اخبار

رادیوفردا: خبرگزاری‌های وابسته به حکومت در ایران روز چهارشنبه گزارش‌ها درباره «گلایه‌» حسین امیرعبداللهیان، وزیر خارجه، به رهبر جمهوری اسلامی مبنی بر «برخی سنگ‌اندازی‌ها» در روند احیای برجام را تکذیب کردند.

با این حال این خبر به نقل از «یک منبع آگاه در وزارت خارجه» تکذیب شده است، نه آن طور که رسم معمول به شمار می‌رود از طرف سخنگوی این وزارتخانه.

از روز سه‌شنبه، ۱۹ بهمن، گزارش‌هایی در چند کانال‌ تلگرامی و شبکه‌های مجازی مبنی بر «گلایه جدی» وزارت خارجه و شخص وزیر خارجه به علی خامنه‌ای به صورت «مکتوب و شفاهی» از «جریانی که در کشور بر سر روند مذاکره با گروه ۴+۱ سنگ‌اندازی می‌کند» منتشر شده بود.

کانال تلگرامی «نیمه محرمانه» در این باره نوشت که وزارت خارجه در این نامه، «برخی از مصادیق کارشکنی در روند مذاکرات را برشمرده و از ایشان خواسته جلوی این جریان خودسر را در روند مذاکرات بگیرد.»

بر اساس این گزارش، حسین امیرعبدالهیان نیز در جلسه کمیسیون امنیت ملی مجلس گفته که ما از سوی رهبر جمهوری اسلامی، «مجوز مذاکره با آمریکا را گرفته‌ایم ولی یکی از نزدیکان آقای جلیلی به دروغ توییت می‌کند که وزیر خارجه بابت مطرح کردن مذاکره با آمریکا از سوی مقام عالی‌رتبه تذکر گرفته است.»

این کانال تلگرامی اضافه کرد: «تعدادی از فعالان رسانه‌ای در جلسات محدود برای عملیات روانی علیه روند فعلی مذاکرات در برخی رسانه‌های رسمی و شبکه‌های اجتماعی برنامه‌ریزی می‌کنند.»

کسانی که شعار آزادی بیان می دادند الان نگران شده اند که آیا یک نامه نوشته شده؟!

حاشیه هایی که در روزهای اخیر با عنوان نامه ۲۰۰ صفحه ای!! ایجاد شد حتی ارزش پاسخگویی هم نداشت.

— Saeed Jalili | سعید جلیلی (@DrSaeedJalili) February 8, 2022

به نظر می‌رسد اشاره این کانال تلگرامی به فعالان رسانه‌های وابسته به حاکمیت و سپاه پاسداران در برخی خبرگزاری‌ها همچون فارس و تسنیم باشد که آنها را «تیم تخریبگر نزدیک به دولت» نامیده است.

با این حال روز چهارشنبه، ۲۰ بهمن، خبرگزاری‌های فارس و ایرنا و مهر به نقل از «یک منبع مطلع» که به نام وی اشاره‌ای نشد نوشتند که خبر نامه‌نگاری با علی خامنه‌ای درباره مذاکرات وین «ساختگی» است.

این منبع، هدف از انتشار این مطالب را «اختلاف‌افکنی و تلاش برای شکستن اجماع ملی در خصوص مذاکرات جاری» در وین عنوان کرده بود.

این خبر و تکذیب آن در شرایطی منتشر می‌شود که سعید جلیلی، مذاکره‌کننده ارشد ایران در دوره ریاست جمهوری محمود احمدی‌نژاد، در توییتی نوشته است: «اینکه رهبری در پایان دولت قبل گفتند این دولت (در مذاکره با آمریکا) مایه عبرت شد، یک راهنمایی دلسوزانه به همه بود.»

در روزهای گذشته نیز خبری مبنی بر گزارش ۲۰۰ صفحه‌ای آقای جلیلی به آیت‌الله خامنه‌ای که در حال حاضر نماینده او در شورای عالی امنیت ملی است به آقای خامنه‌ای با محتوای مخالفت با احیای توافق برجام و مذاکره با آمریکا منتشر شده بود که علیرضا سلیمانی، سردبیر سایت خبری رجانیوز در توییتر نوشت این گزارش «هیچ ارتباطی با آقای (علی) باقری و مذاکرات جاری ندارد.»

توییت‌های رگباری جلیلی در چند ساعت گذشته نشون میده که خبر نامه‌ی امیر عبداللهیان درباره کارشکنی جلیلی صحت داره؟

— آئورلیانو بوئندیای اوریجینال (@Makondo45Markez) February 9, 2022

علی باقری که پیشتر در کنار سعید جلیلی از مخالفان مذاکره بود هم‌اکنون معاون سیاسی وزارت خارجه ایران و رئیس تیم مذاکره‌کننده هسته‌ای ایران در وین است.

ادامه دور هشتم مذاکرات وین به منظور رفع تحریم‌ها از روز سه‌شنبه در وین از سر گرفته شده و آقای باقری از دیروز با شماری از طرف‌های غربی دیدار و مذاکره کرده است.

یک روز پس از آغاز دور تازه مذاکرات، سپاه پاسداران نیز یک موشک بالیستیک با نام «خیبرشکن» در یکی از پایگاه‌های موشکی نیروی هوافضای سپاه رونمایی کرد.

پیش از این رابرت مالی، نماینده ویژه آمریکا در امور ایران گفته بود حکومت ایران ثابت کرده از برنامه موشک‌های بالیستیک خود برای «تهدید» همسایگانش استفاده می‌کند.
با استفاده از گزارش‌های تلگرام، توییتر، الف، فارس و رادیوفردا/ ب. ب./ ف. دو.

بی‌بی‌سی: علی شمخانی گفته “نمایش رفع تحریم اقدامی سازنده تلقی نمی‌شود”

دریابان علی شمخانی، دبیر شورای عالی امنیت ملی ایران، به صدور معافیت های تحریمی برخی از پروژه های برنامه اتمی این کشور از سوی آمریکا واکنش نشان داده است.

آقای شمخانی در توییتی نوشته است: “انتفاع اقتصادی واقعی، موثر و قابل راستی‌آزمایی ایران، شرط لازم برای شکل‌گیری توافق است. نمایش رفع تحریم اقدامی سازنده تلقی نمی‌شود”.

ساعاتی پیش از این اظهار نظر، حسین امیرعبداللهیان، وزیر خارجه ایران، در واکنشی متفاوت به تمدید مجوز معافیت از تحریم در ارتباط با فعالیت‌های هسته‌ای ایران از سوی آمریکا گفته بود که “لغو برخی از تحریم‌ها به معنای واقعی خود می‌تواند ترجمان حسن نیت‌شان باشد”.

آقای امیرعبداللهیان گفته بود “ما تضمین را در همه سطوح سیاسی، حقوقی و اقتصادی مطالبه کردیم. در بخش هایی از آن توافقاتی حاصل شده، اما هنوز هیات مذاکره کننده ایران با جدیت اخذ تضمین ملموس از طرف‌های غربی برای پایبندی آنها بر تعهداتی که بر مبنای توافق وین حاصل شود را دنبال خواهند کرد”.

مذاکره کنندگان ایران به درخواست آیت‌الله علی خامنه ای، رهبر این کشور، خواهان گرفتن تضمین‌هایی از آمریکا هستند تا در صورت بازگشت به توافق هسته‌ای برجام دیگر از آن خارج نشود.

انتفاع اقتصادی واقعی، موثر و قابل راستی‌آزمایی #ایران، شرط لازم برای شکل‌گیری توافق است. نمایش رفع تحریم اقدامی سازنده تلقی نمی‌شود. #مذاکرات_وین

— علی شمخانی (@alishamkhani_ir) February 5, 2022

دولت جو بایدن، رئیس جمهور ایالات متحده، گفته در صورت بازگشت به این توافق و پایبندی ایران به توافق وفادار خواهد ماند اما نمی‌تواند درباره دولت‌های بعد از خود، تضمیمی ارائه کند.

“حق ایران قابل محدود شدن نیست”

دریابان شمخانی، پیش از نشان دادن واکنش منفی به اقدام اخیر آمریکا در صدور معافیت از تحریم برای برخی از برنامه های اتمی ایران در توییتر خود نوشته بود “حق ایران برای ادامه تحقیق و توسعه و حفظ توانمندی‌ها و دستاوردهای صلح‌آمیز هسته‌ای در کنار تامین امنیت آن در برابر شرارت‌های حمایت شده با هیچ توافقی قابل محدود شدن نیست”.

آقای شمخانی پیشتر از احتمال مذاکره مستقیم با آمریکا گفته بود اما پس از آن که روزنامه کیهان از وی انتقاد کرد از مواضع خود عقب نشست.

‘توافق خوب’، شرط ایران برای تغییر شیوه مذاکره با آمریکا

مذاکرات احیای برجام از بهار سال جاری آغاز شده و به خواسته آقای خامنه ای به صورت غیرمستقیم میان ایران و آمریکا انجام می‌شود.

با شروع کار دولت ابراهیم رئیسی پنج ماه در آن وقفه افتاد. مذاکرات از آذر ماه دوباره از سرگرفته شد و در حال حاضر هیات ها برای مشورت در پایتخت های خود به سر می برند.

واکنش محتاطانه ایران به صدور برخی از معافیت های تحریمی از سوی آمریکا

وزیر خارجه ایران گفته “به طرف‌ آمریکایی که از طریق واسطه‌هایی این روزها پیام‌هایی را منتقل می‌کند به صراحت گفتیم باید حسن نیت خودشان را در عمل نشان بدهند”

در تازه ترین تحویل در این باره، آمریکا برخی از مجوز معافیت از تحریم را در ارتباط با فعالیت‌های هسته‌ای ایران تمدید کرده است. وزارت خارجه آمریکا گفته این مجوز برای ادامه گفت‌وگوهای مهم در چارچوب مذاکرات وین لازم بوده است.

انتفاع اقتصادی واقعی، موثر و قابل راستی‌آزمایی #ایران، شرط لازم برای شکل‌گیری توافق است. نمایش رفع تحریم اقدامی سازنده تلقی نمی‌شود. #مذاکرات_وین

— علی شمخانی (@alishamkhani_ir) February 5, 2022

حسین امیرعبداللهیان یک روز پس از این اقدام ایالات متحده گفته “ما به طرف‌ آمریکایی که از طریق واسطه‌هایی این روزها پیام‌هایی را منتقل می‌کند به صراحت گفتیم باید حسن نیت خودشان را در عمل نشان بدهند.”

وی قرار است فردا در یک جلسه غیرعلنی در مجلس شورای اسلامی حاضر شود و به سئوالات نمایندگان درباره مذاکرات وین پاسخ دهد.

به نظر می رسد اشاره اقای امیرعبداللهیان از “واسطه هایی که پیام منتقل می کنند” کشور قطر باشد.

هفته گذشته وزیر خارجه قطر پیش از سفر به آمریکا دیداری کوتاه از ایران داشت. وی پس از دیدار با مقام های آمریکایی در واشنگتن اعلام کرد که قطر برای نزدیک کردن دیدگاه های ایران و آمریکا تلاش می کند.

در حالی که حسین امیرعبداللهیان از به دست آمدن “برخی از توافقات” خبر داده و دریابان شمخانی هم واکنشی سرد به اقدام اخیر آمریکا نشان داده، سعید خطیب زاده سخنگوی وزارت خارجه ایران پیش از این گفته بود “در حوزه رفع تحریم‌ها همچنان موضوعات مهم و قابل توجه باقی مانده که توافق را تا امروز ممکن نکرده است”.

توافق هسته ای برجام پیش از ۶ سال پیش در جریان ماه ها مذاکره میان پنج عضو دائم شورای امنیت سازمان ملل متحد و آلمان با ایران با هدف پایان دادن به نگرانی ها از برنامه هسته‌ای ایران به دست آمد.

مذاکرات وین؛ ایران می‌گوید در بخش رفع تحریم‌ها موضوعات مهمی باقی مانده

دونالد ترامپ، رئیس جمهور وقت آمریکا مدت کوتاهی پس از به قدرت رسیدن تصمیم گرفت از برجام خارج شود و با این اقدام تمامی تحریم های اتمی رفع شده را دوباره به اجرا گذاشت.

جو بایدن، رئیس جمهور کنونی آمریکا بارها آمادگی خود را برای بازگرداندن آمریکا به توافق هسته ای با تهران اعلام کرده است اما با وجود گذشت یک سال از ریاست جمهوری وی، هنوز این توافق احیا نشده است.

برخی از رسانه ها به نقل از منابع غربی گزارش داده اند که مذاکرات وارد مراحل پایانی خود شده و احتمال دارد پس از بازگشت هیات ها به وین، آخرین دور مذاکرات آغاز شود و طرفین قصد دارند مذاکرات را تا پایان ماه میلادی آینده نهایی کنند.

تاریخی برای از سرگیری مذاکرات به طور رسمی اعلام نشده اما بر اساس گزارش های غیررسمی احتمال دارد که مذاکرات این هفته دوباره در وین آغاز شود.

رادیوفردا: در ایران مقام‌های امنیتی می‌گویند دشمن برای فشار به جمهوری اسلامی تغییر راهبرد داده و با «جنگ‌های ترکیبی» همه‌جانبه به دنبال آن است که علاوه بر زیرساخت‌های نظامی با هدف «انتقال فشار به معیشت و رفاه مردم» در زیرساخت‌های غیرنظامی و خدماتی نیز اختلال ایجاد کند و با بهره‌گیری حداکثری از شبکه‌های اجتماعی به دنبال ایجاد روحیه ناامیدی و بدبینی به نظام‌اند.

غلامرضا جلالی، رئیس سازمان پدافند غیرعامل، هشدار می‌دهد: «دشمن به دلیل بازدارندگی ایجاد شده قدرت رویارویی نظامی با جمهوری اسلامی را ندارد؛ لذا به جای رویارویی مستقیم راهبرد استفاده از نقاط قوت خود علیه نقاط ضعف و آسیب‌پذیر جمهوری اسلامی را در دستور کار قرار داده است.»

این مقام امنیتی گفته با «تغییر ماهیت تهدیدات» جمهوری اسلامی نیازمند تغییر در راهبردهای دفاعی در بخش نظامی و غیرنظامی کرده است.

رئیس سازمان پدافند غیرعامل اوایل دی‌ماه به حسین امیرعبداللهیان، وزیر خارجه جمهوری اسلامی، گفت: «دشمنان عملیات علیه زیرساخت‌های حیاتی را در دستور کار خود قرار داده‌اند» و امیرعبداللهیان ادعا کرد حملات سایبری علیه زیرساخت‌های ایران را در مجامع بین‌المللی پیگیری حقوقی می‌کند!

انفجارهای پیاپی در تأسیسات اتمی و موشکی ایران، انفجارها و آتش‌سوزی‌های مشکوک در کارخانه‌های پتروشیمی و پالایشگاه‌ها، همینطور انفجارها در بعضی کارخانجات با فعالیت‌های دوگانه صنعتی-نظامی، هدف گرفتن مقامات ارشد نظامی، حملات سایبری گسترده به زیرساخت‌ها نظیر سازمان بنادر و کشتیرانی، راه‌آهن و یا سیستم‌ سوخت و پمپ بنزین‌ها، تشدید درگیری‌ها و تنش‌های درون حکومتی، زمین‌گیر کردن پروژه‌های عمرانی، هزینه‌تراشی در سیاست خارجی، تحریم‌ها، لو رفتن اطلاعات محرمانه و سرّی، کمبود کالاهای اساسی، نوسان نرخ ارز و اعتراضات عمومی و در مجموع هر آنچه که در لایه‌های مختلف برای نظام دردسر درست کند از نظر آنها مصداق همان «جنگ ترکیبی» است.

اواخر فروردین ۱۴۰۰ بود که محسن رضایی، فرمانده پیشین سپاه پاسداران و معاون کنونی اقتصادی دولت، هشدار داد «کشور دچار تشدید آلودگی امنیتی شده» و توصیه کرد در دولت آینده [دولت رئیسی] باید در تمام رده‌ها و وزارتخانه‌ها یک پاکسازی و سالم‌سازی امنیتی انجام شود.

به گفته مقامات جمهوری اسلامی، عمده این حملات از جانب اسرائیل و آمریکاست و گاهی پای سعودی‌ها را هم وسط می‌کشند. مقامات سعودی و اسرائیلی مدام در مورد تشدید اقدامات تهدیدآمیز جمهوری اسلامی با احیای برجام هشدار می‌دهند و از تهدیدات موشکی و فعالیت گروه‌های شبه نظامی مورد حمایت سپاه ابراز نگرانی می‌کنند.

اصلی‌ترین مأموریت شبه‌نظامیان مورد حمایت جمهوری اسلامی در منطقه نیز ضربه زدن به زیرساخت‌های نفتی، صنعتی و فرودگاهی کشورهایی نظیر عربستان سعودی، امارات و بحرین است. نهادهای امنیتی اسرائیل، آمریکا و بریتانیا بارها در مورد حملات سایبری هکرهای ایرانی وابسته به سپاه پاسداران و وزارت اطلاعات علیه زیرساخت‌ها یا مراکز حساس و آکادمیک خود گزارش دادند اما در مقایسه با ضربات امنیتی که جمهوری اسلامی دریافت می‌کند ناچیزند که دو علت اصلی دارد؛ بودجه و تجهیزات فنی و تخصصی.

اساس و بنیان جنگ‌های ترکیبی، برتری اطلاعاتی و تکنولوژیکی است که جمهوری اسلامی را در این بخش ضعیف می‌کند. به قول جلالی دشمن «با نقاط قوت خود نقاط ضعف و آسیب‌پذیر جمهوری اسلامی» را هدف قرار داده است.

یکی از چالش‌های اصلی نیروهای مسلح جمهوری اسلامی و نهادهای اطلاعاتی و امنیتی و بخش خصوصی برای اجرای طرح‌های پدافند غیرعامل کمبود پول و امکانات است. به همین منظور طرحی در کمیسیون امنیت ملی مجلس شورای اسلامی ارائه شده که «بخش خصوصی هر مقدار بر اساس استانداردهای سازمان پدافند غیرعامل برای تقویت زیرساخت‌های خود هزینه کند آن هزینه‌ها از مالیات‌شان کم می‌شود.»

جمهوری اسلامی ایران پیدا و پنهان حمایت مالی و تسلیحاتی‌های از گروه‌های نیابتی یا «جریان مقاومت» را به عنوان راهبردی در مقابل اقدامات تحریمی غربی‌ها که منجر به جرقه‌های اعتراضات اجتماعی می‌شود تعریف می‌کند.

هدف‌گیری زیرساخت‌ها بخشی از همان جنگ‌های ترکیبی (Hybrid warfare) در «مناطق خاکستری» است که نه فقط در خاورمیانه بلکه به شیوه رایج در تنش‌های سایر کانون‌های ملتهب جهان بدل شده است. به جرائت جایی از شرق اروپا تا جنوبی‌ترین سواحل خاورمیانه به «فلات بحران» تبدیل شده است.

روسیه بیش از ۱۰۰ هزار نیروی نظامی با ادوات سنگین در مرز اوکراین مستقر کرده، اما حملات سایبری به سایت‌های دولتی و زیرساخت‌های اوکراین توسط هکرها هفته‌ها پیش از این لشکرکشی شروع شد و بدافزارهای مخرّب در شبکه‌های داخلی سازمان‌های دولتی اوکراین قرار داده شده و مظنون اصلی روس‌ها هستند.

جان هالتکویست، معاون تحلیل اطلاعاتی در گروه امنیت سایبری ماندیانت (Mandiant) می‌گوید «عملیات سایبری تهاجمی، ابزاری است که می‌تواند قبل از شلیک گلوله‌ها و موشک‌ها مورد استفاده قرار گیرند». شرکت‌های امنیت شبکه اکنون به دولت‌های غربی هشدار دادند که روسیه در تلاش است تا دسترسی درازمدت و سیستماتیک به نقاط مختلفی در زنجیره تأمین فناوری پیدا کند و به دنبال جاسوسی است.

اخیراً وزارت خزانه‌داری آمریکا در بیانیه‌ای اعلام کرد «روسیه به سرویس‌های اطلاعاتی خود دستور داده است تا مقامات فعلی و سابق دولت اوکراین را استخدام کنند تا آماده شوند دولت را به دست بگیرند و زیرساخت‌های حیاتی اوکراین را با نیروهای اشغالگر روسیه کنترل کنند».

دولت‌های بلاروس و قزاقستان که خود را که حمایت‌های روسیه را پست سر خود دارند، اخیراً با اعتراضات ضدحکومتی روبه‌رو شدند. رهبران این کشورها دولت‌های غربی را متهم به تحریک مردم و حملات سایبری به زیرساخت‌ها و اقدامات مخرب علیه حکومت‌هایشان می‌کنند.

غربی‌ها نیز روسیه و چین و حتی جمهوری اسلامی و کره‌شمالی را متهم به حملات سایبری می‌کنند. «جنگ‌های ترکیبی» طیف وسیعی از اقدامات «روانی، سایبری و ایذایی» است که از یک سو به معادلات سیاسی گره می‌خورد و از سوی دیگر به اقدامات نظامی اما نه ابزارهای دیپلماتیک است و نه جنگ و در جایی بین این دو تعریف می‌شود.

جنگ‌های جهانی در درازای تاریخ از سوی مورخان «جنگ اول و دوم» نام گرفت. «جنگ سرد» از سال ۱۹۴۵ پس از پایان جنگ دوم جهانی آغاز شد، اما در آوریل سال ۱۹۴۷ برنارد باروش، سیاستمدار آمریکایی، از این اصطلاح استفاده کرد و ‌همان دوران روزنامه‌نگار آمریکایی به نام والتر لیپمن مجموعه مقالاتی و کتابی را به نام «جنگ سرد» منتشر کرد تا این عبارت در توصیف آن مقطع تاریخی که مربوط به کشمکش‌های ژئوپلیتیکی بین اتحاد جماهیر شوروی و متحدانش (بلوک شرق) و آمریکا و متحدانش (بلوک غرب) و رقابت‌های تسلیحاتی بود رایج شد.

بنابراین هیچ بعید نیست در آینده‌ای نه چندان دور تئوریسین‌های جسور و روزنامه‌نگاران سرشناس «جنگ ترکیبی جهانی» را وارد ادبیات سیاسی دنیا کنند.

نظرات طرح‌شده در این یادداشت لزوماً بازتاب دیدگاه رادیوفردا نیست.

رادیوفردا: وال‌استریت جورنال گزارش داده است که به غیر از معاون رابرت مالی، نماینده آمریکا در مذاکرات هسته‌ای با ایران، دو دیپلمات آمریکایی دیگر عضو تیم مذاکره‌کننده ایالات متحده نیز آن را ترک کرده‌اند.

خبرگزاری رویترز قبلا به نقل از یک مقام آمریکایی نوشته بود که ریچارد نفیو، معاون آقای مالی، دیگر عضو هیات آمریکایی مذاکره‌کننده با ایران نیست، اما همچنان در وزارت خارجه شاغل است.

وال‌استریت جورنال پیش از این گزارش داده بود که ریچارد نفیو به خاطر اختلاف عقیده با هیات مذاکره‌کننده ‌آمریکایی این مذاکرات را ترک کرده است. گزارش این روزنامه می‌گوید که آقای نفیو خواستار موضع سفت و سخت‌تری در مذاکرات هسته‌ای بوده است.

اکنون وال‌استریت جورنال می‌نویسد به غیر از آقای نفیو، دو دیپلمات آمریکایی دیگر نیز تیم مذاکره‌کننده را ترک کرده‌اند.

این گزارش می‌افزاید اجرای سفت و سخت تحریم‌ها همراه با این واقعیت که ایران با تعلل در مذاکرات، برنامه هسته‌ای خود را با سرعت پیش‌ می‌برد، از جمله مواردی است که به اختلافات در میان اعضای تیم آمریکا دامن زده است.

منابع آگاه به این روزنامه گفته‌اند که اختلافات از تابستان وجود داشته، اما بعد از تعلل چند ماهه و بازگشت ایران با تیم و شروط جدیدی به میز مذاکرات در دولت ابراهیم رئیسی، این دیپلمات‌ها خواهان متوقف شدن مذاکرات بودند.

یکی دیگر از موارد اختلاف، به رویکرد آمریکا در کارزار محکوم کردن عدم همکاری ایران با آژانس بین‌المللی انرژی اتمی توسط شورای حکام بوده است. این شورا دو بار قطعنامه محکومیت ایران به خاطر عدم همکاری با آژانس را در دستور کار قرار داد، اما با تهدیدهای ایران و امید به ادامه مذاکرات، قطعنامه‌ای علیه جمهوری اسلامی صادر نشد.

منابع آگاه به وال‌استریت جورنال گفته‌اند که شل شدن تحریم‌های نفتی و افزایش واردات نفت چین از ایران از دیگر موارد اختلاف نظر در میان تیم مذاکره هسته‌ای آمریکا بوده است.

بر اساس آمارهای شرکت‌های ردیابی نفتکش‌ها، چین در سال گذشته واردات نفت از ایران را دو برابر کرده است؛ موضوعی که نشان می‌دهد دولت جو بایدن تمایلی به اجرای تحریم‌های نفتی علیه ایران یا موفقیتی در این زمینه نداشته است.

در میان اعضای تیم آمریکایی همچنین موضوع دور نگه داشتن ایران از نقطه گریز هسته‌ای – تولید مواد اولیه لازم برای تولید بمب هسته‌ای – به مدت حداقل ۱۲ ماه، باعث اختلاف در میان اعضای تیم هسته‌ای آمریکا بوده است. اخیرا مقامات آمریکا و اروپا اعلام کردند که ایران تا رسیدن به نقطه گریز هسته‌ای تنها چند هفته فاصله دارد.

در این میان، لیز تراس، وزیر امور خارجه بریتانیا روز سه‌شنبه هشدار داد که مذاکرات برای احیای توافق هسته‌ای ۲۰۱۵ بین قدرت‌های غربی و ایران به بن‌بست خطرناکی نزدیک می‌شود.

او به پارلمان بریتانیا گفت: این یک مذاکره فوری است و پیشرفت به اندازه کافی سریع نبوده است: ما به همکاری نزدیک با متحدان خود ادامه می‌دهیم، اما مذاکرات در حال رسیدن به بن‌بست خطرناکی است.

وزیر خارجه بریتانیا هشدار داد: «ایران اکنون باید انتخاب کند که آیا می‌خواهد توافقی را منعقد کند یا مسئول فروپاشی برجام باشد؛ و اگر برجام فرو بریزد، همه گزینه‌ها روی میز است».

هشدار لیز تراس به ایران پس از آن مطرح می‌شود که گزارش‌های روزهای اخیر از وین حاکی از پیشرفت‌‌هایی در مذاکرات است، اگرچه غرب و به‌ویژه ایالات متحده نسبت به سرعت پایین مذاکرات ابراز ناخرسندی کرده و تاکید داشته‌اند که برای احیای برجام زمان زیادی نمانده است.

به علاوه در این میان بحث آزادی چهار شهروند آمریکایی زندانی در ایران نیز در خبرها مطرح شده است.

ایالات متحده و ایران هم هر دو از امکان گفت‌و‌گوی مستقیم در جریان مذاکرات وین نیز سخن گفته‌اند.
با استفاده از گزارش‌های وال‌استریت جورنال و سایت رادیو فردا/د.خ/ک.ر

رادیوفرانسه: ریچارد نفیو، کارشناس آمریکائی امنیت و تحریم و عضو ارشد پیشین هیئت نمایندگی آمریکا در گفتگوهای وین در بارۀ برنامۀ هسته‌ای ایران

ریچارد نفیو، عضو ارشد هیئت نمایندگی آمریکا در گفتگوهای وین در بارۀ برنامۀ هسته‌ای ایران، بنوشتۀ ان‌بی‌سی، به سبب اختلاف نظر با رابرت مالی، نمایندۀ ویژۀ وزارت امور خارجۀ آمریکا برای امور ایران، از مقام خود در این مذاکرات کنار رفته است.

یک مقام مسئول در وزارت امور خارجۀ آمریکا این خبر را تائید کرد و در اطلاعیه‌ای با اشاره به «سهم پر اهمیت وی در هیئت مذاکره کنندۀ آمریکا» تاکید کرد که او «به خدمت خود در وزارت امور خارجه ادامه می‌دهد».

ریچارد نفیو، کارشناس امور امنیتی بویژه در زمینه سلاح‌های اتمی است که چندی در دفتر ملی امنیت هسته‌ای آمریکا و سپس در دفتر امور بین‌المللی و عدم گسترش سلاح‌های اتمی وزارت امور خارجۀ این کشور کار کرد. وی سپس در مقام مدیر امور ایران به شورای امنیت ملی آمریکا انتقال یافت. او مدتی نیز هماهنگ کنندۀ دفتر تحریم‌های وزارت امور خارجۀ آمریکا بود و تا دسامبر ٢٠١٤ در مذاکراتی که سال پس آز آن به توافق برجام منجر گردید، شرکت داشت.

یورونیوز: کره جنوبی می‌گوید بدهی‌های معوق ایران به سازمان ملل متحد را پرداخت کرده و به این ترتیب انتظار می‌رود ایران بار دیگر حق رأی خود در این سازمان را به دست آورد.

دولت سئول روز یکشنبه ۲۳ ژانویه (۳ بهمن) با اعلام این موضوع گفته پرداخت بدهی ایران از محل آزادسازی وجوه مسدود شده ایران در این کشور صورت گرفته است.

ایران در خرداد ماه گذشته نیز پس از پرداختی مشابه، حق رأی خود در سازمان ملل را به دست آورده بود، اما اخیرا اعلام کرده بود که دوباره این حق را از دست داده زیرا به دلیل تحریم‌های آمریکا نتوانسته است مبلغ بدهی خود را به سازمان ملل منتقل کند.

آزادسازی وجوه مسدود شده ایران مستلزم تایید ایالات متحده است. آمریکا در این هفته مانند متحدان اروپایی‌اش اعلام کرد که تنها چند هفته دیگر برای نجات برجام باقی مانده است.

رئیس جمهور پیشین آمریکا، دونالد ترامپ در سال ۲۰۱۸ واشنگتن را از این توافق بین‌المللی خارج کرده و تحریم‌ها علیه ایران را برگرداند. ایران نیز متعاقبا بسیاری از تعهدهای برجامی خود را زیر پا گذاشت و به فعالیت‌هایی فراتر از آنها ادامه داد.

دولت سئول روز جمعه با انتشار بیانیه‌ای اعلام کرده بود که با هماهنگی و همکاری فعال نهادهای ذیربط مانند دفتر کنترل دارایی‌های خارجی وزارت خزانه‌داری آمریکا و دبیرخانه سازمان ملل متحد، کار پرداخت حدود ۱۸ میلیون دلار بدهی ایران به سازمان ملل را از طریق وجوه مسدود شده این کشور در کره جنوبی به انجام رسانده است.

خبرگزاری رویترز با اعلام این خبر گفته است که مقامات دفتر سازمان ملل در سئول برای اظهار نظر در این زمینه در خارج از ساعات کاری در دسترس نبوده‌اند.

وزارت دارایی کره جنوبی گفته است ایران به دلیل نگرانی از دست دادن حق رأی خود در مجمع عمومی سازمان ملل، هفته گذشته به صورت اضطراری از کره جنوبی درخواست کرده تا در پرداخت بدهی به سازمان ملل از محل وجوه مسدود شده کمک کند.

تهران بارها خواستار آزادی حدود ۷ میلیارد دلار از وجوه مسدود شده خود در بانک‌های کره جنوبی تحت تحریم‌های آمریکا شده و گفته است که سئول این پول ها را «گروگان» گرفته است.

رویترز می‌نویسد از یک مقام وزارت دارایی کره جنوبی پرسیده چقدر از وجوه مسدود شده ایران پس از پرداخت بدهی سازمان ملل باقی در این کشور مانده، اما این مقام با استناد به قوانین رازداری از افشای این اطلاعات خودداری کرده است.

رادیوفردا: پایگاه خبری نور نیوز، نزدیک‌به دبیرخانه شورای عالی امنیت ملی، در گزارشی نوشته است که اخبار مربوط به اینکه «روسیه و چین، ایران را متقاعد کرده‌اند برخی خواسته‌های حداکثری خود [در مذاکرات وین] را کنار بگذارد» درست است.

این وب‌سایت نوشته است این رویکرد به معنای « تن دادن مطلق» به نظرات روسیه و چین نیست، بلکه ایران با «با مشورت روسیه و چین» پیشنهادهایش را تعدیل کرد. این وب‌سایت همچنین برخی رسانه‌ها را متهم کرد که «روایت واونه‌ای» از مذاکرات می‌دهند تا نشان‌ دهند مذاکره‌کنندگان ایرانی توسط روسیه و چین راهبری می‌شوند.

میخائیل اولیانوف، نماینده روسیه در مذاکرات وین، روز ۸ دی‌ماه، در نشریه فارین‌پالیسی نوشت که روسیه و چین ایران را وادار کرده‌اند که برخی خواسته‌های حداکثری خود را کنار بگذارد و گفت‌وگوهای وین بر اساس پیش‌نویسی که در شش دور مذاکره با دولت روحانی به دست آمده بود، شروع شود.

مقام‌های دولت ابراهیم رئیسی در هفته‌های اخیر بارها اعلام کرده‌اند که پیشنهادهای جدیدی برای مذاکره و احیای برجام دارند که بیشتر معطوف به برداشته‌شدن تحریم‌ها است و بر همین اساس خواستار کنار گذاشتن پیش‌نویس قبلی که به پیش‌نویس ژوئن مشهور شده است، شده بودند.

علاوه بر انتشار مقاله آقای اولیانوف، او تصویری حاشیه‌برانگیز از جلسه‌ای با راب مالی، مذاکره‌کننده ارشد آمریکا که به صورت غیرمستقیم در مذاکرات حضور دارد، منتشر کرد که در حال مذاکره درباره برجام بودند.

شماری از کاربران شبکه‌های اجتماعی این تصویر را تداعی‌کننده عکس معروف استالین، روزولت و چرچیل در تهران سال ۱۳۲۰ دانسته‌اند. شاه ایران اساسا به آن نشست دعوت نشده بود و از این رو تصویر یادشده برای بسیاری از ایرانیان به نمادی از تحقیر ملی تبدیل شده و کاربران تصویر اولیانوف و مالی را مانند آن تصویر ارزیابی کرده بودند.

حسین علایی، از فرماندهان سابق سپاه پاسداران، نیز روز گذشته در یادداشتی که در روزنامه جمهوری اسلامی منتشر شد، با اشاره به سفر ابراهیم رئيسی به روسیه که قرار است به زودی انجام شود، از رویکردهای روسیه در قبال ایران از جمله در پرونده هسته‌ای انتقاد کرد و نوشت: «روسیه همیشه از برگ ایران در حل مسائل خود با آمریکا استفاده کرده و «هیچگاه ایران را متحد استراتژیک خود تلقی نکرده است».

دور هشتم مذاکرات احیای برجام که در وین در جریان بود، ظهر روز پنج‌شنبه ۹ دی، به‌دلیل فرا رسیدن تعطیلات پایان سال میلادی به‌مدت سه روز متوقف شد و قرار است از روز دوشنبه، ۱۳ دی‌ماه از سر گرفته شود.

در روزهای گذشته کشورهای شرکت‌کننده در مذاکرات احیای برجام وضعیت مذاکرات را «اضطراری» توصیف کردند و وزارت خارجه آمریکا نیز صحبت درباره پیشرفت مذاکرات را «زود» دانست ولی علی باقری، رئیس هیات ایرانی روند مذاکرات را «مثبت» توصیف کرد.

ند پرایس، سخنگوی وزارت امور خارجه آمریکا، اما گفته است در دور اخیر مذاکرات برخی پیشرفت‌ها به دست آمده ولی این پیشرفت‌ها «بسیار آهسته‌تر» از گام‌های شتاب‌گیرنده هسته‌ای ایران است.

صدای آمریکا: سخنگوی کاخ سفید روز چهارشنبه در پاسخ به پرسش خبرنگاری در مورد حضور مشاور امنیت ملی کاخ سفید در اسرائیل و میزان نگرانی دولت پرزیدنت بایدن در مورد احتمال برخورد نظامی اسرائیل در صورت شکست مذاکرات احیای برجام در وین گفت که جیک سالیوان در حال رایزنی در مورد گزینه‌های پیش رو است.

خانم ساکی در این رابطه به سخنان چند هفته پیش خود اشاره کرد که طی آن «در مورد ناامیدی ما از نحوه حضور هیات ایرانی در آخرین دور مذاکرات و این واقعیت که پرزیدنت بایدن از تیم خود خواسته بود طیف وسیعی از گزینه‌ها، گزینه‌های احتمالی، را با هماهنگی شرکا و متحدان آماده کنیم» صحبت شد.

به گفته خانم ساکی، بنابر این بخشی از این سفر به «گفتگو با شرکا و متحدان، از جمله اسرائیل، برمی‌گردد. ما انتظار داریم که با توقف فعلی مذاکرات، این رایزنی‌ها ادامه یابند.»

سخنگوی کاخ سفید ادامه داد که علاوه بر مطلع کردن طرف اسرائیلی در مورد گفتگوهای وین، مواردی مانند اقدامات بی‌ثبات‌کننده و حمایت جمهوری اسلامی ایران از گروه‌های نیابتی‌اش نیز در سفر مشاور امنیت ملی کاخ سفید به بحث گذاشته شده است.

اسرائیل بارها اعلام کرده است که هیچ‌گاه به جمهوری اسلامی ایران اجازه استقرار نظامی در سوریه را نخواهد داد و بارها مواضع متعلق به سپاه پاسداران در این کشور را مورد حمله قرار داده است.

همچنین اسرائیل تهاجمات از سوی حزب الله لبنان و گروه‌های فلسطینی حماس و جهاد اسلامی علیه خود را بی پاسخ نگذاشته است.

خانم ساکی ادامه داد که پیشرفت برنامه اتمی ایران که در نتیجه خروج دولت پیشین آمریکا از توافق برجام بوده، جزو نگرانی‌های مشترکی بود که مورد مذاکره قرار گرفت.

ایران با ادعای اینکه با خروج دولت پرزیدنت ترامپ از برجام و اعمال تحریم‌های آمریکا، حقوقش نقض شده به طور تدریجی برنامه هسته‌ای محدود‌شده در چارچوب توافق برجام را زیر پا گذاشته است.

آقای سالیوان در اسرائیل به سر می‌برد و تاکنون با رئیس جمهوری، نخست وزیر، و وزیران دفاع و خارجه این کشور دیدار کرده است.

وی طی گفتگو با ایال هولاتا، مشاور امنیت ملی اسرائیل در مورد ضرورت مقابله با همه جنبه‌های تهدید ناشی از ایران، از جمله برنامه هسته‌ای، فعالیت‌های بی‌ثبات‌کننده در منطقه و حمایت از گروه‌های تروریستی نیابتی، تبادل نظر کرد.

کاخ سفید در بیانیه‌ای اعلام کرد که دو طرف توافق کردند برنامه هسته‌ای ایران که به سرعت در حال پیشرفت است، تهدیدی جدی برای منطقه و صلح و امنیت بین المللی است و در این زمینه آقای سالیوان هیات اسرائیلی را در جریان تحولات اخیر در مذاکرات وین قرار داد و دو طرف در مورد راه پیش رو تبادل نظر کردند.

این دو مقام ارشد آمریکا و اسرائیل همچنین تاکید کردند که دو کشور در عزم خود برای اطمینان از این که ایران هرگز به سلاح هسته‌ای دست پیدا نمی‌کند، همسو هستند.

رادیوفردا: موشکهای زمین به زمین ایران در یک نمایشگاه سپاه پاسداران

یک مقام نظامی جمهوری اسلامی ایران روز شنبه ۲۰ آذر در واکنش به برنامه احتمالی آمریکا و اسرائیل برای انجام تمرین حمله نظامی به تاسیسات هسته‌ای ایران هشدار داد.

این مقام نظامی که نامش فاش نشده است، به پایگاه خبری نور نیوز، نزدیک‌به دبیرخانه شورای عالی امنیت ملی، گفته است هر اقدام تحریک‌آمیزی برای «آزمایش موشک‌های ایرانی با اهداف واقعی، هزینه گزافی برای متجاوزان خواهد داشت».

خبرگزاری رویترز روز پنج‌شنبه ۱۸ آذر به نقل از یک مقام ارشد آمریکایی نوشته بود انتظار می‌رود وزیران دفاع آمریکا و اسرائیل درباره تمرین‌های نظامی احتمالی برای نابودی تاسیسات هسته‌ای ایران گفت‌وگو و رایزنی کنند.

این گزارش افزوده است برگزاری این قبیل رزمایش‌های نظامی به عنوان بدترین سناریو برای نابودی تاسیسات هسته‌ای ایران برنامه‌ریزی شده و به خواست رهبران آمریکا و اسرائیل در صورت «شکست دیپلماسی» محقق خواهد شد.

در همین زمینه، یک رسانه اسرائیلی روز چهارشنبه گزارش داد که نیروهای دفاعی اسرائیل قرار است در بهار سال آینده یک تمرین نظامی گسترده برای «شبیه‌سازی حمله به برنامه هسته‌ای ایران» بر فراز دریای مدیترانه انجام دهند.

تایمز اسرائیل به نقل از این گزارش نوشت، این تمرین نظامی ، یکی از بزرگترین رزمایش‌هایی است که تاکنون توسط نیروی هوایی اسرائیل برگزار شده است و شامل ده‌ها هواپیما از جمله جنگنده‌های اف-۳۵، اف ۱۵، اف ۱۶ و هواپیماهای جاسوسی و جت‌های سوخت گیری خواهد بود.

جمهوری اسلامی ایران ادعا می‌کند به دنبال دستیابی به سلاح اتمی نیست و برنامه هسته‌ای تهران «صلح‌آمیز» است.
با استفاده از توییتر نور نیوز، رویترز و گزارش‌های رادیو فردا/ آ.ت

بی‌بی‌سی: رئیس پیشین سازمان انرژی اتمی ایران گفته “اسم تشکیلاتی که این اواخر دست محسن فخری‌زاده بود سازمان پژوهش‌ها و نوآوری دفاعی (سپند) یا پژوهش‌های نوین دفاعی بود”

رئیس پیشین سازمان انرژی اتمی ایران گفته “اسم تشکیلاتی که این اواخر دست محسن فخری‌زاده بود سازمان پژوهش‌ها و نوآوری دفاعی (سپند) یا پژوهش‌های نوین دفاعی بود”

فریدون عباسی دوانی، نماینده مجلس و رئیس پیشین سازمان انرژی اتمی ایران در سالگرد ترور محسن فخری زاده معاون وزارت دفاع و فرد پشت پرده برنامه اتمی ایران گفته است که او علیرغم فتوای آیت الله علی خامنه ای در حرام بودن تولید، نگهداری و به کارگیری سلاح اتمی، برای آن “سیستم ایجاد کرده بود”.

آقای عباسی در سالگرد ترور محسن فخری زاده که سال گذشته در حومه تهران به رگبار بسته شده، به روزنامه دولتی ایران چاپ تهران گفته است “تحفظ ما درباره سلاح هسته‌ای بر اساس فتوای صریح رهبر معظم انقلاب بر حرمت سلاح هسته‌ای کاملاً مشخص است منتها فخری‌زاده این سیستم را ایجاد کرده بود و مسأله‌اش هم فقط دفاع از کشور خودمان نبود. زیرا کشور ما پشتیبان جبهه مقاومت است و وقتی شما وارد این مسائل بشوید، صهیونیست‌ها حساس می‌شوند.”

رئیس پیشین سازمان انرژی اتمی ایران گفته “فقط هم آقای فخری‌زاده نبود. مدیران دیگر مجموعه ما هستند که این خصوصیات را دارند. دشمن تشخیص داد که آقای فخری‌زاده شاخصه‌ای دارد که باید حذف فیزیکی بشود. دنبال دیگران هم هستند و هر وقت دستشان برسد و اولویت پیدا کنند، نفرات ما را حذف می‌کنند”.

آقای عباسی دوانی توضیح بیشتری درباره “سیستم” نداده است.

مقام های ایرانی اصطلاح “مقاومت” را در اشاره به گروه‌های شبه‌نظامی مسلحی که با اسرائیل مبارزه می‌کنند، به کار می‌برند. ایران از عمده این گروه ها حمایت می کند.

رئیس پیشین سازمان اطلاعاتی اسرائیل مدتی پس از ترور آقای فخری زاده گفته بود که ماموران این سازمان سال ها او را تحت نظر داشتند.

محسن فخری‌زاده؛ از همراهی با تهرانی مقدم، برنامه موشکی و هسته‌ای ایران تا ترور
تاکید پسرِ فخری زاده بر ‘ابهامات زیاد’ ترور
روایتی تازه از ترور محسن فخری زاده با ‘تیربار یک تنی موساد’

محسن فخری زاده سال گذشته در حومه تهران ترور شد

فریدون عباسی دوانی که امروز ششم آذر (۲۷ نوامبر) از “درست کردن سیستم” برای سلاح اتمی توسط آقای فخری زاده خبر داده، هم اکنون نماینده مجلس شورای اسلامی است.

آقای عباسی دوانی گفته “اسم تشکیلاتی که این اواخر دست آقای فخری‌زاده بود سازمان پژوهش‌ها و نوآوری دفاعی (سپند) یا پژوهش‌های نوین دفاعی بود. این یعنی اگر کسی بخواهد در نوآوری دفاعی کار کند، گستره وسیعی از علم و فناوری را لازم دارد. هسته‌ای، موشکی و الکترونیک و… خود به خود از دل این بیرون می‌آید”.

اسرائیل بر اساس اسناد اتمی که از ایران سرقت کرده می گوید که محسن فخری زاده از جمله افرادی بوده است که در زمینه تولید سلاح هسته ای تا یک مقطع زمانی مشغول به فعالیت بوده است. آژانس بین المللی انرژی اتمی هم بر اساس پرونده ای که نام آن “ابعاد احتمالا نظامی برنامه اتمی ایران” نام دارد، می گوید ایران از اوایل دهه ۸۰ شمسی برنامه تولید سلاح اتمی را کنار گذاشته است.

برخی از منابع اسرائیلی می گویند که این برنامه همان اقداماتی است که تحت نظر محسن فخری زاده پیگیری می شده است.

اظهارات رئیس سازمان انرژی اتمی درباره نقش آقای فخری زاده در “ایجاد سیستم” برای سلاح اتمی در حالی است که دور هفتم مذاکرات احیای توافق هسته ای برجام قرار است دو روز دیگر پس از ۵ ماه وقفه در وین از سرگفته شود.

هدف از احیای برجام اطمینان از دور ماندن ایران از برنامه ساخت سلاح اتمی است. مقام های ایرانی می خواهند که در جریان احیای توافق اتمی، تحریم های هسته ای آمریکا رفع شود.

اسرائیل گفته است بی اعتنا به این توافق، سیاست خود را برای مبارزه با برنامه اتمی ایران ادامه خواهد داد.

بازتاب ترور محسن فخری‌زاده در نشریات جهان

مذاکرات احیای برجام؛ امیرعبداللهیان: ‘همه مقدمات را برای یک توافق خوب و سریع فراهم کرده‌ایم’