اخبار

بی‌بی‌سی: پیش از آنکه هیچ نتیجه‌ای از شمارش آرا اعلام شود، محسن رضایی، ناصر همتی و امیرحسین قاضی‌زاده هاشمی به ابراهیم رئیسی به عنوان پیروز سیزدهمین دوره انتخابات ریاست جمهوری تبریک گفته بودند.

آقایان رضایی و قاضی‌زاده در پیام‌های تبریکشان آقای رئیسی را “آیت‌الله” خطاب کردند.

حسن روحانی، رئیس جمهور هم در سخنانی پیش از اعلام هرگونه نتیجه‌ای از سوی وزارت کشور گفت برنده انتخابات مشخص شده و او به “منتخب مردم” تبریک می‌گوید، اما از آنجا که نتیجه هنوز رسمی اعلام نشده تبریک رسمی را به بعدتر موکول می‌کند.

در انتخابات ۱۳۹۶ آقای رئیسی رقیب اصلی آقای روحانی بود و شکست خورد. آقای رئیسی همزمان با ریاستش بر قوه قضاییه نامزد ریاست جمهوری شد.

گزارش‌های غیررسمی از نتایج شمارش آرا حاکی از حدود ۱۷ میلیون رای برای آقای رئیسی است که در صورت درست بودن این گزارش‌ها این تنها دو میلیون بیش از رای او در دوره قبلی است.

با توجه به رد صلاحیت گسترده بسیاری از ناظران می‌گفتند شورای نگهبان مانع از رقابت جدی در انتخابات شده و عملا پیشاپیش آقای رئیسی را به پیروزی رسانده است.

گزارش‌های غیررسمی حاکی از آن است که بیش از سه میلیون رای باطله به صندوق‌های رای ریخته شده که بیش از آرای سه نامزد رقیب آقای رئیسی بوده است.

با وجود آنکه نتیجه انتخابات روشن به نظر می‌رسد با گذشت بیش از هشت ساعت از پایان رای گیری در ایران، هنوز هیچ نتیجه رسمی اعلام نشده است. علاوه بر این هیچ یک از مقام‌های وزارت کشور یا شورای نگهبان درباره اینکه چرا نتیجه‌ای اعلام نمی‌شود توضیحی نداده‌اند.

با توجه به کارزار گسترده برای تحریم انتخابات نرخ مشارکت رای‌دهندگان مهم تلقی می‌شود.

آن طور که چند استاندار شمار آرای ماخوذه در استانشان را اعلام کرده‌اند به نظر می‌رسد در اغلب این استان‌ها کاهش نزدیک ۲۰ درصدی نرخ مشارکت دیده می‌شود.

رادیوفردا: اولین نشست خبری ابراهیم رئیسی به عنوان رئیس جمهور منتخب در انتخابات ۱۴۰۰ در ایران، امروز دوشنبه، ۳۱ خرداد ساعت ۱۴ به وقت ایران با حضور خبرنگاران داخلی و خارجی برگزار شد.

در این نشست خبری، خبرنگار بخش انگلیسی‌زبان شبکه الجزیره به نقش او در اعدام هزاران زندانی در ایران در تابستان ۶۷ اشاره کرد و از او پرسید که این موضوع «چه تاثیری می‌تواند بر نحوه تعامل شما با کشورهای دیگر داشته باشد و آیا قصد دارید به غرب سفر کنید؟»

ابراهیم رئیسی در پاسخ به این سوال مدعی شد که «از ابتدای مسئولیت، حقوق بشر محوری‌ترین موردی بوده که من همیشه دنبال کرده‌ام.»

رئیس جمهور منتخب ایران در پاسخ به پرسش مربوط به نقش او در هیئت مرگ سال ۶۷ گفت : «اگر یک دادستان از حقوق مردم و امنیت جامعه دفاع می‌کند، او باید مورد تقدیر و تشویق قرار بگیرد. افتخارم این است که در کسوت دادستان هرجا که بودم دفاع از امنیت و آسایش کرده‌ام.»

ابراهیم رئيسی از ارکان اصلی قوه قضائیه ایران در بیش از سه دهه گذشته محسوب می‌شود و در پرونده‌ مهم اعدام هزاران زندانی در تابستان سال ۶۷ یکی از اعضای هیئت مرگ بود، هیئتی که برای دریافت مجوز اعدام‌های بیشتر با حسینعلی منتظری، قائم مقام وقت خمینی که به این اعدام‌ها معترض بود، دیدار کرد و از منتظری شنید که به خاطر این اعدام‌ها «نام‌شان را در میان جنایت‌کاران تاریخ می‌نویسند».

از آن سال به بعد، هزاران بازمانده اعدام‌های تابستان ۶۷ که خونین‌ترین تسویه حساب سیاسی حکومت با منتقدانش محسوب می‌شود، از ابراهیم رئیسی به عنوان عامل جنایت نام برده‌اند ولی در دستگاه قضایی جمهوری اسلامی، چنین ماموریتی عامل رشد و ترقی ابراهیم رئيسی شد.

ابراهیم رئيسی در ادامه نشست خبری دوشنبه خود گفت: «آنهایی که اتهام می‌زنند، الان ما در جایگاه مدعی قرار داریم، مدعی حقوق انسان.»

او در توجیه قتل‌های زندانیان گفت که آنها «کسانی بودند که اخلال در حقوق انسان‌ها ایجاد کردند. دست به اقدامات داعشی زدند. دست به اقدامات ضد امنیتی زدند.»

او گفت که «امروز کسانی که نقض حقوق بشر می‌کنند در دنیا آن‌ها باید پاسخگو باشند. من به دفاع از حقوق بشر خود را موظف می‌دانم.»

«دولت من مربوط به یک جناح خاص نخواهد بود»

ابراهیم رئیسی در بخش‌های آغازین سخنانش گفت که دولت او «مربوط به یک جریان و جناح خاص نخواهد بود.» وی با این حال افزود در برخی حوزه‌ها ازجمله «به‌دلیل سوءمدیریت‌ها مشکلاتی داریم».

ادعای فراجناحی بودن دولت آینده در حالی مطرح می‌شود که در روند برگزاری انتخابات، چهره‌های سرشناس نامزد ریاست‌جمهوری از طیف‌های گوناگون سیاسی داخل ایران، در شورای نگهبان رد صلاحیت شدند و منتقدان نظام می‌گویند برآمدن ابراهیم رئیسی نتیجه مهندسی پیش از انتخابات در شورای نگهبان است که زیر نظر رهبر جمهوری اسلامی کار می‌کند.

آقای رئیسی اولویت‌های خود را «بهبود وضعیت کسب‌وکار مردم، بهبود وضعیت معیشت مردم، بهبود شرایط در دولت و کارآمد کردن نظام اداری» اعلام کرد و گفت که نظام اداری باید «سالم و قانون‌مدار» باشد.

او تعهد کرد که «امید را به مردم بازگرداند» و «بسترهای رانت‌خواری و فساد را از بین ببرد.»

آقای رئیسی گفت که «اعتمادی که مخدوش شده باید برگردد و احساس همگان این باشد که دولت امیدآفرین است.»

ابراهیم رئیسی گفت که «برنامه توسعه هفتم را با همکاری مجمع تشخیص نظام و مجلس دنبال خواهیم کرد.»

سیاست خارجی

ابراهیم رئیسی در ادامه نشست خبری خود گفت که «دنیا بداند که وضعیت تغییر کرده و شرایط جدیدی پیش روی دنیاست.»

او گفت که «فشار حداکثری کارساز نشده و باید تجدید نظر کنند. سیاست خارجه دولت ما از برجام شروع نمی‌شود و به برجام هم ختم نخواهد شد.»

وی در مورد مذاکرات مربوط به آینده برجام هم گفت که «هر مذاکره‌ای که منافع ملی در آن تضمین شود مورد حمایت ما خواهد بود. اجازه مذاکره فرسایشی نخواهیم داد.»

او در ادامه گفت: «برجام را باید کشورهای اروپایی و آمریکا نگاه کنند که نسبت به آن چگونه اقدام کردند. آمریکا نقض کرد و اروپا به تعداتش عمل نکرد. برگردید و تعهد خود را اجرا کنید. به اروپایی‌ها هم می‌گویم تحت فشار آمریکا قرار نگیرید و به تعهدات خودتان عمل کنید.»

مسائل منطقه‌ای یا موشکی قابل مذاکره نیست

ابراهیم رئیسی با بیان این‌که حاضر به ملاقات با رئیس‌جمهور آمریکا در صورت لغو تحریم‌ها نخواهد بود، در مورد مذاکره با دولت بایدن به‌خصوص دربارهٔ توافق جامع‌تر شامل مسائل موشکی و منطقه‌ای نیز گفت: «چرا آقای بایدن به تعهدات قبلی متعهد نیست؟ من پیشنهاد جدی‌ام آن است که سریعاً به تعهدات خودشان عمل کنند و نشان بدهند با رفع تحریم‌ها صداقت دارند. مسائل منطقه‌ای یا موشکی قابل مذاکره نیست. وقتی آن‌ها به قرارداد قبلی عمل نکرده‌اند، چگونه می‌خواهند وارد مسائل جدید بشوند.»

روز دوشنبه، به گزارش خبرگزاری صدا و سیما، محمدجواد ظریف، وزیر امور خارجه، به دعوت ابراهیم رئیسی نزد او رفت و «یک ساعت و نیم آنجا بود» و گفت‌وگوهایی دربارهٔ موضوعات برجامی و سیاست خارجی بین آنها انجام شد.

وضعیت قرارداد با چین

ابراهیم رئیسی در مورد قرارداد راهبری امضاشده با چین نیز گفت که «ما روابط خوبی با کشور چین داریم و ظرفیت‌های بسیاری وجود دارد و در جهت احیای ظرفیت‌ها عمل خواهیم کرد.»

او گفت که: «اجرایی کردن طرح جامع با چین حتما در دستور کار قرار خواهد گرفت.»

وزیران خارجه ایران و چین روز هفتم فروردین، سند برنامه جامع همکاری بین دو کشور را در تهران امضا کردند. هنوز دولت ایران توضیحی دربارهٔ مفاد سند امضاشده نداده و وزارت خارجه نیز در واکنش به هشدارها و نگرانی‌ها گفته‌ است که این سند، توافقنامه و قرارداد نیست و تنها یک «نقشه راه» است.

ابراهیم رئیسی در پایان نشست خبری دوشنبه خود با اشاره به ایرانیان خارج از کشور گفت که «آنها ایرانی هستند و ما نسبت به آنها مسئولیت داریم.»

او در مورد ایرانیان خارج از کشور گفت که «باید ورودشان به کشور تسهیل بشود و اگر ایرانی که در خارج از کشور درآمدی کسب کرده» باید سرمایه‌اش را وارد کشور کرد.

کار دولت دوازدهم به ریاست حسن روحانی در تاریخ ۱۲ مرداد به پایان می‌رسد و دولت سیزدهم به ریاست ابراهیم رئیسی در ۱۳ مرداد پس از برگزاری مراسم تنفیذ و تحلیف شروع به فعالیت می‌کند.

ابراهیم رئیسی تا آغاز رسمی دوره چهار ساله ریاست جمهوری‌اش، سه مرحله دیگر پیش رو دارد. شورای نگهبان به عنوان ناظر، باید «صحت انتخابات» را تأیید کند، رهبر جمهوری اسلامی حکم ریاست جمهوری او را تنفیذ کند و در نهایت رئیس‌جمهور جدید در صحن علنی مجلس شورای اسلامی برای «پاسداری از قانون اساسی» قسم یاد کند.

ابراهیم رئیسی در کم‌رونق‌ترین انتخابات ریاست جمهوری ایران با کسب ۱۷ میلیون و ۹۲۶ هزار و ۳۴۵ رای به پیروزی رسید.

این آمار در حالی اعلام می‌شود که هیچ نهاد مستقلی در ایران اجازه بررسی میزان مشارکت و نحوه برگزاری انتخابات را ندارد و مراجع حقوقی و سیاسی مختلف، روند انتخابات ایران را غیر شفاف می‌دانند.

مراجع مستقل، از جمله موسسه گمان در هلند پیش از این میزان مشارکت را بسیار پایین‌تر از ارقام اعلام‌شده و زیر ۳۰ درصد تخمین زده بودند.

رادیو فردا در روز انتخابات ده‌ها ویدیو از کاربران در شهرهای مختلف دریافت کرده بود که حوزه‌های خلوت و عموما خالی از رای‌دهندگان را به تصویر می‌کشد.

العربیه: محمود احمدی‌نژاد، رئیس جمهوری پیشین ایران و نامزد رد صلاحیت شده انتخابات اخیر، برادر همسر رهبر جمهوری اسلامی و مدیرسابق رادیوی رسمی ایران را متهم کرد با اسراییل در ارتباط بوده و قصد سفر به آن کشور را داشته است.
احمدی‌نژاد در واکنش به اتهام «حرامی بودن» از سوی حسن خجسته باقرزاده، شامگاه دوشنبه 31 خرداد در مطلبی کوتاه که در سایت دولت بهار منتشر شد، نوشت: «ظاهرا او (حسن خجسته) فراموش کرده است که به مدت دو هفته، به اتفاق خانواده‌اش، میهمان یک شرکت اسراییلی در هند بوده است و قرار می‌شود در سفر بعدی، از طریق ترکیه به تل‌آویو برود.»

حسن خجسته، برادر همسر علی خامنه‌ای در واکنش به تحریم انتخابات از سوی احمدی‌نژاد در صفحه توییتر خود نوشت: «اگر شهید عزیز ما فرمود جمهوری اسلامی حرم است، حرامیان این حرم با انتخابات شناخته شدند: آن که گفت رای نمی‌دهم و از کسی حمایت نمی‌کنم.»

رئیس جمهوری سابق ایران در ادامه واکنش به توییت خجسته به ماجرای عزل او اشاره کرده و یادآوری کرد: «پس از اطلاع اینجانب به عنوان رییس‌جمهور از این ماجرا و دستور جلوگیری از سفر به اسراییل و نجات وی از این رسوایی و منجلاب، از ریاست رادیو عزل شد، لیکن بنا به مصالحی به مسائل ایشان رسیدگی نگردید. حالا حرامی کیه؟!»
حسن خجسته در میان سال‌های 77 تا 93 ریاست رادیوی ایران و از معاونان صدا‌وسیما بود و گفته می‌شود هم‌اکنون از مدیران رسانه‌ای بیت خامنه‌ای است.

فرزندان خجسته نیز با رانت رهبر جمهوری اسلامی جایگاه مهمی در فضای رسانه‌ای ایران دارند. محمد خجسته، مدیر وب‌سایت‌ خامنه‌ای است و کمیل دیگر فرزند وی مدیر موسسه «تبیان» وابسته به سازمان تبلیغات اسلامی از نهادهای زیر نظر رهبر ایران است.

احمدی‌نژاد در جریان انتخابات اخیر ریاست جمهوری توسط شورای نگهبان رد صلاحیت شد. در پی آن او به طور علنی اظهار داشت که انتخابات را تحریم می‌کند و از هیچ کس حمایت نخواهد کرد.

نفوذ اسراییل به قلب ایران

پیشتر احمدی‌نژاد در یک گفت‌وگو درباره «باند فاسد امنیتی» مدعی شد که «رئیس میز مبارزه با نفوذ اسرائیل در ایران، خود جاسوساسرائیل است.»

او گفت: «هر کس ادعا کند که خط نفوذ اسرائیل تنها همان یک نفر در وزارت اطلاعات است به دنبال پنهان‌کردن شبکه نفوذ اسرائیل درایران است.»

یوسی کوهن، رئیس پیشین موساد نیز در یک مصاحبه جنجالی با شبکه 12 تلویزیون اسرائیل خطاب به مقامات جمهوری اسلامی گفت: «دوستان عزیز، ما در میان شما نفوذ کرده‌ایم.»

کوهن پیشتر در مراسم خداحافظی پس از 5 سال ریاستش بر سازمان اطلاعات اسرائیل، گفت که موساد توانست به «قلب» ایران نفوذ وبه اسرار مربوط به برنامه هسته‌ای ایران دسترسی پیدا کند، به بایگانی پرونده هسته‌ای ایران راه یابد، محرمانه‌ها را فاش و اعتماد به نفس تهران را تضعیف کند.

دویچه‌وله: پس از انتشار بیانیه‌ وحید حقانیان، معاون دفتر خامنه‌ای که از سه نامزد “رقیب” قدردانی کرده بود که با ماندن در صحنه نگذاشتند انتخابات نمایشی به نظر برسد، خبرگزاری تسنیم، وابسته به سپاه، با لحنی بی‌سابقه به او حمله کرد.

به دنبال انتشار نتایج رسمی سیزدهمین دور انتخابات ریاست جمهوری ایران در روز شنبه ۲۹ خرداد بیانیه‌ای از سوی وحید حقانیان، معاون دفتر آیت‌الله خامنه‌ای، رهبر جمهوری اسلامی منتشر شد. او در این بیانیه از نامزدهای “رقیب” ابراهیم رئیسی، قدردانی کرد که با ماندن در صحنه و کنار نکشیدن از “رقابت” نگذاشتند انتخابات نمایشی به نظر رسد.

حقانیان نوشته است: «حضور این سه رقیب برای جناب آقای رئیسی، امداد الهی به حساب آمده و یقینا باید گفت این‌ها خود را بگونه‌ای دانسته یا ندانسته خرج انقلاب کردند وگرنه با توجه به شرایط رد صلاحیت‌ها، تحریم انتخابات توسط بیگانگان و حتی احمدی‌نژاد، اگر بعد از کنار کشیدن نامزدهای پوششی، این سه نفر نیز اعلام انصراف کرده بودند، ولو وزارت کشور هم قبول نمی‌کرد، یقینا چالش بزرگی برای نظام مقدس جمهوری اسلامی بوجود می‌آمد.»

یک روز پس از این بیانیه خبرگزاری تسنیم، از رسانه‌های اصلی سپاه پاسداران با اشاره به موقعیت حقانیان در دفتر خامنه‌ای، او را به باد انتقاد گرفت و نوشت بهتر است او با توجه با مسئولیتی که به عنوان معاونت دفتر خامنه‌ای دارد “از ورود به مسائلی که نیازی به آن نیست و یا می‌تواند دفتر رهبر معظم انقلاب را در معرض آسیب‌های بی‌جهت قرار دهد خودداری کنند”.

تسنیم به وحید حقانی هشدار داده است که این کار او می‌تواند خامنه‌ای را “در معرض آسیب‌های بی‌جهت” قرار دهد و او را “در مظان سوءتفاهم‌ها” بگذارد.

تسنیم به او گوشزد کرده است: «حتما تایید می‌فرمایید که انتشار بیانیه در تحلیل رقابت‌های انتخابات ریاست‌جمهوری جزو ماموریت‌های این معاونت نیست و به همین دلیل مبادرت به آن می‌تواند به مثابه یک اقدام ناصواب،‌و به حق قابل نقد باشد» و «ورود جنابعالی به عرصه رسانه فی‌نفسه برای دفتر معظم له آسیب‌زاست چرا که هرگونه موضع شما در نزد بدخواهان نظام به مثابه یک بیانیه برای انتساب به دفتر و شخص مقام معظم رهبری محسوب می‌شود».

خبرگزاری تسنیم همچنین به حقانی گفته که حق دارد از این دست اظهارنظرها بکند، به شرطی که اعلام کند از دفتر خامنه‌ای خارج شده‌ و دیگر در آنجا مسئولیتی ندارد.

وحید حقانیان دربیانیه خود از “تلاش‌های صبورانه” محسن رضایی و امیر حسین قاضی‌زاده هاشمی نامزد اصولگرایان تشکر کرده که “در صحنه باقی ماندند، تا انتخابات ۱۴۰۰، علیرغم تبلیغات چندین ماهه و سنگین دشمنان رنگ و بوی واقعی و رقابتی به خود بگیرد” و “درصد مشارکت، از پیش‌بینی‌های مخالفان بالاتر برود.

او درباره عبدالناصر همتی، نامزدی که بخشی از اصلاح‌طلبان پشت سر او ایستادند، تا به گمان خود نگذارند رئیسی رای بیاورد نیز نوشته است: «آقای دکتر همتی هم به این معنا کمک کردند، زیرا ضدانقلاب و دشمنان کشور، انتخابات را تحریم و عده‌ای هم متاسفانه در داخل، ناآگاهانه و یا از سر غفلت، شعار “رای بی رای” را سر می‌دادند.»

بیانیه وحید حقانیان به نوعی بر این اتهام به جمهوری اسلامی صحه گذاشت که انتخاباتی مهندسی شده و فرمایشی را برگزار کرده است. در جریان مناظره‌های انتخاباتی بارها این اتهام مطرح شد که نامزدهای اصولگرایان تنها پوششی برای ابراهیم رئیسی هستند. این بیانیه در شبکه‌های اجتماعی نیز بازتابی با همین محتوا داشت.

وحید حقانیان خوشحالی بیت رهبری را از عدم انصراف رضایی ، قاضی زاده، همتی نوشته. او از اینکه این سه نفررقابت رئیسی و آرای باطله را تزئین کردندابراز خرسندی کرده.وقتی میگوییم در بازی انتخابات مهندسی شده گرفتار شدید همین است.بیت رهبری می گوید ما هر بلایی سر اینها بیاوریم اینها می آیند

— MOJTABA NAJAFI (@mojtaba_najafi) June 19, 2021

نویسنده خبرگزاری تسنیم متعلق به سپاه پاسداران، از حقانی خواسته هرچه سریع‌تر در این باره “روشنگری” کند و گفته است: «جناب آقای حقانیان! حتماً مشاهده کرده‌اید که پس از انتشار این بیانیه چطور برخی خنّاسان و مغرضان با سوءاستفاده از مفاد تحلیل شخصی شما، علیه دفتر رهبری و رهبر فرزانه و حکیم انقلاب اسلامی عقده‌گشایی کرده و تلاش کردند انتقام مشارکت معنادار مردم در انتخابات، پیروزی نماینده جریان انقلابی و شکست پروژه تحریم را با طرح اتهام مهندسی انتخابات از مردم و رهبر معظم انقلاب اسلامی بگیرند.»

سایت تسنیم تمایلات سیاسی و جناحی سپاه پاسداران را در ارتباط با منافع و سمت‌گیری‌های هسته سخت قدرت بازتاب می‌دهد. این که این جناح به این سرعت از وحید حقانیان، معاون ارشد دفتر خامنه‌ای لب به انتقاد گشوده و او را به این شکل بی‌سابقه سرزنش کرده، شاید شمه‌ای از اختلافاتی باشد که اکنون که هسته سخت قدرت ظاهرا یکدست شده و همه ارکان اصلی حکومت را قبضه کرده، سرباز کرده است.

رادیوفردا: محمود احمدی‌نژاد، رئیس‌جمهوری سابق ایران، حسن خجسته باقرزاده، برادر همسر رهبر جمهوری اسلامی، را متهم کرد که قصد سفر به اسرائیل را داشت اما پس از نشت این خبر، از ستمش به عنوان رئیس رادیو عزل شد.

حسن خجسته هفته پیش در توئیتی به تحریم انتخابات ریاست‌جمهوری از سوی آقای احمدی‌نژاد واکنش تندی نشان داده و او را «حرامی» خوانده بود. او نوشته بود: «اگر شهید عزیز ما فرمود جمهوری اسلامی حرم است، حرامیان این حرم با انتخابات شناخته شدند: آن‌که گفت رای نمی‌دهم و از کسی حمایت نمی‌کنم».

رئیس‌جمهوری سابق ایران روز یکشنبه ۳۰ خرداد در یادداشتی که کانال‌های خبری «دولت بهار» آن را منتشر کرده‌اند، نوشت: حسن خجسته «ظاهرا فراموش کرده است که به مدت دو هفته، به اتفاق خانواده‌اش، مهمان یک شرکت اسرائیلی در هند بوده است و قرار می‌شود در سفر بعدی، از طریق ترکیه به تل‌آویو برود».

آقای احمدی‌نژاد افزوده است: «پس از اطلاع این‌جانب به عنوان رئیس‌جمهوری از این ماجرا و دستور جلوگیری از سفر به اسرائیل و نجات وی از این رسوایی و منجلاب، از ریاست رادیو عزل شد».

او گفته است: «لیکن بنا به مصالحی» به پرونده برادر همسر رهبر جمهوری اسلامی رسیدگی نشد.

رئیس‌جمهوری سابق ایران در پایان از آقای خجسته پرسیده است: «حالا حرامی کیه؟!»

حسن خجسته باقرزاده، برادر همسر آیت‌الله خامنه‌ای، که گفته‌می‌شود در حال حاضر از مدیران ارشد رسانه‌ای در بیت معظم‌له است، روز گذشته در توییتی که چند ساعت بعد آن‌را پاک کرد، ده‌ها میلیون ایرانی – از جمله محمود احمدی‌نژاد – را که در انتخابات شرکت نکردند، "حرامی" خطاب کرد. pic.twitter.com/49DKB2cVN2

— Alireza Mataji (@alimat1979) June 20, 2021

ایران و اسرائیل از زمان انقلاب بهمن ۵۷ رابطه بسیار خصمانه‌ای با یکدیگر دارند که در سال‌های اخیر به‌دلیل برنامه هسته‌ای و موشکی جمهوری اسلامی و همچنین حمایت نظامی تهران از رژیم سوریه، تنش‌های میان دو کشور به اوج خود رسیده است. اسرائیل از سوی جمهوری اسلامی متهم شده که در خرابکاری‌ها و ترور دانشمندان هسته‌ای دست داشته است.

حسن خجسته در حدفاصل سال‌های ۱۳۷۷ تا ۱۳۹۳ جزو معاونان صداوسیما بود و در حال حاضر در دانشگاه صداوسیما مشغول تدریس است.

نزدیکان وی نیز در نظام جمهوری اسلامی سمت‌های مختلفی دارند. کمیل خجسته، فرزند او، مدیرعامل موسسه «تبیان» است. این موسسه عظیم رسانه‌ای وابسته به سازمان تبلیغات اسلامی، از نهادهای زیرمجموعه رهبر جمهوری اسلامی محسوب می‌شود. بر اساس برخی گزارش‌ها دیگر فرزند حسن خجسته، محمد نام دارد و مدیر وب‌سایت خامنه‌ای است. فرشاد مهدی‌پور، داماد حسن خجسته، نیز مدیرمسئول روزنامه «صبح‌نو» است.

آقای احمدی‌نژاد که در چهار سال اول ریاست‌جمهوری خود به شدت مورد حمایت علی خامنه‌ای، رهبر جمهوری اسلامی، و بسیاری از نهادهای حکومتی بود از سال ۸۹ و به‌دنبال بروز اختلافاتی با وی بر سر اسفندیار رحیم مشایی، یار نزدیک خود، و همچنین ده روز خانه‌نشینی مورد خشم اصولگرایان قرار گرفت.

او که در دو انتخابات ریاست‌جمهوری ۹۲ و ۱۴۰۰ نامزد شده بود از سوی شورای نگهبان رد صلاحیت شد.

آقای احمدی‌نژاد در روزهای گذشته در مصاحبه با رسانه‌های مختلف خارجی و همچنین در کلاب‌هاوس تاکید کرده بود که در انتخابات روز ۲۸ خرداد رای نمی‌دهد و از هیچ نامزدی هم حمایت نخواهد کرد.

او اکنون عضو مجمع تشخیص مصلحت نظام است که اعضای آن را شخص علی خامنه‌ای منصوب می‌کند.
بر اساس گزارش کانال‌های خبری «دولت بهار» و سایت رادیو فردا/ک.ر

بی‌بی‌سی: سعید دهقان، وکیل خانواده افکاری از سوءاستفاده نهادهای امنیتی از حساب شبکه‌های اجتماعی خانواده آقای افکاری خبر داده و نوشته که تلفن همراه الهام افکاری، خواهر نوید افکاری از سوی “نهادهای امنیتی” به “سرقت” رفته است.

آقای دهقان در حساب توییتر خودش نوشت که “انتشار اعترافات اجباری نوید افکاری با اینستاگرام خواهرش توسط نهادهای امنیتی” نشان از “عادی سازی نقض حریم خصوصی شهروندان” توسط این نهادهاست.

این وکیل دادگستری اعترافات نوید افکاری را هم “اخذ اقرار با شکنجه” دانسته و آن را نکوهش کرده است.

آقای دهقان استفاده از موبایل خواهر نوید افکاری را “جعل هویت” اعلام کرده که “مرزهای بی‌قانونی را جابجا کرده” است.

روز گذشته سعید افکاری، برادر نوید افکاری در حساب توییتر شخصی خودش نوشته بود که “گوشی تلفن خواهرم الهام افکاری دست نهاد امنیتی و اکانتهایش از جمله اینستایش در دست خودش نیست”.

نوید افکاری؛ روایت وحید افکاری از آنچه در شب اعدام گذشت
بازداشت خانواده افکاری پس از اعتراض به ادامه انفرادی برادران افکاری
اعدام نوید افکاری؛ درخواست برخی چهره‌های حقوقی و ورزشی برای تحریم ورزش ایران
‘تخریب’ سنگ قبر نوید افکاری ساعاتی بعد از بازداشت موقت پدر و برادر او
یک ماه و نیم پس از اعدام نوید افکاری، دو برادرش ‘همچنان در انفرادی هستند’

پس از آن بود که خبرهایی مبنی بر انتشار اعترافات اجباری نوید افکاری از حساب اینستاگرام خواهرش منتشر شد.

برادران افکاری از راست حبیب (محکوم به ۲۷ سال زندان) ، نوید (دو بار اعدام) و وحید افکاری (محکوم به ۵۴ سال زندان)؛ هر سه آنها به ۷۴ ضربه شلاق هم محکوم شده‌اند
توضیح تصویر،

برادران افکاری از راست حبیب (محکوم به ۲۷ سال زندان) ، نوید (دو بار اعدام) و وحید افکاری (محکوم به ۵۴ سال زندان)؛ هر سه آنها به ۷۴ ضربه شلاق هم محکوم شده‌اند

نوید افکاری، کشتی‌گیر ایرانی در پی شرکت در اعتراضات مرداد ۱۳۹۷ بازداشت و سپس به قتل یک کارمند حراست متهم، محکوم و اعدام شد.

او و برادرانش می‌گفتند زیر شکنجه مجبور به اعتراف دروغین و پذیرفتن مسئولیت این قتل شده بودند.

نوید افکاری ۲۲ شهریور ۹۹ اعدام و شبانه دفن شد.

نوید افکاری سه روز پس از آن اعدام شد که به همراه برادرانش برای ثبت آثار شکنجه ماموران به پزشکی قانونی رفت.

مقام‌های امنیتی و قضایی به برادران افکاری گفته بودند که قرار است آنها را به تهران منتقل کنند، اما به طور ناگهانی و مخفیانه نوید افکاری را اعدام کردند.

رادیوفردا: ابراهیم رئیسی را می‌توان سومین رئيس‌ جمهوری دانست که محصول غیرمستقیم اشارات سیاسی علی خامنه‌ای است و مأمور است که پروژه‌‌های مهم او را پیش ببرد.

رهبر جمهوری اسلامی سال ۸۳ که در وصف احمدی‌نژاد گفت «رایحه خوش خدمت»، یک شعار انتخاباتی ساخت برای حامیان احمدی‌نژاد، که می‌خواستند دولت مردمی بسازند و قطار را برای خامنه‌ای به ریل انقلاب بازگرداند. این قطار چند سال بعد اما از جاده منحرف شد ولی مهم‌ترین کارکردش برای رهبر جمهوری اسلامی، اجرای پروژه سرکوب بود.

سرکوب پس از ۸۸ که کهریزک نمادش شد، دادگاه‌های نمایشی‌ جلوه‌اش بود و حصر و زندان و تبعید، پیامدش شد، یکی از گسترده‌ترین پروژه‌های سرکوب سیاسی بود که تا سال ۹۰ اجرایی شد.

این سرکوب سیاسی که شکافی عظیم در داخل کشور ایجاد کرد، با شروع تحریم‌های کشنده دولت اوباما ناتمام و ناکام ماند. فشارهای تحریم حکومت ایران را در گردنه فروپاشی اقتصادی گرفتار کرد و خامنه‌ای ناچار شد دنده عقب بگیرد.

او سال ۹۲ که بر خلاف سال‌های ۸۴ و ۸۸ کمترین دخالت انتخاباتی در اردوگاه اصولگرایان داشت و پشت پرده مجوز مذاکرات محرمانه هسته‌ای با آمریکا داده بود، دنبال یک چهره دیگر بود که سابقه سازش داشته باشد.

این مأموریت هم با برآمدن حسن روحانی، فرمان علنی «نرمش قهرمانانه» و امضای برجام به نتیجه رسید ولی ظهور دونالد ترامپ در آمریکا و خروجش از برجام، ماموریت را نیمه تمام گذاشت.

در وضعیت کنونی که پروژه «سرکوب» سیاسی که دامنه‌ آن به حذف مأموران سرکوب یعنی تیم احمدی‌نژاد نیز رسیده، در آستانه کامل شدن است و پروژه نیمه تمام «سازش» روی میز رهبر جمهوری اسلامی است، مهم‌ترین مأموریت ابراهیم رئيسی می‌تواند تثبیت باشد؛ تثبیت وضعیت سرکوب و تثبیت موقعیت سازش.

آیت‌الله خامنه‌ای در طول دو سال گذشته، برای رساندن ابراهیم رئیسی به پاستور، ابتدا عبارت «دولت جوان حزب‌اللهی» را باب کرد، عبارتی که رحیم صفوی، مشاور نظامی‌اش گفت یک «کد» است.

کد که اعلام شد، رقابت‌های داخلی یاران رهبر شروع شد. اول قالیباف شروع کرد و سفرهای استانی رفت و گفت خامنه‌ای از این کارش راضی است. پس از مدتی‌ اما این سفرها کمرنگ شد و سفرهای استانی ابراهیم رئيسی پررنگ شد. به نظر می‌رسید رهبر نظام به سفرهای این مرید خویش راضی‌تر است و رقیب‌ تراشی را صلاح نمی‌دید.

گام بعدی به حداقل رساندن ریسک بود. دولت بایدن که در آمریکا ظهور کرد، غلامعلی حدادعادل، مشاور عالی رهبر، هشدار داد که برخی در داخل می‌خواهند از مذاکرات هسته‌ای احتمالی و برآمدن بایدن یک سرمایه سیاسی و انتخاباتی بسازند.

کار خامنه‌ای این بود که این پروژه را به تعویق بیندازد. مجلس به رهبری قالیباف به یک مصوبه سختگیرانه هسته‌ای رای داد. دولت روحانی با آن مخالفت کرد ولی خامنه‌ای جلسه گذاشت و دستور داد که مصوبه مجلس اجرا شود.

مصوبه مجلس که پیشرفت سریع برخی اجزای کلیدی برنامه هسته‌ای ایران و دشوارتر شدن وضعیت نظارت بر برنامه هسته‌ای را در پی داشت، کار مذاکرات احیای برجام را پیچیده‌ و دشوارتر کرد.

خامنه‌ای به موازات این مصوبه، خواسته‌های حداکثری داشت، گفت دستور کار کشور مذاکره است که روند متوقف نشود ولی تاکید کرد که عجله نداریم. هدفش روشن بود: می‌خواست تلاش‌ها و تاثیر رسیدن به نقشه راه توافق به انتخابات ریاست‌ جمهوری نرسد.

اصولگرایان این بدبینی را داشتند که جناح رقیب می‌خواهد دوباره سانتریفیوژ و تحریم و مذاکره را محور اصلی مناظره‌ها و انتخابات کند و محمدجواد ظریف را مهم‌ترین نماد این پروژه می‌دانستند.

انتشار یک فایل صوتی که سخنان ظریف علیه رویکرد و خسارات‌های قاسم سلیمانی به دیپلماسی ایران را بازتاب می‌داد، فرصت مناسبی برای حذف این نماد بود و موضع‌گیری علنی خامنه‌ای علیه ظریف پایان شانس و حیات سیاسی او را رقم زد.

با حذف مهم‌ترین نماد پروژه، اصلاح‌طلبان سراغ چهره دیگرشان رفتند تا خود را پیدا کنند؛ حسن خمینی. اینجا هم خامنه‌ای دخالت کرد و نوه روح‌الله خمینی را منع کرد از ورود به این عرصه تا هم خیال رئيسی راحت شود و هم آقازاده‌های خودش.

در کشاکش بحث‌های مربوط به آمدن و نیامدن ابراهیم رئيسی، این بحث میان اصولگرایان در گرفته بود که چرا او در ریاست قوه قضاییه نمی‌ماند و ماموریتش را تمام نمی‌کند. با بالا گرفتن بحث‌ها، خامنه‌ای وارد میدان شد، سخنرانی مفصلی کرد و از اختیارات و امکانات بالای دولت نسبت به سایر قوا گفت و اهمیتش را تشریح کرد. پس از آن سخنرانی در میان اصولگرایان کمتر در این باره بحث شد؛ مجوز صادر شده بود.

گام دیگر را اما شورای نگهبان تحت تسلط خامنه‌ای برداشت و محمود احمدی‌نژاد، علی لاریجانی، اسحاق جهانگیری و مسعود پزشکیان را که احتمال داشت برای رئیسی ریسک ایجاد کنند، ردصلاحیت کرد.

رقبا که از میدان به در شدند، خامنه‌ای در روزهای آخر تبلیغات به میدان آمد و گفت رای رئيس‌جمهور باید بالا شد، این اشاره کافی بود که دو کاندیدای پوششی اصلی یعنی سعید جلیلی و علیرضا زاکانی به نفع رئیسی کنار روند و پروژه رئيس جمهور کردن چند مرحله‌ای او به پایان برسد تا «غصه‌های» خامنه‌ای کمتر شود.

با پایان یافتن انتخابات سال ۱۴۰۰ می‌توان گفت که پروژه مهار و سرکوب سیاسی در داخل حکومت به نقطه مناسبی از نظر رهبر جمهوری اسلامی رسیده است.

رهبر جمهوری اسلامی از سرکوب شبکه‌ای گسترده از فعالان سیاسی در سال ۸۸ تا سرکوب خونین اعتراض‌های آبان ۹۸، یک پروژه مرگبار اجتماعی را پیش برده که بخشی از آن حدفاصل سال‌های ۸۴ تا ۹۰ با همراهی دولت احمدی‌نژاد و بخش دیگر آن در سال‌های ۹۶ تاکنون با مشارکت دولت روحانی عملی شده است.

در خلال همه این سال‌ها، رهبر جمهوری اسلامی نهادهای امنیتی خودش را قوی‌ و مسلط‌تر کرده، ردپای سپاه در قوه قضاییه را به حداکثر رسانده، سازمان‌های سرکوب‌تر را متنوع‌تر، مجهزتر و وسیع‌تر کرده و نشان داده است که آماده شلیک به سر و پای هر معترضی است.

در سطح بازیگران داخلی حکومت نیز، اکبر هاشمی رفسنجانی مرده است، میرحسین موسوی در حصر است، مهدی کروبی در خانه‌اش اندکی فعالیت سیاسی دارد ولی با شکست سنگینی که در حمایت از عبدالناصر همتی خورد، حاشیه‌نشین تر شد. پروژه مهار حسن خمینی و محمد خاتمی با موفقیت پیش می‌رود، اعتبار حسن روحانی به حداقل رسیده، علی لاریجانی پیام دریافت کرد که پایش را از خطوط خاصی نمی‌تواند فراتر بگذارد، محمدجواد ظریف پیام و عتاب تند گرفت و عذرخواهی‌اش هم چاره‌ساز نشد، محمود احمد‌ی‌نژاد هم دوباره ردصلاحیت شد و اگر از مجمع تشخیص مصلحت نظام نرود، قدرت و امکانی برای مانور ندارد.

در غیاب و انزوای این چهره‌ها که هر کدام می‌توانستند اردوگاهی را به دنبال خود بکشانند، اکنون ظهور ابراهیم رئیسی که تا سال ۹۴ چهره‌ای کم‌ مایه در سیاست داخلی ایران بود، می‌تواند نقطه شروع یک ساماندهی سیاسی برای تثبیت وضعیت سرکوب سیاسی باشد.

او در کنار گروهی از بدنام ترین اصولگرایان مانند محمدباقر قالیباف که نماد فساد بوده و رهبری حذف و سرکوب سیاسی در مجلس را بر عهده دارد، هسته اصلی ماموریت شده‌اند.

این شبکه که با کارتل‌های اقتصادی زیر نظر دفتر رهبر جمهوری اسلامی مانند ستاد اجرایی فرمان امام، قرارگاه خاتم‌الانبیای سپاه و آستان قدس رضوی، رابطه قوی مالی و سیاسی دارد، هم برای تثبیت موقعیت خویش در داخل و هم برای تامین شبکه عظیم وابسته نیازمند به تثبیت موقعیت سازش با غرب است.

سازش با غرب از نگاه رهبر جمهوری اسلامی، برقراری رابطه با آمریکا نیست، بلکه یافتن راهی برای کمتر کردن فشار تحریم است. این پروژه از مسیر مذاکرات احیای برجام که دولت روحانی ماموریت به نتیجه رساندن آن، حداقل در حد نقشه راه را دارد، فرصت اجرایی شدن دارد.

حکومت تحت کنترل رهبر جمهوری اسلامی از زیر فشار حداکثری دولت ترامپ جان سالم به در برده و او اکنون کمتر نگران فروپاشی اقتصادی ناشی از فشار خارجی به نظر می‌رسد ولی فشار خارجی و تداوم نارضایتی گسترده اجتماعی، اقتصادی و سیاسی داخلی، می‌تواند خطر رویدادهایی چون آبان ۹۸ را کماکان در اوج نگه دارد.

سایه آبان ۹۸ که به روایت خبرگزاری رویترز خامنه‌ای دستور داد جمعش کنند و این دستور ۱۵۰۰ کشته روی دست معترضان گذاشت، روی سر انتخابات فعلی هم بود و حتی ابراهیم رئيسی که وارث‌ ننگین‌ترین جنایت تاریخ جمهوری اسلامی یعنی اعدام هزاران زندانی در تابستان ۶۷ است، تلاش کرد که از آن فرار کند.

کنترل پروژه سرکوب سیاسی، بهبود موقعیت اجتماعی رئیسی، کاهش ریسک‌های خارجی، یافتن راهی برای نفس کشیدن اقتصاد و افزایش ثبات سیاسی در دورانی که می‌تواند سال‌های پایانی زندگی‌اش باشد و باید مقدمات سپردن ماموریت به جانشین را فراهم کند، به یافتن راهی برای سازش نیازمند است.

سرکوب علنی و سازش یواشکی؛ این دوگانه‌ای است که خامنه‌ای برای بقا یافته است و رئيسی باید انجامش بدهد.

خودشان را مسخره کرده‌اند حتی بنا به نظر سنجی‌های خودشان، تعداد شرکت کنندگان نباید بیشتر از ۱۷ میلیون نفر باشد با این حال با اینکه هنوز شمارش آرا تمام نشده آرای رئیسی را بیش از ۱۷ میلیون اعلام می‌کنند تو گویی آن سه تای دیگر هیچ رای نیاورده‌اند و جالب اینکه هنوز مسخره بازی شمارش آرای انتصابات تمام نشده، همتی و رضایی قبل از اعلام نتیجه آرا به رئیسی تبریک گفتند این خود نشان از نمایش مسخره حکومت دارد که سعی می‌کند انتصاب رئیسی را انتخاب مردم جا بزند

متن خبرها از منابع مختلف به شرح زیر است:

رئیس ستاد انتخابات کشور گفت: واجدین شرایط رای دهی ۵۹ میلیون و ۳۱۰هزار و ۳۰۷ نفر هستند

وزارت کشور روز شنبه نتیجه اولیه انتخابات ریاست جمهوری ۱۴۰۰ را به این شکل اعلام کرد: ابراهیم رئیسی با بیش از ۱۷ میلیون رای که تاکنون شمرده شده پیروز انتخابات است.

پس از او، ابتدا محسن رضایی، سپس عبدالناصر همتی و نفر چهارم امیرحسین قاضی‌زاده هاشمی هستند.

رادیوفردا: جمعی از اعضای مجلس نمایندگان آمریکا با ارسال نامه‌ای به وزیر خارجه این کشور نگرانی «عمیق» و اعتراض خود را نسبت به لغو تحریم‌های علیه سه مقام سابق ایران و دو شرکت اعلام کردند.

بر اساس نامه‌ای که متن آن در وبسایت کلودیا تِنی از قانون‌گذاران جمهوری‌خواه آمریکا منتشر شده، این نمایندگان اقدام دولت برای لغو برخی تحریم‌ها علیه مقامات ایرانی و شرکت‌ها را «تلاش برای جلب رضایت جمهوری اسلامی» خوانده و خواستار شفافیت دولت جو بایدن در مذاکرات هسته‌ای شده‌اند.

این نمایندگان می‌گویند اقدام خزانه‌داری در لغو این تحریم‌ها نافی تعهدات آقای بایدن است که گفته بود هیچ اقدام یکجانبه‌ای برای کاهش تحریم‌های ایران انجام نخواهد داد.

آمریکا ۲۱ خرداد ماه احمد قلعه‌ بانی، مدیر عامل سابق شرکت ملی نفت ایران و دو مدیر ارشد نفتی ایران به همراه شرکت کشتی‌رانی سی چارمینگ‎ هنگ‌کنگ و شرکت آوکسیینگ چین را از لیست تحریم‌ها خارج کرد.

پیش از این دولت آمریکا گفته بود تنها زمانی تحریم‌ها علیه ایران را لغو خواهد کرد که ایران به تعهدات هسته‌ای باز گردد، اما خزانه‌داری آمریکا در توضیح لغو تحریم‌ها علیه این افراد و شرکت‌ها اعلام کرد «ایالات متحده در صورت تایید تغییر رفتار افراد و شرکت‌ها، آنها را از لیست تحریم خارج می‌کند».

۱۱ قانونگذار آمریکایی با اعتراض به اینکه دولت در رفع تحریم‌ها علیه مقامات ایران کنگره را در جریان قرار نداده، می‌گویند تاریخ به وضوح نشان می‌دهد که مقابل رژیم «بی‌رحمی» مانند ایران تنها با «قدرت و شفافیت اخلاقی» می‌توان ایستاد.

این نمایندگان جمهوری اسلامی را «رژیم تروریستی ملایان» نامیده و گفته‌اند در حالی که ایران حمایت از تروریسم در منطقه را ادامه داده و برنامه هسته‌ای خود را گسترش می‌دهد و تحریم‌های آمریکا را نقض می‌کند، چرا واشینگتن اقدام به لغو تحریم‌های ایران کرده است.

بی‌بی‌سی: اگرچه در هر دوره انتخابات موضوع تحریم مطرح بوده اما در انتخابات ریاست جمهوری ۱۴۰۰ دامنه آن افزایش زیادی داشته و احتمالا ادامه همان روندی است که اسفند ۹۸ در سردترین انتخابات مجلس در تاریخ جمهوری اسلامی رخ داد.
در این دوره انتخابات همچنین بر خلاف انتخابات گذشته برخی از اصول گرایان و حامیان رهبر جمهوری اسلامی از جمله عبدالرضا مصری، نایب رییس مجلس، به صراحت “مشارکت کم و نتیجه مطمئن” را به نفع کشور دانسته‌اند. سال ۱۳۸۱ در دور دوم انتخابات شوراها یکی از پایین‌ترین نرخ‌های مشارکت به ویژه در تهران شکل گرفت و تنها حدود ۵۶۲ هزار نفر در آن شرکت کردند که نزدیک به یک سوم مشارکت دوره قبل بود. اما به گواه بسیاری از فعالان و مقامات رسمی، کمترین رقم مشارکت برای انتخابات مجلس در کل کشور و در تهران مربوط به مجلس یازدهم است.
آمار رسمی در کل کشور ۴۲ و در تهران ۲۵ درصد اعلام شد اما عباس آخوندی، وزیر مستعفی دولت روحانی، رقم واقعی مشارکت در تهران را حتی کمتر از ۱۶ درصد اعلام کرد. موضوع تحریم انتخابات که از مجلس یازدهم مطرح شده بود از چند ماه پیش از انتخابات ریاست جمهوری شدت گرفت. هر چند پیش از تحریم انتخابات توسط گروه‌های سیاسی نیز برآورد می‌شد که به دلیل وضعیت اقتصادی و اعتراضات دی ۹۶ و آبان ۹۸ گروهی از شهروندان انتخابات را تحریم می‌کنند.
آخرین اتفاق مهم در اینباره بیانیه میرحسین موسوی از حصر خانگی بود که ساعاتی پیش از مناظره سوم نامزدهای انتخابات منتشر شد. میرحسین موسوی در ابتدای بیانیه خود آیه‌ای را به کار برد که اشاره به همدستی با “ظالمان” داشت و سپس انتخابات را “تحقیرآمیز و مهندسی شده” توصیف کرد. او دو انتخابات ریاست جمهوری سال های ۹۲ و ۹۶ را تحریم نکرده بود.

پیش از آقای موسوی نیز زهرا رهنورد، همسرش، در موضع مشابهی گفته بود که جمهوریت در جمهوری اسلامی ایران “در حال سلاخی و حذف کامل است”.اعلام تحریم یا عدم شرکت در انتخابات توسط میرحسین موسوی گروهی از هواداران مردد “جنبش سبز” را به سمت تحریم انتخابات سوق داد.

میرحسین موسوی از حصر خانگی انتخابات ۱۴۰۰ را ‘تحقیرآمیز’ خواند و تحریم کرد

یک روز پس از بیانیه میرحسین موسوی، پیام محمد خاتمی به کنگره حزب جوانان منتشر شد که علام کرده بود: “در این فضای سرد و فسرده در حاليكه جامعه ما نیاز به نشاط و اميد و اشتياق به شركت در عرصه سرنوشت دارد، اميدوارم اين حزب و همه… بتوانند در اين برهه حساس، مسئوليت خود را نسبت به ميهن و مردم، به درستی بشناسند.”

این پیام آقای خاتمی از سوی گروهی تعبیر به شرکت در انتخابات در مقابل بیانیه آقای موسوی شد، با این حال محمد علی ابطحی، عضو مجمع روحانیون مبارز، نوشت که آقای خاتمی به او گفته این بیانیه را دو هفته پیش برای این حزب فرستاده و ربطی به بیانیه میرحسین موسوی نداشته است. پیش از این اما مجمع روحانیون مبارز، به رهبری محمد خاتمی و موسوی خوئینی‌ها، رسما اعلام کرده بود که هیچ نامزدی در انتخابات ریاست جمهوری ایران ندارد. این گروه سیاسی در بیانیه خود نوشته بود که دلیل این تصمیم “پرهیز از افتادن در دامی” است که “مهندسان انتخاباتی تدارک دیده‌اند”.

خاتمی و گذر از فیلسوف به سیاستمدار
انتخابات ۱۴۰۰: مجمع روحانیون مبارز از هیچ نامزدی حمایت نمی‌کند

مجمع مدرسین و محققین حوزه علمیه قم، دیگر گروه روحانیون اصلاح‌طلب، نیز پس از رد صلاحیت گسترده نامزدهای انتخابات ریاست جمهوری اعلام کرده بود که انتخابات پیش رو انتخاباتی فرمایشی” خواهد بود. در این میان برخی احزاب اصلاح طلب نظر متفاوتی درباره شرکت در انتخابات دارند. موضع حزب کارگزاران سازندگی شرکت در انتخابات است اما حزب اتحاد ملت در اعتراض به رد صلاحیت نامزدها اعلام کرد که در انتخابات ریاست جمهوری ۱۴۰۰ نامزدی ندارد.
جبهه اصلاحات که برای هماهنگی احزاب اصلاح طلب در انتخابات تشکیل شده و بهزاد نبوی، رییس آن است نیز اعلام کرده بود که هر ۹ نامزد این جریان در روند تایید صلاحیت‌ها حذف شده‌اند و نامزدی برای معرفی به مردم ندارد. عبدالناصر همتی و محسن مهرعلیزاده نیز جزو نامزدهای معرفی شده توسط این جبهه نبودند.

انتخابات ۱۴۰۰ ایران؛ جبهه اصلاحات: نامزدی برای معرفی به مردم نداریم.

با این حال حسین مرعشی، نایب رییس این جبهه و عضو کارگزاران سازندگی، روز ۲۲ خرداد گفت اگر در نظرسنجی آقای همتی یا مهرعلیزاده با اقبال نسبی مردم روبرو شوند، فضا اینطور نیست که اصلاح طلبان نامزد نداشته باشند. جبهه اصلاحات همچنین برای انتخابات شوراها که همزمان با ریاست جمهوری برگزار می‌شود یک فهرست ۲۱ نفره معرفی کرده است. این رفتار این جبهه باعث اعتراض برخی شده و نوشته‌اند اگر بنا بر رای دادن است چرا فقط باید در انتخابات شوراها رای داد. در این میان نهضت آزادی ایران که در برخی از انتخابات اخیر از نامزدهای اصلاح طلبان حمایت کرده، با صدور بیانیه‌ای اعلام کرده که نهاد انتخابات در ایران به “مفهومی انتصابی و نمایشی” تبدیل شده و “امکان مشارکت در چنین انتخاباتی را نخواهد داشت”.
به جز احزاب رسمی برخی از کنشگران سیاسی در داخل ایران نیز انتخابات را تحریم کرده‌اند. از جمله ابوالفضل قدیانی، فعال سیاسی و از چهره‌های “جنبش سبز”. تعدادی از فعالان سیاسی داخل ایران از جمله فائزه هاشمی، هاشم خواستار و همچنین تعدادی از فعالان سیاسی جریان ملی مذهبی و اصلاح طلب در خارج از جمله آلان توفیقی، یاسر میردامادی، منصور فرهنگ،مهدی نوربخش و رضا علیجانی، نیز با انتشار بیانیه‌ای انتخابات را تحریم کرده‌اند.

بیانیه ۸۷ کنشگر و فعال سیاسی و مدنی ایران: ‘نه بلند و یکپارچه به انتخابات فرمایشی’

محمود احمدی نژاد، رئیس جمهور پیشین ایران، نیز پس از رد صلاحیتش چندین بار اعلام کرده که رای نخواهد داد. افرادی از ۵۰ شهر و ۲۵ استان ایران در نامه ای تحت عنوان “هم آوا برای بایکوت انتخابات خرداد ۱۴۰۰ ” خود را نمونه ای از “رنگین کمان ملت ایران، از دگراندیشان، باورها و ادیان، تیره‌ها و تبارهای گوناگون ایرانی، از استان ها و شهرها و روستاهای گوناگون از سراسر کشور” معرفی و انتخابات را تحریم کرده‌اند.

اعتراض احمدی‌نژاد به رد صلاحیتش: کشور در ‘مسیر فروپاشی’ است
چرا فراخوان تحریم انتخابات ایران رو به افزایش است؟‏

کورش زعیم، عضو هیئت رهبری جبهۀ ملی ایران، مجتبی ابطحی، کنشگر صنفی، فاطمه اسانلو، مادر زندانی جان باخته، محمد نوری زاد، زندانی سیاسی، اکرم نقابی، از مادران پارک لاله از جملۀ امضا کنندگان این نامه هستند.
تحریم انتخابات توسط خانواده قربانیان اعتراض‌های اخیر و دهه ۶۰

گروهی از تحریم کنندگان انتخابات خانواده قربانیان اعتراضات آبان ۱۳۹۸، هواپیمای اوکراینی و اعدام‌های دهه ۱۳۶۰ ، هستند که با شرکت در نشست‌هایی در کلاب هاوس مخالفت خود را با شرکت در انتخابات ریاست جمهوری ۱۴۰۰ اعلام کردند. برادر نوید افکاری کشتی گیر ۲۷ ساله اعدام شده، جواد سلیمانی همسر الناز نبیئی مسافر کشته شده هواپیمای اوکراین در ۳۰ سالگی، فرزانه انصاری خواهر فرزاد انصاری کارگر ۲۷ ساله جان باخته در آبان ماه، لاله بازرگان خواهر بیژن بازرگان اعدام شده در شهریور ۱۳۶۷ در سن ۲۹ سالگی و محبوبه رمضانی مادر پژمان قلی پور جوان ۱۸ ساله کشته شده در آبان ۱۳۹۸ از جمله این افراد هستند.

‘نمی‌خواهم با عکس پژمان به خانه هیچ مادری بروم’

تحریم انتخابات در گروه‌های خارج از کشور
از چند ماه پیش گروه‌ها و کنشگران سیاسی در خارج از تحریم انتخابات سخن گفته‌اند و کارزارهایی چون “رای نمی‌دهم”، “رای، بی رای” و “نه به جمهوری اسلامی” شکل گرفته است. روز ۲۱ خرداد نیز گروهی از مخالفان جمهوری اسلامی یک کنفرانس مجازی با عنوان “نه به جمهوری اسلامی؛ رای بی رای” برگزار کردند. در این نشست مجازی شاهزاده رضا پهلوی، امیرحسین اعتمادی، ناهید بهمنی، فواد پاشایی، کریم شامبیاتی، حسن شریعتمداری، مسیح علینژاد، شاهین نجفی، مسعود نقره کار، و اسماعیل نوری علا حضور داشتند. پیش از آن نیز نشست‌های مختلفی از سوی گروه‌های اپوزیسیون برای تحریم انتخابات برگزار شد. از جمله ۳۲ گروه سیاسی در قالب سه سازمان “کنگره ملیت‌های ایران فدرال”، “شورای دموکراسی خواهان ایران”، و “همبستگی برای آزادی و برابری در ایران”، از روز شنبه ۱۵ خرداد نشستی دو روزه را برگزار کردند. مرکز همکاری احزاب کردستان ایران نیز این انتخابات را تحریم کرده است.

کنفرانس مجازی تحریم کنندگان انتخابات ۱۴۰۰: ‘نه به جمهوری اسلامی؛ رای بی رای’

همچنین سه تشکل سیاسی خارج از کشور شامل اتحاد جمهوری خواهان ایران، حزب چپ ایران (فدائیان خلق) و همبستگی جمهوری خواهان ایران با انتشار بیانیه‌ای مشترک، انتخابات ریاست جمهوری ۱۴۰۰ را تحریم کردند. روز ۱۷ خرداد نیز ۱۵۰ نفر از فعالان سیاسی، مدنی و صنفی در داخل و خارج از کشور طی بیانیه‌ای خواستار تحریم انتخابات “نمایشی و فرمایشی” شدند. احمد علوی، بهروز خلیق، جعفر عظیم زاده، حسن نایب هاشم، رسول بداقی، کاظم علمداری، محسن یلفانی،مهدی نوربخش، نیره توحیدی و مهرداد درویش پور از جمله امضا کنندگان این بیانیه بودند.
دو روز پیش از آن نیز بیانیه بیش از ۲۰۰ از کنشگران ایرانی مقیم خارج در تحریم انتخابات منتشر شد. عباس میلانی، رامین جهانبگلو، فریدون خاوند، کاظم علمداری، کاظم کردوانی، حسن نایب هاشم و فرشته مولوی از جمله امضا کنندگان این بیانیه بودند.

بحث موافقان و مخالفان در روزهای آخر

در روزهای مانده به انتخابات بحث درباره شرکت یا تحریم ادامه دارد. مدافعان شرکت تاکید می‌کنند که راه حل مشکلات، عدم شرکت در انتخابات نیست. آنان دولت محمود احمدی نژاد را مثال می‌زنند که به دلیل اقدامات آن گروهی از مردم ناچار به حمایت از میرحسین موسوی در سال ۸۸ شدند. آنان معتقدند که در صورت مشارکت مردم در دومین دوره انتخابات شوراها روند دولت خاتمی ادامه پیدا می‌کرد و تغییراتی در وضعیت کشور رخ می داد.
با این حال “اصلاح ناپذیر بودن جمهوری اسلامی”، ” نامشروع بودن حکومت و انتخابات آن”، “بازی دادن مردم با رقابت های مصنوعی” از جمله دلایل موافقان تحریم است. “بی اعتنایی حسن روحانی به وعده های انتخاباتی” و “اوضاع به شدت ناگوار معیشتی مردم و ناکارآمدی حکومت در رفع برخی معضلات و مشکلات معمولی” از جمله دلایل گروه دیگری از طرفداران تحریم است. برخی تحلیلگران نیز نقطه آغاز گسترده‌تر شدن تحریم را با اعتراضات ۹۶ مرتبط می‌دانند که نخستین بار شعار “اصلاح طلب اصولگرا، دیگه تمومه ماجرا” سر داده شد.

تحریم انتخابات چه سودی دارد؟‏

برجام و نقش شورانگیزی آن

برخی ناظران یکی از دلایل مهم اقبال جامعه به انتخابات و برگزیدن حسن روحانی را در سال ۹۲ امید به رفع تحریم ها و گشایش های اقتصادی متعاقب آن می‌دانند، چنانچه حتی اصولگرایان نیز جمله معروف حسن روحانی در رقابت‌ها انتخاباتی مبنی بر چرخش همزمان سانتریفیوژ و چرخ زندگی مردم علت اصلی استقبال رای دهندگان و پیروزی او در انتخابات می‌دانند. برجام و آثار اقتصادی آن در کنترل تورم و گرانی، یکی از دلایل مهم پیروزی آقای روحانی در سال ۹۶ هم بود؛ اما با خروج آمریکا از این توافق و تحریم‌هایی که در راستای فشار حداکثری اعمال شد، ورق برگشت.
از مدتی پیش برخی سایت ها احیای برجام را در تحریم یا شرکت مردم در انتخابات موثر می‌دیدند و براساس این تحلیل به نتیجه نرسیدن مذاکرات وین نیز می‌تواند در کاهش شرکت در انتخابات موثر باشد.