اخبار

بی‌بی‌سی: ایران از سال گذشته بخش های از فعالیت های هسته ای متوقف شده اش را از سر گرفته است

ایران از سال گذشته بخشی از فعالیت‌های هسته‌ای متوقف شده خود را از سر گرفته است

روزنامه وال استریت ژورنال به نقل از سه دیپلمات می‌گوید بازرسان آژانس بین‌المللی انرژی هسته‌ای شواهد جدیدی از فعالیت‌های هسته‌ای اعلام نشده از سوی ایران یافته‌اند که باعث بروز سئوال در مورد دامنه فعالیت‌های هسته‌ای ایران شده است.

این روزنامه به نقل از دیپلمات‌هایی که نامشان ذکر نشده می‌گویند نمونه‌های برداشته شده از دو سایت هسته‌ای در پاییز حاوی مواد رادیواکتیو بوده که می‌تواند نشاندهنده فعالیت ایران در زمینه سلاح هسته‌ای باشد. این دیپلمات‌ها تاکید کرده‌اند آنها از ماهیت دقیق آنچه پیدا شده اطلاع ندارند.

آژانس هنوز در این باره گزارشی به شورای حکام نداده و هنوز منتظر توضیحات ایران در باره این فعالیت‌ها است.

ایران هنوز واکنشی به این گزارش نشان نداده است.

وال استریت ژورنال می‌گوید آژانس بین‌المللی انرژی هسته‌ای به سئوالات این روزنامه در این باره پاسخ نداده است.

تابستان سال پیش ایران جلوی بازدید بازرسان آژانس از دو سایت هسته‌ای را نداد اما در نهایت اجازه بازدید آنها از دو مرکز هسته‌ای “یکی در اطراف شهرضای اصفهان و دیگری در نزدیکی تهران” صادر شد.

رافائل ماریانو گروسی، مدیر کل آژانس بین‌المللی انرژی اتمی، آن زمان گفته بود ایران از “گفت‌وگوی جدی درباره سوالات مربوط به فعالیت‌ها و مواد هسته‌ای اعلام‌نشده احتمالی” در این مراکز امتناع می‌کند.

جمهوری اسلامی تلاش برای تولید و دسترسی به سلاح هسته‌ای را رد می‌کند و می‌گوید تمام فعالیت‌های هسته‌ای این کشور صلح آمیز است.

پس از آنکه دونالد ترامپ، رئیس‌جمهور آمریکا توافق هسته‌ای موسوم به برجام را ترک کرد و تحریم‌ها علیه ایران را از سر گرفت، ایران با ارجاع به مفادی در برجام، تعهدات خود در این توافق را گام به گام کاهش داد.

اخیرا این کشور به دنبال تصویب طرحی در مجلس، اعلام کرد سطحی از بازرسی‌های آژانس بین المللی انرژی اتمی را در صورت رفع نشدن تحریم‌های آمریکا، کاهش می‌دهد.

رافائل گروسی، مدیرکل آژانس بین‌المللی انرژی هسته‌ای ماه پیش گفت ایران بسیار سریع در حال حرکت به سوی غنی‌سازی ۲۰ درصد است.

غنی سازی ۲۰ درصد از پاییز سال ۱۳۹۲ همزمان با توافق موقت اتمی میان ایران و شش قدرت جهانی با هدف توقف تحریم‌های بین المللی متوقف شده بود. تولید مجدد اورانیوم با غنای ۲۰ درصد مصوبه مجلس شورای اسلامی است.

اورانیوم غنی شده با خلوص ۲۰ درصدی در مصارف صلح‌آمیز و سلاح‌های اتمی می‌تواند کاربرد داشته باشد و به همین دلیل باعث نگرانی قدرت‌های جهانی است.

ایران اخیرا گفت سانتریفیوژهای جدید در تاسیسات اتمی نطنز نصب کرده که ظرفیت غنی سازی اورانیوم آنها تقریبا چهار برابر دستگاه‌های فعلی است.

آنتونی بلینکن، وزیر خارجه آمریکا، هشدار داده است که اگر ایران به برداشتن محدودیت‌های توافق هسته‌ای ادامه دهد “تنها چند هفته” با تولید مواد لازم برای ساخت یک سلاح هسته‌ای فاصله خواهد داشت.

ایران هشدار داده که در صورت بازنگشتن آمریکا به برجام و لغو همه تحریم‌ها گام‌های بعدی قانون اخیر مجلس شورای اسلامی درباره رفع محدودیت‌های هسته‌ای را اجرا خواهد کرد.

بی‌بی‌سی: ژنرال امیر کوخاوی، رییس ستاد مشترک ارتش اسرائیل، در هشداری تلویحی به آمریکا هرگونه بازگشت احتمالی به توافق هسته ای با ایران (برجام) را یک «اشتباه» خوانده و از دستور خود مبنی بر تدارک چند برنامه عملیاتی نظامی دیگر در قبال ایران خبر داده است.

ژنرال امیر کوخاوی روز سه شنبه (۲۶ ژانویه) در یک سخنرانی در کنفرانس سالانه موسسه مطالعات امنیت ملی دانشگاه تل آویو گفت: «بازگشت به توافق هسته ای سال ۲۰۱۵ یا حتی توافقی مشابه که از جنبه های مختلف بهبود یافته باشد از نقطه نظر عملیاتی و استراتژیک اسرائیل، بد یا اشتباه است.»

به نظر می رسد این اظهارات کم سابقه فرمانده ارتش اسرائیل هشداری به دولت جو بایدن، رییس جمهوری آمریکا، باشد که می گوید “اگر ایران تعهد کامل به برجام را در پیش بگیرد” به این توافق برخواهد گشت.

دونالد ترامپ، رییس جمهوری سابق ایالات متحده، که مانند اسرائیل برجام را یک توافق «بد» می دانست در سال ۲۰۱۸ میلادی آمریکا را از برجام خارج کرد و سیاست «فشار حداکثری» تحریم ها را علیه حکومت ایران در پیش گرفت تا ایران را به پای میز مذاکره بازگرداند اما موفق به این کار نشد. ایران در واکنش، در پنج مرحله تعهدهای برجامی خود را کاهش داده است.

ژنرال کوخاوی با متهم کردن ایران به تلاش برای دستیابی به سلاح هسته ای گفت: «من به ارتش اسرائیل دستور داده ام که علاوه بر نقشه های عملیاتی ای که تدارک دیده اند، چند نقشه عملیاتی دیگر نیز آماده کنند.»

او افزود: «مسلما این رهبری سیاسی (اسرائیل) است که درباره به اجرا درآمدن تصمیم خواهد گرفت اما این نقشه ها باید روی میز باشد.»

آمریکا با امضای دونالد ترامپ از برجام خارج شد

چنین هشداری از سوی یک مقام نظامی اسرائیل کم سابقه ارزیابی می شود به همین خاطر برخی ناظران معتقدند که اظهارات فرمانده ارتش اسرائیل می تواند منعکس کننده نظرات دولت بنیامین نتانیاهو باشد.

ایران می گوید برنامه هسته ای این کشور صلح آمیز است و این کشور قصد دستیابی به بمب هسته ای را ندارد. مقامات ایرانی از جمله رهبر آن آیت‌الله علی خامنه‌ای در گذشته هشدار داده اند که در صورت اقدام نظامی اسرائیل، «جمهوری اسلامی تل‌آویو و حیفا را با خاک یکسان خواهد کرد.»

هفته گذشته با آغاز ریاست‌ جمهوری جو بایدن، تحلیلگران رسانه های اسرائیلی از نگرانی مقامات این کشور از بازگشت احتمالی ایالات متحده به برجام خبر دادند از جمله ناهوم بارنی، مفسر سرشناس در روزنامه پرتیراژ یدیعوت احرونوت نوشت که اعلام آمادگی بایدن برای بازگشت به توافق برجام به عنوان نقطه شروعی برای مذاکرات بیشتر خیلی‌ها را در اسرائیل “نگران کرده است”.

بنیامین نتانیاهو، نخست‌وزیر اسرائیل، بارها برجام را محکوم کرده و مدعیست که این توافق، دسترسی ایران به بمب اتمی را تسهیل می‌کند.

آنتونی بلینکن،‌ وزیر امور خارجه آمریکا،‌ هفته گذشته گفته بود که ایالات متحده با بازگشت به برجام «فاصله زیادی دارد» و هنوز باید ببیند که‌ آیا ایران قصد اجرای تعهدات خود در قبال برجام را دارد یا نه.

دولت ایران می گوید که فعلا برنامه‌ای برای مذاکره با آمریکا ندارد.

بی‌بی‌سی: یک مقام دفتر ریاست‌جمهوری فرانسه می‌گوید اگر ایران می‌خواهد آمریکا به برجام برگردد باید دست از تحریک‌های هسته‌ای بردارد و تعهدهای برجامی خود را رعایت کند.

به گفته این مقام که نامش فاش نشده حتی در این صورت هم برای برگشتن آمریکا به برجام به مذاکراتی جامع‌تر نیاز است:

“اگر ایران درباره مذاکره جدی است و می‌خواهد تمام طرف‌های برجام در آن شرکت کنند ابتدا باید از تحریکات هسته‌ای خودداری کند و بعد آنچه را دیگر رعایت نمی‌کند، دوباره رعایت کند.”

توافق هسته‌ای ایران با شش قدرت جهانی، آمریکا، روسیه، چین، بریتانیا، فرانسه و آلمان شش سال پیش به امضا رسید اما دونالد ترامپ رئیس‌جمهور سابق آمریکا در اردبیهشت ۱۳۹۷ یک‌جانبه از این توافق خارج شد و تحریم‌هایی را که پس از برجام لفو شده بودند برگرداند.

یک سال بعد ایران در پنج مرحله تعهدهای برجامی خود را کنار گذاشت.

این مقام دفتر ریاست جمهوری فرانسه گفت آمریکا و فرانسه روشن کرده‌اند که ایران چه کارهایی را چطور باید انجام دهد تا آمریکا به برجام برگردد و تحریم برداشته شوند:

“ما باید ببینیم برگشت آمریکا به برجام را ایران چگونه با حسن نیت قابل تایید جبران می‌کند.”

او گفت مسئله ایران فراتر از برنامه هسته‌ای است و کل فعالیت‌های این کشور در منطقه را شامل می‌شود که باید در باره تمام آنها هم مذاکره شود.

ظریف: چرا اول ایران حسن‌نیت نشان دهد؟

در واکنش به این اظهارات محمد جواد ظریف وزیر خارجه ایران در توییتر پاسخ داد: “چرا ایران -کشوری که محکم ایستاد و تروریسم بی‌رحمانه اقتصادی آمریکا را که هم ناقض برجام هم قطعنامه شورای امنیت بود با شکست مواجه کرد- باید اول حسن‌نیت نشان دهد. توافق را اول آمریکا بدون دلیل زیرپا گذاشت و اکنون باید خطایش را جبران کند. بعد ایران پاسخ خواهد داد.”

ایران همچنین امروز تهدید کرد جلوی بازرسی‌های سرزده بازرسان آژانس بین‌المللی انرژی اتمی را خواهد گرفت.

جو بایدن رئیس جمهور آمریکا که چهارشنبه قدرت را به دست گرفت پیش‌تر گفته بود که “اگر ایران تعهد کامل به برجام را در پیش بگیرد” به این توافق برخواهد گشت.

آنتونی بلینکن نامزد آقای بایدن برای وزارت خارجه نیز هفته پیش گفت آمریکا عجله‌ای برای تصمیم‌گیری برای برگشتن به برجام ندارد و اول می‌خواهد ببیند که ایران اجرای تعهدهای برجامی‌اش را از سر گرفته است.

ایران بارها تاکید کرده است تا آمریکا تحریم‌های یک‌جانبه را لغو نکند تعهدهای برجامی‌اش را رعایت نخواهد کرد اما بلافاصله بعد از لغو تحریم‌ها چنین خواهد کرد.

با پایان گرفتن ریاست جمهوری دونالد ترامپ و روی کار آمدن جو بایدن و تا تائید وزیر خارجه در سنای آمریکا که امروز اتفاق افتاد، فرانسه نقش سخنگوی آمریکا را درباره ایران بعهده گرفته است و در هفته اخیر جنگی لفظی بین محمد جواد ظریف و ژان ایو لودریان وزیر خارجه فرانسه در جریان بوده است.

امانوئل مکرون رئیس جمهور فرانسه یکشنبه شروع به کار جو بایدن را تبریک گفت و به گفته کاخ الیزه با او درباره لزوم برقراری ثبات در خاورمیانه، به خصوص درباره برنامه هسته‌ای ایران و مسائل لبنان تلفنی صحبت کرد. اما در متنی که کاخ سفید از خلاصه این گفت‌وگو منتشر کرد نامی از ایران برده نشد.

منبع تصویر، Getty Images
توضیح تصویر،

ژان ایو لودریان و محمد جواد ظریف

ژان ایو لودریان وزیر خارجه فرانسه یکشنبه هم در مصاحبه‌ با یک رادیوی فرانسوی بار دیگر گفت: “این موقعیت خطرناکی است. دسترسی ایران به سلاح هسته‌ای پیامدهای ژئواستراتژیک قابل توجهی خواهد داشت. ما در موقعیتی کاملا برعکس خواسته دونالد ترامپ هستیم.”

آقای لودریان شنبه نیز به نشریه دیمانش گفته بود: “ایران در حال ساخت سلاح‌های هسته‌ای خود است و ضرورت فوری دارد که ایران و آمریکا به توافق هسته‌ای سال ۲۰۱۵ (برجام) برگردند.”

محمد جواد ظریف وزیر خارجه ایران به اظهارات وزیر خارجه فرانسه که همچنین گفته بود ایران با ساخت سلاح‌های هسته‌ای فاصله چندانی ندارد پاسخ داد و آن را “یاوه‌گویی پوچ” خواند.

آقای ظریف در توییتر با اشاره به سمت قبلی آقای لوردیان بعنوان وزیر دفاع فرانسه نوشته بود: “همکار عزیز، شروع کار شما در دولت با فروش سلاح به جنایتکاران جنگی عربستان بود. از یاوه‌‌گویی پوچ درباره ایران خودداری کنید.”

آقای ظریف در توییتر پاسخ داده بود: “راستی‌آزمایی واقعیت: شما دارید منطقه ما را بی‌ثبات می کنید. شما از جنایتکارانی حمایت می‌کنید که مخالفانشان را اره می‌کنند و از سلاح‌های شما برای کشتن کودکان یمنی استفاده می‌کنند.”

برخی کشورها و گروه‌های حقوق بشر از دولت امانوئل مکرون رئیس جمهور فرانسه انتقاد کرده‌اند که از عربستان سعودی حمایت می‌کند و سلاح‌هایی که به این کشور می‌فروشد در عملیات نظامی عربستان در یمن استفاده می‌شوند.

اخیرا سه کشور اروپایی فرانسه، بریتانیا و آلمان در بیانیه‌ای هشدار دادند که ایران استفاده از سوخت اورانیوم فلزی را در یک رآکتور تحقیقاتی آغاز کرده است که نقص برجام است و تبعات نظامی دارد. ایران این را تکذیب می‌کند.

آقای ظریف در پاسخ از این سه کشور نیز انتقاد کرد که از زمان خروج یک جانبه دونالد ترامپ از برجام، از این توافق پشتیبانی نکرده‌اند و اجازه دادند تحریم گسترده دوباره اعمال شود:

“رهبران سه کشور اروپایی که به امضای مقام‌های دفتر کنترل دارایی‌های خارجی وزارت دارایی آمریکا متکی هستند تا تعهد برجامی خود را اجرا کنند مطلقا برای حفظ برجام کاری نکرده‌اند. ابتکار عمل امانوئل مکرون را که مرده به دنیا آمد یادتان می‌آید و بریتانیا که بدهی‌ایش را که دادگاه حکم کرده بپردازد نپرداخته است؟ برجام بخاطر ایران زنده است نه سه کشور اروپایی.”

دویچه‌وله: رحمانی فضلی، وزیر کشور ایران می‌گوید افکار عمومی نسبت به انتخابات سال ۱۴۰۰ حساسیت خاصی نشان نمی‌دهد. برخی علت فضای سرد انتخابات را شیوع کرونا می‌دانند و برخی دیگر از دلسردی مردم و به‌ویژه جوانان از سیاست می‌گویند.

سکوت و سردی فضای پیش از انتخابات نگرانی مسئولان جمهوری اسلامی ایران را برانگیخته است. برخی نیز تلاش کرده‌اند علت این عدم استقبال را توضیح دهند.

خبرگزاری ایرنا روز دوشنبه ششم بهمن (۲۵ ژانویه) گزارشی از سخنرانی عبدالرضا رحمانی فضلی در نشست استانداران ایران منتشر کرده است. یکی از محورهای اظهارات وزیر کشور جمهوری اسلامی عدم استقبال مردم و احزاب از انتخابات پیش‌رو بوده است.

رحمانی فضلی ضمن تاکید بر اینکه وزارت کشور و شورای امنیت جمهوری اسلامی در حال حاضر مشغول تهیه “اطلس امنیت انتخابات” است، بر سردی فضای حاکم بر کشور در ارتباط با انتخابات انگشت گذاشته است.

رحمانی فضلی گفته است: «هنوز فضای سیاسی و اجتماعی جامعه و افکار عمومی نسبت به انتخابات حساسیت و بازتاب و انعکاس خاصی را نشان نداده است. آمار ما در دور قبل [در نظرسنجی ها از افرادی که نظر داده بودند در انتخابات شرکت می کنند و از روند انتخابات آگاهی دارند] تقریبا دوبرابر آمار و ارقامی است که اکنون در اختیار داریم.»

“سورپرایزی” در کار نیست!

دو روز پیش از ابراز نگرانی وزیر کشور از “سردی فضای انتخاباتی” روزنامه همدلی در سرمقاله خود به تحلیل علل آشکار و پنهان این “فضای سرد و ساکت” پرداخت

در این سرمقاله با عنوان “انتخابات و سورپرایزی که دیده نمی‌شود” به قلم محسن خرامین، نویسنده ضمن اشاره به کرونا و تاثیرات برخاسته از شیوع این ویروس بر فضای سیاسی ایران بر این باور است که علت عدم استقبال مردم و احزاب از انتخابات را نمی‌توان به عامل شیوع کرونا فروکاست.

او می‌گوید: «حتی اگر کرونا نیز نبود شاید این سردی و ملال چهره خود را جدی‌تر و واقعی‌تر نشان می‌داد.»

به باور او “قهر با صندوق” به‌مثابه یک “کنش سیاسی رادیکال” علت‌های دیگری دارد. او با اشاره به اوضاع اقتصادی حاکم بر ایران و سوءمدیریت سال‌ها و دهه‌های گذشته از تغییر رویکرد مردم نسبت به حاکمیت سخن گفته است.

تغییر رویکردی که به قول خود او منجر به “اعتراضات شدید و اعلام رسمی عبور از جریان‌های سیاسی با شعارهای ساختارشکنانه” شده است.

این تحلیلگر مسائل سیاسی ایران بر این باور است که “بخش‌های زیادی از جامعه به خصوص نسل جوان، نشان می‌دهند که هیچ امیدی به سیاست ندارند”.

انتخاب از بین “چهر‌ه‌های تکراری و امتحان پس‌داده” به موازات نبود احزاب، به باور او، جایی برای “سورپرایز” باقی نگذاشته است.

رادیوفرانسه: جنیفر ساکی، سخنگوی جدید کاخ سفید، در نخستین کنفرانس خبری خود بعد از روی کار آمدن جو بایدن گفت که دولت جدید آمریکا قصد دارد محدودیت‌ها علیه برنامۀ اتمی ایران را تقویت کند و تشدید این محدودیت‌ها از اولین موضوع‌های گفتگوهای جو بایدن با همتایان خارجی و متحدانش خواهد بود.

سخنگوی کاخ سفید اعلام کرد که جو بایدن صریحاً گفته است که ایالات متحد آمریکا خواهد کوشید از طریق دیپلماتیک محدودیت‌ها علیه برنامۀ اتمی ایران را تمدید و تقویت کند. جنیفر ساکی سپس تأکید کرد که حکومت ایران باید در آغاز تمام محدودیت‌های اعلام شده در توافق اتمی سال ٢٠١٥ موسوم به برجام را از نو رعایت کند.

آنتونی بلینکن که از سوی جو بایدن به عنوان وزیر امور خارجۀ جدید آمریکا انتخاب شده سه شنبه گذشته در مقابل سناتورهای آمریکایی گفت که واشنگتن مجبور نیست سریعاً دربارۀ بازگشت یا عدم بازگشت به برجام تصمیم‌ بگیرد. او همچنین گفت که اگر ایران به تعهداتش در چارچوب برجام عمل کند، آمریکا در همکاری با متحدان خود از بازگشت ایران به برجام به عنوان نقطۀ عزیمت برای دستیابی به یک توافق قوی‌تر و پایدارتر استفاده خواهد کرد که اینبار علاوه بر برنامۀ اتمی شامل موشک‌های بالستیکی و اقدام‌های بی‌ثبات‌کنندۀ ایران در منطقه نیز خواهد شد.

رادیوفردا: دو سناتور جمهوری‌خواه از دونالد ترامپ، رئیس جمهوری آمریکا خواسته‌اند توافق‌های هسته‌ای با ایران موسوم به برجام و توافق اقلیمی پاریس را به عنوان معاهده به سنا ارائه کند.

پیشنهاد تد کروز و لیندسی گراهام برای جلوگیری از بازگشت ایالات متحده به این توافق در دولت جو بایدن مطرح شده است.

در نامه تد کروز به دونالد ترامپ و مایک پومپئو، وزیر امور خارجه آمریکا تاکید شده است، ارائه این توافق‌ها به کنگره باعث خواهد شد که آنها نتواند حمایت دو سوم اعضا سنا را کسب کند و تصویب نخواهند شد و به این ترتیب جو بایدن، رئیس جمهوری منتخب قادر نخواهد بود آمریکا را دوباره وارد این دو توافق کند.

تد کروز نوشته است: فقط با این کار، سنا قادر خواهد نقش قانونی خود را برای ارائه مشاوره و رضایت در صورت اقدام دولت آینده برای احیای این توافق‌های خطرناک انجام دهد.

جو بایدن وعده داده است که در روز اول کاری در کاخ سفید فرمان اجرایی بازگشت به توافق پاریس را امضا خواهد کرد. او همچنین تاکید کرده است که برجام یکی از اولویت های سیاست خارجی اوست.

دولت ترامپ در سال ۱۳۹۸ اعلام کرد که از توافق اقلیمی پاریس خارج می شود و آبان ماه سال جاری به طور رسمی فرایند آن را تکمیل کرد.

آمریکا در سال ۱۳۹۷ از توافق هسته ای با ایران خارج شد و تحریم‌های علیه ایران را بازگرداند.

دویچه‌وله: ایالات متحده یک گروه بحرینی متهم به طراحی حمله به پرسنل آمریکایی مستقر در منطقه را به لیست سیاه تحریم‌های خود اضافه کرد. مایک پمپئو در بیانیه‌ای ایران را حامی مالی و تدارکاتی “سرایا المختار” خواند.

واشنگتن گروه “سرایا المختار” در بحرین را به لیست سیاه تحریم‌ها وارد کرد. این گروه که پیش‌تر جزء تشکیلات تروریستی دسته‌بندی شده بود، گروهی زیرزمینی است که اعضایش بیشتر در زندان یا در ایران هستند.

مایک پمپئو، وزیر خارجه آمریکا سه شنبه ۱۵ دسامبر، با اعلام تحریم “سرایا المختار” ، این گروه را “تهدیدی قابل توجه” علیه امنیت و سیاست خارجی واشنگتن و عامل حمله به پرسنل آمریکایی در بحرین خواند.

در توییتر فارسی وزارت خارجه آمریکا به نقل از پمپئو آمده است: «تحریم امروز سرایا المختار پیامی راسخ به رژیم ایران می‌فرستد که ما به نیابتی‌های تروریست اجازه تهدید مردم بحرین و پرسنل آمریکایی مستقر در آنجا را نمی‌دهیم.»

پمپئو این گروه را به دریافت کمک مالی و تدارکاتی از ایران متهم کرده و هدف فعالیت‌های ان را سقوط دولت بحرین و کمک به نفوذ هرچه بیشتر ایران دانسته است. بر اساس این تحریم، دارایی‌ یا حساب احتمالی اعضای سرای‌المختار در ایالات متحده بلوکه می‌شود و هیچ شهروند آمریکایی حق هیچ گونه مبادلات مالی یا تماس با آنها را ندارد.

بحرین محل استقرار ناوگان پنجم نیروی دریایی آمریکاست که سنگری امنیتی در برابر جمهوری اسلامی تلقی می‌شود.

اکثریت شیعی بحرین در سال ۲۰۱۱ و در پی بهار عربی، علیه هیات حاکمه سنی این کشور قیام کردند. این شورش با کمک عربستان سعودی و امارات متحده سرکوب شد. از آن زمان به بعد، شبه‌نظامیان شیعی حملات پراکنده‌ای علیه نیروهای دولتی انجام می‌دهند. بحرین مسئولیت این فعالیت‌ها را متوجه جمهوری اسلامی می‌کند اما تهران هر گونه دخالت در امور داخلی بحرین را رد می‌کند.

در ماه سپتامبر، دولت أمریکا به گزارش وزارت کشور بحرین استناد کرد که حاکی از تعلیم و تسلیح چریک‌های المختار از سوی سپاه پاسداران بود. این گزارش عنوان می‌کرد که گروه یادشده با حملات نامنظم خود در صدد بی‌ثبات کردن اوضاع سیاسی بحرین و ایجاد فرصت برای نفوذ هرچه بیشتر ایران است.

رادیوفردا: الیوت آبرامز، نماینده ویژه آمریکا در امور ایران، می‌گوید گفت‌وگوهای او و دیگر مقام‌های دولت ترامپ با تیم جو بایدن دربارهٔ ایران و برجام آغاز شده است.

آقای آبرامز در مصاحبه با تایمز اسرائیل که این روزنامه آن را روز دوشنبه ۲۴ آذر منتشر کرده تأکید کرد که مقامات دولت دونالد ترامپ در صددند مشاوران آقای بایدن را متقاعد کنند که شرایط تغییر کرده است.

به گفته وی، شش سال پس از برجام، فرمول‌هایی که برای مذاکرات اتمی در سال ۲۰۱۵ میلادی، خوب به نظر می‌رسید، امروز دیگر کارایی ندارند.

وی گفت: «سعی می‌کنیم آنها را متقاعد کنیم که الان سال ۲۰۱۵ نیست. تقریباً سال ۲۰۲۱ است و تغییرات زیادی رخ داده است، بنابراین فرمول‌هایی که فکر می‌کردید چارچوب‌هایی خوبی برای مذاکره اصلی [برجام] هستند، امروز چندان مناسب نیستند.»

آقای آبرامز در حین حال گفت اقدام‌هایی که در دوران ریاست جمهوری دونالد ترامپ در رابطه با ایران انجام شد، به‌طور کامل بازگشت‌پذیر نیستند.

وی تحریم‌های اعلام شده در زمینه نقض حقوق بشر و مبارزه با تروریسم را از جمله اقدامات دولت ترامپ برای اعمال فشار حداکثری بر ایران ذکر کرد.

در حالی که دونالد ترامپ، رئیس‌ جمهور کنونی آمریکا، دو سال پیش یک‌طرفه از برجام خارج شد، جو بایدن که قرار است از ۲۰ ژانویه به ‌عنوان رئیس ‌جمهور جدید آمریکا آغاز به کار کند، گفته است که تمایل دارد تحت شرایطی به برجام بازگردد.

الیوت آبرامز، نماینده ویژه آمریکا در امور ایران، روز پنجم آذر نیز ضمن اعلام تشدید دوباره تحریم‌ها علیه ایران، از جو بایدن، رئیس ‌جمهور منتخب، خواست تا از این اهرم به‌وجود آمده علیه جمهوری اسلامی استفاده بهینه کند.

وی گفت که از دیدگاه او، مذاکرات بازگشت به برجام با ایران ماه‌ها طول خواهد کشید و تصور این که دولت جدید آمریکا می‌تواند سیاست ایران را «مانند زدن کلید برق» معکوس کند، اشتباه است.

نماینده ویژه دولت آمریکا در امور ایران روز پنجم آذر در یک رویداد مجازی «مؤسسه بیروت» افزود که دولت بایدن به خاطر اهرم فشار این تحریم‌های موجود، «فرصتی عالی» در دست دارد تا به توافقی با ایران دست پیدا کند که هم به تهدیدهای موشکی و هم به تهدیدهای منطقه‌ای تهران رسیدگی کند.

او اضافه کرد: «اگر ما از اهرم فشار خود صرف‌نظر کنیم، واقعاً غم‌انگیز و احمقانه خواهد بود. اما اگر از آن استفاده کنیم، فرصتی وجود دارد که به توافق سازنده‌ای برسیم که همه این مشکلات را برطرف کند.»

در حالی که دولت ترامپ توافق برجام را کافی نمی‌داند و خواستار تغییر سیاست منطقه‌ای جمهوری اسلامی است، سران جمهوری اسلامی مذاکره دربارهٔ برنامه موشکی خود یا تغییر در سیاست‌های منطقه‌ای خود را منتفی می‌دانند.

آنها در عوض خواستار آن شده‌اند که ایالات متحده در سیاست خود تغییر داده و از جمله تحریم‌ها علیه تهران را برچیند.

علی خامنه‌ای، رهبر جمهوری اسلامی، در تازه‌ترین واکنشش در این باره گفته است که «مسیر رفع تحریم را یک بار امتحان و چند سال مذاکره کردیم، اما به نتیجه‌ای نرسید» و این‌که «نمی‌توان روی حرف آنها حساب و برنامه‌ریزی کرد.»
با استفاده از تایمز اسرائیل و رادیوفردا / پ.پ

دویچه‌وله: دولت دونالد ترامپ بار دیگر تحریم‌های جدیدی را علیه جمهوری اسلامی اعلام کرد. یک شرکت و یک فرد ایرانی مورد تحریم قرار گرفته‌اند که گفته می‌شود مرتبط با پژوهش‌های وزارت دفاع در ارتباط با ساخت سلاح شیمیایی در ایران هستند.

ایالات متحده آمریکا روز پنجشنبه سوم دسامبر (۱۳ آذر) با اعلام تحریم‌های تازه علیه جمهوری اسلامی، یک شرکت و یک فرد را در لیست سیاه خود قرار داد.

این تحریم‌ها در چهارچوب فشار حداکثری دولت دونالد ترامپ، رئیس‌جمهوری آمریکا علیه جمهوری اسلامی صورت می‌گیرد و گفته می‌شود تا پایان ریاست‌جمهوری او در ماه ژانویه ادامه خواهد داشت.

به گزارش خبرگزاری رویترز، وزارت خزانه‌داری آمریکا با انتشار بیانیه‌ای از “گروه شهید میثمی” و مدیرعامل آن نام برد که در ارتباط با تحقیقات سلاح شیمیایی و سازمان نوآوری و پژوهش‌های دفاعی جمهوری اسلامی هستند. این سازمان در لیست سیاه واشنگتن قرار دارد.

استیون منوچین، وزیر خزانه‌داری آمریکا در این بیانیه می‌نویسد که “ساخت سلاح‌های کشتار جمعی ایران تهدیدی علیه امنیت کشورهای همسایه و جهان است”.

منوچین می‌افزاید، ایالات متحده همچنان با هر گونه تلاش رژیم ایران برای ساخت سلاح‌های شیمیایی که بتواند از سوی رژیم یا نیروهای نیابتی آن برای رسیدن به اهداف‌شان به کار گرفته شود، مقابله خواهد کرد.

بر اساس تحریم روز پنجشنبه، تمام دارایی‌ها این دو شخص حقیقی و حقوقی در آمریکا مسدود خواهد شد و از شهروندان آمریکایی خواسته شده از هر گونه معامله به آنها اجتناب ورزند.

وزارت خزانه‌داری در بیانیه خود می‌افزاید، نهادهای مالی که تسهیلاتی برای تراکنش‌های مالی در اختیار این دو شخص حقیقی و حقوقی قرار دهند باید ریسک اقدامات آمریکا علیه خودشان را بپذیرند.

الیوت آبرامز، نماینده ویژه آمریکا در امور ایران هفته گذشته گفته بود، دولت ترامپ طرح فشارهای بیشتر را بر رهبری تهران در برنامه خود دارد که دربرگیرنده تحریم‌های بیشتر در رابطه با تجارت اسلحه و سلاح‌های کشتارجمعی و حقوق بشر است.

نماینده ویژه آمریکا در امور ایران گفته بود: «ما هفته آینده و هفته بعد و هفته پس از آن تا دسامبر و ژانویه تحریم‌هایی وضع خواهیم کرد که در رابطه با تجارت اسلحه و تجارت با تسلیحات کشتارجمعی و حقوق بشر خواهد بود. …بنابراین دو ماهی ادامه خواهد یافت تا لحظه آخر.»

تویتر مجید توکلی: چون معتقدم رای‌ندادن نیاز به تئوری دارد و تا انتخابات بحث‌هایی وجود خواهد داشت، مجموعه‌ای از عللِ رای‌ندادن و عدمِ شرکت در انتخابات را در چند دسته در این رشته‌توییت آورده‌ام. البته با توجه به اهمیتِ علت‌های فرهنگی و اخلاقی، با جزئیات و تفصیلِ بیشتری به آن پرداخته‌ام.
رای‌دادن و مشارکت در انتخابات مانع اصلی تغییرات فرهنگی در جامعه است و فاصله‌ی عرف و باورهای مردم با قانون را زیاد کرده است. رای‌دادن در این چند دهه در ساختار سیاسی ج.ا منجر به تثبیت و تقویتِ خودی‌ها و درنتیجه طرد و حذفِ غیرخودی‌ها و فرودستان شده است.
مشارکت‌کنندگان در انتخابات در سطح کلان با “حداقل‌خواهی” و نادیده‌گیریِ مطالباتِ حداکثریِ مردم، از حقیقت کوتاه آمده‌اند و نوعی از بی‌اعتنایی و بی‌تفاوتی نسبت به درستی و راستی را در جامعه گسترش داده‌اند و آن نادرستی‌ها را به فرهنگ رسمی تبدیل کرده‌اند.
در چند دهه اخیر از عبارات و شعارهایی برای ارتباط با جامعه و قدرت استفاده شده که دربردارنده‌ی ریاکاری، پنهانکاری و فریبکاری بوده است. از طرح‌شدنِ ایده‌های ناب و اصیل جلوگیری شده است و کسانی که به این محدودیت‌ها تن نداده‌اند، حذف و طرد شده‌اند.
به‌تدریج از افراد غیراصیل و خاکستری چهره‌سازی شده است تا آن‌ها نماینده و سخنگوی مردم شوند. حتی آن‌ها را با تمام خطاها و نادرستی‌های گذشته و حال‌شان در موقعیتِ شایستگان نشانده‌اند و نسبت به خطاها و گاه جنایت‌های پیشین‌شان سکوت شده است.
به این امید که شاید یک وضعِ اخلاقی و جامعه‌ی اخلاقی برای بروز واقعیتِ اخلاقی فراهم بیاید، در جهتِ خلاف با همه‌ی ارزش‌های اخلاقی موجود حرکت شده است. غافل از آنکه در راه رسیدن به آن جامعه‌ی مطلوب به موجوداتی غیراخلاقی و فاقد معیارهای ارزشمند تبدیل شده‌اند که درنهایت اگر تمامیت‌خواهی و ساختارهای ناعادلانه‌اش هم رهایشان کند، چیزی جز همان نادرستی‌ها و ناراستی‌هایی که همیشه انجام داده‌اند، برای‌شان باقی نمی‌ماند. ترویجِ یک زبان غیراخلاقی و نخ‌نما و چهره‌سازی از ناشایسته درنهایت به عادی‌سازی و توجیهِ نادرستی و شر رسیده است.
مشیِ حداقل‌خواهی موجب شده است که کفِ مطالبات و خواسته‌های هر دوره سقفِ مطالبات و خواسته‌های دوره بعد باشد و یک وضعیتِ قهقرایی و انحطاطی ایجاد شود که نمایندگانش نیز چنین وضعیتی دارند و سنگرِ بد برای دفاع از خطرِ بدتر به “کارخانه‌ی تولید بدتر از بد” تبدیل شود.
اصلاح‌طلبیِ واقعاً موجود با این حداقل‌خواهیِ قهقرایی، «بدآگاهی» تولید می‌کند و چهره‌های سالم‌تر و صادق‌تر به‌تدریج حذف می‌شوند و به حاشیه می‌روند و از ایده‌ها و ارزش‌های درست و راست صرف‌نظر می‌شود تا از افراد ناشایسته چهره‌سازی شود و نمایندگی و تریبون به آن‌ها داده شود.
همچنین در دو نوع سیاست‌ورزی دولت‌گرا و سیاست‌ورزی جامعه‌گرا دو مشکل ایجاد شده است. مشارکت در انتخابات در نگاهِ دولت‌گرای انتخابات‌محور موجب شده است تا بخشِ واقعیِ قدرت از رویاریی با واقعیت‌های سیاسی دور شود و در برابر تصمیمات سخت قرار نگیرد یا تصمیمات سخت را توسط دیگرانی بگیرد و انجام دهد که اصلاح و تغییرِ سیاسی را ناپایدار و برگشت‌پذیر می‌کند و به یک‌معنا مسئولیتِ قدرت در برابر تغییراتِ ضروری -پس از رویارویی با بحران‌ها- را نپذیرد و انتخابات را به امکانی برای بلاگردانی و فرار از مسئولیت تبدیل کند.
در سیاست‌ورزی جامعه‌گرا نیز با تأکید بیش از اندازه بر انتخابات و تقلیلِ دموکراسی به انتخابات، از خیابان و روش‌های مختلف جنبش‌های اجتماعی برای پاسخگویی قدرت دور شده است. انتخابات‌گرایی بیش از هرچه در چند دهه گذشته مخالفت با جنبش‌های اجتماعی و اعتراضات مردمی بوده است.
گرچه گاهی انتخابات منجر به اعتراضات شده، اما پیامِ انتخابات‌گرایان به قدرت این بوده است که اگر اجازه ندهند در قدرت باشند، مردم به خیابان می‌آیند و کار سخت می‌شود! درعمل انتخابات‌گرایی راه تغییر سیاسی را احزاب و گروه‌های به‌رسمیت‌شناخته می‌داند و به ساختارهای کنونی تن می‌دهد.
پس به جنبش‌های اجتماعی که در جهت مشروعیت‌زدایی از قدرت و ایجاد فشارِ اجتماعی از انباشتِ نارضایتیِ عمومی حرکت می‌کند، می‌تازد و بحران‌سازی‌های جنبش‌های اجتماعی برای قدرت را ترسناک و خطرناک جلوه می‌دهد تا راه هرگونه تغییر به‌واسطه‌ی کنشِ مستقیم و حتی کنشِ نمادین را ببندد.
آن‌ها خواهان تن‌دادنِ جامعه به قوانین موجود (ولو بد و نادرست) می‌شوند. حتی مطالبه‌محوری اصیل در جامعه ایران وجود ندارد و برخی از گروه‌ها و احزاب که از قدرت دور مانده‌اند، تنها برای اینکه بگویند وجود دارند؛ به انتشار یک بیانیه‌ی مطالبه‌محوری در آستانه انتخابات می‌پردازند.
در این‌سال‌ها مطالبه‌محوری نه بر اصالتِ حقِ مردم در برابر قدرت اشاره داشته است و نه در پی ایجاد شکاف مردم و دولت برای بروز جنبش‌های اجتماعی از طریق بحران‌سازی و فشار اجتماعی برای تغییر سیاسی -چه با حضور نمایندگانی در قدرت و چه بدون آن- بوده است.
افزون‌بر علت فرهنگی‌ای که برای رای‌ندادن وجود دارد، چند دسته دیگر برای رای‌ندادن هم وجود دارد که معمولاً توسط گروه‌ها و افراد در برهه‌های مختلف بر یکی از آن‌ها تأکید می‌شود. برای کسانی که رای نمی‌دهند تمامی این علل موجه و قابل قبول است (و تاکتیکی بر یک علت تأکید می‌کنند).
دسته‌ی دوم علت‌ها به مبانی مرتبط است. برخی با فرضِ اینکه در اینجا یک نظام تمامیت‌خواه حاکم است و در یک تمامیت‌خواهی چیزی به نام انتخابات وجود ندارد، از انتخابات صرف‌نظر می‌کنند و برخلاف گذشته که معتقد به وجودِ فرصتِ انتخابات برای افشای نادرستی‌ها و ناراستی‌های چنین حکومتی است، معتقدند که با ظهور رسانه‌های جدید و فراوانیِ استفاده از شبکه‌های اجتماعی و ارتباطی، نیازی به انتقال آگاهی و پیام در فضای برانگیختگیِ سیاسیِ در آستانه‌ی انتخابات نیست و فرصتِ آگاهی‌بخشی فراتر از تریبون‌های انتخاباتی است.
در دسته‌ی سوم برخی با تأکید بر انتخابات آزاد و عادلانه معتقدند که معیارهای معمول برای انتخابات دموکراتیک برقرار نیست؛ پس نباید به چنین انتخابات‌هایی تن بدهند. برخی نیز بیشتر بر انتخابات عادلانه توجه دارند و شرایط این انتخابات (یا انتخابات در جمهوری اسلامی) را کم‌وبیش شبیه مسابقه فوتبالی می‌دانند که یک‌طرف به‌ازای هربار ورود توپ به زمین حریف امتیاز می‌گیرد و دیگری باید حتماً توپ را وارد دروازه حریفش کند. یا استعاره‌ها و مثال‌هایی که از بازی غیرعادلانه با وجود محدودیت‌های رسانه، نظارت‌های استصوابی و جهت‌گیری کلان وجود دارد.
در دسته‌ی چهارم برخی به‌سراغ علل موقتی و کوتاه‌مدت می‌روند و مثلاً برهه‌ای به‌علت ادعای تقلب در انتخابات ۸۸، یا به‌علت اعتراضات آبان یا شلیک به‌هواپیما، یه به‌علت ردِّ صلاحیتِ دوستانشان، مخالف شرکت در انتخاباتند و یا از ترسِ شکست و رای‌نیاوردن، در انتخابات شرکت نمی‌کنند.
گرچه تأثیرگذاریِ رویدادهایی تاریخی مانند آبانِ خونین در شکل‌گیری یک آگاهیِ دردمندانه برای شناخت بهتر از وضعیتِ فرودستیِ عمومیِ تمام غیرخودی‌های سیاسی، اقتصادی، اجتماعی و فرهنگی مهم است، اما نباید رای‌دادن صرفاً به شوکِ آن تقلیل یابد؛ بلکه باید بر آگاهیِ پابرجایش تأکید شود.
در دسته پنجم برخی “منطقِ شکست” و شرایطِ امتناع دموکراسی از انتخابات را مبنا می‌گیرند تا به‌علت سرخوردگی از رای‌دادن‌های پیشین در انتخابات شرکت نکنند. مثلاً به استدلال‌های مرسوم در فضای عمومی و در محافل سیاسی نگاه می‌کنند و می‌بینند که تمامی ترس‌ها و علل پیشین بی‌معنا شده است.
افزایشِ کارآمدی و بهبود اقتصادی، جلوگیری از حرکت کشور به‌سوی شرایط جنگی و تخاصم با همسایگان و دنیا، حفظ یا پیوستن به توافقات و نظام جهانی (/نظم جهانی)، جلوگیری از شرایطِ بدتر و فاجعه‌بار، حفظ حداقل‌های دموکراسی یا تمرین دموکراسی، ایجاد شفافیت و جلوگیری از حاکمیت یکپارچه، جلوگیری از تصمیات مبهم و توطئه‌ها در اتاق‌های بسته و تک‌حزبی، جلوگیری از حذف از عرصه سیاست و عرصه عمومی (مانند آنچه برای احزاب غیررسمی رخ داده است)، حفظ امکان‌هایی برای بقای سیاسی نیروهای همگرا، امیدِ نقش‌آفرینی در بزنگاه و شرایط خاصی؛ همگی رنگ باخته است رای‌ندادن در اینجا واکنشی به این شکست‌هاست. دیگر انتخابات را دعوای سفره انقلاب می‌دانند و معتقدند که فلانی هم برود مجلس مگر چه می‌شود و با دشمنانش چه اتفاقِ دیگری ممکن است؛ نظام‌های رانت، تبعیض، منفعت و ناکارآمدی تغییر نمی‌کند. منطقِ شکست، ناممکن‌بودن (امتناع) را نشان می‌دهد.
اینجا تأثیرگذاری‌های احساسی، تقلیدی و کم‌آگاهانه‌ای از یک دوست یا فرد شناخته‌شده از بین می‌رود و می‌توان از پروپاگاندایی که انتخابات ۹۶ با یک‌درصد مشارکتِ بیشتر از ۹۲ را حماسه جلوه می‌دهد، عبور کند. اینجا با آگاهیِ جدید نگاه به مراجعِ آگاهی، دانش، اعتبار و درستی دگرگون می‌شود. با تغییرِ همنشینان و راهبرانش می‌بیند که همه‌ی نهادهای انتخابی و پاسخگو به‌طورپیوسته ضعیف‌تر شده‌اند و جای شورای شهر، مجلس، رئیس‌جمهور و هر نهاد انتخابی را نهادهای غیرانتخابی‌ای چون شورای نگهبان، مجمع تشخیص، قوه قضائیه، صدا و سیما و سپاه گرفته است که هیچ نظارتی بر آن‌ها نیست.