اخبار

همشهری آنلاین: فردای راهپیمایی اعتراض‌آمیز، در ۲۴ تیرماه قاسم سلیمانی دشتکی، استاندار خوزستان همه‌چیز را تکذیب کرد، اتفاقات بعدی نشان داد که سخنان استاندار اشتباه بوده و همین اعتراض ساده، ۹ روز طول کشید.

خوزستان
همشهری_ حامد هادیان : همزمان با پایان بازی فوتبال، تیم‌های استقلال و پرسپولیس در جام حذفی و پیروزی استقلال در ضربات پنالتی، فراخوانی در شبکه‌های اجتماعی خوزستان منتشر شد. در این فراخوان آمده بود با توجه به اهمیت این بازی، می‌توان به این بهانه به خیابان رفت و به بی‌آبی اعتراض کرد. قبل از این هم بارها چنین فراخوان‌هایی بود ولی این بار به دلایلی با استقبال روبه‌رو شد و در اکثر شهرهای حاشیه‌ای و غرب خوزستان، مردم به خیابان آمدند؛ اعتراضی که در بیشتر مناطق مسالمت‌آمیز بود.

اعتراضاتی که تکذیب شد

فردای این راهپیمایی اعتراض‌آمیز، در ۲۴ تیرماه قاسم سلیمانی دشتکی، استاندار خوزستان همه‌چیز را تکذیب کرد و گفت: «برخی به‌دنبال تحریک مردم هستند و تصاویری جعلی از اعتراضات مردم در فضای مجازی منتشر می‌کنند». او مدعی شد: «در شهرهای خرمشهر و سوسنگرد اتفاق و اعتراضی رخ نداد اما کلیپ‌هایی مربوط به گذشته در فضای مجازی منتشر می‌شود».

اتفاقات بعدی نشان داد که سخنان استاندار اشتباه بوده و همین اعتراض ساده، ۹ روز طول کشید. هرچند باعث شد که مسئولان کشوری و استانی بالاخره و بعد از ۲ ماه، آب سدکرخه را باز کنند؛ بی‌آبی‌ای که در این دوماه باعث نابودی چندین هزار هکتار شالیزار شلتوک، مرگ احشام سنگین و سبک، کمبود آب آشامیدنی و خشکی تالاب هورالعظیم شده بود و حالا کمی به مسیر بازگشت. از همه مهم‌تر صدای اعتراض مردم خوزستان کمی شنیده شد.

خوزستان؛ منطقه‌ای همیشه پرفریاد

مردم خوزستان همیشه اهل اعتراضند ولی معمولا صدای اعتراض‌شان شنیده نمی‌شود. براساس آمار در سال۹۷ چیزی حدود ۳۰۰ تجمع و تحصن صنفی و غیرصنفی در استان برپا شده است و در این زمینه در کشور رتبه اول را دارند.

در همین روزها کارگران کارخانه نیشکر هفت‌تپه در خیابان‌های شوش، برای عدم‌پرداخت حقوق و مشخص‌نشدن تکلیف خلع ید صاحبان کارخانه در حال اعتراضند. همه اینها با توجه به قابلیت‌ها و فرصت‌های استان برای مردم عجیب است.

و اما در ماجرای آب، بیش از ۲۰ سال است که مردم به شیوه‌های مختلف زخم خورده‌ و اعتراض کرده‌اند ولی شنیده نشد.

نمایندگان خوزستان در مجلس در ابتدای طرح‌های انتقال آب در دهه‌۸۰ اعتراض کردند ولی شنیده نشد. مردم استان در ۱۰ سال گذشته هر هفته تجمع‌های کوچکی را در مناطق مختلف استان داشتند و شنیده نشد.

زنجیره انسانی کنار کارون داشتند و حتی اعتراضات بزرگی مانند اتفاقاتی که در خرمشهر در ماجرای خبر انتقال آب به بصره در سال ۹۷ صورت گرفت ولی… در همه اینها مردم فریاد زدند ولی صدایی شنیده نشد و همه از کنار آن گذشتند.

اعتراضات تیرماه خوزستان چه فرقی با گذشته داشت؟

این بار که مردم به خیابان آمدند چند دلیل ساده داشت. ۲‌ماه بود که در مناطق خط رودخانه کرخه یعنی از دشت آزادگان تا شادگان خشکسالی شده بود ولی کسی آن را جدی نمی‌گرفت.

مردم این مناطق، تا به حال به چنین وضعی دچار نشده بودند. بسیاری از شیوخ عشیره اعتراض خود را به مسئولان رساندند و در یک فقره یکی از شیوخ به اداره آب و برق رفت و اعتراض خود را بلندتر اعلام کرد و بعدش باقی عشیره‌ها را هم به اعلام اعتراض تشویق کرد.

اصلی‌ترین خواسته مردم، آب و بازکردن سدهای استان و پایان خشکسالی بود؛ خشکسالی بی‌سابقه‌ای که پیرمردهای روستاهای سوسنگرد هم نمونه آن را به یاد نمی‌آوردند.

اما بزرگ‌تر از ماجرای خشکسالی ماجرای بی‌توجهی بود، درحالی‌که مزارع شلتوک خشک شده بودند و هر روز گاومیشی از تشنگی می‌مرد، برخی مسئولان کل ماجرا را منکر می‌شدند. این وسط رسیدن آب رودخانه زاینده‌رود اصفهان در تابستان و شادی مردم آن منطقه نیز بنزینی روی آتش شد. همه این اتفاقات را مردم در فضای مجازی می‌دیدند.

اشتباهاتی که مردم را با هم دشمن می‌کند

ظهر نخستین روز حضور در خوزستان، به سه راهی خرمشهر رسیدم. می‌خواستم در گرمای ۵۱‌درجه خوزستان کنار یکی از چرخی‌ها چای زعفران بخورم.

صاحب چرخی گفت: «اصفهانی هستی بهت چایی نمی‌دم». هر چه گفتم اصفهانی نیستم، زیر بار نرفت. غیرعرب‌بودن را مساوی با اصفهانی‌بودن می‌گرفت. می‌خواست اعتراضش را یک جوری اعلام کند. خیلی‌ در خوزستان همین حس را دارند.

احساسات عجیب نژادپرستانه که به‌خاطر اشتباهات مدیران پررنگ شده است. اینجا وقتی بین مردم هستی می‌گویند رئیس‌جمهورها و وزرایشان آب ما را از مناطق ما به مرکز ایران می‌برند. اصلا چرا وسط اصفهان و یزد کارخانه‌هایی با مصرف بالای آب تاسیس کردند.

البته همه اینها شایعه نیست و بارها نمایندگان مجلس در مناطق فلات مرکزی نامه‌هایی برای برداشت آب از سرچشمه‌ها زده‌اند.

مدل اعتراضات خوزستان چگونه بود؟

اعتراضات نه روزه خوزستان را می‌توان به ۲ مدل تقسیم کرد؛ اول شهرهایی که مستقیم درگیر مشکلات آب بودند، مانند سوسنگرد، حمیدیه، بستان، رفیع، شادگان و دوم شهرهایی که در حمایت از این نقاط به اعتراض پرداختند.

در عین حال به‌خاطر سیستم عشیره‌ای، بخشی از مناطق به حمایت عشیره‌ای از مناطق کم‌آب پرداختند. بخشی از مردم هم به‌خاطر مشکلات حاشیه‌نشینی، فقر و تبعیضی که در مناطق خود دارند همیشه آماده اعتراضند. از این مناطق دوم می‌توان به ماهشهر، خرمشهر و مناطقی از اهواز مثل کوی علوی، کوت عبدالله و ملاشیه اشاره کرد.

اما مهم‌ترین نقطه‌ای که در این اعتراضات، مرد، زن و کودک در آنجا به خیابان آمدند، سوسنگرد بود؛ یعنی یکی از آرام‌ترین نقاط ایران در تمام سال‌های بعد از انقلاب؛ شهری که اعتراضات از آنجا شروع شد و با پایان اعتراضات در آن بقیه نقاط آرام گرفتند.

اعتراضات در سوسنگرد

مردم دشت آزادگان، هویزه و علی‌الخصوص سوسنگرد بعد از جنگ تحمیلی عراق با اینکه جنگ ‌زده بودند هیچ مزاحمتی برای دولت ایجاد نکردند. مردم حتی در سیل هم که روستاها و محصولات‌شان زیرآب می‌رفت همکاری داشتند. همزمان تالاب هورالعظیم هم جلوی چشم‌شان خشک شد.

سوسنگرد مهم‌ترین شهر شهرستان دشت آزادگان است. در اعتراضات اخیر بیشترین حضور مردم و مدت تجمع در این منطقه بوده است، با تجمعاتی که تا ۱۲ هزار نفر تخمین زده می‌شود. بیشترین خسارت از بی‌آبی را هم دیدند.

مردم این منطقه و اطرافش مردم سنتی و مذهبی هستند که در ایام اربعین برای زائران کربلا موکب می‌زنند. عده‌ای به شوخی می‌گفتند بزرگ‌ترین تجمع در این مناطق مربوط به حمله عراق و عراقی‌ها بوده است.

بیشتر مردم این مناطق، عرب خوزستان هستند. نام‌ شهرهایشان در زمان رژیم گذشته به فارسی عوض شده و مردم خودشان هنوز شهرشان را به نام عربی صدا می‌کنند؛ مثلا سوسنگرد، خفاجیه یا شادگان، فلاحیه.

خشونت در اعتراضات سوسنگرد

اعتراضات تا روز چهارم در سوسنگرد و شهرهای اطراف مسالمت‌آمیز بود. مردم در شهر راهپیمایی می‌کردند و برای آب شعار می‌دادند. فلکه لاله که یکی از میادین اصلی شهر است هر روز مقصد معترضان بود.

کسی جایی را آتش نمی‌زد ولی هر روز به جمعیت معترضان اضافه می‌شد؛ هر چند در بقیه نقاط حاشیه‌ای استان مدل دیگری از اعتراض نیز جریان گرفت. حلقه‌های کوچک چند نفره‌ که لاستیک آتش می‌زدند، جاده می‌بستند و یا معدودی پرچم جریان‌های جدایی‌طلب را بالا می‌بردند.

با اینکه تعدادشان کم بود ولی کل اعتراضات مسالمت‌آمیز مردم را تحت‌تأثیر خود قرار دادند. بعضی‌ها هم البته بدشان نمی‌آمد به همین بهانه با همه برخورد شود.

بالاخره در روز چهارم با ورود یگان ویژه پلیس به منطقه سوسنگرد که غیربومی و ناآشنا به منطقه بودند فضا عوض شد. تا آن روز هیچ مسئول استانی یا ملی هم حاضر به صحبت با مردم نشد.

حتی فرماندار هم به میان مردم نیامد و مردم که تا آن روز هیچ خشونتی به خرج نداده بودند و فضا فقط در حد اعتراض آرام بود با برخورد همراه با خشونت مواجه شدند و همین برای مردم گران تمام شد. همزمان، دوطرف رفتارشان را عوض کردند. گروه کوچکی سلاح درآوردند و همزمان با پلیس به تیراندازی پرداختند.
پلیس با هدف تمام‌کردن تحصن به میدان آمده بود و مردم را با این سؤال مواجه کرد که با توجه به مسالمت‌آمیزبودن اعتراضات، چرا یگان ویژه با نیرو وارد شهر شده؟

حتی تعدادی از مردم هم برای دیدن اتفاقات از خانه خود خارج می‌شدند. این اتفاق باعث افزایش خشونت‌ها شد. وقتی با آنها حرف می‌زدی از نوجوان فلافل‌فروشی می‌گفتند که با سر و روی خونی به خانه رفته یا لبنیات‌فروشی که بی‌گناه دستش شکسته است.

پایان اعتراضات

با توجه به اعتراض عمومی مردم و فشار افکار عمومی، استانداری بالاخره مجبور شد که آب استراتژیک سد کرخه را که برای کشت استراتژیک پاییزه نگهداری می‌شد بازگشایی کند. هر چند این کار هم برای مردم جای سؤال داشت که اگر می‌شد آب را باز کرد چرا زودتر صورت نگرفته است؟

سوسنگرد با اینکه مهم‌ترین نقطه اعتراضات بوده ولی کشته نداشت اما حدود ۳۰۰ نفر در این اتفاقات بازداشت شدند و حتی طلاب حوزه علمیه امام صادق هم در اعتراضات به‌عنوان میانجی وارد شدند که البته کتک و گاز اشک‌آور هم خوردند.

اعتراضات در دیگر نقاط استان خوزستان

اعتراض به بی‌آبی در نقاط دیگر استان ماجرای دیگری داشت؛ یا برای همراهی با معترضان دشت آزادگان بود یا مشکلات خودشان باعث اعتراض شد.

در اهواز کوی علوی یا شلنگ‌آباد سابق که یکی از مناطق محروم اهواز است، از روز اول شاهد اعتراض جوانان بودند. این منطقه همیشه آماده اعتراض است. مشکلاتی که دارند هم سال‌هاست رفع نشده است در ماهشهر نیز بیشترین اعتراضات مربوط به شهرک‌های طالقانی، رجایی و مدنی بوده که می‌توان بیشترین محرومیت‌ها را در آنها در کنار ۲۷ پتروشیمی به‌حساب آورد.

مردم ایذه هم به همین دلیل و به حمایت از این مناطق چند روز به خیابان آمدند. پلیس در روزهای مختلف از تیرهای جنگی استفاده نکرد و کشته‌شدن حدود ۸ نفر در استان از بخش‌های عجیب ماجرا بود. کشته‌های اعتراضات اخیر بیشتر برای مناطق حاشیه‌ای بود.

خشکسالی رود کرخه مهم‌ترین دلیل همه ماجراها بود. رود کرخه رودی است که به شهرهای غربی خوزستان آب می‌رساند؛ شهرهایی که اغلب عرب‌نشین هستند و به غیرچند شهر اول که همیشه آب دارند، شهرهای پایین‌دست در این سال‌ها با کمبود آب مواجهند.

ولی این مقدار خشکسالی را تا امروز تجربه نکرده بودند. خوزستان به‌دلیل جلگه‌ای‌بودن همیشه پرآب بوده است ولی در چند دهه اخیر به‌دلیل سدسازی‌ها و تونل‌های انتقال آب گسترده و خشکسالی، آب‌های بالادست به فلات مرکزی می‌رود. براساس آمار، میزان این آب ۳ درصد است. ولی این آمار برای دهه ۷۰ است اما نیازهای مناطق فلاتی در این سال‌ها افزایش پیدا کرده است ولی این آمار به روز نشده است.

همچنین تاسیسات نفتی در هورالعظیم با مجوزهای بالادستی و بدون توجه به محیط‌زیست در حال خشک‌کردن تالاب‌ها هستند؛ کاری که به میزان زیادی هم در آن موفق بودند.

شلتوک‌کاران بی‌آب

کارشناسان آب و برق استان، برخلاف مردم، دلیل اصلی این خشکسالی و بی‌آبی را کشت شلتوک می‌دانند. شلتوک یا برنج سال‌های زیادی است که در خوزستان کاشته می‌شود.

هر چند همیشه غیرقانونی بوده و غیر از سالی که سیل آمده و استاندار برای جبران خسارت‌ها به مردم اجازه داد که شلتوک بکارند، در بقیه سال‌ها و امسال، غیرقانونی بوده و وزارت جهادکشاورزی پمپ‌های آب مردم را معمولا توقیف می‌کند. با این همه به‌گفته این کارشناسان چیزی حدود ۹۰درصد آب استان برای همین شلتوک مصرف می‌شود. شلتوک سود خوبی برای کشاورزان دارد و از طرفی باعث حاصلخیزی زمین برای کشت پاییزه هم می‌شود.

در این بین تنها کاری که جهادکشاورزی می‌کند برخورد با کشاورزان است ولی تا امروز هیچ تحقیق و تلاش کاربردی برای جایگزینی محصولی مرغوب و کم‌مصرف‌تر صورت نگرفته است. راه‌های دیگری هم وجود دارد مثل اینکه در سال‌های خشکسالی، جهادکشاورزی هزینه نکاشت این زمین‌ها و خسارت‌شان را پرداخت کند. در کنار همه اینها، سیستم اطلاع‌رسانی درستی بین مردم و دولت وجود ندارد. مردم حرف‌ها را باور نمی‌کنند و همچنان به کشت شلتوک می‌پردازند. امسال بخش زیادی از مزارع کشاورزی به‌خاطر همین خشکسالی نابود شد و مردم ضررهای بزرگی کردند.

جدای از کشت شلتوک، کشت نیشکر نیز به‌صورت گسترده در استان به‌صورت دولتی انجام می‌شود که هم از لحاظ آبی، پرمصرف است و هم پساب آن آلودگی زیادی دارد.

گاومیش‌ها نمی‌میرند

یکی از مشاغل اصلی مناطق غربی خوزستان پرورش و نگهداری گاومیش است؛ حیوانی که به دلایل فیزیولوژی باید روزی چندبار به رودخانه برود تا دمای بدنش تنظیم شود. چیزی حدود ۱۲هزار راس گاومیش در این مناطق هست که در این دو ‌ماه ۱۱۰راس از آنها به‌خاطر بی‌آبی تلف شدند و چیزی حدود ۳۰گاومیش هم گوساله‌شان سقط شد.

سیل سال ۹۸ خوزستان کجاها را زیر آب برد؟

۲ سال پیش، سیل سال ۹۸ به خوزستان رسید. سدهای خوزستان به‌موقع خالی نشده بودند و همین اتفاق باعث شد که بخش‌های زیادی زیر آب بروند، علی‌الخصوص مناطق روستایی. حالا بعد از ۲ سال مردم همان مناطق دوباره با پدیده جدیدی به نام خشکسالی مواجه شدند.

درحالی‌که تالاب تا همین اواخر آب داشته و داکت مرزی ایران و عراق که در زمان سیل شکسته بود را تعمیر نکرده بودند و آب همین سد کرخه در اسفند و فروردین به‌دلیل هشدارهای اشتباه هواشناسی تخلیه شد؛ مسئله‌ای که در سال۹۸ هم به‌ دلیل هشدارهای اشتباه باعث سیل شد. اتفاقی که خشکسالی امروز را رقم زد این بود که در بهار، میزان بارش به مقداری نبود که آب مورد نیاز کرخه را تامین کند.

همین حالا که به اجبار سد باز شده هم مسئولان تهدید می‌کنند تا آخر شهریور آب داریم و اگر بارندگی نشود آب پشت سد هم خشک می‌شود و به‌عبارتی آب استراتژیک باز شده و ممکن است در کشت پاییزه که کشت استراتژیک گندم داریم با مشکل مواجه شویم.

تاسیسات نفتی، آب هور را خشک کردند

تاسیسات نفتی، یکی دیگر از دلایل اعتراضات مردم هستند؛ تاسیساتی که خیری برای مردم ندارند و باوجود مسئولیت‌های اجتماعی که دارند تا به مناطق اطراف‌شان خدمات‌رسانی کنند ولی حتی برای روستاهای در شعاع صد متری خود هم کاری نمی‌کنند.

در عین حال براساس تصمیمات محرمانه در شوراهای بالادستی بخش‌هایی از تالاب هورالعظیم در سال ۸۹ خشک شد؛ یعنی جدای از خشکسالی، این مناطق آبی ندارند. درحالی‌که هم از لحاظ محیط‌زیستی خطرات مختلفی ازجمله نابودی محیط‌زیست و به‌وجود آمدن ریزگردها را ایجاد می‌کنند. همه اینها جدای از به خطر انداختن چند ده هزارنفر از مردم بومی منطقه است که از راه کشاورزی، دامداری و ماهیگیری امرار معاش می‌کنند و بدون آب راهی برای زندگی ندارند.

و اما مهم‌ترین مشکلی که باعث اعتراضات مردم شد، نداشتن زبان گفت‌وگو با مردم است. همه‌چیز تکذیب می‌شد درحالی‌که مردم همه‌چیز را با چشمان خودشان می‌بینند یا حتی اگر نبینند شبکه‌های اجتماعی اجازه این پنهانکاری را نمی‌دهند. اگر صادقانه با مردم حرف زده می‌شد، خیلی از اتفاقات و صدمات اخیر نبودند.

عاقبت اعتراضات آبی

برخلاف چیزی که رسانه‌ها اعلام می‌کنند مشکلات استان حل نشده است و هر مشکلی در چرخه معیوب خودش مشکل جدیدی را ایجاد می‌کند. امروز کشاورزان منتظر آسمان هستند که در پاییز ببارد وگرنه با خشکسالی مواجه خواهند شد. مشکلات دیگری مانند فاضلاب خوزستان، خشکی هورالعظیم و بی‌آبی هنوز جلوی چشم مردم است. عده‌ای رفع مشکلات استان را در عوض‌شدن یک مدیر و منصوب کردن یک استاندار ویژه می‌بینند، درحالی‌که مسئله آب و انتقال آب در خوزستان باید حل شود و همزمان با یک بازنگری در آمایش سرزمینی، به‌صورت ویژه اجرا شود.

در ماجرای خشکسالی اخیر، ۴۰‌خانوار گاومیش‌دار از روستاهای سوسنگرد، خودشان را به حاشیه اهواز رساندند. همزمان ۷۰۰روستای در استان با تنش آبی روبه‌رو است. مردم آنجا احساس تنهایی می‌کنند و خوزستان به یکی از بزرگ‌ترین استان‌هایی تبدیل شده است که مردم از آن مهاجرت می‌کنند.

رادیوفردا: سیزده سازمان و تشکل سیاسی در بیانیه مشترکی خطاب به مردم ایران نوشته‌اند که از «اراده» آنها برای سرنگونی جمهوری اسلامی حمایت می‌کنند و اعلام کردند که «عزم خود را جزم کرده‌ایم که این همراهی و همکاری را هر چه سریع‌تر به سطحی از هماهنگی سازمان‌یافته ارتقاء دهیم.»

این گروه‌ها نوشته‌اند که علاوه بر مخالفت با جمهوری اسلامی، به «دموکراسی و سکولاریسم، تمامیت ارضی ایران و اعلامیه جهان‌گستر حقوق بشر» باور دارند.

انجمن اتحاد برای آغازی نو، جبهه ملی ایران در خارج از کشور، حزب مشروطه ایران، شبکه فرشگرد، سازمان برونمرزی حزب پان‌ایرانیست ایران، حزب آزادی و رفاه ایرانیان، جمعیت سوسیال‌دموکراسی برای ایران، حزب سکولار دموکرات ایرانیان، زنان برای آزادی و برابری پایدار، جنبش سکولار دموکراسی ایران، نهاد مردمی و جمعی از امضاکنندگان بیانیه ۱۴ نفر، امضاکنندگان این بیانیه هستند.

در این بیانیه خطاب به مردم ایران آمده است: «در شرایطی که شما اراده کرده‌اید تا کشورمان را از شر این رژیم ضد ایرانی و ضد بشری رها کنید، ما… ضمن پشتیبانی از اعتراض‌های شجاعانه و مسالمت‌آمیز شما، هم‌سو و متحد با هم اعلام می‌کنیم که به آرمان بزرگ ملت ایران وفاداریم و در جهت تحقق آن، همراهی و همکاری با یکدیگر را بیش از پیش ادامه می‌دهیم.»

این گروه‌های سیاسی اضافه کرده‌اند: «ما همچنین با آگاهی کامل نسبت به سختی‌هایی که در این راه با آن روبه‌رو‌ هستیم، عزم خود را جزم کرده‌ایم که این همراهی و همکاری را هر چه سریعتر به سطحی از هماهنگی سازمان‌یافته ارتقاء دهیم تا بتواند راه همبستگی ملی با هدف نجات ایران را هموار سازد».

در این بیانیه همچنین تاکید شده که مردم ایران در بیش از ۴۲ سال گذشته، در راه رسیدن به یک «زندگی انسانی، در پیکار مداوم با حکومت انسان‌ستیز اسلامی» بوده‌اند.

این بیانیه پس از آن صادر می‌شود که اعتراضات مردمی نسبت به سیاست‌های آبی جمهوری اسلامی در استان خوزستان، از سوی نیروهای امنیتی سرکوب شد.

پس از کشته‌شدن دست‌کم هشت جوان و نوجوان معترض در این اعتراضات و بازداشت‌های گسترده در این استان که گزارش‌های غیررسمی حاکی از ادامه‌دار بودن آنها است، شهروندان مناطقی در دیگر شهرهای ایران از جمله لرستان، اصفهان و تهران، تبریز و مشهد نیز از معترضان خوزستانی حمایت کردند.

پیروزی تیم فوتبال پرسپولیس تهران در لیگ برتر باشگاه‌های ایران و جشن خیابانی هواداران این تیم هم به صحنه حمایت از معترضان خوزستانی و اعتراض به سیاست‌های جمهوری اسلامی و شخص رهبر جمهوری اسلامی تبدیل شد.

با این حال این اعتراضات و گردهمایی‌ها نیز با بازداشت‌ها و خشونت نیروهای امنیتی و پلیس مواجه شد.

سیزده تشکل سیاسی با توجه به رخدادهای اخیر در ایران، خطاب به مردم کشور نوشته‌اند: «آنچه از سوی جمهوری اسلامی در این سال‌های سختِ فقر و خفقان و سرکوب به شما تحمیل شد، نتوانسته آرزوی رسیدن به آزادی، زندگی شایسته، و کرامت انسانی را در دل‌های بزرگتان از بین ببرد. و امروز آن آرزو تبدیل به آرمانی ملی شده و برای دستیابی به آن، جان‌های بسیاری در رویارویی با آدم‌کشان جمهوری اسلامی از دست رفته‌اند.»

سرکوب اعتراضات مردمی به بی‌آبی از سوی سازمان‌های حقوق بشری و کشورهای خارجی نیز مورد انتقاد شدید قرار گرفت.

رضا پهلوی، ولیعهد پیشین ایران نیز در پیامی اعلام کرد که علی خامنه‌ای، رهبر جمهوری اسلامی را «مسئول مستقیم» خون‌های ریخته شده در اعتراضات کنونی خوزستان می‌داند.

وی همچنین اضافه کرد که «بزرگترین و قدرتمندترین اسلحه ما جمعیت بیشمارمان است و همبستگی و اتحاد ما. بدانید هیچ حکومتی یارای مقابله با اراده یک ملت متحد را ندارد.»

سرکوب‌ها در خوزستان در شرایطی صورت گرفت که علی خامنه‌ای چند روز پس از این اعتراضات گفت که نمی‌توان از اعتراضات مردم این استان نسبت به بی‌آبی، «گلایه‌ای» داشت.

با استفاده از گزارش‌های شبکه‌های اجتماعی و رادیو فردا؛‌ ب.ب / پ.پ

خُسن آقا: در وقاحت یک وزیر خامنه ای همین جملات کفایت می کنید
خبرگزاری پانا: تهران (پانا) – وزیر امور خارجه تاکید کرد سخت‌ترین هفته من در وزارت خارجه شهادت سردار سلیمانی و حادثه هواپیمای اوکراینی بود؛ خیلی بر من سخت گذشت.

به گزارش برنا، محمدجواد ظریف، وزیر امور خارجه، در رابطه با سختی‌های دوران وزارت خود گفت: مشقت‌هایی که کشیدم اگر برای خدا باشد که ذخیره آخرت است و اگر برای غیر خدا بوده که جز خسارت چیزی ندارد، سخت‌ترین هفته من در وزارت خارجه شهادت سردار سلیمانی و حادثه هواپیمای اوکراینی بود، خیلی به من سخت گذشت.

وزیر امور خارجه درخصوص روند مذاکرات در دولت سیزدهم گفت: دولت آینده یک اسب زین کرده در مذاکرات در اختیار دارد و خوب است از این فرصت استفاده کند.

ترجمه مقاله از web.de
وضعیت استان خوزستان در ایران چشمگیر است: رودخانه ها و دریاچه ها ماه ها هست که خشک شده اند ، گاوها از تشنگی مرده اند و مزارع لم یزرع گشته اند. در صدها شهر ، کمبود زیاد آب آشامیدنی تمیز وجود دارد و قطع برق نیز در دستور کار قرار دارد. همه اینها مردم را به خیابان ها میکشاند: در اواسط ماه ژوئیه ، نخستین عتراضات در منطقه آغاز شدند.
چند دهه پیش ، هیچکس گمان نمی کرد که مردم خوزستان روزی به خیابان ها بیایند: در اواخر دهه 1970 ، این استان در جنوب غربی کشور ایران، محل صنعت ، نیروگاه های برق آبی ، دانشگاه های بزرگ و معتبر بود. بزرگترین پایگاه نیروی هوایی ایران در خوزستان قرار داشت و خوزستان با 17 رودخانه ، پرآب ترین منطقه کشور بود.
چرا ایرانی ها به خیابان ها می روند؟
اما این مربوط به گذشته است: “خسروزاده توضیح می دهد:”نماد پیشین رفاه و دارایی در حال حاضر یکی از فقیرترین استان ها از 31 استان ایران است. ” استان هم مرز با عراق ، که در دهه 80 در جنگ ایران و عراق به عنوان یک سنگر دفاعی عمل می کرد ، اکنون به دلیل بی توجهی آشکار ، سوء مدیریت و فساد، وحشیانه حجامت می شود.
این کارشناس می گوید: با وجود صنایع بزرگ ، نرخ بیکاری به طور رسمی 25 درصد ، در بسیاری از مناطق خوزستان بالای 45 درصد است. بیش از یک چهارم خانوارها زیر خط فقر زندگی می کنند. خسروزاده می گوید: “هیچ کس در ایران نمی تواند بفهمد چرا استانی که 80 درصد ذخایر نفتی کشور و 60 درصد ذخایر گاز کشور را در خود جای داده است در چنین وضعیت نامناسبی قرار دارد.”
سوء مدیریت دولت
او همانند تظاهرکنندگان، دولت را مسئول این وضعیت می داند. خسروزاده توضیح می دهد: “برداشت آب از خوزستان برای تأمین مرکز ایران و همچنین ساخت بی شمارسدهای غیر استاندارد است که باعث می شود کشاورزان به بدبختی برسند.” او ادامه میدهد: افزون بر اینها، ایران و به ویژه خوزستان درگیر شکست های مقامات در مبارزه با کووید -19 هستند.
ایرانیان از این واقعیت که هر روز بیشتر در فلاکت اقتصادی فرو می روند سیر شده اند ، اما بودجه دولت به خارج از کشور سرازیر می شود: به سمت سوریه برای حاکم بشار اسد ، به لبنان برای حزب الله و برای شبه نظامیان متعددی در منطقه که وابسته به حکومت ایران هستند.
خسرو زاده می افزاید: “به این موارد اضافه شده انتقام گیری های ظالمانه سیاسی است که قهرمانان اصلی آن ابراهیم رئیسی رئیس جمهور جدید” منتخب “و جانشین وی غلامحسین محسنی اژه ای به عنوان رئیس دادگستری هستند.”
واکنش دولت چگونه است؟
دولت یکبار دیگر به شدت به اعتراضات واکنش نشان داد: اگرچه راه حل هایی در تلویزیون دولتی وعده داده می شوند، اما نیروهای امنیتی در محل از خشونت گسترده استفاده کردند. این کارشناس می گوید: “آخوندها تانکرهای آب و غذا نمی فرستند ، بلکه ماشین آلات خشونت بار بی پروا. آنها همچنین اینترنت را در خوزستان قطع کردند.”
سازمان حقوق بشر عفو بین الملل نیز در مورد سرکوب خشونت آمیز گزارش داد. این سازمان در وب سایت خود می نویسد: “از زمان شروع اعتراضات ، نیروهای امنیتی حداقل هشت معترض و ره گذر را در هفت شهر مختلف کشته اند که در میان آنها یک نوجوان نیز به چشم می خورد.” مامورین در کنار گلوله های پلاستیکی و گاز اشک آور ، از مهمات جنگی نیز استفاده می کنند.
چرا دولت اینقدر تند واکنش نشان می دهد؟
اینکه چرا دولت با این شدت پیش می رود ، برای این کارشناس واضح است. خسروزاده توضیح می دهد: “در قلمرو حکومت آخوندها ، وضعیت به گونه ای است که هر رویدادی ، به ویژه تنگناهای اقتصادی ، می تواند اعتراضات سراسری را برانگیزد.” در نوامبر سال 2019 ، افزایش قیمت بنزین اعتراضاتی را برانگیخت ، اکنون این کمبود آب و قطع برق است.
خسروزاده با قاطعیت می گوید: “تظاهرات دارای این پتانسیل هستند که خیلی سریع به اعتراضات سیاسی با شعارهای رادیکال علیه رژیم تبدیل شده و سریعا گسترش یابند.” دامنه های رنج پایدار و عصبانیت دائمی عمیق هستند.
رئیس جمهور در ماه ژوئن انتخاب شد
رئیس جمهور ابراهیم رئیسی ، که در ماه ژوئن انتخاب شد ، توطئه گران خارجی – به رهبری آمریکا و اسرائیل – و حامیان ایرانی آنها را مسئول گسترش اعتراضات می داند. خسروزاده می گوید: “در حالی که مردم در بدبختی فرو رفته اند ، آخوندها هنوز در رویای بمب اتم هستند ، زرادخانه موشکی خود را گسترش داده و نمی خواهند از ماجراجویی های منطقه ای خود دست بکشند ، که همه آنها پروژه های پرهزینه ای هستند.”
آیا اعتراضات گسترش می یابند؟
خسرو زاده تأکید کرد: از اینرو خشم ایرانیان متوجه علیه کل سیستم نظام جمهوری اسلامی است که “تا مغز استخوان فاسد و مستبد” است. از سال 2017 ، هر اعتراضی بلافاصله منجر به شعارهایی علیه آیت الله خامنه ای و کل نظام شد.
اعتراضات مدتهاست که به سایر نقاط کشور مانند تهران ، تبریز ، اصفهان ، کرمانشاه و بوشهر کشیده شده است ، بنرهایی از حمایت سیاسی رهبران حکومتی آتش می گیرند ، تظاهرکنندگان با فریادهای بلند مانند “همبستگی با خوزستان ، همبستگی” ، “مرگ بر خامنه ای” یا “خشم ما از قدرت شما قوی تر است” سر می دهند.
خسرو زاده می گوید: “در ایران بوی انقلاب به مشام می رسد ، هر چند نه در حال حاضر یا در کوتاه مدت.” آنچه هنوز کمبودش به چشم می خورد: “اعتراضات ایران در حال حاضر بدون رهبر است و ن ناشی از خودانگیختگی است.” اما همبستگی بین ایرانیان علیه رژیم بیش از پیش منسجم شده و مردم مصصم تر شده اند. این کارشناس می گوید: “ترس از یکی از شدیدترین و بی وجدان ترین کارخانه های سرکوب در جهان به سرعت در حال سقوط است.”
تفاوت اعتراضات با 2017 و 2019 چگونه است؟
این اولین بار نیست که ایرانیان به خیابان می آیند: اعتراضات سراسری به دلیل مشکلات اقتصادی در مشهد از سال 2017 آغاز شد و اعتراضات گسترده در سال 2019 شدیدتر از دهه های گذشته بود. اما خسروزاده میگوید اعتراضات کنونی با اعتراضات آن زمان تفاوت دارد: “این بار طبقه متوسط مرفه را نیز در بر میگیرد. در ابتدای هفته ، بیش از 1200 هنرمند از اعتراضات مردم خوزستان حمایت کردند.” چندین ورزشکار برجسته نیز صحبت کرده اند. هنوز زود است که از انقلاب یا سرنگونی آخوندها صحبت کنیم ، اما فاصله زمانی بین اعتراضات ملی در حال کوچک شدن است. خسروزاده به یاد می آورد: “در این میان ، اعتراضات هرگز متوقف نشد.” خسروزاده می گوید: برخلاف پس از “جنبش سبز” در سال 2009: “تقریباً ده سال آرامش نسبی بود.” اما در چهار سال گذشته چهار اعتراض عمده صورت گرفته است.
درخواست از اروپا
وی همچنین از اروپایی ها درخواست می کند: “اروپا باید سیاست خود را در قبال ایران تجدید نظر کند.” خسروزاده مطمئن است. در حال حاضر سیاست نوازش با تهران وجود دارد. اروپایی ها به اصلاح طلبان فرضی اعتماد کرده بودند به این امید که ایران به جامعه بین المللی بازگردد و دوباره ادغام شود.
خسروزاده انتقاد کرد: “این کاملا اشتباه بوده است و برخی از علمای برجسته آلمانی خاورمیانه به عنوان مشاوران دولت فدرال در این اشتباه شریک هستند”. او کلمات سختی پیدا می کند: “روزهای جمهوری اسلامی شمرده شده است. این برای ایران ، خاورمیانه و جهان خوب است.”
درباره کارشناس: دکتر بهروز خسروزاده دانشمند سیاسی ایرانی الاصل و مدرس موسسه تحقیقات دموکراسی در دانشگاه گوتینگن است. او به عنوان یکی از 246 متخصص کشور ، در تغییر شاخص بنیاد برتلس من سهیم بود. اخیراً او به همراه مندی لوسنهاپ و ساوان اسمیت کتاب “ایران: بی ثبات کننده – 41 سال جمهوری اسلامی ، تا کی؟” را نوشت. منتشر شد.

رادیوفرانسه: پس از قهرمانی تیم فوتبال پرسپولیس (پیروزی) تهران، هواداران این تیم در جشن قهرمانی خود در خیابان‌های تهران شعارهایی علیه حکومت جمهوری اسلامی سر دادند.

تیم فوتبال باشگاه پرسپولیس (پیروزی) تهران در هفته پایانی مسابقات لیگ برتر فوتبال ایران، روز جمعه با نتیجه دو بر صفر مقابل تیم پیکان به پیروزی رسید و برای پنجمین فصل پیاپی، جام قهرمانی این لیگ را از آن خود کرد.

بر اساس گزارش و ویدئوهای منتشر شده در شبکه‌های اجتماعی، هواداران پرسپولیس شعارهایی نظیر “این همه سال جنایت، مرگ بر این ولایت” و “مرگ برديکتاتور” سر دادند.

تظاهرات بچه های پرسپولیس بر ضد آخوندها

تظاهرات بچه های پرسپولیس بر ضد آخوندها
فلکه صادقیه تهران#اعتراضات_سراسری pic.twitter.com/w4apaE1asB

— Arivan (@arivan72) July 30, 2021

تهران در روزهای گذشته نیز شاهد تظاهرات ضدحکومتی بود. جمعی از مادران کشته شدگان اعتراضات آبان ۹۸، که روز جمعه ۸ مردادماه ۱۴۰۰، با در دست داشتن عکس فرزندان خود، در میدان آزادی تهران، تجمع کردند، بازداشت و پس از چند ساعت آزاد شدند.

درگیری بین مردم که برای قهرمانی پرسپولیس در خیابون شادی می‌کردن، با نیروی انتظامی در نارمک تهران pic.twitter.com/zUnFezjGZi

— Amir(@Me_Unstoppable_) July 31, 2021

همچنین روز دوشنبه گذشته در مرکز تهران، صدها نفر علیه «دیکتاتور» شعار دادند و پیشتر نیز در مترو صادقیه تهران شعارهایی علیه حکومت سر داده شده بود.

از شب پنجشنبه ۲۴ تیرماه تجمعات مردمی در اعتراض به بی آبی و سوء مدیریت مسئولان، در استان خوزستان آغاز و به بیش از ۳۰ شهر کشیده شد. در این اعتراضات حدود ده نفر کشته و صدها نفر بازداشت شدند.

رادیوفردا: سازمان حقوق بشری «آرتیکل ۱۹» با انتقاد شدید از واکنش خشن جمهوری اسلامی به اعتراضات خوزستان، خواستار احترام به «حق اعتراض»، آزادی بدون «قید و شرط» بازداشت‌شدگان و پایان اختلال در اینترنت شد.

این بیانیه پس از اعتراضات شهروندان خوزستان به بی‌آبی صادر می‌شود که طی آن بر اساس گزارش سازمان عفو بین‌الملل، دست‌کم هشت نفر کشته و تعداد زیادی بازداشت شدند.

این اعتراضات در دیگر نقاط ایران هم مورد حمایت قرار گرفت و منجر به کشته‌ شدن چند معترض و بازداشت‌های گسترده شد.

در بیانیه این سازمان از این که پاسخ مقام‌های جمهوری اسلامی به اعتراضات مردمی به تشدید بحران بی‌آبی، «استفاده غیرقانونی از زور از جمله شلیک به سمت معترضان، بازداشت‌های خودسرانه و قطع اینترنت» بوده، انتقاد شده است.

سازمان «آرتیکل ۱۹» از حاکمیت ایران خواسته است «بلافاصله به استفاده از نیروی غیرقانونی علیه معترضان پایان دهد، به حق اعتراض احترام بگذارد، بدون قید و شرط همه کسانی را که تنها به دلیل استفاده از حق اعتراض خود بازداشت شده‌اند، آزاد کرده و به اختلالات و قطع اینترنت در دوره‌های اعتراض پایان دهد.»

در این بیانیه آمده که حاکمیت ایران در طول سال‌های اخیر «به طور فزاینده‌ای برای سرکوب آزادی بیان در طول اعتراضات، جلوگیری از بسیج و پنهان کردن استفاده از خشونت وحشیانه» رو به اخلال در اینترنت آورده است.

مدیر این سازمان تاکید کرده که مقام‌های جمهوری اسلامی به «محض بروز نشانه‌های اعتراض» در کشور، از «قوه قهریه مرگبار» علیه معترضان استفاده می‌کنند.

وی اتکای آنها به «نیروی کشنده» در برابر معترضان «غیرمسلح»، بازداشت خودسرانه و اختلال و قطع اینترنت را «نشان‌دهنده بی‌توجهی کامل به حقوق بشر» عنوان کرده است.

او ویدئوها و تصاویری را که در جریان این اعتراضات و به گفته وی «در متن یک محاصره همه‌جانبه آزادی بیان» در شبکه‌های اجتماعی منتشر شده از جمله «شواهد مهم نقض حقوق بشر» در ایران معرفی کرده است.

آرتیکل ۱۹ به ویژه برخورد خشونت‌آمیز با مردم استان خوزستان را که به گفته او «با تبعیض سیستماتیک و حاشیه‌نشینی» روبرو بوده و برای حق حیاتی آب، اعتراض کرده‌اند، تکان‌دهنده دانسته است.

این سازمان از شورای حقوق بشر سازمان ملل متحد نیز خواسته اقدامات مشخصی از جمله ایجاد یک «مکانیسم تحقیق و پاسخگویی برای پایان دادن به مصونیت مقامات ایرانی» که با این نوع اعتراضات برخورد خشونت‌آمیز می‌کنند، در نظر بگیرد.

سازمان «آرتیکل ۱۹» در بیانیه خود تاکید کرده که استفاده از «گلوله‌ واقعی» علیه معترضانی که «تهدیدی برای زندگی دیگران» نیستند، نقض آشکار قوانین بین‌المللی است و بر اساس این قوانین «جنایت» محسوب می‌شود.

برخورد خشونت‌آمیز با اعتراضات خوزستان و دیگر شهرهای ایران در شرایطی صورت گرفت که رهبر جمهوری اسلامی چند روز پس از اعتراضات گفت: «مردم ناراحتی خود را بروز دادند اما هیچ گله‌ای از آنها نمی‌توان داشت چراکه مسئله آب آن‌ هم در آن آب‌ و هوای گرم خوزستان مسئله کوچکی نیست.»

با این حال وی و دیگر مقام‌های کشور از جمله حسن روحانی به معترضان درباره هشدار دادند که مراقب «بهانه» دادن به دست «دشمن» باشند.

در هفته‌های اخیر، قطع مکرر برق، سقوط ارزش پول ملی، تورم شدید، تشدید سرکوب منتقدان و مخالفان و همچنین انسداد سیاسی باعث افزایش و گسترش نارضایتی‌ها در ایران شده است.
با استفاده از گزارش وب‌سایت «آرتیکل ۱۹» و رادیوفردا/ ب. ب./ ف. دو.

دویچه‌وله: “کمپین حقوق بشر در ایران” خواستار پشتیبانی آمریکا و کشورهای عضو اتحادیه اروپا از تظاهرات مسالمت‌آمیز در ایران شده است. این مرکز با اشاره به گزارش سازمان عفو بین‌الملل نسبت به احتمال تکرار جنایات آبان ۹۸ هشدار داده است.

“کمپین بین‌المللی حقوق بشر در ایران” در جدیدترین بیانیه خود نوشته که نیروهای امنیتی جمهوری اسلامی اقدام به کشتن شهروندانی کرده‌اند که به گونه‌ای مسالمت آمیز دست به اعتراض زده‌اند.

در این بیانیه از دولت آمریکا و همچنین کشورهای عضو اتحادیه اروپا درخواست شده مانع تکرار خونریزی دیگری در ایران شوند.

در این بیانیه به قطع مجدد اینترنت در ایران اشاره شده و آمده است که حکومت همچون نوامبر سال ۲۰۱۹ (آبان ۹۸) با قطع اینترنت بر آن است تا بر جنایات خود پرده بکشد.

این مرکز حقوق بشری از کشورهای یاد شده درخواست کرده ضمن محکوم کردن سرکوب خشن اعتراضات در ایران، در راستای آزادی دستگیر شدگان، جلوگیری از قهر حکومتی و همچنین رفع انسداد اینترنت برای اطلاع‌رسانی درباره جنایات حکومت ایران اقدام کنند.

هشدار درباره تکرار جنایات آبان ۹۸

هادی قائمی، سخنگوی این کمپین به کشته شدن صدها نفر از معترضان در آبان ۹۸ توسط نیروهای امنیتی جمهوری اسلامی ایران اشاره کرده و از دولت آمریکا و کشورهای اروپایی درخواست کرده مانع تکرار این جنایات در ارتباط با اعتراضات اخیر شوند.

این کمپین در ادامه بیانیه خود به گزارش اخیر سازمان عفو بین‌الملل در مورد کشته شدن شماری از معترضان و دستگیری گسترده آن‌ها در جریان اعتراضات اخیر اشاره کرده است.

قائمی گفته است: «اکنون زمان آن رسیده است که جو بایدن، رئیس جمهور آمریکا آشکارا در حمایت از حق اعتراضات مسالمت‌آمیز در ایران سخن بگوید.»

سخنگوی کمپین بین‌المللی حقوق بشر در ایران در ادامه از رئیس جمهور آمریکا درخواست کرده همان تلاشی را برای حفظ جان معترضان در ایران به کار گیرد که در ارتباط با نقض حقوق بشر در سایر کشورها انجام داده است.

قائمی تاکید کرده است که مسائل مربوط به حقوق بشر نیز باید به موازات سایر مسائل امنیتی در شمار اولویت‌های تیم‌های مذاکره کننده با ایران قرار گیرند.

او هشدار داده که هرگاه کشورهای آمریکا و اروپا در این رابطه اقدامی انجام ندهند، این احتمال وجود دارد که جنایات آبان سال ۹۸ در سایه قطع ارتباطات اینترنتی تکرار شود.

رادیوفردا: شهر کرج، مرکز استان البرز شامگاه دوشنبه چهارم مرداد به اعتراضاتی پیوست که از حدود ۱۰ روز قبل در شهرهای مختلف استان خوزستان در واکنش به تشدید بحران آب و ناکارآمدی دولت در مهار بحران‌ها آغاز شده است.

ویدیوهای متعددی از تجمعات اعتراضی در فردیس کرج منتشر شده است که در آن معترضان شعارهایی نظیر «مرگ بر دیکتاتور»، «نترسید، نترسید، ما همه با هم هستیم» و «از کرج تا خوزستان، اتحاد، اتحاد» سرمی‌دهند.

دیگر ویدئوها حاکی از تجمع شمار زیادی از معترضان در اطراف یکی از پل‌های بزرگ در کرج است و معترضان در این تجمع شعار «رضاشاه، روحت شاد» و شعارهایی علیه نیروهای بسیج سر می‌دهند.

Karaj: “Reza Shah, bless your soul.”
Today is the 77th anniversary of the death of Reza Shah Pahlavi. Karaj #Iran was the scene of a popular uprising against the regime in Nov 2019 (Aban). Karaj could become a leading driver of current uprising.pic.twitter.com/RDrV0EL50O

— Alireza Nader علیرضا نادر (@AlirezaNader) July 26, 2021

در کرج همزمان کادر درمانی بیمارستان خمینی این شهر نیز در یک راهپیمایی شعارهای «مرگ بر دیکتاتور»، «وعده وعید کافیه، سفره ما خالیه» و «عزا عزاست امروز، روز عزاست امروز، زندگی پرستار روی هواست امروز» سر دادند.

ساعاتی قبل از این تجمعات، تهران نیز صحنه یک تجمع اعتراضی بود که در آن شعارهایی علیه آیت‌الله علی خامنه‌ای، رهبر جمهوری اسلامی، سر داده شد از جمله «خامنه‌ای حیا کن، مملکتو رها کن» و «مرگ بر دیکتاتور».

این تجمع در خیابان جمهوری، واقع در مرکز شهر، شکل گرفت و پس از آن معاون امنیتی استانداری تهران گفت که علت اعتراضات «بی‌برقی» بوده است.

اعتراضات از خوزستان به سرعت به استان‌های مختلف ایران از شمال غرب تا شمال شرق و مرکز کشور سرایت کرده است. تبریز بعدازظهر شنبه صحنه اعتراضات بود، بجنورد در خراسان شمالی، سقز در کردستان، و همچنین اصفهان نیز از جمله دیگر مناطقی هستند که در روزهای اخیر ناآرامی‌ها و اعتراضاتی را شاهد بودند.

#فوری
۴مرداد ١۴٠٠
"ایرانی میمیرد ذلت نمی‌پذیرد"
فردیس کرج pic.twitter.com/uaTVEexhx6

— Naser Khoshnevis (@persianintel) July 26, 2021

رسانه‌های دولتی ایران تاکنون کشته شدن دست‌کم پنج نفر را در جریان این اعتراضات تایید کرده‌اند که یکی از آنان مامور نیروی انتضامی بوده است. اما گزارش‌ برخی نهادهای حقوق بشر شمار کشته‌شدگان را تا هشت نفر عنوان می‌کند.

ایران اکنون درگیر بحران‌های عمیقی در حوزه محیط زیست، اقتصاد و سیاست است. کشور دچار خشکسالی کم‌سابقه‌ای است و بارش باران از جمله در فلات مرکزی ایران امسال ۴۰ درصد کاهش داشته است به‌طوری که ۸۰ درصد استان اصفهان درگیر خشکسالی است و آبرسانی سیار به وسیله تانکر در ۳۲۰ روستای استان و در ۳۰ نقطه کلانشهر اصفهان انجام می‌شود.

قطع مکرر برق، سقوط پول ملی، تورم شدید، سرکوب منتقدان و مخالفان و عدم انتقال دمکراتیک قدرت به نارضایتی‌ها در ایران به شدت دامن زده است.

راه پیمایی کادر درمانی بیمارستان خمینی #کرج

وعده وعید کافیه سفره ما خالیه
عزا عزاست امروز! روز عزاست امروز! زندگی پرستار روی هواست امروز pic.twitter.com/05GwpRKUC3

— اردوی کار (@ordoyekar) July 26, 2021

از شهر بانه در استان کردستان نیز خبر می‌رسد که اهالی این شهر دوشنبه‌شب در اعتراض به کشتن یکی دیگر از کولبران منطقه در مقابل فرمانداری این شهر دست به تجمع اعتراضی زده‌اند و «سرکوب این تجمع به خشونت کشیده شده است.» تأیید مستقل این خبر هنوز میسر نیست.

تصویری از تجمع مردم شهر بانه جلو درب بیمارستان این شهر بعد از کشته و زخمی شدن چندین کولبر

گزارشات حاکی از درگیری در مقابل بیمارستان است.!#اعتراضات_سراسری pic.twitter.com/DMFCV1w7BB

— azizi_balochistani (@baloch_azizii) July 26, 2021

با استفاده از شبکه‌های اجتماعی و گزارش‌های رادیو فردا؛ س.ن و پ.پ

رادیوفرانسه: در حالی که اعتراض‌ها به خشک شدن هورالعظیم در جنوب ایران افزایش یافته، احمدرضا لاهیجان‌زاده، معاون محیط زیست دریایی سازمان حفاظت محیط زیست گفت در دوران ریاست جمهوری محمود احمدی‌نژاد هورالعظیم با مجوز «یک شورای بالادستی امنیتی» به نفع شرکت نفتی چینی خشک شد.

به گزارش روزنامه همشهری چاپ تهران، معاون محیط زیست دریایی سازمان حفاظت محیط زیست گفت: ژاپنی‌ها حاضر بودند برای استخراج نفت در حوزه‌های آزادگان و یادآوران با تکنولوژی سطح بالا، همانند استخراج در دریا، از این حوزه‌ها بهره‌بردای کنند. اما چینی‌ها حاضر به انجام این کار نشدند و به خاطر ارزان‌تر شدن پروژه، پیشنهاد خشک‌شدن هور را دادند که متاسفانه یک شورای بالا دستی امنیتی هم آن را می‌پذیرد.

لاهیجان‌زاده گفت: شرکت ژاپنی برای استخراج نفت از میادین حوزه هورالعظیم مطالعات گسترده‌ای را انجام داده بود و بر اساس این طرح قرار بود همه تاسیسات نفتی در آب نصب شود و در آب کار کنند.

او افزود: اما در دهه هشتاد شرایط تغییر کرد و طرح توسعه این میادین به شرکت‌‎‌های چینی سپرده شد. در سال هشتاد و نه اتفاق ناگواری رخ داد و به این شرکتها اجازه داده شد که در محیط غیرآبی کار بکنند.

معاون محیط زیست دریایی سازمان حفاظت محیط زیست دقیقا مشخص نکرد که چه شورایی چنین مجوزی را صادر کرده، اما به نظر می‌رسد که منظور او شورای امنیت ملی است که ریاست آن بر عهده رئیس جمهوری اسلامی است و اعضایش را رهبر جمهوری اسلامی تعیین می کند.

خشکاندن #تالاب_هورالعظیم نمونه و شاهد عینی است از نتایج احتمالی اجرای #قرارداد_۲۵_ساله_ایران_چین.
قراردادی میان دو حکومت که برای اولی منافع ملی و #محيط_زيست کشورش به هیچ وجه اهمیت ندارد، و برای دومی که تنها منافع ملی و مالی کشورش برایش مهم است.

— Mohammad Moallemi (@Moh_Moallemi) July 25, 2021

۸ روز پس از اتفاقات خوزستان و اعتراضات بر حق مردم به تعبیر تمام مقامات نظام، وزارت نیرو دریچه سدها را روی هورالعظیم گشود و بستر خشک تالاب را ‌تر کرد. اما به گزارش رسانه‌های ایران، مردم می‌گویند آب شور به آنها رسیده است و حتی گاومیش‌ها هم از آن نمی‌نوشند. آب شور ناشی از خشکیدگی مسیر و بستر هورالعظیم حتی خساراتی نیز به محصولات کشاورزی وارد کرده است.

همچنین در جریان بازدید روز یکشنبه محمدرضا فاتحی، نماینده ویژه ابراهیم رئیسی، از وضعیت سد کرخه، او قول داد که احیای هور العظیم از اولویت‌های دولت بعدی جمهوری اسلامی باشد.

رادیوفردا: شهبانو فرح پهلوی در پیامی خطاب به نیروهای نظامی و انتظامی در واکنش به اعتراضات در استان خوزستان از آنها خواست به «خواسته‌های مردم ستمدیده» که برای دست یافتن «به ساده‌ترین خواسته‌های انسانی به خیابان‌ها آمده‌اند»، با گلوله پاسخ ندهند.

فرح پهلوی روز شنبه، دوم مرداد، به حوادث اخیر خوزستان واکنش نشان داده و با اشاره به «بحران بی‌آبی» و «گسترش روزافزون کرونا» و «آسیب‌هایی که در چهل و دو سال گذشته بر ایران و ایرانیان رفته»، ایستادگی مردم برای رسیدن به خواسته های برحق خودتان را ستایش و برای آن‌ها آرزوی پیروزی کرده است.

ملکه سابق ایران همچنین به مردم توصیه کرده است، برای این که بهانه‌ای به دست گردانندگان امور نیفتد تا آن‌جا که ممکن است از خشونت در برابر نیروهای حکومتی پرهیز کنند.

شهبانو فرح پهلوی که به مناسبت چهل و یکمین سالروز درگذشت محمدرضا پهلوی به قاهره می‌رود همچنین در پیام دیگری خطاب به محمدرضا پهلوی به سر دادن شعارهایی چون «شاهنشاه روحت شاد» در تجمعات اعتراضی اشاره کرده و می‌گوید: «نیستید که ببینید چگونه ایران پس از تحمل چهل و دو سال کشتار، زندان، شکنجه، جنگ، بی‌عدالتی، بیکاری، فساد، فقر، بیماری، بی‌آبی، اوضاع فجیع محیط زیست و ظلم و ستم بر زنان و جوانان، و دروغ و فریب، امروز به پا خاسته است.»

او در ادامه این پیام با اشاره به تلاش جمهوری اسلامی برای «تحریف تاریخ» همچنین آورده است: «بسیاری از کسانی که اهمیت و ارزش برنامه‌هایی را که شما برای پیشرفت و تعالی ایران تدارک دیده بودید نادیده گرفتند، امروز از کرده‌ها و خطاهای گذشته پشیمانند.»

به دنبال بحران کم‌آبی در بسیاری از مناطق ایران از جمله خوزستان که دسترسی به آب آشامیدنی را برای شهروندان با دشواری‌های زیادی همراه کرده، همچنین وضعیت کشاورزی و دامداری و در کل معیشت خانوارهای این مناطق را با خطرات جدی مواجه کرده، شهرهای مختلف استان خوزستان در هفته گذشته شاهد اعتراض‌های مردمی بوده است.

این اعتراض‌های شبانه ابتدا از شهرهای شرقی خوزستان آغاز و در ادامه به سایر شهرها و حتی استان‌ها کشیده شد.

منابع غیر رسمی و مردمی تاکنون کشته شدن دست‌کم هشت نفر و زخمی شدن و بازداشت تعدادی از شهروندان را گزارش داده‌اند.

بر اساس اعلام رسمی رسانه‌های حکومتی تاکنون چهار معترض و یک مامور نیروی انتظامی کشته شده‌اند.

محمدرضا شاه پهلوی در روز ۵ مرداد ۱۳۵۹ در مصر درگذشت و پیکر او در مسجد رفاعی که یکی از مهم‌ترین مساجد قاهره است به خاک سپرده شد.