اخبار

بی‌بی‌سی: پنتاگون اعلام کرد آمریکا هواپیماهای جنگی بیشتری را برای تقویت نیروهایش به خاورمیانه اعزام کرده است. در همین حال عباس عراقچی وزیر خارجه ایران در شبکه اجتماعی ایکس بر کارایی «تعامل دیپلماتیک» تاکید کرد و نوشت «باید برای همه روشن شود که اصولاً چیزی به نام “گزینه نظامی” وجود ندارد، چه رسد به “راه حل نظامی”.»

پنتاگون دیروز سه‌شنبه در بیانیه‌ای کوتاه اعلام کرد با دستور پیت هگست، وزیر دفاع آمریکا نیروهای آمریکایی در خاورمیانه تقویت شدند. اما در این بیانیه مشخص نشده است که چه نوع هواپیماهایی به منطقه رفته‌اند و دقیقا کجا مستقر شده‌اند.

در همین حال، عباس عراقچی در پستی در شبکه ایکس نوشت «آمریکا شاید علاقه‌ای به توافق هسته‌ای سال ۲۰۱۵ نداشته باشد. اما آن توافق متضمن یک تعهد کلیدی از سوی ایران است که همچنان پابرجاست و حتی آمریکا – که خارج از توافق است – از آن منتفع شده.»

او در این پیام نوشت «ایران بار دیگر تاکید می‌کند که هیچگاه و تحت هیچ شرایطی به دنبال جستجو، تولید و یا به دست آوردن سلاح هسته‌ای نخواهد بود.»

وزیر خارجه ایران در بخش دیگری از این پست در شبکه اجتماعی ایران نوشت «تعامل دیپلماتیک در گذشته کارایی خود را نشان داده و هنوز هم می‌تواند کارساز باشد. اما، باید برای همه روشن شود که اصولاً چیزی به نام “گزینه نظامی” وجود ندارد، چه رسد به “راه حل نظامی”.»

اظهارات آقای عراقچی در حالی بیان می‌شود که رویترز به نقل از مقام‌های آمریکایی که نخواستند نامشان فاش شود، گزارش داد در حدود یک هفته گذشته، شش بمب‌افکن بی-۲ به پایگاه نظامی مشترک آمریکا و بریتانیا در جزیره دیگو گارسیا در اقیانوس هند منتقل شده‌اند.

افزایش توانایی نظامی آمریکا در حالی است که جدل لفظی با ایران در روزهای گذشته تشدید شده است و عملیات این کشور علیه حوثی‌ها در یمن پس از دو هفته همچنان ادامه دارد.

شان پارنل سخنگوی پنتاگون در بیانیه‌ای اعلام کرد: «اگر ایران یا نمایندگان آنها علیه پرسنل و منافع آمریکایی تهدیدی در منطقه ایجاد کنند، ایالات متحده اقدام قاطعانه‌ای برای دفاع از مردم خود انجام خواهد داد.»

فرماندهی راهبردی ارتش آمریکا به رویترز گفت درباره تعداد بمب‌افکن‌های بی-۲ و همچنین تعداد و تمرینات در دیگو گارسیا اظهار نظری نمی‌کند.

این در حالیست که آمریکا توان نظامی زیادی در خاورمیانه مستقر کرده است و گزارش شده به‌زودی دو ناو هواپیمابر به این منطقه اعزام خواهند شد.

دونالد ترامپ روز یکشنبه تهدید کرد اگر ایران با آمریکا به توافق هسته‌ای جدید نرسد «بمباران» خواهد شد و این احتمال هم وجود دارد که «مثل چهار سال پیش تعرفه‌های ثانویه» در نظر بگیرد. این اظهارات با واکنش گسترده‌ای همراه شد.

آیت‌الله خامنه‌ای دو روز پیش در سخنرانی خود به مناسبت نماز عید فطر گفت: «تهدید می‌کنند شرارت خواهند کرد. اما اینکه شرارتی انجام بگیرد، ما خیلی اطمینان نداریم. احتمال زیاد نمی‌دهیم از بیرون شرارتی انجام بگیرد. اما اگر از بیرون شرارتی انجام بگیرد ضربه محکم سختی خواهند خورد.»

پیش از آن نیز محمدباقر قالیباف، رئیس مجلس ایران هشتم فروردین پیش از برگزاری نماز جمعه گفت در صورتیکه آمریکا به خاطر عدم دستیابی به توافق هسته‌ای جدید، تهدید نظامی‌اش را علیه ایران اجرایی کند، پایگاه‌های آمریکا و متحدانشان در منطقه «در امان» نخواهند بود: «اگر آمریکایی‌ها به حریم ایران تعرض کنند مثل جرقه‌ای در انبار باروت است که کل منطقه را منفجر می‌کند.»

رادیوفردا : دونالد ترامپ اعلام کرد اگر ایران درباره برنامهٔ هسته‌ای خود با آمریکا به توافق نرسد، «بمباران» خواهد شد.

اظهارات رئیس‌جمهور آمریکا در یک مصاحبهٔ تلفنی با شبکه خبری ان‌بی‌سی ابراز شد که این شبکه آن را روز یکشنبه ۱۰ فروردین منتشر کرد.

آقای ترامپ دربارهٔ ایران گفت: «اگر آن‌ها توافق نکنند، بمباران اتفاق می‌افتد. طوری بمباران می‌شود که قبلا هرگز مشابه آن را ندیده‌اند».

او خواستار آن شد که با توافق جدید، تضمین شود که ایران قصد رسیدن به سلاح هسته‌ای را ندارد.

آقای ترامپ همچنین تهدید به وضع «تعرفه‌های ثانویه» علیه ایران کرد و در عین حال خبر داد که مقام‌های آمریکا و ایران «در حال گفت‌وگو هستند».

رئیس‌جمهور ایالات متحده روز هشتم فروردین گفت که ترجیح می‌دهد با تهران دربارهٔ برنامه هسته‌ایش به توافق برسد اما اگر چنین نشود، اتفاقات خیلی خیلی بدی برای ایران در راه خواهد بود.

آقای ترامپ اواخر بهمن اعلام کرد ترجیح او این است که با ایران به توافق برسد تا این‌که «شدیداً آن را بمباران کند» و همچنین وعده داد اگر توافقی انجام شود، اسرائیل ایران را بمباران نخواهد کرد.

او در ادامه و روز ۱۷ اسفند اعلام کرد نامه‌ای برای علی خامنه‌ای، رهبر جمهوری اسلامی، در زمینهٔ مذاکره برای توافق هسته‌ای جدید با ایران نوشته و سپس اعلام کرد: «به لحظات نهایی رسیده‌ایم. نمی‌توانیم اجازه بدهیم که به سلاح اتمی دست یابند».

این در حالی است که روز یکشنبه رئیس‌جمهور ایران خبر داد پاسخ رهبر جمهوری اسلامی به نامه دونالد ترامپ تحویل عمان شده و به دست طرف آمریکایی نیز رسیده است.

او اعلام کرد علی خامنه‌ای با مذاکره مستقیم با آمریکا مخالفت کرده اما موافق مذاکره «غیرمستقیم» با دولت دونالد ترامپ است.

نامه رئیس‌جمهور آمریکا توسط انور قرقاش، مشاور دیپلماتیک رئیس امارات متحده عربی، به ایران تحویل داده شده بود و عباس عراقچی، وزیر خارجه ایران، هفتم فروردین گفت که پاسخ ایران از طریق عمان برای دولت آمریکا ارسال شده است.

یک مقام آمریکایی و دو منبع آگاه از محتوای نامهٔ رئیس‌جمهور آمریکا روز ۲۹ اسفند به اکسیوس گفتند که ترامپ در نامه خود دو ماه به تهران برای دستیابی به یک توافق هسته‌ای جدید با واشینگتن ضرب‌الاجل داده است.

این در حالی است که رهبر جمهوری اسلامی یک روز بعد از آن که آقای ترامپ اعلام کرد نامه‌ای برای او ارسال کرده است، گفت که ایران با «دولت‌های قلدر» مذاکره نخواهد کرد.

ایران و شش قدرت جهانی در تیر ۱۳۹۴ به توافق هسته‌ای موسوم به برجام دست یافتند و آقای ترامپ که همواره منتقد مفاد این توافق بود در اردیبهشت ۱۳۹۷ خروج آمریکا از برجام را اعلام کرد.

ایران تلاش برای دستیابی به سلاح هسته‌ای را رد می‌کند اما پس از خروج آمریکا از برجام از تعهدات برجامی عدول کرد و میزان غنی‌سازی اورانیوم را به ویژه در یک سال گذشته به شدت شتاب داد.

رئیس جمهور ایالات متحده می‌گوید از این‌که ولادیمیر پوتین، اعتبار و توان رهبری همتای اوکراینی‌اش را زیر سوال برده، «به شدت عصبانی و ناخشنود» است.

دونالد ترامپ روز یکشنبه دهم فروردین‌ماه همچنین با اشاره به سخنان رئیس جمهور فدراسیون روسیه دربارۀ ولودیمیر زلنسکی تأکید کرد که «ابراز چنین نظراتی، ما را به مسیر درستی نمی‌رساند».

رئیس جمهور آمریکا گفت ولادیمیر پوتین از عصبانیت و نارضایتی او آگاه است؛ اما با اشاره به «روابط بسیار خوبش با همتای روس» گفت «اگر ولادیمیر پوتین کار درست را انجام دهد، این عصبانیت به سرعت برطرف خواهد شد».

پیشتر خبرگزاری فرانسه گزارش داده بود که ولادیمیر پوتین روز جمعه هشتم فروردین خواستار تشکیل یک دولت انتقالی در اوکراین شده بوده است؛ موضوعی که در عمل به معنای کنار گذاشته‌شدن ولودیمیر زلنسکی از قدرت خواهد بود.

دونالد ترامپ در گفت‌وگویی تلفنی با شبکۀ‌ خبری ان‌بی‌سی گفت «اگر نتوانیم با روسیه به توافقی برای توقف خون‌ریزی در اوکراین دست پیدا کنیم، و اگر به این نتیجه برسم که مقصر این موضوع، روسیه بوده است، که البته الزاماً این‌طور نخواهد بود، اما اگر به چنین نتیجه‌ای برسم، آنوقت تعرفه‌های ثانویه‌ای را بر همۀ نفت صادراتی روسیه وضع خواهم کرد».

رئیس جمهور آمریکا در توضیح تعرفه‌های «ثانویه» گفت، این بدان معنا خواهد بود که اگر کشوری دیگر از روسیه نفت بخرد، فرصت کار و تجارت در ایالات متحده را از دست خواهد داد. دونالد ترامپ همزمان هشدار داد که اگر توافق آتش‌بس حاصل نشود، ظرف یک‌ماه تحریم‌های ثانویه علیه روسیه اجرایی خواهند شد.

رئیس جمهور ایالات متحده در عین حال یادآوری کرد که قرار است طی روزهای آتی، بار دیگر با ولادیمیر پوتین صحبت کند.

سخنان تازۀ دونالد ترامپ در حالی مطرح شد که او پیشتر با انتقاد تند از ولودیمیر زلنسکی گفته بود «از عملکرد او در زمینۀ ادارۀ جنگ خسته شده است». رئیس جمهور آمریکا حتی همتای اوکراینی‌اش را،‌ به‌دلیل برگزارنکردن انتخابات، «دیکتاتور» خوانده بود.

هفتۀ پیش روسیه و اوکراین برای توقف عملیات نظامی در دریای سیاه و علیه زیرساخت‌های انرژی یکدیگر توافق کرده بودند. توافقی که هر دو کشور، طرف مقابل را به نقض آن متهم می‌کنند.

بی‌بی‌سی: دونالد ترامپ روز جمعه هشدار داد که در صورت عدم توافق هسته‌ای، «اتفاقات بسیار بدی» برای ایران رخ خواهد داد. هشدار دونالد ترامپ پس از آن منتشر می‌شود که امروز مقام‌های ایران درباره لحن تهدیدآمیز نامه رئیس جمهوری آمریکا به ایران، هشدار داده بودند.

اکنون دونالد ترامپ در دفتر خود در کاخ سفید به خبرنگاران گفت: «ایران در فهرست مسائل مورد توجه من است و به همین خاطر اخیرا برای آنها نامه‌ای نوشتم. آنها باید در هر صورت به تصمیم برسند.»

دونالد ترامپ، رئیس‌جمهور آمریکا، اوایل این ماه گفته بود که نامه‌ای به آیت‌الله علی خامنه‌ای، رهبر جمهوری اسلامی ایران، ارسال کرده است. ایران هم به تازگی اعلام کرد که پاسخ این نامه را از طریق عمان به آمریکا ارسال کرده است.

اکنون رئیس جمهوری آمریکا در تازه‌ترین اظهارنظرش بار دیگر تکرار کرد «ترجیح اصلی من این است که با ایران به توافق برسیم. اینها را نه از روی ضعف می‌گویم و نه از موضع قدرت. اما اگر به نتیجه‌ای نرسیم، اتفاقات بسیار بسیار بدی برای ایران رخ خواهد داد.»

رئیس جمهوری آمریکا ضمن صدور دستور «فشار حداکثری» علیه ایران، در هفته‌های گذشته هشدار داده بود که «دو راه برای برخورد با ایران وجود دارد: راه نظامی یا توافق.»

قالیباف در مراسم روز قدس: تعرض به حریم ایران کل منطقه را منفجر می‌کند

ساعتی پیش محمدباقر قالیباف، رئیس مجلس ایران گفت در صورتی که آمریکا به خاطر عدم دستیابی به توافق هسته‌ای جدید، تهدید نظامی خود علیه ایران را اجرایی کند، پایگاه‌های آمریکا در منطقه «در امان» نخواهند بود.

رئیس مجلس ایران در سخنرانی امروز (جمعه ۲۸ مارس‌- ۸ فروردین) خود پیش از برگزاری نماز جمعه گفت «آمریکایی‌ها اگر به حریم ایران تعرض کنند مثل جرقه‌ای در انبار باروت است که کل منطقه را منفجر می‌کند.» او سپس هشدار داد «آن وقت پایگاه‌های آنها و متحدانشان در امان نخواهد بود.»

او در سخنرانی خود گفت که «مذاکره همراه با تهدید یعنی مذاکره نمایی برای تحکم کردن و تحمیل کردن خواست‌هایشان بر ما» و افزود «سردمداران آمریکا می خواهند نه فقط منافع اقتصادی ملت ایران را نادیده بگیرند بلکه امکانات دفاعی ما را می خواهند بگیرند برای همین از مذاکره دم می زنند منظور آنها از مذاکره تحکم برای خلع سلاح ایران است.»

آقای قالیباف همچنین گفت «مذاکره برای قبول اجباری خواست دشمن، مقدمه جنگ است.»

پیش از این رهبر ایران، درخواست‌های آقای ترامپ مبنی بر مذاکره را «فریبکارانه» توصیف کرده بود.

عباس عراقچی، معاون وزیر خارجه ایران هم روز گذشته (پنجشنبه ۷ فروردین) گفته بود که مذاکره بدون آنکه واشنگتن به سیاست «فشار حداکثری» خود پایان دهد، غیر ممکن است.

این اظهارات یک روز پس از آن بیان شد که تهران اعلام کرد به نامه رئیس‌جمهور آمریکا درباره مذاکره پاسخ داده است.

عراقچی: در نامه ترامپ هم تهدید وجود دارد و هم تلاش شده پنجره‌ای برای

دیپلماسی باز شود

توضیح تصویر، عباس عراقچی در جریان تظاهرات روز قدس و نماز جمعه

عباس عراقچی هم امروز جزئیات بیشتری از نامه دونالد ترامپ را اعلام کرد. بنابر اعلام وزیر خارجه ایران، این کشور نامه دونالد ترامپ را به دقت بررسی کرده است و از طریق عمان «پاسخ مناسبی» ارسال کرده است.

او گفت «این نامه ابعاد مختلفی دارد و بخش‌هایی از این نامه تهدید دارد و ما اجازه نمی‌دهیم هیچکسی با زبان تهدید با مردم ایران صحبت کند.»

آقای عراقچی اضافه کرد «البته در این نامه تلاش شده پنجره‌ای برای دیپلماسی باز شود.»

محمدکاظم آل صادق، سفیر ایران در بغداد هم امروز در مصاحبه با یک شبکه تلویزیونی عراقی گفته است انحلال گروه‌های «مقاومت» و حشد شعبی که یک نهاد نظامی عراقی است، از جمله موارد نامه اخیر دونالد ترامپ به رهبر ایران بوده است. او گفت که درخواست انحلال حشد شعبی به ایران مرتبط نیست و این گروه‌ها بخشی از سیستم امنیتی دولت عراق‌اند.

محمد شیاع سودانی نخست وزیر عراق هم گفت «هیچ درخواستی مبنی بر انحلال حشد شعبی دریافت نکرده است و هیچ کشوری هم نمی‌تواند عراق را مجبور به این کار کند.»

در ادامه پاسخ‌ها به نامه دونالد ترامپ، آقای قالیباف هم در سخنان امروز خود گفته است «در نامه دونالد ترامپ هیچ حرفی از رفع تحریم نیست. رفتار آمریکا در این نامه رفتار آمریکایی گنده لاتی‌ است.»

علی شمخانی مشاور سیاسی آیت‌الله خامنه‌ای هم امروز گفت «پاسخی که ایران در این نامه داده «خویشتندارانه» است.»

علی شمخانی دبیر سابق شورای عالی امنیت ملی ایران در ادامه گفته است «ایران همواره گفتگوهای غیرمستقیم با آمریکایی‌ها داشته است، لذا در این نامه گفته شده است که ایران برای گفتگوهای غیرمستقیم آمادگی دارد و در صورتی که گفتگوها از موضع برابر باشد، آمادگی وجود دارد که گام‌های بعدی برای گفتگو نیز برداشته شود.»

دونالد ترامپ در دوره اول ریاست‌جمهوری‌اش از توافق هسته‌ای سال میان ایران و قدرت‌‌های جهانی در سال ۲۰۱۵ (برجام) خارج شد. او در همان زمان تحریم‌های گسترده‌ای را هم علیه ایران به اجرا گذاشت.

ایران در واکنش به خروج آمریکا از توافق، قانونی را به اجرا گذاشت سطح غنی‌سازی اورانیوم را مرحله به مرحله افزایش داد و از توافق‌های مندرج در برجام عبور کرد.

قدرت‌های غربی ایران را به تلاش مخفیانه برای دستیابی به توانایی ساخت سلاح هسته‌ای متهم می‌کنند، اما ایران می‌گوید برنامه هسته‌ای‌اش صلح‌آمیز است.

مقام‌های ایرانی اظهارات امروز خود را در «روز قدس» در تهران بیان کردند که حکومت هر ساله با هدف حمایت از فلسطینی‌ها برگزار می‌کند.

در این تظاهرات حاضران پلاکاردهایی با شعارهای «مرگ بر آمریکا» و «مرگ بر اسرائیل» حمل می‌کردند.

علاوه بر تهران این تظاهرات در شهرهای دیگر ایران هم جریان داشت.

ایران اینترنشنال:موسسه تحقیقاتی آلما در اسرائیل با انتشار تصاویر ماهواره‌ای خبر داد جمهوری اسلامی پوشش پدافند هوایی خود را در اطراف تاسیسات نظامی پارچین و خجیر تقویت کرده است. کانال ۱۴ اسرائیل نیز گزارش داد این دو مرکز می‌توانند اهدافی مهم برای حمله احتمالی اسرائیل یا آمریکا در نظر گرفته شوند.

موسسه آلما در همین رابطه در شبکه ایکس نوشت: «در جنوب‌شرقی تهران، شمار زیادی از سامانه‌های موشکی پدافند هوایی و رادارها برای حفاظت از دو مرکز نظامی کلیدی مستقر شده‌اند: مجتمع تولید موشک خجیر و مجتمع هسته‌ای پارچین. خجیر مرکز اصلی توسعه برنامه موشک بالستیک ایران است و پارچین به‌عنوان مرکزی برای پیشبرد برنامه تسلیحات هسته‌ای ایران شناخته می‌شود.»

این موسسه افزود تاسیسات پارچین و خجیر در حمله آبان‌ماه اسرائیل متحمل «خسارات محدودی» شدند، اما پس از بازسازی همچنان به فعالیت خود ادامه می‌دهند.

به گزارش موسسه آلما، برخی از سامانه‌های پرتعداد دفاع هوایی مستقر در این دو مرکز نظامی از حمله آبان‌ماه اسرائیل در امان ماندند و آسیب ندیدند.

جنگنده‌های ارتش اسرائیل بامداد پنجم آبان به ده‌ها هدف نظامی در ایران حمله کردند.

بر اساس گزارش‌ها، اسرائیل تقریبا تمام پدافند هوایی جمهوری اسلامی، از جمله سامانه‌های موشکی اس-۳۰۰، را در این عملیات نابود کرد.

تصاویر شرکت ماهواره‌ای پلنت‌ لبز (Planet Labs) و یک شرکت دیگر که ششم آبان منتشر شد، نشان داد سایت‌های تولید موشک، تاسیسات ترکیب‌کننده سوخت موشک و اماکن توسعه تسلیحات هسته‌ای جمهوری اسلامی از جمله اهداف اسرائیل در این عملیات بودند.

بر اساس این تصاویر، تاسیسات هسته‌ای طالقان در ۱۵ کیلومتری سد جاجرود، سه ساختمان دیگر در ارتباط با تولید موتور موشک، مجتمع نظامی بزرگ پارچین و دو ساختمان در مجتمع خجیر در نزدیکی تهران در این حملات هدف قرار گرفتند.

وب‌سایت اکسیوس ۲۵ آبان گزارش داد در این عملیات همچنین یک مرکز تحقیقاتی فوق‌سری مرتبط با تسلیحات هسته‌ای حکومت ایران در پارچین ویران شد.

رادیوفردا: یک مقام آمریکایی و دو منبع مطلع از محتوای نامهٔ رئیس‌جمهور آمریکا به ایران می‌گویند که دونالد ترامپ دو ماه به تهران برای دستیابی به یک توافق هسته‌ای جدید با واشینگتن ضرب‌الاجل داده است.

سایت اکسیوس روز چهارشنبه ۲۹ اسفند گزارش داد که هنوز مشخص نیست این مهلت دوماهه از زمان تحویل نامه آغاز شده یا از زمان شروع مذاکرات محاسبه می‌شود.

این گزارش می‌افزاید: «اما اگر ایران این پیشنهاد را رد کند و وارد مذاکره نشود، احتمال اقدام نظامی آمریکا یا اسرائیل علیه تأسیسات هسته‌ای ایران به‌طور چشمگیری افزایش خواهد یافت.»

برنامه هسته‌ای ایران طی چهار سال گذشته پیشرفت کرده و اکنون بیش از هر زمان دیگری به ظرفیت لازم برای تولید سلاح هسته‌ای نزدیک شده است.

بر اساس گزارش آژانس بین‌المللی انرژی اتمی، ذخایر اورانیوم ۶۰ درصدی ایران در صورت غنی‌سازی تا سطح ۹۰ درصد، برای ساخت شش بمب هسته‌ای کافی خواهد بود. ایران همواره ادعا کرده است که به‌دنبال ساخت سلاح هسته‌ای نیست.

دو هفته پیش، دونالد ترامپ در گفت‌وگو با شبکه تلویزیونی «فاکس نیوز» اعلام کرد که نامه‌ای به علی خامنه‌ای، رهبر جمهوری اسلامی ایران، ارسال کرده و پیشنهاد مذاکرات مستقیم داده است.

آقای ترامپ یک روز بعد گفت که آمریکا در ارتباط با ایران به «لحظات پایانی» رسیده است.

او افزود: «ما نمی‌توانیم اجازه دهیم که ایران به سلاح هسته‌ای دست پیدا کند. به‌زودی اتفاقی رخ خواهد داد. من ترجیح می‌دهم که یک توافق صلح‌آمیز حاصل شود، اما گزینه دیگر هم این مشکل را حل خواهد کرد.»

این نامه توسط استیو ویتکاف، نماینده ویژه ترامپ، به محمد بن زاید، رئیس امارات متحده عربی، در ابوظبی تحویل داده شد.

یک روز بعد، انور قرقاش، فرستاده امارات، به تهران سفر کرد و نامه را به عباس عراقچی، وزیر امور خارجه ایران تحویل داد.

به گفته منابع، نامه ترامپ به خامنه‌ای «لحنی شدید» داشته است. از یک‌سو پیشنهاد مذاکره برای یک توافق جدید هسته‌ای ارائه شده، اما از سوی دیگر در مورد پیامدهای رد این پیشنهاد و ادامه برنامه هسته‌ای ایران هشدار داده شده است.

دو منبع مورد اشاره اکسیوس تأیید کرده‌اند که «ترامپ در این نامه تأکید کرده که نمی‌خواهد مذاکراتی بی‌پایان و بدون نتیجه انجام شود و یک بازه زمانی دوماهه برای دستیابی به توافق در نظر گرفته است».

پیش از ارسال نامه به ایران، کاخ سفید چندین متحد آمریکا از جمله اسرائیل، عربستان سعودی و امارات را در جریان محتوای آن قرار داده بود.

به نوشته اکسیوس، کاخ سفید از اظهار نظر در این باره خودداری کرده است و نمایندگی ایران در سازمان ملل نیز به درخواست‌ها برای اظهار نظر پاسخ نداده است.

علی خامنه‌ای هفته گذشته نامه ترامپ و پیشنهاد او برای مذاکرات را «یک فریب» خواند و گفت «هدف این پیشنهاد تنها ایجاد این تصور است که ایران از مذاکره سر باز می‌زند».

با این حال، چند ساعت بعد، نمایندگی ایران در سازمان ملل در بیانیه‌ای که در شبکه اجتماعی ایکس منتشر شد، احتمال مذاکرات هسته‌ای بین ایران و آمریکا را رد نکرد.

وزارت خارجه ایران نیز در یک نشست خبری در اوایل هفته اعلام کرد که نامه ترامپ همچنان در حال بررسی است و پاسخ ایران در حال تدوین است.

مایک والتز، مشاور امنیت ملی ترامپ، روز یکشنبه هفته جاری گفت که ایران باید «کلیه عناصر برنامه هسته‌ای خود»، از جمله موشک‌ها، سلاح‌سازی و غنی‌سازی اورانیوم را کنار بگذارد، وگرنه «با مجموعه‌ای از پیامدهای دیگر مواجه خواهد شد.»

او تأکید کرد: «ایران یک راه خروج از این وضعیت دریافت کرده است.»

ترامپ: ایران باید فوراً ارسال تجهیزات به حوثی‌ها را متوقف کند

از سوی دیگر، رئیس‌جمهوری ایالات متحده روز چهارشنبه ۲۹ اسفند بار دیگر به ایران در مورد حمایت از گروه حوثی‌های یمن هشدار داد.

او در شبکه اجتماعی خود، تروث سوشال، نوشت: «گزارش‌هایی رسیده است که نشان می‌دهد ایران شدت حمایت تجهیزات نظامی و پشتیبانی کلی از حوثی‌ها را کاهش داده، اما همچنان مقادیر زیادی تجهیزات ارسال می‌کند. ایران باید فوراً ارسال این تجهیزات را متوقف کند. بگذارید حوثی‌ها خودشان بجنگند. در هر صورت، آن‌ها شکست خواهند خورد، اما به این روش سریع‌تر شکست می‌خورند.»

آقای ترامپ افزود: «خسارات سنگینی به حوثی‌های وحشی وارد شده است و خواهید دید که این وضعیت به‌طور فزاینده‌ای بدتر خواهد شد—این یک نبرد برابر هم نیست و هرگز هم نخواهد بود. آن‌ها به‌طور کامل نابود خواهند شد!»

این پیام پس از آن منتشر می‌شود که «دو مقام ارشد ایرانی» روز چهارشنبه به خبرگزاری رویترز گفتند که ایران پیامی شفاهی به نماینده حوثی‌ها در تهران ارسال کرده و از این گروه خواسته است که تنش‌ها را کاهش دهد.

این خبرگزاری جزئیات بیشتری در مورد هویت این دو مقام ایرانی ارائه نداده است.

حوثی‌ها از گروه‌های مورد حمایت جمهوری اسلامی است و رئیس‌جمهور آمریکا دو روز پیش از این تهدید کرده بود که ایران را در قبال هرگونه حمله آتی حوثی‌ها مسئول خواهد دانست. آقای ترامپ نسبت به عواقب «وخیم» این حمایت برای ایران هشدار داده است.

او گروه حوثی‌های یمن را «خلق‌شده» توسط ایران توصیف کرد و گفت حملات انتقام‌جویانه احتمالی آن‌ها در واکنش به حملات اخیر ارتش آمریکا «با قدرت زیاد» پاسخ داده خواهد شد.

جمهوری اسلامی ایران گروه حوثی‌ها را که اخیراً به فهرست سازمان‌های تروریستی ایالات متحده بازگشت، بخشی از «محور مقاومت» شامل گروه‌های نیابتی خود در منطقه می‌داند.

حوثی‌ها از زمان آغاز جنگ اسرائیل با گروه افراطی حماس در اواخر سال ۲۰۲۳ بیش از ۱۰۰ حمله به کشتی‌ها انجام داده‌اند و اعلام کرده‌اند که این اقدامات را در همبستگی با فلسطینیان غزه انجام می‌دهند. این حملات تجارت جهانی را مختل کرده و ارتش آمریکا را وارد یک کارزار پرهزینه برای رهگیری موشک‌ها کرده است.

با وجود خبر درخواست ایران از حوثی‌‌ها برای کاهش تنش، جمال عامر، وزیر خارجه گروه حوثی‌ها، روز دوشنبه به رویترز گفت: «اکنون ما می‌بینیم که یمن در حال جنگ با ایالات متحده است و این بدان معناست که ما حق داریم با تمام توان از خود دفاع کنیم، بنابراین تشدید درگیری‌ها محتمل است.»

ایالات متحده در حملاتی هوایی که سه‌شنبه‌شب انجام داد، اهدافی را در سراسر یمن، از جمله استان صعده، که منابع یمنی آن را مخفیگاه دیرینه رهبران حوثی‌های می‌دانند، و شهر بندری الحدیده در دریای سرخ هدف قرار داد.

تلویزیون المسیره، وابسته به حوثی‌ها، گزارش داد که بیش از ۱۰ حمله در نقاط مختلف، از جمله منطقه الصفرا در صعده، انجام شده است. به گفته منابع یمنی، این منطقه دارای انبارهای سلاح و پایگاه‌های آموزشی است و یکی از مهم‌ترین و به‌شدت مستحکم‌ترین پایگاه‌های نظامی این گروه محسوب می‌شود.

این حملات که در پاسخ به حملات حوثی‌ها علیه کشتی‌رانی در دریای سرخ انجام شد، بزرگ‌ترین عملیات نظامی آمریکا در خاورمیانه از زمان روی کار آمدن دونالد ترامپ در ژانویه به‌شمار می‌آید.

حوثی‌ها که طی دهه گذشته بخش اعظم یمن را تحت کنترل خود درآورده‌اند، هفته گذشته اعلام کردند که پس از چند هفته آرامش نسبی در دریای سرخ، حملات به کشتی‌های اسرائیلی را از سر خواهند گرفت.

این گروه تحت رهبری عبدالملک الحوثی به نیرویی با هزاران شبه‌نظامی و زرادخانه‌ای پیشرفته از پهپادها و موشک‌های بالستیک تبدیل شده است. منابع یمنی می‌گویند که پس از آغاز حملات هوایی آمریکا، حوثی‌ها سلاح‌های خود را از پایگاه‌های شناخته‌شده منتقل کرده و برای جلوگیری از هدف قرار گرفتن، سنگرها و پناهگاه‌های جدیدی ایجاد کرده‌اند.

رویترز می‌نویسد که با تشدید حملات آمریکا، رهبران حوثی به مخفی شدن روی آورده و تلفن‌های خود را خاموش کرده‌اند. تنها مقام ارشد حوثی که اخیراً در انظار عمومی دیده شده، محمد علی الحوثی بود که دو روز پیش در یک ویدئو در حالی که لباس غیرنظامی بر تن داشت، در یک اتوبوس ظاهر شد و سپس در میدان سبعین صنعا سخنرانی کرد.

در آخرین تحول، تلویزیون المسیره وابسته به حوثی‌ها شامگاه چهارشنبه خبر داد صنعا، پایتخت یمن که در اختیار این گروه است، هدف موج جدیدی از حملات هوایی ایالات متحده قرار گرفته است.

خبرگزاری رویترز نیز به نقل از سه تن از ساکنان این شهر اعلام کرد این حملات به منطقه الجراف انجام شد که در نزدیکی فرودگاه صنعا قرار دارد.

آمریکا حملات هوایی خود علیه مواضع حوثی‌های مورد حمایت ایران را از شنبه این هفته آغاز کرده است.

صدای آمریکا: دفتر کنترل دارایی‌های خارجی وزارت خزانه‌داری آمریکا (اوفک) روز چهارشنبه ۲۲ اسفند شبکه تبهکار «فاکستروت» را که عمدتاً در سوئد مستقر است و به قاچاق مواد مخدر، انجام حملات علیه اسرائیلی‌ها و یهودیان در اروپا و همکاری با جمهوری اسلامی مشغول بود همراه با رهبر فراری آن به اسم «روا مجید» تحریم کرد.

در ژانویه سال ۲۰۲۴ میلادی، شبکه فاکستروت به نیابت از حکومت جمهوری اسلامی ایران حمله به سفارت اسرائیل در استکهلم سوئد را سازماندهی کرد. مجید با وزارت اطلاعات جمهوری اسلامی ایران که تحت تحریم‌های متعدد آمریکا قرار دارد، همکاری داشته است.

اسکات بسنت، وزیر خزانه‌داری آمریکا در بیانیه‌ای گفت: «استفاده گستاخانه جمهوری اسلامی از سازمان‌های خارجی و قاچاقچیان مواد مخدر، تلاش‌های این رژیم برای دستیابی به اهدافش از هر طریقی، بدون در نظر گرفتن هزینه‌ای که برای جوامع در سراسر اروپا دارد، برجسته می‌کند.»

در این بیانیه تاکید شده است که دولت آمریکا همراه با شرکای بین‌المللی‌اش، به پاسخگو کردن کسانی که به دنبال پیشبرد برنامه‌های بی‌ثبات‌کننده جمهوری اسلامی هستند، ادامه خواهد داد.

مارکو روبیو، وزیر امور خارجه آمریکا نیز در بیانیه‌ای گفت که همراه با وزارت خزانه‌داری، به افشای فعالیت‌های رژیم ایران و تحمیل هزینه‌ها بر آن به عنوان بخشی از کمپین‌ فشار حداکثری دولت ترامپ ادامه خواهد داد.

آقای روبیو تأکید کرده است که این اقدام، تعهد آمریکا را در پاسخگو کردن افراد و سازمان‌هایی که جهت تضعیف امنیت آمریکا و شرکایش با رژیم تهران همکاری می‌کنند برجسته می‌کند.

در بیانیه وزارت خزانه‌داری آمریکا همچنین اشاره شده است که رژیم جمهوری اسلامی، به طور فزاینده‌ای از شبکه‌های تبهکار به عنوان عوامل نیابتی خود برای دنبال کردن اهداف خود استفاده کرده است.

حکومت ایران همچنین اتباع آمریکا را هدف قرار داده است و در ادامه تعهد خود برای نابودی اسرائیل، حملات تروریستی را علیه اهداف این کشور و یهودیان در سراسر اروپا سازماندهی کرده است.

وزارت خزانه‌داری آمریکا می‌گوید مقامات جمهوری اسلامی ایران همچنین به دنبال ترور مخالفان ایرانی از طریق شبکه‌های تبهکار بوده‌ و به یک قاچاقچی مواد مخدر ایرانی به نام «ناجی ابراهیم شریفی زیندشتی» اشاره کرده است که به دستور وزارت اطلاعات و امنیت جمهوری اسلامی ایران فعالیت می‌کرد.

شبکه زیندشتی اقدامات سرکوب‌گرایانه فراملی متعددی از جمله ترور و آدم ربایی در حوزه‌های قضایی مختلف در ایالات متحده با هدف ساکت کردن صدای منتقدان شناخته شده حکومت ایران انجام داده و در بهمن سال ۱۴۰۲ توسط اوفک تحریم شد.

شبکه فاکستروت یکی از بدنام‌ترین باندهای تبهکار مستقر در سوئد است و از حملات مسلحانه و قاچاق تسلیحات گرفته تا قتل‌‌های قراردادی و سایر فعالیت‌های خشونت‌آمیز را انجام داده است.

این گروه همچنین یکی از سازمان‌های شناخته‌شده قاچاق مواد مخدر در منطقه است که در سایر کشورهای اروپایی نیز فعالیت دارد.

پس از انفجارها و تیراندازی‌هایی که مهرماه گذشته در اطراف سفارتخانه‌های اسرائیل در سوئد و دانمارک صورت گرفت سازمان اطلاعاتی سوئد، ساپو، اعلام کرد که حکومت جمهوری اسلامی ایران ممکن است در این اقدامات دست داشته باشد.

پیش‌تر در تابستان گذشته ساپو اعلام کرده بود که جمهوری اسلامی در حال جذب اعضای باندهای تبهکار سوئدی برای انجام «اقدامات خشونت‌آمیز» علیه منافع اسرائیل و دیگر منافع در سوئد است.

رادیوفردا: کاخ سفید ساعاتی پس از مخالفت رهبر جمهوری اسلامی با پیشنهاد رئیس جمهور ایالات متحده برای مذاکره درباره برنامه هسته‌ای ایران بار دیگر یادآور شد که تهران با یکی از دو گزینه نظامی یا توافق روبه‌رو است. سخنگوی شورای امنیت ملی کاخ سفید شامگاه شنبه ۱۸ اسفند گفت همان طور که دونالد ترامپ به صراحت اعلام کرده، برای مواجهه با ایران دو گزینه نظامی یا توافق مطرح است.

برایان هیوز افزود: «امیدواریم که رژیم ایران مردم و بهترین منافع خود را بر تروریسم مقدم دارد».

علی خامنه‌ای شامگاه شنبه بار دیگر با مذاکره و پیشنهاد جدید آمریکا مخالفت کرد و گفت: «توقعات جدید قطعا از طرف ایران تامین نخواهد شد».

دونالد ترامپ روز جمعه بار دیگر خواستار مذاکره درباره برنامه هسته‌ای ایران شد و گفت نامه‌ای برای علی خامنه‌ای فرستاده است.

او همچنین در گفت‌وگوی دیگری با خبرنگاران افزود که در مورد مسئله ایران «خیلی خیلی زود اتفاقاتی می‌افتد»، «روزهای جالبی در پیش است» و «به حرکات نهایی رسیده‌ایم».

عباس عراقچی، وزیر خارجه ایران، روز شنبه در اظهار نظری کوتاه گفت: «هنوز نامه‌ای نرسیده است.»

دونالد ترامپ بارها گفته است که به هیچ وجه اجازه دستیابی ایران به سلاح هسته‌ای را نخواهد داد اما مذاکره برای حصول یک توافق هسته‌ای معتبر و قابل راستی‌آزمایی را بر اقدام نظامی ترجیح می‌دهد.

آقای ترامپ اواسط بهمن یک یادداشت ریاست‌جمهوری برای از سرگیری فشار حداکثری بر ایران را امضا کرد، اما گفت امیدوار است که نیازی به اجرای این یادداشت نباشد و با تهران توافق حاصل شود.

پیش از سخنرانی علی خامنه‌ای نیز مسعود پزشکیان، رئیس جمهور ایران، در حضور او گفت: «دشمنان هر تهدیدی بکنند ما نباید جا خالی کنیم، ما قادریم بر همه مشکلات غلبه کنیم.»

او هفته گذشته گفته بود که شخصا موافق مذاکره با آمریکا بوده و اعتقاد داشته که گفت‌وگو با ایالات متحده مشکلات را حل می‌کند، اما پس از منع علی خامنه‌ای این دیدگاه را کنار گذاشته است.

علی خامنه‌ای در سخنان روز شنبه خود همچنین به قدرت‌های اروپایی تاخت و آنها را به دلیل انتقادهایشان از برنامه هسته‌ای ایران «بی چشم و رو» خواند.

او در عین حال در موضوع مذاکره بدون اشاره به جزئیات گفت: «احتمالا در یک جاهایی بحث کنیم.»

اتحادیه اروپا بارها از گسترش برنامه هسته‌ای ایران انتقاد کرد و در تازه‌ترین مورد نیز ۱۵ اسفند در بیانیه‌ای بار دیگر بر مخالفت جدی با دستیابی جمهوری اسلامی به سلاح اتمی تاکید کرد.

در این بیانیه با اشاره به «افزایش قابل توجه سرعت و خلوص غنی‌سازی اورانیوم و انباشت آن در ایران»، اعلام شد که جمهوری اسلامی به شدت از تعهدات برجامی‌اش «فاصله» گرفته و به دانشی «غیر قابل بازگشت» دست یافته است.

رهبر جمهوری اسلامی سال ۹۸ نیز پیام دونالد ترامپ را که توسط نخست وزیر وقت ژاپن ارسال شده بود رد کرد و تاکنون بر موضع خود درباره عدم مذاکره با آمریکا پافشاری کرده است.

با این حال گمانه‌زنی‌هایی از تلاش مسکو برای وساطت در حل‌وفصل پرونده هسته‌ای جمهوری اسلامی بین ایران و آمریکا مطرح شده‌ و مقام‌های مسکو و واشینگتن نیز آن را تایید کرده‌اند.

در هفته‌های اخیر و به دنبال دو بار مخالفت صریح علی خامنه‌ای با مذاکره با آمریکا ارزش پول ملی ایران همچنان به روند نزولی خود ادامه داده است.

پیش از سخنرانی قبلی علی خامنه‌ای در ۱۹ بهمن بهای هر دلار آمریکا در بازار ارز ایران نزدیک به ۸۵ هزار تومان بود و بلافاصله پس از آن جهش یافت و تا مرز ۹۵ هزار تومان نیز رسید.

با این حال در روزهای اخیر بهای دلار کمتر از ۹۰ هزار تومان معامله می‌شد اما روز شنبه و پس از سخنرانی دوم رهبر جمهوری اسلامی اکنون به بالای ۹۱ هزار تومان رسیده است.

ارونیوز: در جریان اعتراضات جنبش سبز در سال ۱۳۸۸، گروهی از معترضان به نتیجه انتخابات آن سال که به پیروزی محمود احمدی‌نژاد انجامید، مقابل سفارت روسیه در تهران رفتند و شعار «سفارت روسیه، لانه‌ جاسوسیه» سر دادند.

طرفداران میرحسین موسوی و مهدی کروبی، در آن سال، معتقد بودند که نفوذ مسکو در ایران به حدی بالا گرفته که در روندهای سیاست داخلی ایران به شکلی آشکار و در جهت منافع ملی خود دخالت می‌کند. در طول این سالها، افرادی از درون حاکمیت هم از اقدامات کرملین برای تغییر معادلات سیاسی ایران سخن گفته‌اند. شاید مهم‌ترین آنها، جواد ظریف، وزیر خارجه وقت دولت روحانی باشد که یک فایل صوتی که در اردیبهشت ۱۴۰۰ منتشر شد، به صراحت از کارشکنی‌های روسیه در جریان روندهای مختلف سیاست داخلی و خارجی ایران انتقاد کرده بود.

با این حال، در طول این سال‌ها، روابط میان تهران و مسکو، صرف‌نظر از دولت حاکم در ایران، نزدیک‌تر شده است. ابراهیم رئيسی، رئيس‌جمهوری پیشین تلاش‌های زیادی برای این کار انجام داد و در زمان حضور او در قدرت، همکاری‌های نظامی ایران و روسیه اوج گرفت. با وجود انکار مقام‌های ایران، تهران به یکی از تأمین‌کنندگان اصلی پهپادهای روسی در جنگ با اوکراین تبدیل شد. سیاستی که تحریم‌های بیشتری را به ایران تحمیل کرد. پس از آن در دولت مسعود پزشکیان، تهران و مسکو یک توافقنامه جامع همکاری با یکدیگر امضا کردند که طرفین می‌گویند باعث نزدیکی بیشتر مناسبات میان جمهوری اسلامی و فدراسیون روسیه خواهد شد.

روسیه، ایران را چگونه می‌بیند؟
اما رویکرد کلی روسیه در قبال ایران چگونه است؟ آیا مسکو به ایران را متحد خود می‌داند یا یک شریک در مواردی خاص؟ یولیا رکنی‌فرد، استاد دانشکده حقوق و حکمرانی در دانشگاه تیلر مالزی در این خصوص به یورونیوز می‌گوید: «مسکو با امضای توافقنامه مشارکت راهبردی جامع در ژانویه امسال، رسماً تأیید کرد که ایران را یک شریک راهبردی می‌داند. در سال‌های اخیر، همواره بحث بوده که کدام جنبه از این رابطه، آن را به سطح راهبردی می‌رساند. نمی‌توان بر اساس میزان تجارت دوجانبه که تا پایان سال ۲۰۲۴ کمتر از چهار میلیارد دلار بوده به این نتیجه رسید، بنابراین، تنها همکاری‌های امنیتی و نظامی می‌تواند این ادعا را توجیه کند.»

مسکو با امضای توافقنامه مشارکت راهبردی جامع در ژانویه امسال، رسماً تأیید کرد که ایران را یک شریک راهبردی می‌داند. نمی‌توان بر اساس میزان تجارت دوجانبه که تا پایان سال ۲۰۲۴ کمتر از چهار میلیارد دلار بوده به این نتیجه رسید، بنابراین، تنها همکاری‌های امنیتی و نظامی می‌تواند این ادعا را توجیه کند
یولیا رکنی‌فرد
استاد دانشگاه تیلر مالزی
این متخصص اهل روسیه که سالهاست روابط تهران و مسکو را مورد تحلیل قرار می‌دهد، در ادامه می‌گوید: «در شرایط جدید پس از فوریه ۲۰۲۲، روسیه احساس نزدیکی بیشتری به ایران داشته، نه‌تنها در تعاملاتش در خاورمیانه، بلکه در یک بستر گسترده‌تر بین‌المللی، جایی که اعضای مهم جنوب جهانی در برابر فشارها و موعظه‌های غرب، که آن را نوعی استعمار نوین می‌دانند، ایستادگی می‌کنند. چیزی که ما در مواضع مسکو و تهران هم آن‌را شنیده‌ایم.»

با این حال، برخی هم معتقدند که روسیه، از سر اجبار و پس از اتفاقاتی که در اوکراین رخ داد، مجبور شده بیشتر به سمت ایران سوق پیدا کند. نیکیتا اسمگین، کارشناس بخش روسی موسسه کارنگی در این خصوص به یورونیوز می‌گوید: «فکر می‌کنم به طور کلی مسکو ایران را به‌عنوان یک شریک استراتژیک ناخوشایند می‌بیند. در واقع، مسکو نه به اهداف ایران در منطقه و فراتر از آن علاقه‌ای دارد و نه آن‌را به طور کامل درک می‌کند. اما روند گام‌به‌گامِ بدتر شدن روابط با غرب، روسیه را به سمت ایران سوق داده است و اکنون مسکو ایران را به عنوان «یک شریک منطقی» می‌بیند.»

روند گام‌به‌گامِ بدتر شدن روابط با غرب، روسیه را به سمت تهران سوق داده است و اکنون مسکو ایران را به عنوان «یک شریک منطقی» می‌بیند
نیکیتا اسمگین
کارشناس بخش روسی موسسه کارنگی
اسمگین در ادامه می‌افزاید: «با این حال، همکاری با ایران برای روس‌ها بسیار دشوار است. دیپلمات‌های روسی همیشه می‌گویند که کار کردن با طرف ایرانی بسیار سخت است و تجار روسی نیز همین نظر را دارند، اما در عین حال همه آن‌ها ایران را شریکی می‌بینند که گریز از آن ممکن نیست. از دیدگاه روسیه، نوعی اجبار و سرنوشت در این روابط وجود دارد.»

مسکو، ایران را به ترامپ می‌فروشد؟
این روند اما در حالی اتفاق افتاده، که تحولی قابل توجه در ایالات متحده رخ داده است؛ پس از چندین سال اعمال فشار غرب علیه روسیه، دونالد ترامپ، رویکردی کاملا متفاوت را نسبت به جو بایدن در قبال روسیه در پیش گرفته است. او در مقابل دوربین‌های تلویزیونی، ولودمیر زلنسکی را تحقیر کرده و می‌گوید باید توافق آتش‌بس با روسیه را بپذیرد؛ رئيس جمهور آمریکا همچنین خیلی زود با پوتین تلفنی گفتگو و از لزوم بهبود مناسبات دو طرف سخن گفت.

اما مجموعه این تحولات چه معنایی برای جمهوری اسلامی خواهد داشت؟ در ایران برخی نگرانند که مسکو در ازای نزدیک شدن به واشینگتن تصمیم بگیرد، ایران را به عنوان مهره معامله خود روی میز بگذارد.

روسیه به طور سنتی همواره تلاش کرده از کارت ایران برای تنظیم روابط خود با غرب استفاده کند، اما به دلیل از بین رفتن یکپارچگی در غرب و اختلافاتی که بین اروپا و ایالات متحده رخ داده، این بار روسیه با فضای پیچیده‌تری برای استفاده از ایران در مسیر بازتنظیم روابط خود با اروپا و ایالات متحده رو به رو است
حمیدرضا عزیزی
متخصص سیاست خارجی ایران
حمیدرضا عزیزی، کارشناس مسائل بین‌الملل و متخصص روابط ایران و روسیه از شهر برلین آلمان در این خصوص به یورونیوز می‌گوید: «یک فاکتور بنیادینی که بر ماهیت نقش‌آفرینی روسیه و همچنین احتمال دستیابی به یک توافق در زمینه برنامه هسته‌ای ایران اثر می‌گذارد، تفاوتی است که جهان غرب با زمان حصول برجام و حتی یک یا دو سال اخیر داشته است؛ دیگر مانند گذشته مجموعه غرب، یکپارچه نیستند و با توجه به اختلافات جدی که بعد از روی کار آمدن دونالد ترامپ، میان اروپا و آمریکا پیش آمده، انتظار این است که طرفین در بلندمدت از یکدیگر فاصله بگیرند.»

آقای عزیزی در ادامه می‌گوید: «در این تردیدی وجود ندارد که روسیه به طور سنتی همواره تلاش کرده از کارت ایران برای تنظیم روابط خود با غرب استفاده کند، اما به دلیل همان عدم یکپارچگی در غرب که به آن اشاره کردم، این بار روسیه با فضا پیچیده‌تری برای این تنظیم رو به رو است. مسکو هرچند ممکن است به ترامپ وعده داده باشد که به ایران فشار بیاورد، یا متقاعد کند که به توافق مد نظر کاخ سفید دست یابد اما از سوی دیگر به دلیل اینکه با توجه به مجموعه تنش‌ها بین روسیه و اروپا که به نظر هم می‌رسد در آینده معنادار ادامه هم خواهد داشت، مسکو از نظر منطقی نمی‌تواند کارت ایران را به صورت کامل روی میز بگذارد چرا که ممکن است در آینده در بحث تقابل با اروپا به آن نیاز داشته باشد.»
با توجه به مجموعه تنش‌ها بین روسیه و اروپا که به نظر هم می‌رسد در آینده مشخص ادامه هم خواهد داشت، مسکو از نظر منطقی نمی‌تواند کارت ایران را به صورت کامل روی میز بگذارد چرا که ممکن است در آینده در بحث تقابل با اروپا به آن نیاز داشته باشد.
حمیدرضا عزیزی
کارشناس روابط بین‌الملل
یولیا رکنی‌فرد در این خصوص اعتقاد دارد که حتی ممکن است روسیه تلاش کند که خساراتی که ایران بعد از حملات اسرائيل متحمل شده را جبران نماید. او در این رابطه به یورونیوز می‌گوید: «نباید به صورت افراطی قضاوت و تصر کرد که مسکو حتما تهران را قربانی می‌کند. شاید روسیه دوباره نقش میانجی را برای تشویق ایران به مذاکرات ایفا کند. همچنین این احتمال وجود دارد که روسیه به ایران در تقویت توان دفاعی‌اش کمک کند، به‌ویژه پس از خساراتی که در حملات اسرائیل در سال ۲۰۲۴ متحمل شد. مانند تحویل سامانه دفاعی اس-۴۰۰ و جنگنده‌های سوخو-۳۵.»

حمایت روسیه از حمله نظامی اسرائيل و آمریکا به ایران؟
با نزدیک شدن به پایان زمان فعال کردن مکانیسم ماشه، برخی از افزایش احتمال حمله نظامی اسرائيل و آمریکا به تاسیسات هسته‌ای ایران سخن می‌گویند. اتفاقی که با توجه به نزدیکی میان مسکو و واشینگتن، می‌تواند برای ایران خطرناک‌تر هم بشود.

نیکیتا اسمگین با اشاره به اینکه روسیه هرگز موافق دستیابی ایران به بمب هسته‌ای نیست، در این خصوص می‌گوید: «روسیه نمی‌خواهد ایران به سلاح هسته‌ای دست پیدا کند. بنابراین، اگر ایران به‌طور جدی در این مسیر حرکت کند، حتی یک حمله‌ی هوایی اسرائیل نیز ممکن است از دید روسیه به‌عنوان واکنشی مثبت تلقی شود. در این زمینه، حتی می‌توان انتظار داشت که روسیه به شکلی پنهانی از چنین اقدامی حمایت کند؛ یعنی در ظاهر آن را محکوم اما در عمل از آن حمایت کند.»

روسیه نمی‌خواهد ایران به سلاح هسته‌ای دست پیدا کند. بنابراین، اگر ایران به‌طور جدی در این مسیر حرکت کند، حتی یک حمله‌ی هوایی اسرائیل نیز ممکن است از دید روسیه به‌عنوان واکنشی مثبت تلقی شود. در این زمینه، حتی می‌توان انتظار داشت که روسیه به شکلی پنهانی از چنین اقدامی حمایت کند؛ یعنی در ظاهر آن را محکوم اما در عمل از آن حمایت کند
نیکیتا اسمگین
کارشناس روابط ایران و روسیه
اما یولیا رکنی‌فرد معتقد است به سادگی نمی‌توان از حمایت احتمالی روسیه از چنین حمله نظامی سخن گفت. او در این رابطه به یورونیوز می‌گوید: «ماده سوم توافقنامه مشارکت راهبردی جامع تصریح می‌کند که طرفین نباید در صورت حمله به یکی از آن‌ها، از متجاوز حمایت کنند. اگرچه این ماده به معنای تعهد دفاع جمعی نیست—مانند آنچه در ناتو وجود دارد که حمله به یکی، مستلزم حمایت نظامی دیگری باشد—اما اگر تعاملات با یک کشور متجاوز، حتی به‌طور غیرمستقیم، منجر به تجاوز شود، ایران آن را نقض این ماده تلقی کرده و ممکن است توافق را بی‌اعتبار بداند.»

ماده سوم توافقنامه مشارکت راهبردی جامع تصریح می‌کند که طرفین نباید در صورت حمله به یکی از آن‌ها، از متجاوز حمایت کنند. اگرچه این ماده به معنای تعهد دفاع جمعی مانند آنچه در ناتو وجود دارد، نیست، اما اگر تعاملات با یک کشور متجاوز، حتی به‌طور غیرمستقیم، منجر به تجاوز شود، ایران آن را نقض این ماده تلقی کرده و ممکن است توافق را بی‌اعتبار بداند.
یولیا رکنی‌فرد
متخصص روابط ایران و روسیه
او در ادامه می‌افزاید: «در حال حاضر، ایران تحت فشار است تا برای رسیدن به یک توافق جامع‌تر در مورد برنامه هسته‌ای و موشکی خود و همچنین حمایت از گروه‌های شبه‌نظامی منطقه، وارد مذاکره شود. در این میان، این برداشت نیز وجود دارد که در صورت عدم همکاری، احتمال دارد اسرائیل (به‌ویژه علیه تأسیسات هسته‌ای) حمله کند. عامل دیگری که باید در نظر داشت، تمایل ترامپ به حل‌وفصل یا دست‌کم متوقف کردن بحران‌های جاری و درگیری‌های نظامی است که بودجه آمریکا را تحت فشار قرار داده‌اند. او ممکن است بخواهد بخشی از مسئولیت مدیریت خاورمیانه را به دیگران، از جمله روسیه، واگذار کند.»

با این حال دست‌کم فعلا تمایلی از سوی مقام‌های ایرانی برای گفتگوی مستقیم با روسیه دیده نمی‌شود و زمان برای انقضای برجام و امکان فعال‌کردن مکانیسم ماشه در حال اتمام است. اتفاقی که از آن طرف ممکن است اسرائيل را بیش از قبل برای انجام چنین حمله‌ای وسوسه کند. مخصوصا اگر ترامپ از امکان حصول توافق با ایران ناامید شود و دیگر با انجام حمله اسرائيل به تاسیسات هسته‌ای ایران مخالفتی نداشته باشد.
در آن صورت مشخص نیست رویکرد روسیه در قبال چنین اتفاقی چگونه خواهد بود، آیا آنطور که برخی امیدوارند، پیش از رسیدن به آن نقطه، تلاش خواهد کرد تهران و واشینگتن را به یکدیگر نزدیک کنند، یا آنطور که گروهی از تحلیلگران با توجه به سابقه سیاست‌های روسیه در قبال ایران سراغ دارند، مسکو کنار خواهد نشست و تنها با انتشار بیانیه‌های سیاسی چنین حمله‌ای را محکوم خواهد کرد.

صدای آمریکا: دولت لبنان اعلام کرد که این کشور تعلیق پروازها با مبدأ و مقصد ایران را تمدید کرده است.

ریاست جمهوری لبنان پس از جلسه روز دوشنبه ۲۹ بهمن هیئت دولت این کشور خبر اتخاذ این تصمیم را اعلام کرد. مدت زمان تمدید این تعلیق مشخص نشده است.

لبنان هفته گذشته از انجام یک پرواز از ایران به بیروت جلوگیری کرد. این امر پس از آن روی داد که ارتش اسرائیل جمهوری اسلامی را به استفاده از هواپیماهای غیرنظامی برای قاچاق پول نقد به بیروت به منظور مسلح کردن حزب‌الله لبنان متهم کرد.

جمهوری اسلامی نیز در اقدامی متقابل اعلام کرد تا زمانی که پروازهایش در بیروت اجازه فرود پیدا نکنند، به پروازهای لبنانی اجازه فرود نخواهد داد.

ارتش اسرائیل روز چهارشنبه ۲۴ بهمن‌ اعلام کرد که نیروی قدس سپاه پاسداران انقلاب اسلامی در هفته‌های اخیر به قاچاق پول نقد برای «گروه تروریستی حزب‌الله» در لبنان، از طریق فرودگاه بین‌المللی بیروت ادامه داده است.

در پی این اعلام دولت جدید لبنان پروازهای خطوط هوایی ایران به بیروت را ممنوع اعلام کرد.

حامیان حزب‌الله شنبه ۲۷ بهمن برای سومین روز متوالی در اعتراض به جلوگیری از ورود پروازهای ایرانی به فرودگاه بیروت، در مسیر این فرودگاه تجمع کردند که در پی آن ارتش لبنان برای متفرق کردن آشوبگران به استفاده از گاز اشک‌آور مجبور شد.

حسن فضل‌الله، نماینده حزب‌الله در پارلمان لبنان، با انتقاد از اقدام ارتش، خواستار بازخواست نیروهایی شد که به سمت معترضان گاز اشک‌آور شلیک کرده بودند.

او در بیانیه‌ای گفت: «ارتش و دولت لبنان باید برای جلوگیری از تحمیل سیاست‌های اسرائیل بر فرودگاه بیروت و مقابله با ادامه اشغال سرزمین‌های لبنانی، نشست‌های فوری برگزار می‌کردند، نه اینکه علیه یک تجمع مسالمت‌آمیز در مسیر فرودگاه از زور استفاده کنند.»

هم‌زمان خبرگزاری دولتی لبنان گزارش داد که احمد حجار، وزیر کشور لبنان، پیش از بعدازظهر شنبه ۲۷ بهمن خواستار تشکیل جلسه‌ای اضطراری برای بررسی وضعیت امنیتی کشور شده است.

او همچنین دستورهای لازم برای شناسایی عاملان و ارجاع آنها به مراجع قضایی را صادر کرد و به خبرنگاران گفت که بیش از ۲۵ نفر برای تحقیق در مورد این حمله بازداشت شده‌اند.

وزارت امور خارجه آمریکا در واکنش به این تحولات، حمله خشونت‌آمیز روز جمعه حامیان حزب‌الله به کاروان نیروهای حافظ صلح سازمان ملل (یونیفل) در بیروت را محکوم کرد.

وزارت امور خارجه ایالات متحده روز شنبه ۲۷ بهمن با انتشار بیانیه‌ای از واکنش سریع نیروهای مسلح لبنان برای جلوگیری از تشدید خشونت، و همچنین تعهد دولت لبنان به انجام تمامی اقدامات لازم برای پاسخگوکردن مسئولان این حمله قدردانی کرد.

یونیفل اعلام کرد حامیان حزب‌الله روز جمعه با حمله به کاروان نیروهای حافظ صلح سازمان ملل در مسیر فرودگاه بیروت، آرولدو لازارو، معاون نمایندگی یونیفل در لبنان را زخمی و مجرح کردند.

وزارت امور خارجه فرانسه نیز روز شنبه ۲۷ بهمن در بیانیه‌ای اعلام کرد که فرانسه از نیروهای امنیتی لبنان می‌خواهد تا امنیت نیروهای حافظ صلح را تضمین کرده و از مقامات قضایی لبنان نیز می‌خواهد که تمامی جوانب این حمله غیرقابل قبول را روشن کرده و با عاملان آن برخورد کنند.

اسرائیل بارها جمهوری اسلامی را به سوءاستفاده از فرودگاه بیروت برای انتقال پول و سلاح به حزب‌الله متهم کرده است.

_{منابع: رویترز و گزارش‌های پیشین صدای‌ آمریکا}

رادیوفردا: روزنامه وال‌استریت جورنال به نقل از مقامات آمریکایی گزارش داد نهادهای اطلاعاتی ایالات متحده در آخرین روزهای دولت جو بایدن به این نتیجه رسیده بودند که اسرائیل با توجه به ضعف ایران در حال ارزیابی انجام حملات شدیدی به تاسیسات هسته‌ای ایران در سال جاری میلادی است.

این گزارش که روز چهارشنبه ۲۴ بهمن منتشر شده است می‌گوید ارزیابی تحلیلی نهادهای اطلاعاتی آمریکا در حول و حوش آغاز سال ۲۰۲۵ انجام شده و مخاطرات اقدامات پرریسک نظامی در منطقه خاورمیانه را پس از ضرباتی که سال گذشته به ایران وارد آمد، برجسته می‌کند.

واشینگتن‌پست نیز روز پنجشنبه ۲۵ بهمن گزارش داد که اسرائیل احتمالاً در ماه‌های آینده تلاش خواهد کرد تا در یک حمله پیشگیرانه به برنامه هسته‌ای ایران ضربه بزند؛ حمله‌ای که ممکن است برنامه تهران را برای چند هفته یا شاید چند ماه به تأخیر بیندازد، اما «براساس ارزیابی سازمان‌های اطلاعاتی آمریکا، تنش‌ها را در سراسر خاورمیانه تشدید می‌کند و احتمال بروز یک درگیری گسترده منطقه‌ای را دوباره مطرح خواهد کرد».

وال‌استریت جورنال به نقل از دو منبع مطلع نوشته، تحلیل نهادهای اطلاعاتی آمریکا بر این بوده که اسرائیل از دولت ترامپ خواهد خواست که از حملات به ایران حمایت کند و تصور می‌کند که او به نسبت جو بایدن، رئیس‌جمهور پیشین ایالات متحده، احتمال بیشتری دارد که به این حملات بپیوندد.

به گفته یکی از مقامات دولت آمریکا، جامعه اطلاعاتی ایالات متحده در اولین روزهای ریاست‌جمهوری دونالد ترامپ هم گزارش دومی تهیه کرده که تصریح می‌کند اسرائیل در حال ارزیابی حمله به تاسیسات هسته‌ای ایران است و این نگرانی را دارد که زمان برای متوقف کردن برنامه تولید سلاح هسته‌ای ایران از بین برود.

مقامات نظامی ایالات متحده می‌گویند که اسرائیل با توجه به پیچیدگی تأسیسات هسته‌ای ایران برای حمله به آن احتمالاً به پشتیبانی نظامی و تسلیحاتی ایالات متحده نیاز خواهد داشت.

مقامات اسرائیل طی ماه‌های اخیر بارها گفته‌اند که فرصت برای اقدامات نظامی علیه ایران مهیاست. یسرائیل کاتز،ِ وزیر دفاع اسرائیل، از جمله این مقامات است که در نوامبر گذشته گفت: «تاسیسات هسته‌ای ایران بیش از هر زمان دیگری در معرض حمله قرار دارد… ما اکنون فرصت دستیابی به مهم‌ترین هدف خود را که همان خنثی کردن و از بین بردن تهدیدات وجودی علیه کشور اسرائیل است، داریم.»

ایران بارها تهدید کرده که اگر تاسیسات هسته‌ای آن مورد حمله قرار بگیرد، دست به اقدام تلافی‌جویانه خواهد زد، اما وال‌استریت جورنال می‌نویسد که تهران اکنون به خاطر حملات اسرائیل به اماکن نظامی آن و شکست‌هایی که نیروهای نیابتی‌اش، از جمله حزب‌الله و حماس متحمل شده‌اند، بسیار ضعیف شده است.
گزارش واشینگتن‌پست چه می‌گوید؟

واشینگتن‌پست در گزارش خود نوشته که اسرائیل در حملهٔ احتمالی در نیمه نخست سال ۲۰۲۵، تأسیسات هسته‌ای فردو و نطنز را هدف قرار خواهد داد.

این روزنامه با استناد به منابع اطلاعاتی آمریکا، دو گزینهٔ حملهٔ بالقوه را شرح داده که هر دو شامل کمک ایالات متحده، هم از طریق سوخت‌گیری در هوا و هم از طریق اطلاعات، نظارت و شناسایی در عملیات می‌شود.

واشینگتن‌‌پست در گزارش خود افزوده که نیروی هوایی اسرائیل برای استفاده از احتمال شلیک موشک‌های بالستیک از هوا به زمین آماده می‌شود، بدون آن‌که هواپیماهای آن وارد حریم هوایی ایران شود.

برایان هیوز، سخنگوی شورای امنیت ملی کاخ سفید، در واکنش به این گزارش واشینگتن‌پست گفت رئیس‌جمهور ترامپ اجازه نخواهد داد ایران به سلاح هسته‌ای دست یابد.

آقای هیوز افزود: هرچند رئیس‌جمهور ترامپ ترجیح می‌دهد برای حل مسالمت‌آمیز مسائل با حکومت ایران مذاکره کند، اما تا ابد منتظر نخواهد ماند.

دونالد ترامپ اخیرا گفت که ترجیح او این است که با ایران به توافق برسد تا این‌که «شدیداً آن را بمباران کند».

رئیس‌جمهور آمریکا هفته گذشته گزارش‌های مربوط به برنامه‌ریزی مشترک ایالات متحده و اسرائیل برای حمله نظامی به ایران را رد کرد. وی تاکید کرد که به جای اقدام نظامی، خواهان دستیابی به توافق جدید هسته‌ای با تهران است و کار بر روی این توافق باید فوراً آغاز شود.

اما علی خامنه‌ای، رهبر جمهوری اسلامی، روز ۱۹ بهمن مذاکره با دولت دونالد ترامپ را نه «عاقلانه»، نه «هوشمندانه» و نه «شرافتمندانه» توصیف کرد و به دنبال او دیگر مقامات جمهوری اسلامی نیز علیه مذاکره با ایالات متحده سخن گفتند.

اسرائیل در سال جاری شمسی دو بار اقدام به حمله تلافی‌جویانه به ایران کرد و مقام‌های اسرائیلی و همچنین کارشناسان نظامی گفته‌اند که در حملهٔ دوم آسیب ویرانگری به پدافند هوایی ایران وارد شد؛ مقام‌های جمهوری اسلامی این موضوع را رد می‌کنند.