اخبار

بی‌بی‌سی: حسین عبدالباقی (وسط) مدیر عامل و رئیس هیئت مدیره هلدینگ عبدالباقی و مالک ساختمان متروپل

حسین عبدالباقی، مالک برج فروریخته متروپل، که بسیاری بعد از این حادثه مرگبار نامش را شنیدند، سال‌هاست که در آبادان و خوزستان نامی آشنا است.

بیلبوردهای تبلیغاتی پروژه‌های “گروه ساختمانی عبدالباقی”، مثل برج و شهرک‌های ساخته شده و نشده‌اش در چهارگوشه شهر پیش چشم آبادانی‌ها است و نام “حاج حسین عبدالباقی” با داستان‌ سیطره یک خانواده بر املاک و پروژه‌های ساخت و ساز شهر گره خورده است.

او که یک‌شبه از “قهرمان آبادان” در چشم مسئولان، به نماد “فساد و تقلب” در نگاه مردم تبدیل شد، با سیاستمداران و شهرداران و نظامیان شهر و استان نشست و برخاست داشت.

روایت خبرنگاران و رسانه‌های محلی پر است از داستان‌های نفوذ او و خانواده‌اش در انتخاب نمایندگان مجلس و اعضای شورای شهر و عکس‌های بی‌شماری که او را لوح افتخار به‌دست در کنار همین مسئولان و فرماندهان نشان می‌دهد.

چهره برگزیده جشنواره خیرین مدرسه‌ساز استان خوزستان، چهره برگزیده جشنواره مهارت اروند و برنده تندیس چهره ماندگار صنعت از جمله دستاوردهای “حاج حسین” در چند سال اخیر بود.

او فروردین ۱۳۹۹ از سردار حیدر عباس‌زاده ، فرمانده کل انتظامی استان خوزستان لوح “خیر امنیت‌ساز” گرفت. کمتر از شش ماه قبل از آن نام این فرمانده با سرکوب مرگبار اعتراض‌های آبان ۹۸ در خوزستان و ماهشهر شناخته شده بود و مدتی بعد هم نامش در فهرست تحریم‌های حقوق بشری آمریکا جا گرفت.
عبدالباقی

منبع تصویر، شهرک خودرویی آبادان / facebook

حسین عبدالباقی کجاست؟

یک روز بعد از ریختن ساختمان شماره ۲ متروپل، دادستانی خوزستان خبر داد که جنازه “غیر قابل تشخیصی” را از زیر آوار بیرون کشیده‌اند و بعد از بررسی “اسناد هویتی” که از جسد کشف شده، به این نتیجه رسیده‌اند که جسد حسین عبدالباقی است. دادستان گفت که هویت او را هم مرکز تشخیص هویت پلیس و هم پزشکی قانونی تایید کرده‌اند.

این در حالی است که تنها ساعاتی بعد از فرو ریختن این برج خبرگزاری جمهوری اسلامی (ایرنا) از “بازداشت مالک و پیمانکار” برج با حکم دادستان ویژه آبادان خبر داده بود.

این خبر ایرنا بعدا با خبر دیگری با سرخط “صدور حکم بازداشت” برای مالک جایگزین شد و امروز هم خبرگزاری قوه قضاییه در مطلبی با تیتر “ماجرای خبر اشتباه دستگیری مالک متروپل چه بود؟” تنها توضیح داد که ایرنا اشتباه کرده است.
ایرنا

منبع تصویر، Reza Sabeti خبر ایرنا درباره بازداشت مالک و پیمانکار متروپل – دوم خرداد

“اشتباه” دیگر این بود که سن فرد درگذشته‌ای که با نام حسین عبدالباقی در فهرست جان‌باختگان منتشر شد ۳۵ سال ذکر شده، در حالی که حسین عبدالباقی ۴۱ ساله است.

یکی از مدیران منطقه آزاد اروند هم درباره سرنوشت آقای عبدالباقی به سایت خبرآنلاین گفت “ابتدا خبر آمد که ایشان را بازداشت کردند، اما ساعت حدود سه نیمه‌شب در جلسه شواهد نشان داد ایشان در ساختمان بودند.

یکی از شواهد، به گفته این مدیر، کشته شدن “نفر امین” حسین عبدالباقی است که “همیشه همراه‌ او بوده و در زیر آوار فوت شده است.” از جمله شواهد دیگر روایت پرسنل است که گفته‌اند مالک در ساختمان بوده، بی‌خبری خانواده از آقای عبدالباقی و همین طور واقع شدن دفتر او در قسمت تخریب‌شده ساختمان. این مدیر اشاره‌ای به شواهد قطعی درباره مرگ او نکرده است.

این “اشتباهات” و تناقض‌ها -با وجود توضیح و تصحیح‌ها – نتوانست مانع از تردید و گمانه‌زنی درباره سرنوشت حسین عبدالباقی در شبکه‌های اجتماعی شود.

کاربران نوشتند به مسئولانی که تا کنون چشم روی تخلفات جدی ساخت این برج بسته بودند و با هلدینگ عبدالباقی هم “بسته بودند”، اعتمادی ندارند.

آنها گفتند که باور کردن خبر کشف جسد ناشناخته و تشخیص هویت او به عنوان مالک متروپل در زمانی بسیار کوتاه برایشان سخت است.

این اتفاقات در کنار خبر بازداشت ۱۰ مسئول از جمله شهردار فعلی و دو شهردار سابق آبادان و تعدادی از کارکنان شهرداری و ناظران آن، این سوال را مطرح کرد که “عمق فاجعه” تا کجاست و “واقعا” چه بر حسین عبدالباقی آمده است.

سابقه خبررسانی آشفته حوادث مرگبار در ایران و بی‌اعتمادی به مقام‌ها و مسئولان، کار را برای قانع کردن مردم سخت کرده است.

هلدینگ عبدالباقی چیست؟

حسین عبدالباقی متولد ۱۳۶۰ مدیر عامل و رئیس هیات مدیره هلدینگ عبدالباقی است. در سایت اینترنتی این شرکت نوشته شده که فعالیت آن ۶۵ سال پیش در قالب یک گروه ساختمان‌سازی شروع شده است.

کار اصلی این شرکت خانوادگی -با مسئولیت برادران عبدالباقی- ساخت برج‌های مسکونی و اداری، انبوه‌سازی و شهرک‌سازی است. اما از ۳۰ سال پیش فعالیت‌هایش را با تولید و توزیع گسترده آجیل و خشکبار و راه‌اندازی رستوران‌های زنجیره‌ای گسترش داد.

در سایت این شرکت انبوهی از پروژه‌های ساخته شده یا در دست ساخت دیده می‌شود. بازار سنتی فیدوس، شهرک خودرویی آبادان و مجتمع تجاری الماس الوند از جمله پروژه‌هایی است که این شرکت ساخته و برج شماره دو متروپل در میان پروژه‌های در دست ساخت دیده می‌شود. ساختمان شماره یک دو سال پیش افتتاح و بهره‌برداری شده بود.

در بخش پروژه‌های آینده هلدینگ عبدالباقی تنها نام “شهر رویایی الماس آبادان” به چشم می‌خورد؛ رویایی که معلوم نیست محقق شود.

“بزرگترین مجتمع پزشکی منطقه آزاد اروند”

در چند سال اخیر نام و نشان این شرکت و مدیرش به وفور در خبرها و عکس‌هایی دیده می‌شود که در آن مقام‌های ارشد استانی و امنیتی یا در حال جایزه دادن به حسین عبدالباقی هستند یا پروژه‌های “عام‌المنفعه” یا خصوصی شرکت او را افتتاح می‌کنند.

یکی از این عکس‌ها که در سایت هلدینگ هم دیده می‌شود، حسین عبدالباقی را کنار غلامرضا شریعتی، استاندار پیشین و نامحبوب خوزستان نشان می‌دهد که در کنار مسئولان دیگر، در حال افتتاح فاز اول متروپل هستند. روی پارچه‌نوشته‌ای که در عکس دیده می‌شود نوشته شده: “برج‌های دوقلوی متروپل – شماره ۱ (مجتمع پزشکی-اداری)”

منبع تصویر، ostan-khz.ir
توضیح تصویر، حسین عبدالباقی (نفر اول -چپ) و غلامرضا شریعتی، استاندار پیشین خوزستان (وسط) در مراسم افتتاح برج یک متروپل

در خبری که سایت استانداری خوزستان در تاریخ ۱۸ بهمن ۹۸ از این مراسم منتشر کرده این برج “بزرگترین مجتمع پزشکی منطقه آزاد اروند” توصیف شده و آمده است: “این پروژه مجموعه‌ای شاخص در زمینه ارائه خدمات در حوزه سلامت به شهروندان شریف این منطقه و گردشگران عراقی و دیگر کشورهای حوزه خلیج فارس است.”

در این خبر گفته شده که “تمامی استانداردهای معاونت آموزش پزشکی کشور” در ساخت این مجتمع که با “استفاده از متریال صد درصد ایرانی” ساخته شده، رعایت شده است.

۱۲ خبر دیگری که دو سال و چهار ماه بعد در سایت استانداری خوزستان درباره متروپل منتشر شد، همه درباره فروریختن برج شماره دو و آمار قربانی‌ها و زیرآوارمانده‌هاست.

“به طور کامل ضد زلزله”

طی ۲۴ ساعتِ بعد از فروریختن ساختمان متروپل، رسانه‌ها و شبکه‌های اجتماعی پر شد از روایت‌ها و اسناد مربوط به تخلف‌های گسترده در ساخت برج‌های دوقلو و پخش سخنان مسئولانی که ظاهرا تازه به این مسئله پی برده بودند.

صادق خلیلیان، استاندار خوزستان، گفت برآوردهای اولیه نشان می‌دهد که رعایت نشدن قوانین و مقررات و اصول فنی در ساخت مجتمع متروپل “دلیل اولیه” ریزش این بنا است.

او گفته است مجوز احداث این ساختمان قبل از سال ۹۸ برای ۶ طبقه صادر شده بود اما “بعدا سه و دو طبقه به آن اضافه شده است.”

یکی از اسنادی که به دست بی‌بی‌سی رسیده و در شبکه‌های اجتماعی هم دست‌به‌دست می‌شود اخطاریه‌ای مربوط به سال ۹۸ است که “اضافه شدن سه طبقه مازاد بر طراحی” را تایید می‌کند.
توضیح تصویر،

سندی از مشکلات سازه‌ای و فنی متروپل

این سند به اشکالات سازه‌ای زیادی در متروپل اشاره می‌کند و با هشدار درباره “آینده” آن، خواهان توقف کار برای “بررسی کامل سازه و ارائه نقشه‌های مقاوم‌سازی” می‌شود.

دلیل این که چرا این هشدارها و اخطارها راه به جایی نبرده را شاید بتوان در عکس‌هایی جست‌وجو کرد که حسین عبدالباقی را در کنار مقام‌های خندان و قدردان نشان می‌دهد.

حسین عبدالباقی ۹ ماه پیش و هنگام ساخت برج ۲ در وصف این بنا گفته بود که سازه بتنی متروپل “با شمع‌کوبی‌های ۲۷ متری و به طور کامل ضد زلزله” ساخته شده است.

او از برنامه‌های متنوعی که برای ساختمان شماره ۲ داشت، تعریف کرد و گفت که این برج “دارای نمایی آجری-سنگی مطابق معماری اصیل شهر آبادان با نورپردازی حرفه‌ای و چشم‌نوازی است که امکان ورود آمبولانس و خودروی شخصی به پارکینگ طبقاتی، تردد راحت و ایمن مراجعان در میان برج‌ها از طریق دو پل شیشه‌ای را با آسودگی خاطر برای آنان به همراه خواهد داشت.”

آن طور که می‌گویند او خود زیر آوار همین ساختمان ماند و درگذشت.

منبع تصویر: تویتر

رادیوفردا: مسئولان امدادی ایران از وقوع آتش‌سوزی در منطقه ویژه پتروشیمی ماهشهر خبر دادند که بر اثر آن دو نفر دچار سوختگی شده‌اند.

بر اساس گزارش خبرگزاری دانشجویان ایران، ایسنا، این حریق بامداد پنج‌شنبه ۱۲ فروردین در تاسیسات شرکت کاوشگران ماهشهر در سایت یک منطقه ویژه اقتصادی پتروشیمی ماهشهر رخ داده است.

ایسنا در گزارش بعدی خود به نقل از محسن ادیبی، سخنگوی شرایط اضطراری منطقه ویژه اقتصادی پتروشیمی، نوشت که «حریق در تاسیسات شرکت پترو پالایش کاوشگران ماهشهر در منطقه ویژه اقتصادی پتروشیمی مهار شد».

به گفته آقای ادیبی، در جریان این حادثه ۲ نفر از نیروهای واحد بهره‌برداری شرکت کاوشگران ماهشهر دچار سوختگی شدند که یکی از آنها به دلیل شدت سوختگی به بیمارستان حاجیه نرگس معرفی ماهشهر اعزام شد.

وی سپس عنوان کرد که علت بروز این حادثه توسط کارشناسان سازمان منطقه ویژه اقتصادی در دست بررسی است.

این اتفاق تنها سه روز پس از آن رخ داده است که خبرگزاری جمهوری اسلامی، ایرنا، از دستگیری «عاملان آتش‌سوزی خودروهای مستقر در توقفگاه خودرویی مهمانسرای شرکت پتروشیمی ره آوران فنون شهرستان ماهشهر» خبر داده بود.

گزارش ایرنا به حادثه آتش‌سوزی روز هفتم اسفند در محل یادشده اشاره دارد که «منجر به حریق ۱۱ دستگاه خودرو شده بود».

این گزارش به نقل از محمد صالحی، فرمانده انتظامی خوزستان، می‌گوید که در بازرسی از مخفیگاه‌های متهمان «سلاح، مهمات غیرمجاز و مقادیر قابل توجهی اموال مسروقه این شرکت کشف شده است. آقای صالحی اما به هویت متهمان و انگیزه آنها اشاره‌ای نکرده است.

طی سال‌های اخیر حوادث زیادی از آتش‌سوزی‌ها در منطقه ویژه پتروشیمی ماهشهر و همچنین پالایشگاه‌ها و خطوط لوله انتقال نفت گزارش شده است. از جمله مرداد سال گذشته انبار ضایعات شیمیایی شرکت هامور، واقع در منطقه ویژه پتروشیمی ماهشهر دچار آتش‌سوزی شد.

اما گسترده‌ترین و پرخسارت‌ترین آتش‌سوزی مربوط به تاسیسات نفتی، خرداد سال گذشته در پالایشگاه نفت تهران رخ داد که طی آن یک نفر کشته و یک نفر دیگر مصدوم شد. در حالی که ظن عمدی بودن برخی از این موارد می‌رود، یک علت عمده دیگر این حوادث فرسودگی و کهنگی تجهیزات عنوان شده است.
با استفاده از گزارش‌ خبرگزاری‌های ایرنا و ایسنا و رادیو فردا؛ س.ن

ایرنا: معاون آموزش و فرهنگ ترافیک پلیس راهور تهران بزرگ از سقوط پنج تیر چراغ برق در مسیر عبور رانندگان در بزرگراه آزادگان خبر داد و گفت: تیم‌های بزرگراهی در محل حادثه حضور دارند.

به گزارش روز پنجشنبه ایرنا از پلیس راهور تهران بزرگ، سرهنگ علی همه خانی اظهار داشت: ساعت ۰۹:۴۵ صبح امروز، در شرق به غرب بزرگراه آزادگان قبل از پل سعیدی محدوده علی آباد قاجار، پنج تیر چراغ برق بر روی سطح سواره سقوط کرد.

وی ادامه داد: این حادثه باعث انسداد کامل محور شده است و شاهد بار سنگین ترافیک در این محور هستیم.

سرهنگ همه خانی افزود: جانشین و عوامل بزرگراه پلیس راهور تهران در محدوده حادثه حضور دارند و مشغول روان سازی ترافیک هستند.

وی بیان داشت: این تیرهای چراغ برق در سطح راه افتاده بود که تیم‌های راهور به دلیل اهمیت موضوع و مسدود بودن معبر، این تیرهای چراغ برق را با کمک رانندگان عبوری به رفیوژ میانی منتقل کردند.

وی با اشاره به اینکه در این حادثه به کسی آسیبی نرسید، از رانندگان خواست به دستور پلیس راهور مستقر توجه کنند و با توجه به علایم و هشدارها با صبر و حوصله از مسیر عبور نمایند.

به گزارش ایرنا،بزرگراه آزادگان، بلندترین بزرگراه پایتخت است که از سمت شمال غرب به جنوب شرقی ادامه دارد،این بزرگراه از غرب تا تقاطع بزرگراه فتح ادامه مسیر داده و از جنوب‌شرق به سه‌راه افسریه (میدان بسیج) ختم می‌شود.

دویچه‌وله: خودروهای آتش‌نشانی به دلیل نیزار بودن محل آتش‌سوزی متوقف ماندند. وزارت دفاع اعلام کرده است یک فروند هلی‌کوپتر آب‌پاش به محل اعزام شده است.

محمد مهدی نوری آل‌آقا، رئیس مرکز کنترل و پشتیبانی اطفای حریق هوایی وزارت دفاع روز سه‌شنبه ۸ شهریور (۳۱ اوت) از ادامه آتش سوزی‌ها در نقاط مختلف کشور از جمله تالاب انزلی خبر داد.

به گفته این مقام مسئول، آتش‌سوزی تالاب انزلی عصر روز دوشنبه ۷ شهریور آغاز شده است.

رئیس کنترل و پشتیبانی اطفای حریق هوایی وزارت دفاع گفت: «این آتش‌سوزی در نقاطی از تالاب انزلی رخ داده که پوشش آن نیزار بوده و امکان تردد ماشین های آتش‌نشانی برای اطفای حریق زمینی وجود ندارد.»

با این حال او گفته است که با اطفای یک‌ مسیر تردد ممکن است یک راه باز شود تا ماشین های اطفا بتوانند وارد منطقه شوند.

منطقه آتش گرفته جزو نواحی ساحلی بوده و به تالاب متصل می‌شود، اما به دلیل پوشش نیزاری حیوانات زیادی نیز در معرض خطر قرار دارند.

حدود ۱۰۰ آتش نشان از شهرستان های همجوار بندر انزلی برای مهار آتش در محل حضور دارند و دامنه آتش‌سوزی ممکن است تا۵۰ هکتار گسترش یابد.

نوری آل‌آقا گفته است یک فروند بالگرد مرکز بلافاصله پس از اطلاع یگان محیط زیست جهت اطفای حریق به محل اعزام شده است.

او افزود: «این بالگرد تا ساعت ۲۰ روز دوشنبه اقدام به مهار آتش سوزی کرد، اما با تاریک شدن هوا امکان پرواز بالگرد وجود ندارد لذا با توجه به‌ احتمال تداوم آتش سوزی امروز (روز سه شنبه) نیز بالگرد مجهز به بسکت اطفای حریق این مرکز در منطقه آماده ادامه عملیات خواهد بود.»

به کانال دویچه وله فارسی در تلگرام بپیوندید

آتش‌سوزی‌ها در ایران پایانی ندارد و رسانه‌های ایران روزی نیست از یک آتش‌سوزی گزارش ندهند.

در اغلب گزارش‌های مربوط به آتش سوزی جنگل‌ها و مراتع ایران از ضعف مدیریت، کمبود نیروی کارآزموده و آب‌پاش و هلی‌کوپتر برای مهار آتش سوزی گزارش شده است.

بسیاری از منتقدان می‌گویند مهار آتش در مناطق جنگلی طول می‌کشد و نهادهای مسئول نه گشت هوایی دارند و نه بالگرد و هواپیماهای آبپاش.

به گزارش خبرگزاری “ایسنا” بخشی از جنگل و مراتع منطقه پیرچوپان در شهرستان بویراحمد در آتش‌سوزی سوخته است.

دویچه‌وله: فرونشست زمین در ایران ابعاد تازه‌ای به خود گرفته است. کارشناسان می‌گویند، هشدار داده‌اند ولی اقدام قابل توجهی نشده است. آنها از میراثی می‌گویند که پیامد عدم مدیریت منابع آب زیرزمینی برای نسل بعد است: ورشکستگی آبی.

کارشناسان نزدیک به دو دهه است که نسبت به فرونشست زمین در ایران هشدار می‌دهند. هشدارهایی که جدی گرفته نشدند. اوایل ۱۳۸۴ این موضوع عمومی شد و متخصصان این حوزه اعلام کردند، میزان فرونشست در در مشهد سالانه ۲۴ سانتی‌متر، در دشت تهران ۱۷ سانتی‌متر و در دشت ورامین ۱۲ سانتی‌متر است.

حالا با دوره‌های خشکسالی، این روند شدت گرفته است و کار به جایی رسیده که ۶۰۹ دشت بزرگ کشور به دلیل افت آب‌های زیر زمینی با پدیده فرونشست مواجه شده‌اند.

به گفته کارشناسان، تهران رکورددار فرونشست زمین در دنیا شده است؛ بستر جغرافیایی این شهر روزانه یک میلی‌متر، یعنی ۳۶ سانتی‌متر در سال فرو می‌نشیند.
مدير كل دفتر بررسي مخاطرات زمين سازمان زمين‌شناسي ایران مي‌گويد: «فرونشست در پيرامون جنوب غرب شهر تهران در یک دهه گذشته تقريبا دو تا سه برابر شده است.»

مرگ تدریجی زمین

مدیریت نادرست منابع آبی، از جمله هدررفت آب و برداشت بی‌رویه از منابع آب زیرزمینی، ایجاد چاه‌های غیرمجاز و تغییرات اقلیمی باعث فرونشست زمین در بسیاری از نقاط ایران شده است. کارشناسان می‌گویند، مشکل فرونشست زمین در کشور بسیار جدی است و در صورت عدم مدیریت منابع آب زیر زمینی، می‌تواند سرزمین را از شرایط زیستی خارج کند.

بر اثر فرونشست زمین به دلیل پایین رفتن سطح آب‌های زیرزمینی، محیط پرمنفذ لایه‌های آب‌دار به تدریج متراکم می‌شود، ارتباط لایه‌ها با یکدیگر قطع می‌شود و آب‌بارش نمی‌تواند به عمق سفره‌های زیرزمینی نفوذ کند، آبخوان‌ها از بین می‌روند و با اندک بارندگی، سیلاب یا رانش زمین اتفاق می‌افتد.

از دست رفتن لایه‌ی خاک باارزش قابل کشت در اثر جاری شدن بارش بر روی زمین از دیگر پیامدهای این معضل زیست‌محیطی است.

دویچه وله را در اینستاگرام دنبال کنید

فرونشست زمین اما نه تنها آرام و بی‌صدا بر آبخوان‌ها تأثیر می‌گذارد که زیرساخت‌های شهری را هم دچار مشکل می‌کند. کارشناسان می‌گویند، فرونشست رفته رفته می‌تواند بر “شریان‌های حیاتی”، لوله‌های آب، گاز و فاضلاب تأثیر گذاشته، این خطوط را دچار انحنا و گسیختگی کند.

ایجاد ترک و شکاف در پی ساختمان‌ها یکی دیگر از پیامدهای فرونشست زمین است که ساختمان‌ها را در برابر یک زلزله متوسط هم ناتوان از ایستادگی می‌کند.
به گفته کارشناسان، بحران فرونشست حالا كم‌كم به داخل شهرها هم نفوذ كرده و با شتاب این پدیده، برای نمونه در تهران، از هم اکنون در برخی ساختمان‌ها ترک‌هایی که ناشی از فرونشست است، مشاهده می‌شود.
کارشناسان وضعیت محیط زیست و منابع آب کشور را “بسیار شکننده” توصیف می‌کنند، از رسیدن به “ورشکستگی آبی” می‌گویند.

کارشناسان با تاکید بر دشوار بودن برگرداندن شرایط زمین به پیش از فرونشست، این امر را را غیرممکن نمی‌دانند – عکس: فرونشست زمین در استان همدان

کارشناسان با تاکید بر دشوار بودن برگرداندن شرایط زمین به پیش از فرونشست، این امر را را غیرممکن نمی‌دانند – عکس: فرونشست زمین در استان همدان

چرا فرونشست زمین در ایران شدت گرفته است؟

رئیس گروه آب زمین‌شناسی سازمان زمین‌شناسی و اکتشافات معدنی می‌گوید: «آبی که از ۱۵۰ متری تا ۲۰۰ متری زیر سطح زمین برداشت می‌شود، جزء ثروت ملی است و باید از این آب‌ها خیلی خردمندانه استفاده کرد؛ چرا که این آب‌ها جزء آب‌های استراتژیک ما است و باید نسبت به نگهداشت این آب‌ها به نسل آینده جوابگو باشیم».

به گفته ایمان انتظام اما بی‌توجه به این اصل، در برخی از حوضه‌ها در یک بازه زمانی ۱۳ ساله، چهار برابر آبی که وارد دشت شده، به طرق گوناگون از جمله کشاورزی برداشت شده است.

بیشترین برداشت آب‌های زیرزمینی به گفته کارشناسان، مربوط به کشاوزری است؛ در اثر هدررفت آب در آبیاری، کشت محصولات آب‌بر که آب‌های زیرزمینی کشور جوابگوی آنها نیست و روش‌های فرسوده آبیاری و کشاورزی.

خوانساری، از کارشناسان آب، در گفتگو با خبرگزاری‌های داخلی گفته است، در دشت ورامین ۳۰ تا ۴۰ سانتیمتر فرونشست زمین روی می‌دهد در حالی که در جنوب این دشت خط انتقال گاز، نفت، اتوبان و فرودگاه بین‌المللی قرار دارند که همگی در شرف نشست هستند. به گفته خوانساری، «نه تنها توجهی به این مسئله نمی‌شود که همچنان محصولات ‌کشاورزی که نیاز زیادی به آب دارند، در این محدوده کشت می‌شود.»

در ۵ سال گذشته برای جلوگیری از فرونشست چه کردند؟

علی بیت الهی، دبیر کارگروه ملی مخاطرات طبیعی در ایران با اشاره به اینکه حدود پنج سال است که فرونشست زمین عمومی شده، می‌گوید: «هنوز ندیدیم که یک اقدام خاص و قابل مشاهده در این زمینه صورت گرفته باشد. به عنوان مثال برای جلوگیری فرونشست، شیوه‌های آبیاری نوین مطرح شد، اما کجا می‌بینید که از این روش‌ها استفاده شود؟»
حسین رفیع، کارشناس آب هم در گفت‌وگو با ایسنا با اشاره به اینکه “هیچ برنامه مدیریتی برای حل هدررفت آب دیده نشده” می‌گوید: « به‌نظر می‌رسد اگر وزارت نیرو و شرکت آب و فاضلاب به‌جای احداث بی‌ضابطه سد در کشور، تغییر و تعمیر سیستم‌های انتقال آب درون شهری و کشاورزی را در دستور کار خود قرار دهند در جلوگیری از هدررفت آب و حفظ منابع آب کشور تاثیر قابل توجهی خواهد داشت.»

“شاید آخرین فرصت برای نجات آبخوان‌ها”

مدیرکل دفتر کنترل سیلاب و آبخوان‌داری سازمان جنگل‌ها، مراتع و آبخیزداری، آبخوان‌داری را بخشی از راهکار حل مسئله فرونشست زمین و “شاید آخرین فرصت ما برای نجات آبخوان‌ها” می‌داند. او اما همزمان به بودجه حوزه آبخیرداری اشاره می‌کند و می‌گوید: «در فصل آب قانون بودجه ۱۴۰۰ برای اولین بار اعتباری برای اجرای طرح‌های آبخیزداری و آبخوان‌داری در کشور پیش‌بینی شده است اما متاسفانه این مبلغ بسیار کم است (حدود ۲۲ میلیارد تومان) و شاید برای اجرای یک پروژه آبخیزداری هم کافی نباشد.»

دسته‌ای از کارشناسان برگرداندن آبخوان‌ها به وضعیت اولیه را تا حدودی غیر ممکن می‌دانند. آنها اما تأکید می‌کنند، در کنار اقدامات آبخیزداری و آبخوان‌داری با حفظ و پایداری آب در چرخه طبیعت، اجرای طرح‌هایی که مانع برداشت آب از سفره‌های آب زیرزمینی شوند، کم کردن هدررفت آب به ویژه در بخش کشاورزی، استفاده از روش‌های نوین کشاورزی، استفاده از قتات‌ها و احداث تصفیه‌خانه‌های محلی برای تصفیه پساب‌آب‌ها برای مصارف آبیاری فضای سبز می‌تواند از تشدید این معضل زیست محیطی کم کند.

دویچه وله را در تلگرام دنبال کنید

کارشناسان با تاکید بر دشوار بودن برگرداندن شرایط زمین به پیش از فرونشست، این امر را را غیرممکن نمی‌دانند. دبیر کارگروه ملی مخاطرات طبیعی در ایران معتقد است که پدیده فرونشست برخلاف زلزله با اقدامات برنامه‌ریزی شده قابل کنترل است. او به مدیریت ژاپن در این زمینه اشاره می‌کند که توانست فرونشست سالانه ۱۱ سانتی‌متری در منظقه‌ای را پس از ۱۵ سال به صفر برساند. این کارشناس همچنین از تجربه موفق آمریکا در دشت کالیفرنیا نام برده که وضعیت بحرانی فرونشست زمین را در این منطقه به موقع تشخیص داده و کنترل کردند.

رادیوفرانسه: علی عبدالهی شاه آبادی، بخشدار سردشت دزفول در جنوب ایران گفت یکی دیگر از حادثه دیدگان آتش سوزی مدرسه کانکسی در این منطقه بر اثر جراحات وارده جان باخت و تعداد جان باختگان به دو نفر رسید.

این دانش آموز به نام امین الیاسی ۱۵ ساله یکی از اهالی منطقه کنگرستان از توابع سردشت بود که در حادثه آتش سوزی مدرسه کانکسی سردشت دزفول دچار سوختگی شد.

پیشتر نیما همتی چالگرد ۱۵ ساله یکی از اهالی کنگرستان با سوختگی ۵۰ درصد روز گذشته در بیمارستان طالقانی اهواز جان باخت.

بخشدار سردشت ادامه داد: یکی از معلمان حادثه دیده در این آتش سوزی نیز با حدود ۸۰ درصد سوختگی به درخواست خانواده به اصفهان منتقل شد.

شامگاه ۳۰ دی ماه امسال بر اثر آتش گرفتن این مدرسه کانکسی سه معلم ساکن در این کانکس و سه نفر از اهالی منطقه دچار سوختگی شدید شدند.

پیش از این علت وقوع این آتش سوزی برخورد صاعقه با کلاس کانکسی عنوان شده بود که مدیریت بحران خوزستان برخورد صاعقه به کانکس را رد کرد و علت انفجار را از داخل کانکس دانست.

ایسنا: سخنگوی سازمان اورژانس کشور از جان‌باختن ١٢تن در حوادث جوی کشور خبر داد.

مجتبی خالدی در گفت‌وگو با ایسنا، در این باره اظهار کرد: تا ساعت ٨:٣٠ دقیقه صبح روز جاری بر اساس آمارهای دریافت شده ١١ استان از جمله هرمزگان، بوشهر، فارس، سیستان و بلوچستان، قم، گیلان، خراسان جنوبی، خراسان رضوی، مازندران، سمنان و کرمان درگیر حوادث جوی شده اند.

وی با بیان اینکه این حوادث تا کنون ٢١مصدوم بر جای گذاشته است، گفت: ١۶نفر از این افراد برای ادامه روند درمان به مراکز درمانی اعزام و پنج نفر نیز در محل درمان شدند.

خالدی تعداد جانباختگان را نیز ١٢نفر اعلام کرد و افزود: دو نفر خانم ۳۲ ساله و دختر ۵ ساله به علت گرفتار شدن ۴۰۵ در مسیر سیلاب در بندرعباس و یک نفر مرد ۵۸ ساله به علت گرفتار شدن خودرو در مسیر سیلاب جان‌باختند. همچنین یک نفر در بندر کنگان، سه نفر در قم، چهار نفر در شهرستان مهر و یک نفر نیز در شهرستان قصرقند جان خود را از دست داده است.

به گفته وی، تا کنون دو نفر در شهرستان رودان مفقود هستند.

سخنگوی سازمان اورژانس کشور، گفت: تیم های واکنش سریع حوزه سلامت در مناطق آسیب دیده استان های کرمان، هرمزگان و بوشهر جهت ارائه خدمات بهداشتی و درمانی حضور دارند.

دویچه‌وله: در میان تلخی‌های این روزها در سیستان و بلوچستان هم سیل آمد و دار و ندار مردمان محروم این منطقه را بلعید. استاندار می‌گوید سیل‌زدگان به حمایت ملی نیاز دارند. فعالان این استان در شبکه‌ها از وضعیت مصیبت‌بار مردم می‌نویسند.

در ادامه فاجعه‌ها و حوادث دردناکی که در روزهای گذشته مردم ایران با آن دست به گریبان بوده‌اند، حال نوبت به سیل رسید. سیستان و بلوچستان درگیر سیلی ویرانگر شده است که به گفته‌ی مسئولان در جنوب این استان در نخستین ساعات، ارتباط بیش از ۵۰۰ روستا را قطع کرد. بنا بر گزارش‌های منتشرشده بر اثر بارش باران و جاری شدن سیلاب حدود ۳۵۰ میلیون متر مکعب آب در ثانیه از دو سد بزرگ زیردان و پیشین سرریز کرده است.

مسئولان استانی می‌گویند، این حجم آب در مناطق دشتیاری، پلان و باهوکلات آمده و روستا‌ها در محاصره هستند، منطقه کنارک و زرآباد زیرآب هستند و جا‌هایی که در محاصره سیل نیستند نیز راه‌های ارتباطی قطع است. احمدعلی موهبتی استاندار سیستان و بلوچستان می‌گوید، با تلاش‌های صورت گرفته اما هنوز حدود ۴۰۰ روستا در محاصره سیل هستند.

سیل در حالی در سه روز گذشته سیستان و بلوچستان را بلعید که بیشترین حجم اخبار و تجزیه‌ و تحلیل‌ها در روزهای گذشته به فاجعه‌ سرنگونی هواپیمای اوکراینی و جان باختن ۱۷۶ نفر در این پرواز اختصاص یافته و البته به اعتراض‌هایی که در پی آشکار شدن علت اصلی سقوط هواپیما در شهرهای گوناگون در جریان است.

به گفته‌ استاندار سیستان و بلوچستان، با قطع شدن ارتباط زمینی و خرابی پل‌ها، در برخی مناطق کمک‌رسانی با قایق انجام می‌شده که با وخیم‌تر شدن شرایط، دیگر قایق‌ها نیز قادر به حرکت نیستند. استاندار با اشاره به حجم خسارات وارده به منازل، اراضی کشاورزی و تأسیسات و زیرساخت‌ها و راه‌های ارتباطی از نیاز به حمایت ملی برای جبران خسارت‌ها سخن گفته است.

استاندار سیستان و بلوچستان بر ضرروت ارسال بالگرد به منطقه برای ادامه کمک‌رسانی و “دست کم تأمین آذوقه‌ی مردم”، تأکید می‌کند. این مقام مسئول در مصاحبه با رسانههای داخلی گفته است که “تنها یک بالگرد از هلال احمر بندرعباس به این منطقه آمده و بالگرد‌های مرکز استان به دلیل نامساعد بودن وضعیت هوا نتوانسته‌اند به منطقه سیل‌زده ورود کنند.”

این مقام استانی با اشاره به قطعی برق و عدم امکان پخت نان، مطلوب نبودن شرایط اسکان و کمک‌رسانی به مردم اظهار امیدواری کرده است که پشتیبانی بیشتری برای کمک به مردم سیل‌زده‌ی این استان و مهار سیل صورت بگیرد.

شمار قربانیان و حجم خسارت‌ها

برخی مسئولان استانی از نامشخص بودن خسارت سیل و قربانیان آن سخن می‌گویند، سازمان هلال احمر از کشته شدن سه نفر در هرمزگان و مفقود شدن یک تن در سیستان و بلوچستان خبر می‌دهند. استاندار سیستان و بلوچستان می‌گوید، تاکنون خسارت جانی جز یک مورد در رودخانه سرباز نداشته‌ایم. مدیر مرکز حوادث و فوریت‌های پزشکی زاهدان از جان باختن یک دختربجه ۵ ساله در اثر ریزش آوار در کهک سراوان سخن می‌گوید.

اما در شبکه‌های اجتماعی کاربران ابعاد فاجعه سیل سیتان و بلوچستان را بیشتر از این توصیف می‌کنند و از احتمال افزایش شمار قربانیان سیل می‌نویسند. شدت سیل در برخی مناطق استان به حدی بوده که مردم برای ایمن بودن از سیل، به بلندای درخت‌ها پناه برده‌ و شب را روی شاخه درختان در زیر بارش شدید باران، صبح کرده‌اند.

فائقه راغی یکی از خبرنگاران فعال در این استان در مصاحبه‌ای با شبکه‌های داخلی می‌گوید، اکثر مزارع را آب گرفته، مردم دام‌هایشان را از دست داده‌اند و کپرهای کپرنشین‌ها را آب برده است. به گفته‌ی این خبرنگار، مردم بلوچستان می‌گویند خیلی‌ها کمک‌های هلال احمر را دریافت نکرده‌اند و نیاز به کمک‌های دارویی، غذایی، آب ولوازم بهداشتی دارند. او می‌گوید، در روستاهای بلوچستان مشکل قطعی آب و برق پیش‌تر هم بوده و آنها در حال حاضر قطعی آب و برق و اینترنت دارند و مسیر ارتباطی با تلفن همراه و اینترنت هم قطع شده است.

راغی هم چنین از مسدود بودن راه‌ها و دشواری رساندن بیماران و زنان باردار به مراکز درمانی سخن گفته است. دیگر گزارش‌ها هم از مشکلاتی که به دلیل بارش‌های سنگین در وضعیت خدمات‌رسانی به بیماران به وجود آمده می‌نویسند. رئیس بیمارستانی در شهرستان زهک از ریزش سقف اتاقی در بخش “سی‌سی‌یو” بیمارستان خبرداده است. نوید برهان‌زهی یکی از شهروندان این استان، فعال در زمینه گردشگری و صنایع دستی و البته فعال در توییتر هم از وضعیت این منطقه‌ی سیل‌زده می‌نویسد و گوشه‌ای از مصیبتی را که مردم این منطقه با آن دست به گریبانند به تصویر می‌کشد.

بسیاری فعالان رسانه‌ای و اجتماعی در این بخش از ایران‌ با کمک طلبیدن از مردم برای امدادرسانی به سیل‌زدگان از افکار عمومی می‌خواهند که در میان اتفاقات تلخ این روزها سیستان و بلوچستان را به فراموشی نسپارند. اما صدای کمک‌خواهی مردمان سیستان و بلوچستان در سایه فاجعه‌ سقوط هواپیما و اعتراض‌های پس از آن به پنهانکاری مسئولان، گم شده است. روزنامه همدلی می‌نویسد، « حتی صداوسیما نیز چندان به موضوع سیل این استان نپرداخته است و مشغول آیتم‌های توجیهی خود در مورد اتفاقات اخیر است.»

آیا سیل سرزده آمد؟

در کنار محرومیت‌های شدیدی که مردم این استان با آن دست به گریبانند، در کنار گم بودن صدای کمک‌خواهی مردم این خطه از ایران از هموطنانشان پرسشی که مثل همیشه و در هر فاجعه‌ای مطرح می‌شود این است که آیا می‌شد جلوی این بحران را گرفت یا دست کم با مدیریت درست از ابعاد فاجعه کاست؟ آیا سیل سیستان و بلوچستان سرزده آمد؟

مریم طالشی، خبرنگار روزنامه ایران در توییتر می‌نویسد «تمام آبی که در حال حاضر به صورت سیل در دشتیاری جاری شده، به خاطر باران نیست. بخشی از آن نتیجه‌ سرریز شدن سدزیردان چابهار است. با وجود اینکه از دو هفته پیش نسبت به وقوع بارندگی شدید هشدار داده شده بوده، آب سد رهاسازی نشده و همین شدت سیلاب را بیشتر کرده است.»

دویچه وله را در تلگرام دنبال کنید

نماینده مردم زابل در مجلس شورای اسلامی از عدم انجام اقدامات پیشگیرانه که باعث شده تا سیل به مردم استان خسارت بالایی وارد کند، انتقاد کرده است. حبیب‌الله دهمرده در تذکری شفاهی در جلسه علنی امروز مجلس گفت: «این سیل قابل پیش‌بینی بود». به گفته‌ او، به دلیل فراهم نبودن زیرساخت‌ها سیل به استان سیستان و بلوچستان خسارات زیادی وارد کرده است. نماینده مردم زابل می‌گوید، «براساس مصوبات ستاد بحران باید لایروبی رودخانه‌ها انجام می‌شد و اقداماتی پیشگیرانه برای جلوگیری از وقوع سیل صورت می‌گرفت، اما نه تنها اقدامی نشده بلکه خسارت سنگینی به مردم وارد شده است. ظاهرا پیشگیری برای برخی از مسئولان اصلا معنایی ندارد.»

توییت کوتاه نوید برهان‌زهی بازگوکننده‌ی پیشگیری و مدیریت بحران توسط مسئولین در بزنگاه چنین حوادثی است: «دشتیاری را آب برد مسئولین را خواب!»

خُسن آقا: حالا که نیروهای عراقی آمدند جنوب ایران را به اشغال خود در آوردند تازه اسهال طلب ها یادشان افتاده که بدون مجوز آمده اند(زرشک!)
رادیوفردا: دو تن از نمایندگان مجلس ایران روز پنجشنبه ۲۹ فروردین به حضور نیروهای نظامی خارجی در مناطق سیل زده ایران اعتراض کرده‌اند.

این نمایندگان گفته‌اند، نیروهای نظامی خارجی تنها با مجوز دولت و مجلس می‌تواند در کشور حضور یابند.

طی روزهای اخیر حضور نیروهای شبه نظامی حشد الشعبی عراق در مناطق سیل زده ایران واکنش‌هایی در پی داشته است.

ابومهدی المهندس، یکی از فرماندهان ارشد گروه «بسیج مردمی» (حشد الشعبی) عراق، پیشتر گفته بود: «با تعدادی از نیروهای حشد الشعبی به خوزستان آمده‌ایم.» او اضافه کرده بود که این نیروها در خوزستان مستقر شده‌اند.

روزنامه کیهان نیز در خصوص حضور نیروهای حشد الشعبی نوشته بود: «یگان مهندسی سازمان بسیج مردمی عراق (حشد الشعبی) برای کمک به مهار سیل خوزستان وارد ایران شده‌اند.» این روزنامه همچنین از حضور نیروهای « تیپ فاطمیون افغانستان و زینبیون پاکستان»برای کمک به مناطق سیل زده خبر داده بود.

«قانون اساسی نادیده گرفته شده»

این در حالی است که عبدالکریم حسین زاده، نماینده مجلس از نقده و نایب رئیس فراکسیون امید می‌گوید، حضور نیروهای خارجی بدون مجوز دولت و مجلس نادیده گرفتن قانون اساسی است.

عبدالکریم حسین زاده در توییتر خود نوشته است:« آیا ارتش و سپاه به اندازه کافی نیرو نداشت؟ آیا فراخوان مردمی دادیم و کسی نیامد که حشدالشعبی و فاطمیون وارد مناطق سیل‌زده شدند؟ گیرم که نیاز بود، چرا بدون اطلاع و مجوز دولت و مجلس؟ در هر صورت اصول ١٢۵ و ١۴۶ رعایت نشده و هم وحدت ملی و هم قانون اساسی با یک اقدام نادیده گرفته شدند.»

بهرام پارسایی، نماینده شیراز و عضو فراکسیون امید، نیز گفته است، حضور نیروهای نظامی خارجی بدون رعایت قانون اساسی حتی برای امداد رسانی «قابل قبول نیست.»

بهرام پارسایی در توییتر خود نوشته است: «مرزهای کشور،حرمت دارد و عبور نیروی نظامی خارجی از آن،حتى براى امدادرسانی قابل قبول نیست. اگر با ماهیت نظامی در کشور مستقر شوند نقض اصل۱۴۶ ق.اساسی است و اگر بخواهند در قالب همکاری دو کشور عمل کنند،طبق اصل۱۲۵ ق.اساسی،بايد توافقنامه آن بعداز تصویب مجلس،با امضاى رئیس‌جمهور اجرا گردد.»

در همین زمینه، روز سه شنبه علیرضا رحیمی، نماینده اصلاح طلب مجلس خواستار ارائه گزارش وزیر کشور و توضیحات وزیر امور خارجه ایران درباره حضور نیروهای خارجی در مناطق سیل زده شد.

علیرضا رحیمی رحیمی با اشاره به این که حشد الشعبی به «عنوان یک نیروی شبه نظامی و در قالب نیروی امدادی به کشور آمده»، گفت‌: «برای مجلس شورای اسلامی هنوز مشخص نیست که کنترل حضور این نیروها صورت گرفته است یا خیر و اگر موضوع در گزارش وزیر کشور به صورت شفاف مطرح نشود نسبت به طرح سوال اقدام خواهد شد.‌»

«بدون اجازه وارد نشدند»

با این حال، محمد جواد جمالی نوبندگانی ، عضو هیأت رئیسه کمیسیون امنیت ملی و سیاست خارجی مجلس گفت: حشد الشعبی با پیشنهاد خود به دولت ایران اقدام به کمک به مناطق سیل زده کرد و در این مسیر درخواستی از جمهوری اسلامی صورت نگرفته بود همچنین آنها نیز بدون اجازه دولت وارد کشور نشدند.

روز پنجشنبه تصویری از قاسم سلیمانی همراه با ابومهدی المهندس، فرمانده شبه‌نظامیان حشد الشعبی عراق، در جلسه ستاد مدیریت بحران استان خوزستان منتشر شده بود.

حضور شبه‌نظامیان حشد الشعبی در استان‌های خوزستان و لرستان با انتقادات گسترده فعالان سیاسی منتقد و مخالف حکومت ایران مواجه شده است، اما شماری از مقام های جمهوری اسلامی می‌گویند که برای کمک به سیل‌زدگان راهی ایران شده‌اند.

قاسم سلیمانی در حالی راهی مناطق سیلزده ایران در استان خوزستان شده که نیروی تحت امر او، بازوی خارجی سپاه در عملیات‌های خارج از کشور است و حوزه فعالیت آن داخل کشور نیست.
با استفاده از توییتر، کیهان و رادیو فردا؛ خ