطر بی‌اعتنایی به مسئله «سگ‌گردانی» در جامعه انتقاد کرده و در عین حال خطاب به این نیرو‌ها گفته که چرا شما «نسبت به راننده زن بدحجاب حساسیت نشان نمی‌دهید؟ اگر می‌ترسید حزب‌ا‌لله نیستید».

وی افزوده است: «گاه در یک مغازه اغذیه‌فروشی یک زن بدحجاب در کنار یک مرد کار می‌کند، باید مجوز این گونه مغازه‌ها را لغو کرد».

این عضو مجلس خبرگان رهبری از ناکار‌آمد بودن «انقلاب فرهنگی» در ایران نیز سخن گفته و افزوده «ما در انقلاب فرهنگی درست عمل نکرده‌ایم، در این چند سال حتی نتوانسته‌ایم دانشگاه را زنانه و مردانه کنیم، این چه انقلاب فرهنگی است که هیچ کار اساسی در آن انجام نشده است».

یوسف طباطبایی‌نژاد از شناخته‌ شده‌ترین روحانیون تندرو در جمهوری اسلامی است که سال‌هاست مواضع و سخنرانی‌های تندی علیه سبک نوین زندگی مردم ایران اتخاذ می‌کند.

وی ۲۷ آبان پارسال نیز گفته بود فعالیت زنان در مغازه‌ها، ادارات و شرکت‌ها باید «ممنوع» شود و تحصیل دختران در رشته‌های صنعت و معدن «برخلاف دستور اسلام» است.

امام جمعه اصفهان سال ۱۳۹۳ نیز گفته بود که «مسئله حجاب دیگر از حد تذکر گذشته و برای مقابله با بدحجابی باید چوب‌‌ تر را بالا برد و از نیروی قهریه استفاده کرد».

همان سال بود که در اصفهان گزارش‌هایی مبنی بر اسید‌پاشی به شش زن منتشر شد که در آن زمان جنجال‌های فراوانی به همراه داشت و عاملان آن نیز تاکنون شناسایی و بازداشت نشده‌اند.

روحانیون تندرو در ایران سال‌هاست نسبت به حضور اجتماعی زنان انتقاد دارند و تلاش می‌کنند فعالیت آنها را به خانه‌داری، همسرداری و فرزندآوری محدود کنند.

یوسف طباطبایی‌نژاد اسفند سال ۱۳۹۳ گفته بود دانشگاه‌های ایران باید سه روز زنانه و سه روز مردانه شود.

وی این پیشنهاد را برای حل مسئله اختلاط دختر و پسر در دانشگاه‌ها ارائه کرده بود.