اخبار

رادیوفرانسه: آلن فراشون، ستون نویس روزنامۀ لوموند، با اشاره به تحولات خاورمیانه طی ماه‌های گذشته، نوشته است که در سوریه ترکیه جای روسیه و جمهوری اسلامی ایران را گرفته است، در حالی که حکومت تهران، حزب‌الله و سازمان حماس متحل شکست‌های سنگینی در مقابل اسرائیل شده‌اند.

مقاله نویس لوموند سپس افزوده است که سیمای خاورمیانه با برندگان و بازندگان جدید آن در حال دگرگونی است و در این بین رژیم دیکتاتوری اسلامی تهران پس از تحمل شکست‌های سنگین در منطقه دورۀ انتقالی دشوار و در عین حال راهبردی را پیش رو دارد. به نوشتۀ لوموند در حالی که رهبر ٨٥ سالۀ جمهوری اسلامی از سرطان رنج می برد، رژیم اسلامی تهران سه متحد راهبردی خود در خاورمیانه (رژیم اسد، حزب‌الله و حماس) را از دست داده است و سقوط اسد بعضاً نتیجۀ معاملۀ پوتین بر سر جنگ اوکراین بوده است.

با این شکست‌ها، به نوشتۀ مقاله‌نویس لوموند، چیزی از آنچه که رژیم ایران “محور مقاومت” می نامید باقی نمانده است. به نوشتۀ آلن فراشون :  حقیقت امر این است که این “محور” که نقشی ویرانگر برای مردمان فلسطین، لبنان و سوریه داشته، هدفی جز صیانت از رژیم ایران و برنامۀ اتمی آن نداشته است.

به نوشتۀ ستون‌نویس لوموند، رهبران جمهوری اسلامی اکنون متوجۀ ضعف خود شده‌اند. در تهران عده‌ای از مقامات حکومت اسلامی بیش از پیش بر ضرورت هر چه سریعتر دستیابی به سلاح اتمی تأکید می‌ورزند، در حالی که برنامۀ اتمی رژیم ملایان تهران به نقطه بی بازگشت نزدیک می‌شود. به نوشتۀ لوموند در این اثناء در اسرائیل کم نیستند کسانی که بر این باورند که فرصت برای بمباران تأسیسات هسته‌ای ایران بیش از هر زمان مناسب است. برای چنین منظوری بنیامین نتانیاهو منتظر ورود دونالد ترامپ به کاخ سفید در بیستم ژانویه است. اما، به نوشتۀ لوموند، ترامپ، این “خدای معامله”، ممکن است برعکس به دلیل ضعف رژیم ایران فرصت را برای ازسرگیری مذاکره و معامله با رژیم تهران مناسب تشخیص بدهد.

برنارد هورکد، پژوهشگر فرانسوی مسائل ایران، در مطلبی جداگانه در نشریۀ l’Orient XXI نوشته است که شکست بی نبرد سپاه پاسداران در سوریه مرحلۀ تعیین‌کننده و مهمی در روند تضعیف جمهوری اسلامی ایران بوده است. با شکست و تضعیف جمهوری اسلامی، از این پس، به گفتۀ پژوهشگر فرانسوی، راه برای هر امکانی اعم از بدترین یا بهترین آن، باز شده است.

از نظر پژوهشگر فرانسوی پیش از شکست‌های راهبردی جمهوری اسلامی در خاورمیانه، رژیم اسلامی تهران از زمان ابراهیم رئیسی و سپس بعد از روی کار آمدن مسعود پزشکیان با حمایت علی خامنه‌ای آمادۀ مذاکره و معامله با آمریکا بوده است.

برنارد هورکد نوشته است که از نظر دونالد ترامپ و شرکت‌های آمریکایی ایران با ذخایر بزرگ نفتی و نود میلیون مصرف‌کنندۀ ساکن آن می‌تواند به عرصۀ اقتصادی مهم و ابزار مقابله با بلندپروازی‌های چین تبدیل شود.       

رادیوفردا: دونالد ترامپ، نامزد جمهوری‌خواهان در انتخابات ریاست جمهوری ایالات متحده که در تجمعی انتخاباتی در ایالت پنسیلوانیا حضور یافته بود، هدف سوءقصد با گلوله قرار گرفت و زخمی شد.

بر اساس گزارش‌ها، فرد مهاجم و همچنین یک نفر دیگر که در گردهمایی حضور داشت در این واقعه کشته شدند، اما سازمان اطلاعات ایالات متحده و همچنین سخنگوی ستاد انتخاباتی آقای ترامپ اطمینان داده‌اند که حال رئیس جمهور سابق آمریکا خوب است.

در بیانیه‌ای که روز یکشنبه منتشر شد، پلیس فدرال آمریکا، فردی به نام «توماس متیو کروکس»، ۲۰ ساله و اهل بِثِل پارک در غرب ایالت پنسیلوانیا، را به عنوان «فرد دخیل در تلاش برای ترور دونالد ترامپ» شناسایی کرد.

به نوشته خبرگزاری رویترز، دفاتر ثبت نام انتخاباتی ایالت پنسیلوانیا نشان می‌دهد که «توماس متیو کروکس» به عنوان یکی از هواداران حزب جمهوری‌خواه ثبت نام شده است.

پلیس فدرال آمریکا، اف‌بی‌آی، می‌گوید که تیراندازی در تجمع انتخاباتی دونالد ترامپ به عنوان یک «تلاش برای ترور» تلقی می‌شود.

کوین راجک، مأمور ویژه مسئول دفتر میدانی اف‌بی‌آی، در پیتسبورگ گفت که مقامات هنوز انگیزه این سوء قصد را شناسایی نکرده‌اند.

آقای راجک در یک نشست مطبوعاتی گفت که این اقدام یک «تلاش برای ترور» بود و افزود که «در این حادثه یک شرکت‌کننده در تجمع جان باخت و دو نفر به‌شدت مجروح شدند و فرد مظنون به تیراندازی نیز جان باخته است.»

تصاویر ویدیویی نشان می‌دهد رئیس جمهور سابق ایالات متحده با ابروهای درهم کشیده، دست راست خود را به سمت گوش راستش که پوشیده از خون بود، بالا می‌بُرد.

این ویدیوها همچنین حلقه نیروهای امنیتی در اطراف دونالد ترامپ را به تصویر می‌کشد که تلاش می‌کنند بر صحنه مسلط شوند.

آقای ترامپ سپس در حالی که مشت خود را به سوی جمعیت بلند کرده بود و فریاد می‌زد، همراه محافظان و نیروهای امنیتی به سمت یک خودروی شاسی‌بلند رفت و به این ترتیب از صحنه حادثه دور شد.

هنوز ابهامات بسیاری پیرامون این رخداد وجود دارد، اما دستگاه امنیتی ایالات متحده بلافاصله اعلام کرد که دونالد ترامپ در امان است و اقدامات حفاظتی پیرامون او انجام شده است.

سازمان اطلاعات ایالات متحده در شبکه اجتماعی ایکس نوشت: «تحقیقات سرویس مخفی آغاز شده و به محض دریافت اطلاعات بیشتری پیرامون حادثه، آن را به اطلاع عموم خواهیم رساند.»

سرویس مخفی ایالات متحده گفت که فرد مسلح که توسط افراد سرویس مخفی کشته شد، از یک «موقعیت مرتفع خارج از محل تجمع»، با تفنگ «اِی‌آر» چندین گلوله به سمت صحنه شلیک کرد.

خبرگزاری آسوشیتدپرس می‌نویسد که بررسی‌های تصاویر ماهواره‌ای نشان می‌دهد که جسد فرد مهاجم، با لباس استتاری خاکستری، روی پشت بام یک کارخانه، درست در شمال محوطه نمایشگاه مزرعه باتلر، جایی که تجمع ترامپ در آن برگزار می‌شد، افتاده است.

این محل کمتر از ۱۵۰ متر با محل برگزاری کارزار انتخاباتی دونالد ترامپ فاصله داشت و به نوشته خبرگزاری‌ها، اکنون سرویس مخفی آمریکا در حال بررسی این موضوع است که چگونه مرد مسلحی توانسته با چنین سلاحی تا این حد به دونالد ترامپ نزدیک شود.

این واقعه در باتلر، واقع در ۳۰ مایلی شمال شهر پیتسبورگ ایالت پنسیلوانیا رخ داد.

رسانه‌های آمریکایی به نقل از استیون چونگ، سخنگوی ستاد انتخاباتی ترامپ، گزارش داده‌اند که حال رئیس‌جمهور سابق آمریکا خوب است و او در یک مرکز خدمات پزشکی محلی تحت بررسی و مراقبت قرار دارد.

استیون چونگ همچنین از قول دونالد ترامپ از مجریان قانون به دلیل واکنش سریع‌شان به این «اقدام شنیع» تشکر کرده است.

جوزف لاسورسا، مأمور سابق سرویس مخفی که در جلسات توجیهی ریاست جمهوری شرکت داشته به رویترز گفت که «این حمله به‌طور قطع منجر به بررسی وضعیت امنیتی ترامپ خواهد شد و به احتمال زیاد در آینده سطح محافظتی شبیه به رئیس‌جمهورِ فعلی برای او فراهم می‌شود.»

روایت ترامپ از حادثه تیراندازی

ساعاتی پس از آن، دونالد ترامپ نخستین روایت خود از این سوءقصد را منتشر کرد و در شبکه اجتماعی «تروث سوشیال» که آن را بنیان گذاشته است، نوشت: «گلوله‌ای به من شلیک شد که قسمت بالای گوش راستم را سوراخ کرد.»

وی افزود: «بلافاصله متوجه شدم که اتفاقی افتاده و همان دم صدایی شبیه وزوز و شلیک شنیدم و بلافاصله حس کردم که گلوله، پوستم را می‌شکافد.»

یکی از شاهدان عینی که در این گردهمایی حضور یافته بود به خبرگزاری فرانسه گفت: «یکدفعه دیدیم که کلی آدم از سکو پایین می‌آیند و گیج و دستپاچه به نظر می‌رسند. صدای چندین تیر را شنیدم. چیزی بین صدای ترقه یا اسلحه کالیبر کوچک بود.»

این آخرین گردهمایی انتخاباتی ترامپ پیش از کنوانسیون روز دوشنبه حزب جمهوری‌خواه محسوب می‌شد، کنوانسیونی که بر نامزدی او در انتخابات ریاست جمهوری نوامبر امسال به‌طور رسمی صحه می‌گذارد.

رادیوفردا: دو سناتور جمهوری‌خواه از دونالد ترامپ، رئیس جمهوری آمریکا خواسته‌اند توافق‌های هسته‌ای با ایران موسوم به برجام و توافق اقلیمی پاریس را به عنوان معاهده به سنا ارائه کند.

پیشنهاد تد کروز و لیندسی گراهام برای جلوگیری از بازگشت ایالات متحده به این توافق در دولت جو بایدن مطرح شده است.

در نامه تد کروز به دونالد ترامپ و مایک پومپئو، وزیر امور خارجه آمریکا تاکید شده است، ارائه این توافق‌ها به کنگره باعث خواهد شد که آنها نتواند حمایت دو سوم اعضا سنا را کسب کند و تصویب نخواهند شد و به این ترتیب جو بایدن، رئیس جمهوری منتخب قادر نخواهد بود آمریکا را دوباره وارد این دو توافق کند.

تد کروز نوشته است: فقط با این کار، سنا قادر خواهد نقش قانونی خود را برای ارائه مشاوره و رضایت در صورت اقدام دولت آینده برای احیای این توافق‌های خطرناک انجام دهد.

جو بایدن وعده داده است که در روز اول کاری در کاخ سفید فرمان اجرایی بازگشت به توافق پاریس را امضا خواهد کرد. او همچنین تاکید کرده است که برجام یکی از اولویت های سیاست خارجی اوست.

دولت ترامپ در سال ۱۳۹۸ اعلام کرد که از توافق اقلیمی پاریس خارج می شود و آبان ماه سال جاری به طور رسمی فرایند آن را تکمیل کرد.

آمریکا در سال ۱۳۹۷ از توافق هسته ای با ایران خارج شد و تحریم‌های علیه ایران را بازگرداند.

رادیوفردا: روزنامه نیویورک تایمز به نقل از چهار مقام کنونی و سابق ایالات متحده گزارش داد که دونالد ترامپ روز پنج‌شنبه ۲۲ آبان طی نشستی در کاخ سفید از مشاوران ارشد خود پرسیده که آیا امکانی برای اقدام علیه سایت‌های هسته‌ای مهم ایران در هفته‌های آتی وجود دارد یا نه.

این گزارش که شامگاه دوشنبه ۲۶ منتشر شده است، می‌گوید که اما مشاوران ارشد آقای ترامپ او را از این تصمیم که با استفاده از نیروی دریایی دست به حمله بزند، منصرف کردند.

به نوشته نیویورک‌تایمز، همه این مشاوران از جمله مایک پنس معاون رئیس جمهوری، مایک پومپئو وزیر امور خارجه، کریستوفر میلر سرپرست وزارت دفاع، و ژنرال مارک مایلی رئیس ستاد مشترک ایالات متحده هشدار دادند که حمله به نیروهای ایران می‌تواند به سادگی منجر به یک نبرد گسترده‌تر در هفته‌های پایانی ریاست جمهوری آقای ترامپ شود.

جلسه دونالد ترامپ با مشاوران ارشد خود یک روز پس از گزارش بازرسان آژانس بین‌المللی انرژی اتمی انجام شده است که اعلام کردند ذخایر اورانیوم غنی‌شده ایران افزایش چشم‌گیری یافته است.

نیویورک تایمز می‌نویسد که هدف هر حمله‌ای، خواه موشکی و خواه سایبری، تاسیسات هسته‌ای نطنز خواهد بود که ذخایر اورانیوم غنی‌شده ایران در آنجا اکنون ۱۲ برابر بیشتر از میزان تعیین‌شده در توافق هسته‌ای است.

بازرسان آژانس بین‌المللی انرژی اتمی همچنین در گزارش روز چهارشنبه خود عنوان کرده بودند که ایران به آنها اجازه نداده تا از یک سایت مشکوک که گمان می‌رود قبلا در آن آزمایش هسته‌ای انجام شده است، بازدید کنند.

آقای ترامپ در این حال از مشاوران خود پرسیده که او چه واکنشی به ایران می‌تواند نشان بدهد. به نوشته نیویورک تایمز، پس از آن که آقای پومپئو و ژنرالی مایلی نسبت به مخاطرات حمله از طریق نیروی دریایی هشدار دادند، مقامات حاضر در جلسه به این نتیجه رسیدند که حمله موشکی از دستور کار خارج شده، اما با این حال آقای ترامپ احتمالا شیوه‌های حمله به تاسیسات ایران و متحدانش و همین‌طور حمله به شبه‌نظامیان تحت حمایت ایران در عراق را بررسی کند.

شماری از مشاوران امنیتی دونالد ترامپ نیز شامگاه چهارشنبه، یک روز قبل از این نشست در کاخ سفید، با یکدیگر دیداری داشتند که موضوع آن ایران بود.

این گزارش می‌گوید که حمله به ایران اگرچه به مذاق پایگاه اجتماعی دونالد ترامپ خوش نمی‌آید چرا که آنها مخالف درگیر شدن بیشتر آمریکا در جنگ‌های خاورمیانه هستند، اما این اقدام به طور حتم می‌تواند روابط تهران با واشینگتن را خراب‌تر کند به طوری که برای جو بایدن، رئیس جمهور منتخب ایالات متحده، احیای توافق هسته‌ای با ایران سخت‌تر بشود.

جو بایدن وعده داده که ایالات متحده را به توافق هسته‌ای بازمی‌گرداند. بریتانیا، فرانسه و آلمان، سه متحد اروپایی آمریکا همواره مخالف اقدام دونالد ترامپ در خروج از برجام بوده‌اند.

مهدی جلالی تهرانی: ترامپ: می‌توان سودمندی‌ ترامپ را برای ما ایرانیان در کارزار فشار حداکثری او و کشتن قاسم سلیمانی سردار کودک‌کش دانست که اثر هر دو بیشتر در منطقه قابل ارزیابی است تا در ایران.
آن روز که به سلیمانی، سردار کودک‌کش لقب دادم و این لقب مورد توجه تعدادی از هم‌میهنان ما قرار گرفت ــ نیت آنان را نمی‌دانم ــ اما نیت من مشخصا جنایات هولناک او در سوریه بود. همچنین افزودم که به باورم هر ایرانی باشرفی تا ابد از این که با نام او چنین فاجعه‌ای صورت گرفته، شرمگین است.
کارزار فشار حداکثری را نیز باید در کشورهای منطقه ارزیابی کنیم. هدفی که برای این کارزار در منطقه توسط دولت ترامپ طرح شد، محدود کردن شرارت‌ها و نقش بی‌ثبات‌کننده حکومت ایران در منطقه بود. ترامپ در رسیدن به این هدف موفق شد.
اما در داخل ایران، هدف کارزار فشار حداکثری نه الزاما مطلوب ماست و نه تاکنون موفق شده است. دولت ترامپ بارها گفته است که هدفش کشاندن رژیم به پایه مذاکره است که تا این لحظه موفق نبوده است. همچنین می‌خواسته رژیم ایران رفتار خود را تغییر دهد که در آن هم تا این لحظه موفق نبوده است.
واقعیت این است که ملت‌های منطقه دارند به آتش ما می‌سوزند و ما به مردم منطقه خیلی بدهکار شده‌ایم. این واقعیت تلخ و شرم‌آور را هرگز نباید از وجدان خود بزداییم و فقط به خودمان نگاه کنیم. متاسفانه کارشناس و تحلیل‌گر و روزنامه‌نگار و مجری ما بجای بلند کردن این ندای وجدان، چنان در حباب خودمرکزعالم‌بینی غوطه می‌خورند که همگی صرفا درباره اثر فشار حداکثری در داخل حرف می‌زنند.
حتا اگر دچار قحطی وجدان شده باشیم، اما اندکی از سیاست سر دربیاوریم، مطمئنا خواهیم دانست که دموکراسی در ایران غیرممکن است مگر با همراهی و تعامل با ملت‌های منطقه ــ بخصوص مردم عراق.
برای زمینه‌سازی تغییر حکومت، اگر هم نخواهیم، مجبوریم نگاه منطقه‌ای داشته باشیم ــ همان طور که حکومت و بسیج و سپاه نگاه منطقه‌ای و شبکه حمایتی/مالی/نظامی منطقه‌ای دارند. نکته‌ای که اپوزیسیون عامه‌گرا و بی‌سواد و متوهم بخصوص ناسیونالیست‌ها و ایرانشهری‌ها کاملا از آن غافل هستند. البته یک دلیل دیگر هم ناتوانی این افراد از برقراری ارتباط با ملت‌های منطقه و درکی فراملی از سیاست است. به عبارت دیگر، اپوزیسیون ملی‌گرا و سنتی ما از جهت فهم سیاسی از شصت‌سال پیش آخوندها واسلام‌گرایان هنوز عقب‌افتاده‌تر فکر می‌کنند.

رادیوفردا: خبرگزاری بلومبرگ روز دوشنبه، هفتم مهرماه، در گزارشی اختصاصی از قول «سه فرد آشنا به موضوع» نوشت که دولت ترامپ در حال بررسی تحریم‌های جدید برای قطع اقتصاد ایران از جهان خارج است.

به نوشته این خبرگزاری، دولت آمریکا قصد دارد این کار را از طریق هدف قرار دادن بیش از دوازده بانک و غیرقانونی اعلام کردن تعامل با کل بخش مالی ایران به انجام برساند.

این سه منبع که نخواسته‌اند نام‌شان فاش شود به بلومبرگ گفته‌اند که این تحریم‌های پیشنهادی دو هدف اصلی دارد: یکی، بستن آخرین مجراهای باقی‌مانده کسب پول و درآمد توسط دولت ایران و دیگری، قرار دادن موانع بیشتر بر سر راه جو بایدن، نامزد دموکرات ریاست ‌جمهوری، برای پیوستن مجدد به توافق برجام، در صورت پیروزی در انتخابات نوامبر.

بلومبرگ می‌نویسد که این پیشنهاد هنوز در دست بررسی است و برای دونالد ترامپ، رئیس جمهور ایالات متحده، ارسال نشده است.

این طرح قصد دارد بخش مالی ایران را تحت دستورالعمل اجرایی ۱۳۹۰۲، که دونالد ترامپ در ژانویه برای تحریم بخش‌های معدن، ساخت و ساز و صنایع دیگر امضا کرد، قرار دهد.

این امر نه تنها بر عملیات بانکی، بلکه بر صرافی‌ها و حواله غیررسمی پول به ایران نیز تأثیر می‌گذارد.

بر اساس این طرح، دولت آمریکا حدود ۱۴ بانک در ایران را نیز که تاکنون از برخی محدودیت‌های ایالات متحده فرار کرده‌‌اند، در فهرست سیاه قرار می‌دهد، فهرستی که مربوط به مجازات اشخاص و نهادهای مرتبط با تروریسم، توسعه موشک‌های بالیستیک و نقض حقوق بشر می‌شود.

به گفته سه فرد یادشده، این تحریم‌های مضاعف در ابتدا با استقبال سرد چندین مقام دولت ترامپ روبه‌رو شد، زیرا به گفته آنها این امر می‌تواند ارائه کمک‌های بشردوستانه بین‌المللی به ایران را نیز در وضعیت بحران کرونا پیچیده کند.

این منابع اما به بلومبرگ گفتند که اکنون، در پی فشار زیاد تندروها، حمایت از این طرح، در داخل و خارج از دولت افزایش یافته و صحبت از این است که پس از تصویب طرح، وزارت خزانه‌داری بتواند مورد به مورد با مجوزهایی در خصوص موارد بشردوستانه معافیت بدهد.

بلومبرگ می‌نویسد که سخنگوی وزارت خزانه‌داری و همچنین مقامات مطبوعاتی شورای امنیت ملی و وزارت امور خارجه از اظهار نظر درباره این طرح خودداری کرده‌اند.

به گفته اداره گمرک جمهوری اسلامی، ایران با چندین کشور از جمله چین و امارات متحده عربی به تجارت خود ادامه داده و تجارت خارجی غیرنفتی ایران از ماه مارس تا اوت به ۲۴.۶ میلیارد دلار رسیده است.

به گفته منابع مورد استناد خبرگزاری بلومبرگ، مدافعان تحریم‌های جدید همچنین معتقدند که در صورت پیروزی جو بایدن در انتخابات پیش‌ رو، رفع این تحریم‌ها در چارچوب برجام دشوار خواهد بود زیرا دولت بایدن برای این کار باید نشان دهد که ایران دیگر فعالیت‌هایی در رابطه با گسترش موشک یا تروریسم انجام نمی‌دهد.

این تحریم‌ها همچنین تمایل شرکت‌ها برای معامله با ایران را در درازمدت بیش از اکنون کاهش خواهد داد.

وزیر امور خارجه آمریکا هفته گذشته در مصاحبه‌ای گفته بود که راهبرد فشار حداکثری علیه جمهوری اسلامی ایران موفقیت آمیز بوده و موجب محروم شدن این کشور از دسترسی به ثروتی در حدود ۷۰ میلیارد دلار شده است.

بی‌بی‌سی: سه تحلیل‌گر سابق وزارت خارجه و امنیت ملی آمریکا در امور خاورمیانه در نشریه پولتیکو از واکنش به حملات آرامکو نوشته‌اند

ماجرای گفتگوی تلفنی دونالد ترامپ با رئیس‌جمهور اوکراین بر سر تحقیقات از جو بایدن و پسرش در چند روز گذشته داغ‌تر شد تا عصر سه‌شنبه با آغاز تحقیقات رسمی استیضاح رئیس جمهوری آمریکا اوج گرفت و به همین نسبت رسانه‌های آمریکا کانون توجه خود را از ایران و حملات آرامکو به سوی این ماجرای جنجالی تغییر داده‌اند.

با این حال، بسیاری از مقام‌های دولتی سابق و ناظران مسایل خاورمیانه همچنان به رمزگشایی از تبعات جهانی این حملات می‌پردازند، آن هم با نیم نگاهی به پیامدهای مجاورت فیزیکی دونالد ترامپ و حسن روحانی در یک ساختمان؛ مقر سازمان ملل متحد که این هفته میزبان مجمع عمومی رهبران بیش از ۱۹۰ کشور جهان است.

در کنار این موضوع یک خبر دیگر مربوط به ایران هم در رسانه‌های دو سوی اقیانوس آرام داغ شده است؛ صدور حکم نگار قدس‌کنی شهروند ایرانی-استرالیایی در دادگاه ایالت مینه‌سوتا آمریکا.
بن‌بست ترامپ بر سر رویارویی با ایران

آرون دیوید میلر، مقام سابق وزارت خارجه و تحلیل‌گر برجسته خاورمیانه از اندیشکده ویلسون؛ استون سیمون، مقام سابق کمیته امنیت ملی کاخ‌سفید و ریچارد سوکولسکی، مقام سابق دفتر سیاست‌گذاری وزارت خارجه آمریکا در یادداشتی مشترک که در نشریه پولیتیکو امروز، سه‌شنبه ۲۴ سپتامبر منتشر کرده‌اند به صراحت گفته‌اند: “ممکن است مایک پومپئو گمان کند که جنگ تمام عیار با ایران ایده خوبی است، اما نظر ما منفی است.”

در این یادداشت با عنوان “ترامپ چه‌ گونه می‌تواند از بحران ایران گذر کند؟” این سه تحلیل‌گر وضعیت فعلی رئیس‌جمهور آمریکا برای واکنش به حملات نفتی عربستان را این چنین ترسیم کرده‌اند: “به لطف بد عمل کردن وزارت خارجه و تاکید بر سیاست فشار حداکثری، حالا آقای ترامپ باید میان بد و بدتر انتخاب کند؛ اگر کاری نکند همه خواهند گفت که ایالات متحده فقط یک ببر کاغذی است و نمی‌تواند از متحدانش در برابر ایران دفاع کند. گزینه نظامی هم که بسیار بدتر خواهد بود چرا که اولا ممکن است هیچ اثربخشی مشخصی نداشته باشد و دوما ممکن است خیلی سریع دامنه تبعات آن از کنترل خارج شود.”

“ما سه نفر روی هم ۸۰ سال برای دولت‌های مختلف آمریکا کار کرده‌ایم و به خوبی واقفیم که چه قدر مهم است که آمریکا برای حفظ اعتبارش خود را “قوی و استوار” نشان دهد اما همزمان معتقدیم تنها راه خروج از این کلاف – اگر راهی باقی مانده باشد – گفتگو و مذاکره است، اگرچه روزنه امید آن بسیار ناچیز می‌نماید.”

“ایران خباثت‌های فراوانی کرده و می‌کند. همچنان با شدت و حرارت به دشمنی با آمریکا و مخالفت با حضور ایالات متحده در خاورمیانه ادامه می‌دهد اما همه اینها نشان از این که ایران به دنبال هژمونی در منطقه است، نیست. در حقیقت ایران حتی اگر بخواهد هم توان اقتصادی و نظامی برای این کار را ندارد.”

در ادامه این سه تحلیلگر امور خاورمیانه نوشته‌اند: “ایران به تاسیسات آرامکو حمله کرد چون اولا آمریکا و عربستان در همکاری با هم صادرات نفت این کشور را تقریبا به صفر رسانده‌اند و تهران بارها گفته بود که اگر نتواند نفت بفروشد نخواهد گذاشت دیگران هم چنین کنند. ایران اوضاع را محک زد؛ با این حملات هم توان نظامی خود را به رخ کشید و هم ضعف دفاعی عربستان را نمایان کرد. همزمان به دولت ترامپ هم این پیغام را فرستاد که یا بیا جلو یا بنشین سرجات… با وجود این‌، پیغام این حملات به معنای تلاش ایران برای استیلا بر منطقه نیست. به همین علت هم خویشتن‌داری در برابر ایران به معنای چراغ سبز به ایرانیزه کردن جهان عرب یا انقیاد اسرائیل نیست.”

در ادامه این یادداشت مفصل در پولیتیکو که نام سه تحلیل‌گر برجسته یعنی آقایان میلر، سیمون و سوکولسکی باعث خواهد شد دانه درشت‌های واشنگتن آن را بخوانند، نویسندگان به بحث این روزهای محافل سیاسی پایتخت پرداخته‌اند که طی آن حمله جورج بوش پدر به عراق بعد از اشغال کویت با حملات آرامکو مقایسه می‌شود.

“این دو قابل مقایسه نیستند. آنجا صدام ۱۰۰ هزار نیرو به خاک کویت فرستاد. مردم این کشور را تهدید کرد و تلاش کرد که تمام تاسیسات نفتی این کشور را نابود کند و در نتیجه (با آتش‌زدن چاه‌های نفت کویت) یک فاجعه زیست محیطی پدید آورد. علاوه بر این، تفاوت میان این دو واقعه فقط در درجه‌بندی شدت و میزان وخامت آنها نیست بلکه در آن زمان جورج بوش پدر یک اجماع جهانی پشت خود داشت. جنگ کویت منطقی به نظر می‌آمد. هر چند همان جنگ هم مقدمه‌ای شد بر ورود آمریکا به جنگ با عراق در سی سال گذشته که چند تریلیون دلار خرج بر دست واشنگتن گذاشته و موجب مرگ هزاران آمریکایی و عراقی شده است. یادآوری این چیزها برای آنها که با ایران عداوت دارند شاید مهم باشد.”

اخبار مرتبط
نشریه نومحافظه‌کار نشنال اینترست در چند مقاله جداگانه به جنگ احتمالی با ایران و سناریوهای شبیه‌سازی شده در پنتاگون پرداخته حق نشر عکس National Interest
Image caption نشریه نومحافظه‌کار نشنال اینترست در چند مقاله جداگانه به جنگ احتمالی با ایران و سناریوهای شبیه‌سازی شده در پنتاگون پرداخته

چرا ترامپ باید از جنگ با ایران پرهیز کند؟

هری کازیانیس، کارشناس موسسه نشنال اینترست (که پیش‌تر به بنیاد صلح و آزادی نیسکون شهرت داشت و توسط ریچارد نیکسون، رئیس‌جمهور فقید آمریکا تاسیس شده) در یادداشتی که برای فاکس‌نیوز نوشته گفته دونالد ترامپ تصمیم عاقلانه‌ای گرفته که در پی حملات به تاسیسات نفتی عربستان سعودی، به ایران حمله نظامی نکرده است.

آقای کازیانس معتقد است: “با وجود همه رفتارهای اخیر ایران از جمله حمله به تاسیسات نفتی، حمله به نفتکش‌ها و ساقط کردن پهپاد آمریکایی … دونالد ترامپ با هوشمندی واقف است که جنگ با ایران نبردی بسیار خونین خواهد بود… معتقدم تا او (دونالد ترامپ) را در گوشه دیوار گیر نیاندازند حاضر به آغاز جنگ نخواهد شد.”

“من بارها در راستای کار تحقیقاتی که در اندیشکده نشنال اینترست می‌کنم در نبردهای شبیه‌سازی شده با ایران جنگیده‌ام… یکی از آنها، در سال ۲۰۱۳ بود که یک گروه از کارشناسان غیرجناحی یک نبرد آزمایشی برابر ایران را بر اساس داده‌های نظامی موجود شبیه‌سازی کردند….”

هری کازیانس در ادامه یادداشت خود از سناریوی این جنگ شبیه‌سازی شده می‌نویسد و آغاز آن را چنین توصیف می‌کند:

ایران از افزایش حضور نظامی آمریکا در منطقه عصبانی شده
آمریکا اخیرا در پاسخ به توان زیردریایی‌های جدید ایران و افزایش سامانه‌های موشکی این کشور به خلیج فارس نیرو اعزام کرده است
ایران شروع به آزمایش موشکی می‌کند… موشک‌های قاره پیما و میان‌برد
ناو آمریکایی برای ضرب شست نشان دادن به ایران یکی از این موشک‌ها را که به نزدیکی ناو پرتاب شده ساقط می‌کند
ایران در پاسخ اعلام “منطقه کشتیرانی ممنوع” می‌کند و می‌گوید برای یک مانور نظامی آب‌های خود را بروی تردد بین المللی می‌بندد، اما مشکل اینجاست که این محدوده شامل تنگه‌هرمز هم می‌شود
بازار نفت بهم می‌خورد؛ بهای نفت بالا می‌رود. اقتصاد جهانی به شدت پریشان می‌شود
آمریکا ضرب الاجل ۲۴ ساعته برای باز کردن تنگه هرمز تعیین می‌کند
ایران نه تنها عقب‌نشینی نمی‌کند بلکه زمان مانور را بیشتر می‌کند و شروع به آزمایش موشک‌های جدید ضد ناو خود می‌کند
آمریکا حمله می‌کند. زیردریایی‌های اتمی آمریکا با موشک‌های کروز همه آنچه از نیروی دریایی ایران در تنگه هرمز است نابود می‌کنند
آمریکا همچنین به تاسیسات نظامی و هسته‌ای ایران حمله می‌کند. همه چیز به نفع آمریکاست
اما ایران که زخم خورده برای مقابله، ناو هواپیمابر آمریکا را که نماد قدرت نظامی اوست هدف می‌گیرد
ایران ۱۰۰ موشک به سوی یو.اس. دیسترویر شلیک می‌کند
سپر موشکی ناو دچار استیصال می‌شود. ناو هواپیمابر منهدم می‌شود و ۲۰۰۰ نیروی آمریکایی کشته می‌شوند؛ بزرگترین تلفات آمریکا بعد از حملات ۱۱ سپتامبر
ایران که می‌داند باید منتظر پاسخ سهمگین آمریکا باشد تصمیم می‌گیرد پیش‌دستی کند و به همه پایگاه‌های نظامی آمریکا در منطقه حمله کند

آقای کازیانس که از سردبیران نشریه نومحافظه‌کار نشنال اینترست هم هست در ادامه تجربه حضور خود در این جنگ شبیه‌سازی شده با ایران می‌نویسد: “بعد از پنج روز، مهلت برنامه تمام شد و ما نتوانستیم مابقی جنگ را ادامه دهیم… این شبیه‌سازی‌ها همیشه محدودیت زمانی دارد.. پیش از اتمام آن با این سوال روبرو شدیم که حالا آمریکا باید چه کند؟ نیروهایش در منطقه در حال کشته شدن‌اند….”

“من در طول چند سال گذشته بارها در این جنگ‌های شبیه‌سازی علیه ایران شرکت کرده‌ام و همیشه وضع همین بوده؛ یعنی هیچ وقت تا پایان مهلت برنامه، پیروزی قاطعانه و نهایی برای آمریکا وجود نداشته مگر این که آمریکا دائما نیروی بیشتری برای نابود کردن کامل توان نظامی تهران به کار بگیرد؛ که آن هم ماه‌ها و سال‌ها به طول می‌انجامد.”

این تحلیل‌گر موسسه نشنال اینترست در پایان نتیجه‌گیری کرده: “آیا جنگ واقعی به این شبیه‌سازی‌ها (که بر اساس داده‌های واقعی تهیه شده‌اند) شباهتی خواهد داشت؛ هیچ کس به یقین پاسخ را نمی‌داند؛ اما چرا که نه؟ توصیه من به پرزیدنت ترامپ این است با دقت تمام به همه جوانب فکر کن و اگر خواستی حمله کنی با تمام قوا و به طور استیصال‌آوری این کار را بکن.”

تابناک: دونالد ترامپ به تازگی با این معضل روبه رو شده است كه چگونه به اقدامات ادعایی حمله ایران علیه تأسیسات نفتی عربستان سعودی پاسخ دهد. چند ماه قبل نیز، وی پس از ساقط شدن یک هواپیمای بدون سرنشین آمریکایی با معمای مشابهی دست و پنجه نرم کرد.

به گزارش «تابناک»؛ نیویورک تایمز در مطلبی در همین خصوص اشاره کرده است که در ماه ژوئن، در میانه بالا گرفتن تنش ها میان ایالات متحده و ایران، نیروهای ایرانی یک هواپیمای اطلاعاتی، نظارت و شناسایی نیروی دریایی ایالات متحده (BAMS-D) را ساقط کردند – که یک پهپاد تقریباً 130 میلیون دلاری از نوع RQ-4A گلوبال هاوک بلند پرواز و با مداومت پروازی بالا بود.

چند ساعت پس از این حمله به هواپیمای بدون سرنشین، رئیس جمهور آمریکا تیم خود را برای گفتگو درباره پاسخ های احتمالی به آن، گرد هم آورد.

جزئیات مذاکرات ترامپ با تیم خود قبل از تصمیم حمله به ایران

بنا بر گزارش ها، پنتاگون حمله به یک قایق حامل موشک ایرانی را ترجیح می داد. قرار بر این بود که به خدمه دستور داده شود تا قایق را رها کنند و از این کار آن‌ها فیلمبرداری شده و سپس ارتش آمریکا قایق را غرق کند. این طرح نظامی این امکان را به ایالات متحده می‌داد بدون آنکه تلفاتی جانی وارد شود، اقدام به تلافی کرده و پاسخی متناسب به سقوط یک پهپاد بدهد.

مایک پومپئو، وزیر امور خارجه و جان بولتون، مشاور امنیت ملی کاخ سفید، اما خواستار حمله به خاک ایران شدند. طبق گفته تایمز مقامات آمریکایی تصمیم به هدف قرار دادن سه باتری موشکی و تأسیسات راداری ایران گرفتند.

یک «لیست جامع» از اهداف جمع آوری شد، اما مشخص گشت، اگر قرار باشد، حمله به سرعت انجام شود، می‌توان تعداد معدودی از آن‌ها را هدف گرفت.

با تکیه بر اطلاعات مربوط به وضعیت نگهبانی نیرو‌های ایرانی، تخمین زده می‌شد که حدود ۱۵۰ تن در این حملات جان خود را از دست بدهند؛ هرچند برخی اظهار داشتند با توجه به اینکه این حمله در شب صورت می‌گیرد و دور و اطراف این تأسیسات افراد چندانی نخواهند بود، این بدترین سناریو از تعداد تلفات است.

همان طور که قبلاً نیز گزارش شده بود، رئیس ستاد مشترک ارتش آمریکا ژنرال جوزف دانفورد اظهار داشت، حمله به پاسگاه‌هایی که نیروی انسانی در آن است، پاسخی نامتناسب خواهد بود، و اقدامی است که می‌تواند تنش‌ها را به طرز چشمگیری افزایش دهد حتی اگر یک جنگ تمام عیار را رقم نزدند، و این آخرین چیزی که ایالات متحده به آن نیاز دارد، آن هم در حالی که متمرکز بر رقابت با قدرت‌های بزرگ است.

این حمله قرار بود، با موشک‌های کروز Tomahawk که از دو کشتی نیروی دریایی ایالات متحده شلیک شوند، انجام بشود. واشنگتن پست پیش از این گزارش کرده بود که این پاسخ قرار بوده شامل استفاده از کشتی جنگی USS Leyte Gulf مجهز به موشک‌های کروز هدایت شونده و ناوشکن USS Bainbridge باشد. قرار بوده جنگنده‌های مستقر در این شناور‌ها آماده واکنش به هر اقدام تلافی جویانه احتمالی باشند؛ اما این حمله هیچ وقت انجام نشد.

دریاسالار مایکل ای. بویل، فرمانده ناو گروه ابراهیم لینکلن، به تایمز گفته: همه سیستم‌ها روشن بودند، همه چراغ‌ها سبز بودند، ما منتظر دستور بودیم. ولی دستوری نیامد.

روز بعد ترامپ شرح داد، چرا حمله متوقف شده است. وی در توییتر توضیح داد: روز دوشنبه [ایران]یک هواپیمای بدون سرنشین را که در آب‌های بین المللی پرواز می‌کرد، ساقط کرد. ما شب گذشته آماده و مهیای حمله تلافی جویانه به سه هدف متفاوت بودیم. ترامپ گفت که فهمیده که ۱۵۰ تن در این حمله خواهند مرد.

وی گفت: ده دقیقه قبل از حمله من آن را متوقف کردم. وی توضیح داد، چنین پاسخی “متناسب با سقوط یک پهپاد بدون سرنشین نیست”. وقتی این تصمیم گرفته شد، معاون رئیس جمهور، وزیر امور خارجه و مشاور امنیت ملی کاخ سفید هیچ یک در جریان نبودند.

ترامپ در عوض تصمیم به اعمال تحریم‌های بیشتر علیه ایران گرفت؛ یعنی همان واکنشی که برای پاسخ به حمله اخیر به سایت‌های نفتی عربستان انتخاب کرد.

برخی افراد در حزب خود رئیس جمهور آمریکا، وی را به نشان دادن ضعف در مقابل ایران متهم کرده اند. ترامپ اخیراً در پاسخ توییت کرد: این نشانه‌ای از قدرت بود که برخی از افراد آن را نمی‌فهمند!

پاسخ ترامپ به این تنش‌ها با ایران، درگیری درونی رئیس جمهور آمریکا را برجسته می‌کند؛ جایی که از یک طرف می‌خواهد قدرت نمایی کند، اما از طرف دیگر، می‌خواهد از دخالت گسترده ایالات متحده در منازعات در خاورمیانه نیز جلوگیری کند.

متن اصلی خبر در نیویورک تایمز

رادیوفردا: حسن روحانی، رئیس جمهور ایران، روز سه‌شنبه، پنجم شهریورماه، در یک سخنرانی چنین اظهار نظر کرد که هر کس «بخواهد با او عکس بگیرد»، باید ابتدا «از تمام تحریم‌های ظالمانه دست بردارد».

آقای روحانی همچنین گفت که «دنبال حل مشکلات از روال منطقی» است، «نه عکس انداختن».

این سخنرانی پس از آن انجام می‌شود که همتای فرانسوی آقای روحانی از مهیا بودن شرایط برای گفت‌وگوی حسن روحانی با دونالد ترامپ، رئیس جمهور آمریکا، خبر داد.

امانوئل مکرون که در یک نشست خبری مشترک با دونالد ترامپ، همتای آمریکایی‌اش، شرکت کرده بود تاکید کرد که ایران هرگز نباید به سلاح هسته‌ای دست پیدا کند.

وی تصریح کرد که شرایط برای ملاقات دونالد ترامپ و حسن روحانی فراهم شده است.

دونالد ترامپ، رئیس‌ جمهوری آمریکا، نیز با اعلام این که «ایران نباید موشک بالیستیک و سلاح هسته‌ای داشته باشد و دوره توافق اتمی باید طولانی‌تر باشد»، در این نشست خبری گفت که «اگر شرایط مناسب باشد آماده است با رئیس‌جمهوری ایران ملاقات کند».

در پاسخ به این اظهار نظرها در اجلاس گروه هفت در بئاریتز فرانسه، به گزارش خبرگزاری رسمی ایرنا، رئیس جمهور ایران روز سه‌شنبه تاکید کرد که سیاست دولتش «تعامل گسترده با جهان است».

او در عین حال افزود: «اگر کسی بخواهد با حسن روحانی عکس بگیرد این کار امکان‌پذیر نیست، مگر آن که روزی از تمام تحریم‌های ظالمانه دست بردارد و به حقوق ملت ایران احترام بگذارد».

آقای روحانی تاکید کرد: «در رابطه ایران با آمریکا بدون این که آنها از تحریم‌ها دست بردارند و روی مسیر غلطی که انتخاب کرده خط بکشند، شاهد هیچ تحول مثبتی نخواهیم بود.»

رئیس جمهور ایران همچنین گفت که «کلید تحولات مثبت» در روابط دو کشور ‌«در اختیار واشینگتن است» و اگر تحریم‌ها رفع نشوند، «این قفل باز نخواهد شد».

آقای روحانی روز دوشنبه نیز با اشاره به سفر محمد جواد ظریف به محل نشست سران گروه ۷ و شرایط ناشی از تحریم‌های آمریکا علیه جمهوری اسلامی گفته بود که اگر بداند «ملاقات او با فردی» می‌تواند نتیجه‌ای داشته باشد دریغ نخواهد کرد.

این سخنان در حالی مطرح شده که اصول‌گرایان از سفر غیرمنتظره محمد جواد ظریف به فرانسه و احتمال گفت و گو بین ایران و آمریکا انتقاد کرده‌اند.

علی خامنه‌ای، رهبر جمهوری اسلامی، در روزهای اخیر دراینباره سخنی نگفته اما پیش از این مذاکره با آمریکا را ممنوع اعلام کرده است.

وی سخنان مقامات آمریکا مبنی بر این که درخواست آنان از ایران نساختن بمب اتمی است، را «ناصحیح» خواند و گفت که «جمهوری اسلامی به دنبال ساخت سلاح اتمی نیست».

آقای روحانی در عین حال گفت که این سیاست «نه به خاطر اخم و سخنان شما»، بلکه به دلیل فتوای رهبر جمهوری اسلامی درباره ممنوع بودن بمب اتمی است.

وی اضافه کرد: «اگر راست می گویید نگرانی شما فقط این است، این نگرانی برطرف شده است، پس اولین قدم را بردارید.»

رئیس جمهور ایران با اشاره به ادامه مذاکرات با کشورهای باقیمانده در برجام افزود: «راه ما روشن است که اگر به تعهدات خود برگردند ما هم باز خواهیم گشت و به دنبال حل مسایل و مشکلات از راه معقول هستیم».

ایران در سال جاری، در دو مرحله بخشی از تعهدات برجامی خود را لغو کرد که شامل افزایش سطح غنی‌سازی و حجم ذخیره اورانیوم غنی‌ شده است. ایران تهدید کرده است که اگر منافع اقتصادی تهران از برجام تامین نشود، گام سوم را نیز برخواهد داشت.
منابع: خبرگزاری ایرنا، رادیوفردا/ ا. م./ ف. دو.

بی‌بی‌سی: جواد ظریف وزیر خارجه ایران اخیرا توسط آمریکا تحریم شد.

مجله نیویورکر در گزارشی اختصاصی خبر داده ماه گذشته سناتور رند پال، وزیر امورخارجه ایران را به ملاقات دونالد ترامپ در کاخ سفید دعوت کرده بود.

در ماه ژوییه همزمان با سفر جواد ظریف به آمریکا، گزارش‌هایی درباره دیدار این سناتور و وزیر خارجه ایران منتشر شده بود اما هیچگاه کاملا تایید نشد.

البته وزیر امروز خارجه ایران گفته بود با برخی اعضای گنگره ملاقات‌هایی کرده و هر کدامشان بخواهند نامشان را فاش می‌کنند.

سناتور رند پال از اعضای کمیته روابط خارجی در سنا و از مخالفان جنگ با ایران است.

حالا نشریه نیویورکر به نقل از چند مقام ایرانی و آمریکایی و یک دیپلمات مطلع نوشته این سناتور جمهوری‌خواه، با اطلاع و رضایت رییس جمهوری امریکا، جواد ظریف را برای ملاقات با آقای ترامپ به کاخ سفید دعوت کرده بود.

به گزارش نیویورکر این دعوت روز پانزدهم ژوییه در دیدار دو طرف در اقامتگاه سفیر ایران در سازمان ملل متحد روی داده، دیداری که داگ استفورد مشاور ارشد آقای پال نیز در آن حاضر بوده است.

به گزارش این نشریه آقای ظریف پیشنهادهایی را برای حل نگرانی آمریکا درباره برنامه هسته ای ایران به طرف آمریکایی داده اما گفته هر اقدام بیشتری نیاز به گام های متقابل آمریکا دارد.

دونالد ترامپ رییس جمهوری آمریکا سال گذشته با خروج از برجام، توافق هسته ای با ایران، سیاستی موسوم به فشار حداکثری را علیه این کشور آغاز کرد و به تدریج تحریم ها علیه ایران را دوباره فعال کرد.

مجموعه ای از تحریم ها علیه ایران در دوره ریاست جمهوری باراک اوباما بعد از اجرایی شدن توافق برجام تعلیق شده بودند.

نیویورکر گزارش داده آقای ظریف بعداز مشورت با تهران دعوت به کاخ سفید را رد کرده است.

درست دو هفته بعد از این دیدار دولت آمریکا جواد ظریف را در فهرست تحریم های خود قرار داد .

اتحادیه اروپا، روسیه، چین، سازمان ملل متحد و ایران از تحریم عالیرتبه‌ترین دیپلمات ایران انتقاد کردند.