اخبار

بی‌بی‌سی: سازمان «گزارشگران بدون مرز» در بیانیه‌ای درباره زندانی شدن سعیده شفیعی و نسیم سلطان‌بیگی در روزهای اخیر نوشته است که این دو روزنامه‌نگار همچون خیلی از همکاران خود در ایران بهای پوشش خبری جنبش «زن، زندگی، آزادی» را می‌پردازند.

سعیده شفیعی و نسیم سلطان بیگی برای تحمل سه سال و نیم زندان به ترتیب در روزهای ۱۹ نوامبر و ۲۱ نوامبر به زندان اوین منتقل شدند.

آنها روز سوم ژوئیه در شعبه ۲۶ دادگاه انقلاب تهران محاکمه شدند و حکم مجازات آنها روز ۳۱ ژوئیه اعلام شد. مشارکت در «تجمع‌های غیرقانونی» و «تبلیغ علیه نظام» از جمله اتهامات آنها بود.

گزارشگران بدون مرز در بیانیه خود نوشت: «جمهوری اسلامی به انتقام‌جویی از خبرنگارانی که از روز ۱۶ سپتامبر ۲۰۲۲، به وظیفه خود در زمینه حق عمومی برای دریافت خبر و اطلاعات عمل کردند، ادامه می‌دهد.»

گزارشگران بدون مرز می‌گوید که ۱۰ خبرنگار دیگر که از زمان شروع اعتراضات سال ۱۴۰۱ بعد از کشته شدن مهسا امینی در جریان بازداشت توسط گشت ارشاد بازداشت شده بودند همچنان زندانی هستند.

این سازمان نوشت: «نسیم سلطان‌بیگی و سعیده شفیعی مثل ده نفر دیگر از همکارانشان که به خاطر پوشش اعتراضات تحت بازداشت هستند گزارشگرانی شجاع هستند. باید از آنها قدردانی شود، نه اینکه به زندان بیافتند. ما خواستار آزادی فوری و نامشروط آنها هستیم.»

سعیده شفیعی داستان‌نویس و روزنامه‌نگار اقتصادی، بهمن ماه گذشته بازداشت و بعد از چند هفته با قرار وثیقه سنگین مالی آزاد شد.

نسیم سلطان بیگی دی ماه سال گذشته هنگام خروج از ایران دستگیر شد و اواسط بهمن با قرار وثیقه سنگین موقتا آزاد شد.

آن دو همچنین برای دو سال بعد از آزادی از سفر به خارج یا پیوستن به گروه یا سازمان‌ها منع شده‌اند. درخواست تجدیدنظر آنها روز ۱۸ سپتامبر رد شد.

گزارشگران بدون مرز نوشت: «زندانی شدن شفیعی و بیگی دقیقا یک ماه بعد از آن است که دو روزنامه‌نگار دیگر زن، الهه محمدی خبرنگار هم میهن و نیلوفر حامدی خبرنگار شرق به ترتیب به ۱۲ و ۱۳ سال زندان محکوم شدند.»

«با ویدا ربانی، گزارشگر آزاد، که حکم هفت سال زندان را تحمل می‌کند و نرگس محمدی، نویسنده و روزنامه نگاری که در ماه اکتبر ۲۰۲۳ برنده جایزه نوبل صلح شد، شمار روزنامه‌نگاران زن زندانی به شش نفر می‌رسد.»

سازمان گزارشگران بدون مرز اواخر سال گذشته میلادی گفت که جمهوری اسلامی ایران سومین زندان بزرگ دنیا برای خبرنگاران است.

ایمان افشاری، رئیس شعبه ۲۶ دادگاه انقلاب تهران، که محاکمه این دو خبرنگار تحت نظر او انجام شد به اتهام نقض حقوق بشر در فهرست تحریم های بریتانیا قرار گرفته است.

صدای آمریکا: محدودیت در تامین و دسترسی به دارو در ایران هر روز طیف وسیع‌تری از افراد را در بر می‌گیرد و در مواردی که دولت ادعای تامین و واردات دارو دارد نیز بنابر اعلام رسانه‌ها چیزی جز داروهای بی‌کیفیت نصیب بیماران نمی‌شود. وب‌سایت «خبر‌آنلاین» در گزارشی نوشت که داروی حیاتیِ بیماران قلبی «کمیاب» شده و داروهای عرضه شده در داروخانه‌ها «تاریخ انقضای محدود» دارند و داروهای وارد شده از هند و ترکیه «بی‌کیفیت»‌ است.

این وب‌سایت خبری به نقل از یک کارشناس حوزه دارو نوشت: «تاریخ انقضای قرض‌های وارفارین موجود در داروخانه‌ها نزدیک است و برای بیمار صرف نمی‌کند که برای تهیه آن هزینه کند.»

یک فعال رسانه‌ای نیز در حساب کاربری خود در شبکه اجتماعی ایکس نوشته است: «قرص وارفارین داروی مهم حیاتی و بدون جایگزین محسوب می‌شود و تقریبا ۶ ماهه که نیست! یک خبرنگار حوزه سلامت نیست اینجا بره ببینه داستان چیه؟ اگه برنامه کشتار جمعی بیماران قلبیه در جریان باشیم!»

کمبود دارو یکی از مواردی است که از سال گذشته حاشیه ساز شده و اردیبهشت ماه سال جاری صدای آمریکا در گزارشی به ابعاد پیچیده و دامنه گسترده این کمبود پرداخته و با برخی از فعالان این صنف در ایران گفتگو کرده بود.

در همین راستا یک داروساز ساکن تهران به صدای آمریکا گفته بود که از آذرماه گذشته هیچ ارزی برای تهیه مواد اولیه دارو و یا تجهیزات پزشکی تخصیص داده نشده است.

او تأکید کرده بود که به دلیل عدم تخصیص ارز، کمبودها در تمامی بخش‌های دارویی نماد پیدا کرده و تأمین داروهای ساده نیز به مشکل خورده است.

داروساز دیگری نیز از تهران به صدای آمریکا گفته بود که در حال حاضر داروهای حیاتی از جمله داروی قلب آمیودارون، پلاویکس برای پیشگیری از لخته شدن خون که معمولا پس از حمله قلبی استفاده می‌شود و کپسول‌های استنشاقی برای آسم و برونشیت نیز نایاب است.

موضوعی که صدای آمریکا اردیبهشت ماه به آن پرداخته بود امروز در رسانه‌های داخلی ایران بازتاب دارد و کمبود داروهای بیماری‌های قلبی به تیتر رسانه‌ها تبدیل شده است.

در همین رابطه محمد طاهری، کارشناس حوزه دارو به «خبرآنلاین» گفته که «قرص سولفاسالازین، آمپول متوتروکسات، قرص متی مازول، آمپول وین بلاستین و قرص وارفارین در داروخانه‌های کشور موجود نیست.» به گفته این کارشناس «مشکلات کمبود دارو سلامتی بیماران را به خطر می‌اندازد.»

وب‌سایت خبرآنلاین در بخشی از گزارش خود به موضوع دیگری نیز اشاره کرده است که «دارو در برخی داروخانه‌ها موجود است اما با تاریخ انقضای محدود درج شده بر روی بسته‌ی داروها.»

شهرام کلانتری، رئیس انجمن داروسازان ایران نیز این موضوع را تایید کرده و گفته است که «قرص وارفارین در داروخانه‌ها با تاریخ انقضای ماه ۱۲ سال ۲۰۲۳ موجود است که خرید آن کارایی چندانی برای بیمار ندارد.»

رسانه‌ها همچنین تاکید می‌کنند که «واردات دارو عموما از کشورهای هند و ترکیه انجام می‌شود. متاسفانه ما شاهدیم که این اقلام کیفیت مورد انتظار را نداشته یا دچار مشکلات خاصی بودند که ریکال شدند.»

کمبود دارو اما موضوعی است که دولت حاضر به پذیرش آن نیست و همین موضوع باعث موضع‌گیری نمایندگان مجلس نیز شده است.

در همین رابطه یک نماینده مجلس شورای اسلامی آبان ماه سال جاری گفت که با وجود ادعای دولت جمهوری اسلامی مبنی بر «گل و بلبل» بودن همه چیز در عرصه درمانی، به‌ویژه در حوزه دارویی، «۳۰۰ قلم» کمبود دارو در ایران وجود دارد.

یحیی ابراهیمی، عضو کمیسیون بهداشت و درمان مجلس، روز جمعه پنجم آبان، به وب‌سایت «اقتصاد ۲۴» گفت: بیش از ۳۰۰ قلم دارو «در داروخانه‌ها کم است» ولی دولت زیر بار نمی‌رود و مدام می‌گوید که «همه چیز گل و بلبل است» اما واقعیت امر، این‌گونه نیست.

مقامات ارشد جمهوری اسلامی، به ویژه ابراهیم رئیسی، رئیس جمهوری اسلامی ایران، همواره وعده رفع بحران‌های درمانی، به‌ویژه «کمبود دارو» را داده‌اند، وعده‌هایی که نه‌تنها محقق نشده بلکه بر اساس گزارش منابع داخلی، نسبت به گذشت به شدت نیز یافته است.

در این میان حکومت جمهوری اسلامی و رسانه های رسمی در ایران بارها مشکلات در عرصه درمان و بهداشت را به تحریم‌ها نسبت داده‌اند. این در شرایطی است که برخلاف این تبلیغات، دارو و اقلام درمانی همواره شامل تحریم‌های اعمال شده علیه ایران نبوده و از «استثنا» برای تهیه و واردات برخوردار بوده است.

رادیوفردا: حساب توماج صالحی در شبکه ایکس (توئیتر سابق) از آزادی این خواننده معترض در روز شنبه ۲۷ آبان بعد از حدود ۱۳ ماه تحمل زندان خبر داد.

بر اساس این گزارش، او «پس از تحمل ۲۵۲ روز زندان انفرادی و مجموعاً یک سال و ۲۱ روز حبس» به قید وثیقه آزاد شده است.

اقبال اقبالی، دایی آقای صالحی که ساکن آلمان است نیز در شبکه ایکس خبر آزادی او را تأیید کرد و نوشت: «توماج با قید وثیقه به زندان بزرگ وارد شد.»

توماج صالحی که در سال‌های اخیر با ترانه‌هایش درباره مسائل اجتماعی به شهرت رسید و یکی از سرشناس‌ترین حامیان اعتراض‌های سراسری ۱۴۰۱ بود، آبان پارسال در روستای گِردبیشه، از توابع استان چهارمحال و بختیاری، بازداشت شد.

او که اهل شاهین‌شهر اصفهان است، در روزهای پیش از دستگیری مخفیانه زندگی می‌کرد و پیام‌های بسیاری را در حمایت از مردم معترض منتشر می‌کرد.

امیر رئیسیان، وکیل توماج صالحی نیز شامگاه شنبه در گفت‌وگو با وب‌سایت شبکه شرق خبر داد که آزادی موکلش بعد از پذیرش درخواست فرجام‌خواهی و نقض حکم او در دیوان عالی کشور رخ داده است.

او در توضیح بیشتر گفت: «در پی فرجام خواهی صورت گرفته در پرونده توماج صالحی، این پرونده در شعبه ۳۹ دیوان عالی کشور مورد رسیدگی قرار گرفت و در نهایت، نظر به طرح ایرادات متعدد به دادنامه اولیه، برخی از این ایرادات مورد پذیرش دیوانعالی کشور قرار گرفت و پس از نقض حکم، این پرونده به شعبه یک دادگاه انقلاب اصفهان مسترد شد.»

۲۸ خردادماه امسال اعلام شد که پس از ۸ ماه بازداشت، اولین جلسه دادگاه این خواننده معترض، در این روز «پشت درهای بسته» برگزار شد و او در تیرماه به شش سال و سه ماه حبس محکوم شد.

پیشتر سازمان‌های حقوق‌ بشری از مجروح شدن این خواننده رپ مخالف جمهوری اسلامی، بر اثر ضرب و شتم به دست نیروهای امنیتی در سلول‌ امنیتی زندان دستگرد اصفهان خبر داده بودند.

حساب کاربری منتسب به این خواننده معترض و سازمان‌های حقوق بشری بارها اعلام کرده بودند که او نیاز به رسیدگی پزشکی فوری دارد.

این خواننده معترض درباره وضعیت جسمی خود در زندان، به عنوان نمونه گفته بود که به مدت شش ماه درد دندان داشته و مسئولان به آن رسیدگی نمی‌کردند.

ایران اینترنشنال: در ادامه برنامه‌های یادبود سالگرد کشته‌شدگان آبان‌های خونین ۱۳۹۸ و ۱۴۰۱، روزهای پنج‌شنبه و جمعه ۲۵ و ۲۶ آبان مراسم بزرگداشت شماری از قربانیان این قتل‌های حکومتی در شهرهای مختلف ایران برگزار شد.

اعتراضات آبان ۱۳۹۸ در ایران در واکنش به افزایش ناگهانی و شدید قیمت سوخت آغاز شد اما خیلی زود ماهیت ضدحکومتی به خود گرفت.

این تجمعات اعتراضی علیه جمهوری اسلامی در ۲۴ آبان در برخی مناطق آغاز شد و طی یک هفته به ۲۹ استان و صدها شهر گسترش یافت.

شدت سرکوب اعتراضات باعث شد این اتفاقات به «آبان خونین ۹۸» مشهور شود.

در جریان این اعتراضات هزار و ۵۰۰ نفر به دست ماموران حکومتی کشته شدند.

سال گذشته با فرا رسیدن سالگرد کشتار معترضان آبان ٩٨ و در میانه خیزش سراسری ایرانیان به دنبال قتل حکومتی مهسا (ژینا) امینی در بازداشت پلیس گشت ارشاد، فراخوان‌های گسترده‌ای برای اعتراض و اعتصاب سراسری و همچنین تجمع و تظاهرات در شهرهای کوچک و بزرگ ایران و دیگر نقاط جهان منتشر شد.

یادبود جانباختگان اعتراضات آبان ۱۴۰۱

در جریان این اعتراضات در شهرهای مختلف ایران ده‌ها تن با شلیک مستقیم گلوله نیروهای امنیتی جمهوری اسلامی جان خود را از دست دادند.

در روزهای گذشته و به دنبال فراخوان تعدادی از خانواده‌های کشته‌شدگان سال‌های ١٣٩٨ و ۱۴۰۱، مراسم آن‌ها در روزهای پنج‌شنبه و جمعه برگزار شد.

روز جمعه ۲۶ آبان، شهروندان با گذاشتن گل بر مزار حمیدرضا روحی، معترض کشته‌شده در خیزش انقلابی ۱۴۰۱ یادش را گرامی داشتند.

ویدیوهای رسیده به ایران‌اینترنشنال نشان می‌دهند جمعی از شهروندان شامگاه ۲۵ آبان هم بر مزار حمیدرضا روحی شمع روشن کرده و دسته‌های گل گذاشتند.

مهرداد آقافضلی، پدر یلدا آقافضلی، روز جمعه با انتشار ویدیویی از دخترش در اینستاگراماز حضور خود بر مزار او خبر داد و نوشت: «یلدا، بابا، تمام تفریح ما شده آمدن سر مزار تو و دیدن عکس‌ها و فیلم‌های تو.»

یلدا آقا‌فضلی، جوان معترض ۱۹ ساله‌ای بود که در جریان خیزش انقلابی بازداشت و زندانی شد و چند روز بعد از آزادی در ۲۰ آبان‌ ۱۴۰۱ به شکلی مشکوک جان باخت.

یلدا پیش از مرگ در گفت‌وگو با دوستش پس از آزادی موقت با خوشحالی به او گفته بود ماموران امنیتی و بازجویان در پرونده‌اش نوشتند: «متهم اظهار پشیمانی نکرد.»

۲۵ آبان ۱۴۰۱ در سومین سالگرد کشته‌شدگان آبان خونین ۹۸، کیان پیرفلک، سپهر مقصودی، آرتین رحمانی، میلاد سعیدیان‌جو، رضا شریعتی، اشرف نیک‌بخت، علی مولایی و علی محمدی با شلیک گلوله نیروهای امنیتی در ایذه کشته شدند.

روز پنج‌شنبه ۲۵ آبان مراسم نخستین سالگرد کشته شدن آرتین رحمانی بیانی در روستای پیان از توابع شهر ایذه برگزار شد.

ویدیوی منتشر شده در شبکه‌های اجتماعی شیون همراه با رقص هنگامه چوبین بر مزار فرزندش آرتین رحمانی را نشان می‌دهد.

آرتین رحمانی متولد ۱۳۸۴ بود و هم‌زمان با تحصیل، به‌طور پاره‌وقت در یک مکانیکی کار می‌کرد.

آرتین ۱۶ ساله شامگاه ۲۵ آبان ۱۴۰۱ با شلیک مستقیم گلوله نیروهای امنیتی جمهوری اسلامی جان خود را از دست داد.

او پیش از کشته شدن در یادداشتی برای مادرش نوشته بود: «شرمنده‌ام مادر، می‌خواهم در راهی قدم بگذارم که شاید جوانی‌ام را نبینی.»

ماموران حکومتی به خانواده رحمانی فشار آوردند که پیکر آرتین را به عنوان «شهید» در تپه شهدای ایذه به خاک بسپارند اما خانواده‌اش قبول نکردند و پیکرش با نوای ساز و دهل بختیاری و نواختن ترانه‌های حماسی این منطقه از جمله «دایه دایه وقت جنگه» به خاک سپرده شد.

روز ۲۵ آبان، اولین سالگرد کشته شدن سپهر مقصودی نیز در آرامستان «روضه‌الزهرا» در ایذه برگزار شد.

سپهر متولد پنجم تیر ۱۳۸۷ بود و در جریان اعتراضات ایذه با شلیک گلوله جنگی به سرش کشته شد.

علاوه بر این، مراسم اولین سالگرد حمیدرضا شریعتی که شامگاه ۲۵ آبان ۱۴۰۱ با شلیک مستقیم گلوله نیروهای امنیتی کشته شده بود، پنج‌شنبه ۲۵ آبان در «بهشت زهرا»ی ایذه برگزار شد.

طاهره خوش‌کلام، همسر جواد رضایی، معترض کشته‌شده در خیزش انقلابی نیز با انتشار ویدیویی از مزار همسرش در اینستاگرام نوشت: «آسیاب به نوبت، چرا که رفتن تو به مرگ طبیعی نبود که بگویم مرگ حق است و به عادات قبل برگردم. کشتن تو جنایت علیه مهربانی و جنایت علیه انسانیت بود.»

جواد رضایی روز ۲۵ آبان‌ ۱۴۰۱ با شلیک ماموران حکومت در لاهیجان کشته شد.

رادیوفردا: نیروهای امنیتی جمهوری اسلامی هنگام ورود پرستو فروهر، فرزند داریوش فروهر و پروانه اسکندری، دو قربانی قتل‌های زنجیره‌ای، به ایران برخی وسایل شخصی او را ضبط کردند.

باربد گلشیری، هنرمند مقیم خارج از کشور، روز پنج‌شنبه در شبکه اجتماعی ایکس نوشت: «دیشب در فرودگاه تهران پرستو فروهر را سین‌جیم کرده‌اند، یکی، دو ساعتی چمدان او را گشته‌اند و گذرنامه و وسایل الکترونیکی‌اش (موبایل و سیم‌کارت و…) را ضبط کرده‌اند.»

گلشیری افزود: «تلفن خانه‌ زنده‌یادان پروانه اسکندری و داریوش فروهر هم قطع است و پرستو امکان تماس ندارد.»

پرستو فروهر نویسنده، هنرمند و فعال حقوق‌ بشر در آلمان زندگی می‌کند و هر سال در آستانه سالگرد قتل والدینش به دست عوامل جمهوری اسلامی، به ایران سفر می‌کند.

در سال‌های پیش نیز گزارش‌هایی از برخورد مشابه نیروهای امنیتی با او منتشر شده بود.

وزارت اطلاعات جمهوری اسلامی در دی‌ماه ۱۳۷۷ با انتشار بیانیه‌ای مسئولیت قتل پروانه و داریوش فروهر، محمد مختاری و محمدجعفر پوینده را بر عهده گرفت و ادعا کرد گروهی از کارکنان «خودسر» این وزارتخانه در قتل آن‌ها دست داشته‌اند.

پنج‌شنبه شب، عکسی در اینستاگرام از دیدار نسرین ستوده وکیل دادگستری و فعال حقوق بشر، با پرستو فروهر در خانه والدینش منتشر شد.

خانم ستوده به تازگی در جریان مراسم خاکسپاری آرمیتا گراوند بازداشت و سپس با قید وثیقه آزاد شد.

پرستو فروهر طی ۲۵ سال گذشته همواره برای دادخواهی و روشن شدن ابعاد قتل والدینش و شناسایی آمران و عاملان آن در تلاش بوده است.

او به تازگی در حساب اینستاگرام خود نوشت: «سال‌هاست که تلاش می‌کنم تا از دل این دریغ استقامت و دادخواهی بیرون بکشم. راهی جز این نمی‌شناسم و نخواهم جست اما این روزها دنیا چنان در کام درنده‌ دشمنی و سبوعیت [سَبُعیت] و قلدری و جنگ فرو رفته است که این دریغ به هزاران هزار دریغ دیگر می‌رسد، فضا از آن انباشته می‌شود و مجرای نفس امید را تنگ و تنگ‌تر می‌کند، و گاه یکسره می‌بندد.»

بر اساس گزارش‌های شبکه‌های اجتماعی و رادیوفردا/ م. ت./ ف. دو.

رادیوفرانسه: خبرگزاری فرانسه روز چهارشنبه ۱۵ نوامبر خبر داد که دستگاه قضایی فرانسه قرار بازداشت بین‌المللی را برای بشار اسد صادر کرده است. رئیس جمهور سوریه متهم به مشارکت در «جنایت علیه بشریت» در پرونده حملات شیمیایی تابستان ۲۰۱۳ در سوریه است.

یک منبع قضایی به خبرگزاری فرانسه گفته است که چهار قرار بازداشت برای مشارکت در جنایت علیه بشریت و مشارکت در جنایت جنگی در مورد حملات با گاز سارین به غوطه شرقی دمشق صادر شده است. به گفته سازمان اطلاعات آمریکا، بیش از هزار نفر در حمله شیمیایی ۲۱ اوت  ۲۰۱۳ به این منطقه کشته شدند.

سه نفر دیگری که دستگاه قضایی فرانسه علیه آن‌ها حکم بازداشت صادر کرده است از این قرار هستند: ماهر اسد، برادر بشار و فرمانده لشکر چهارم ارتش سوریه که به عنوان واحد نخبه این ارتش شناخته می‌شود؛ ژنرال غسان عباس، مدیر شعبه ۴۵۰ مرکز مطالعات و تحقیقات علمی سوریه که به واسطه توسعه سلاح‌های شیمیایی شناخته شده است؛  و ژنرال بسام الحسن، افسر رابط و رئیس حراست.

بازپرس‌های واحد جنایات علیه بشریت دادگاه قضایی پاریس از آوریل ۲۰۲۱ در مورد این حملات شیمیایی که به رژیم بشار اسد نسبت داده شد، تحقیق می‌کردند. این تحقیقات پس از شکایت چندین مرکز و انجمن از جمله مرکز سوری رسانه‌ها و آزادی بیان آغاز شد.

ایجاد یک رویه قضایی تاریخی

این تحقیقات که تحت عنوان «صلاحیت فراسرزمینی» دادگستری فرانسه انجام شد، حملات انجام شده در شامگاه چهارم اوت در آدرا و دوما را نیز در بر می‌گیرد. این حملات ۴۵۰ مجروح بر جای گذاشتند.

مازن درویش، موسس و مدیر کل مرکز سوری رسانه‌ها و آزادی بیان در بیانیه مطبوعاتی خود در واکنش به صدور حکم بازداشت این چهار نفر گفت که این تصمیم یک رویه قضایی تاریخی ایجاد کرده است. او همچنین افزود: «این یک پیروزی جدید برای قربانیان، خانواده‌های آن‌ها و بازماندگان و همچنین گامی به سوی عدالت و صلح پایدار در سوریه است.»

این وکیل حقوق بشر سوریه‌ای خاطر نشان کرد که «شهادت‌های متعدد و دست اول قربانیان»، «تحلیل عمیق زنجیره فرماندهی ارتش سوریه» و همچنین «صدها سند از جمله عکس و فیلم» در این شکایت آورده شده بود.

رژیم سوریه پیش از این هم هدف چندین اقدام قانونی در اروپا و به ویژه در آلمان بوده است. در فرانسه، اولین محاکمه مقامات رژیم سوریه از ۲۱ تا ۲۴ ماه مه سال آینده در پاریس برگزار می‌شود. سه مقام ارشد رژیم بشار اسد به اتهام مشارکت در جنایات علیه بشریت و جنایات جنگی، به جرم مرگ دو شهروند فرانسوی‌ سوری محاکمه خواهند شد.

جنگ داخلی سوریه که در سال ۲۰۱۱ آغاز شد، تا کنون بیش از نیم میلیون کشته و میلیون‌ها آواره برجای گذاشته است.

منابع دیگر

رادیوفردا

بی‌بی‌سی: حسن روحانی در واکنش به اظهارات منصوره معصومی‌اصل که گفته بود «مملکت مال حزب‌اللهی‌هاست»، می‌گوید که «ایران متعلق به تمام ایرانیان است.»خانم معصومی‌اصل در گفتگوی زنده با برنامه «آرمان» در شبکه معارف تلویزیون ایران، این حرف‌ را مطرح کرده بود.

آقای روحانی روز بعد (دوشنبه) در دیدار با اعضای شورای مرکزی حزب ندای ایرانیان، به آن واکنش نشان داد که امروز رسانه‌ها آن را منتشر کرده‌اند.

رئیس‌جمهوری سابق ایران تاکید کرد که «کشور متعلق به یک عده محدود نیست» و متعلق به «همه ماست نه هیچ گروه و جناح و حزب خاصی.»

آقای روحانی گفت که «اقلیتی آمده‌اند و با شعار همه مناصب را گرفته‌اند» و «می‌گویند کشور را به جوانان حزب‌اللهی بدهیم، حالا با هر تفسیری که می‌توان از جوان و حزب‌اللهی داشت. آن‌ها مگر چند میلیون نفر هستند؟ خب بقیه چکار کنند؟ به آن چند میلیون نفر همه امکانات و مسئولیت‌ها را بدهیم، بقیه از کشور خارج شوند یا بیکار بمانند؟»

در جریان اعتراضات سال‌های اخیر و به ویژه در ناآرامی‌های بعد از کشته شدن مهسا (ژینا) امینی در بازداشت گشت ارشاد، شعار سیاسی «اصلاح‌طلب، اصولگرا، دیگه تمومه ماجرا» همواره مدنظر تظاهرات‌کنندگان بوده است.

شعاری که به وضوح شکست وعده‌های اصلاح‌طلبانه و اصولگرایانه‌ دو جناح‌ عمده سیاسی حکومت ایران را نشان می‌دهد که در چهار دهه گذشته نتوانستند به مطالبات پاسخ دهند.

آقای روحانی نیز به این موضوع اذعان کرده که ناامیدی، محصول بی‌اثر کردن احزاب باسابقه یا انفعال آن‌ها است.

او همچنین گفت ناامیدی احزابی که در گذشته «تجربه و فعالیت‌های خوبی داشتند»، سرمایه آن‌ها را بی‌اثر می‌کند.

به گفته آقای روحانی، احزابی هم وجود دارند که امیدوارند اما امیدشان در حدی نیست که بتوانند در صحنه فعال باشند و منتظر مانده‌اند تا دیگران بیایند و امید و شرایطی را ایجاد کنند تا آن‌ها فعال شوند.

حالا در آستانه انتخابات دیگری که پیش از پایان سال جاری برای تعیین نمایندگان دوازدهمین دوره مجلس برگزار خواهد شد، به نظر می‌رسد «مملکت مال حزب‌اللهی‌هاست» مستمسک خوبی برای داغ کردن تنور انتخابات است.

اذعان به شکاف در جامعه ایران بر سر جنگ غزه

یکی دیگر از محورهای اظهارات حسن روحانی موضوع اقلیت‌های قومی و مذهبی است که به ویژه در سال‌های اخیر حقوقشان تضییع شده است.

او می‌گوید شیعه، سنی، ارمنی، یهودی، زرتشتی و بقیه باید از حقوق شهروندی برخوردار باشند و «حتی ممکن است عده‌ای قانون اساسی را هم قبول نداشته باشند اما باید بتوانند در کشور زندگی کنند.»

در جریان اعتراضات سال ۱۴۰۱ به ویژه حقوق اقلیت‌های قومی مثل کردها، لرها و بلوچ‌ها نادیده گرفته شد. در همین مدت بازداشت بهاییان شدت گرفت و بازداشت‌های طولانی‌مدت دامن اهالی هنر را نیز گرفته است.

رئیس جمهوری پیشین با عنایت به این موارد گفت: «با این شیوه رفتار، کشور در معرض خطر قرار می‌گیرد. انفعال و عقب‌نشینی و خودکشی از ترس مرگ، ما را به جایی نمی‌رساند.»

ناگفته نماند که اظهارات خانم معصومی‌اصل، نه فقط آقای روحانی که بسیاری را به اظهاراتی مشابه واداشت.

احمد زید‌آبادی، روزنامه نگار و فعال سیاسی نوشت «واقعیت را همین خانم در برنامه زنده صدا و سیما گفت و وحید اشتری، عضو تشکل سیاسی موسوم به «جنبش عدالتخواه» نوشت «در واقع اعتقاد خیلی از آدم‌های بزرگ و صاحب منصب» در آن کشور همین است که «مملکت مال حزب‌اللهی‌هاست.»

بسیاری از جامعه‌شناسان و فعالان مدنی نسبت به عمیق‌تر شدن شکاف‌های اجتماعی در ایران هشدار داده‌اند. آقای روحانی نیز می‌گوید «الان به نقطه‌ای رسیده‌ایم که در مسئله روشنی مثل غزه، مثل هم حرف نمی‌زنیم.»

او بر این باور است که در ایران در باره جنگ اسرائیل و غزه میان مردم شکاف وجود دارد و این شکاف اجتماعی و فرهنگی در دیدگاه‌ به منطقه و جهان بسیار خطرناک است.

آقای روحانی همچنین هشدار داد که بین جنگ و صلح فاصله خیلی زیادی نیست: «الان ما در شرایط جنگ نیستیم اما با جنگ هم فاصله زیادی نداریم. ممکن است یک اشتباه، تصمیم نادرست یا یک عمل غیردقیق، شعله جنگ را به سمت ما بکشاند.»

اظهارات آقای روحانی یک روز بعد از موضع مشابه محمدجواد ظریف وزیر امور خارجه سابق ایران رسانه‌ای شده است.

محمد جواد ظریف تاکید کرد که حماس گروه نیابتی ایران نیست و با این حال تلویحی از سیاست حکومت ایران برای عدم گسترش جنگ هم تمجید کرده است.

گفته‌های آقای ظریف در شبکه‌‎های اجتماعی بازتاب گسترده‌ای داشت به ویژه آنجا که گفت: «قانون اساسی ما گفته که ایران از مستضعفین دفاع کند اما قرار نیست ما جای مستضعفین بجنگیم.»

به گزارش وبسایت خبری جماران او در نشست «مسئله فلسطین از دیدگاه حقوق بین الملل با تاکید بر تحولات اخیر» گفت:

«من هم معتقدم مردم از پرداخت هزینه خسته شده‌اند. نیازی هم نیست ما هزینه بپردازیم. ما می‌توانیم از حق دفاع کنیم… الان که کشور سیاست معقولی دارد، با موضع‌گیری‌های تند آب به کاسه تندروی نریزیم.»

رادیوفرانسه: یازدهمین مجمع جهانی دموکراسی دوشنبه ۶ نوامبر در شهر استراسبورگ فرانسه آغاز شد و امروز چهارشنبه پایان خواهد یافت. یکی از موضوعات مورد بحث در نشست این دوره، مساله مجازات اعدام در ایران بود. فیلم “هفت زمستان در تهران” که زندگی ریحانه جباری، دختر جوانی که سال ۱۳۹۳ به اتهام قتل فردی که به گفته او قصد تجاوز به وی را داشته، روایت می‌کند با حضور مادرش، شعله پاکروان روز گذشته برای حاضران در این نشست پخش شد. 

شمار اعدام‌ها در ۱۰ ماه نخست سال جاری میلادی در ایران از ۶۰۰ نفر عبور کرد. عددی که به نسبت آمار سالانه هشت سال اخیر بی‌سابقه بوده است. شعله پاکروان، مادر ریحانه جباری، قربانی اعدام در ایران در گفتگو با بخش فارسی رادیو بین‌المللی فرانسه گفت که اعدام تنها یک عدد نیست.

او که به مناسبت پخش فیلم “هفت زمستان در تهران” در نشست حهانی دموکراسی به استراسبورگ فرانسه آمده است تصریح کرد: «پیام پخش این فیلم این است که بینندگان آن بدانند که پشت این کلمه اعدام چه حجمی از خشونت، نفرت، عصبانیت و چیزهای بد نهفته است».

مجمع جهانی برای دموکراسی از سال ۲۰۱۲ به صورت سالانه تصمیم گیرندگان سیاسی و فعالان مدنی را از سراسر جهان در شورای اروپا گرد هم می‌آورد است تا در مورد چالش‌های عمده‌ای که دموکراسی‌ها با آن مواجه هستند بحث کنند. در نشست امسال بخشی با عنوان “مجازات اعدام به عنوان ابزار وحشت” برگزار شد.

وبسایت این مجمع با اشاره به اینکه تعداد کشورهایی که مجازات اعدام را به صورت قانونی یا عملی لغو کرده‌اند همچنان در حال افزایش است، نوشته که با این حال تعداد کلی اعدام‌ها در سراسر جهان بالا رفته است.

خانم پاکروان که در این یخش از نشست و پس از پخش فیلم “هفت زمستان در تهران” سخنرانی کرد، می‌گوید که این اتفاقی که در فیلم می‌بینیم هر روز در ایران تکرار می‌شود. او با اشاره به اینکه دخترش ریحانه اولین مورد نبوده و متاسفانه آخرین هم نخواهد بود، افزود: «هدف من این است که توجه مردم و به ویژه سیاستمداران غربی را به موضوع مبارزه با اعدام و اهمیت آن جلب کنم».

فیلم “هفت زمستان در تهران” ساخته کارگردان آلمانی اشتفی نیدرتسول است. این فیلم روایتگر مبارزه ریحانه جباری و مادرش برای اثبات حقیقت و نجات وی از حکم اعدام است. ریحانه جباری در سال ۱۳۸۶ زمانی که ۱۹ سال داشت به اتهام قتل فردی که قصد تجاوز به او را داشت بازداشت و محاکمه شد. حکم اعدام او در سال ۱۳۹۳ برغم تلاش‌های خود او و مادرش، شعله پاکروان برای اثبات حقیقت، در آبان ۱۳۹۳ به اجرا در آمد.

شعله پاکروان که برای نجات دخترش از هیچ تلاشی فروگذار نکرد، پس از اعدام او مبارزه با مجازات اعدام را به مبارزه زندگی‌اش تبدیل کرد. او در گفتگو با ار.اف.ای فارسی گفت: «من یک مادرم حتی اگر همه دنیا دختر من را فراموش کند من نمی‌توانم فراموش کنم. بعد از اعدام ریحانه فوق العاده آسیب دیدم و درد کشیدم. واقعا نمی‌خواهم حتی یک نفر هرچند دشمن من باشد، این درد و رنج را تحمل کند. هیچ انسانی نباید این رنج را تحمل کند. این مبارزه را من از دخترم وقتی از من می‌خواست برای آزادی و رهایی هم‌بندی‌هایش تلاش کنم یاد گرفتم. او معتقد بود خوشبختی و شادی انفرادی نیست و دسته جمعی است».

خانم پاکروان معتقد است اعدام در ایران به مثابه ابزاری برای سرکوب است. او می‌گوید در نشست‌های پرسش و پاسخ پس از فیلم همواره تاکید می‌کند که بییندگان “هفت زمستان در تهران” از سیاستمداران و رهبران غربی بخواهند تا در هرگونه مذاکره با جمهوری اسلامی پیش از هر موضوعی مساله حقوق بشر را پیش بکشند.

شعله پاکروان در پی اعدام دخترش گروه «مادرانه» را با همراهی مادرانی که فرزندانشان توسط جمهوری اسلامی کشته شده بودند تشکیل داد. پس از بازداشت و سپس رهایی و آمدن به آلمان نیز «بنیاد ریحان» را با هدف مبارزه با مجازات اعدام و حمایت از خانواده‌های محکومان به اعدام راه‌اندازی کرد. او می‌گوید که مبارزه با مجازات اعدام برایش یک رویا است.

من رویایی دارم که ایران بدون اعدام را ببینم. ما در قرن بیست و یکم زندگی می کنیم. جوانان ما مدرن هستند و دوست دارند مدرن زندگی کنند و این تمایل با قوانینی که از دوران بربریت بشر به جا مانده تناسبی ندارد. داشتن قصاص به عنوان مثال در این عصر بی‌معنی است.

خانم پاکروان گفت که برای مبارزه با اعدام در ایران راهی طولانی در پیش است. دلیل آن هم، به گفته ایشان این است که نه تنها حکومت خواستار پایان دادن به آن نیست بلکه متاسفانه بخشی از جامعه هم با آن همراهی می‌کند. این فعال مخالف مجازات اعدام از مردم عادی می‌خواهد تا در گفتگوهای و فعالیت‌های روزانه خود در شبکه‌های اجتماعی در مورد آگاهی بخشی در موضوع اعدام تلاش کنند.

صدای آمریکا: نزدیک به یک سال پس از اعدام محمد حسینی و محمدمهدی کرمی در رابطه با پرونده کشته شدن یک بسیجی، برادر مقتول می‌گوید «دو نفری که اعدام شدند» ربطی به «قتل برادرم» نداشتند و «جرم‌شان محاربه بود.»

چند روز پس از ادعاهای حاشیه‌ساز پدر روح‌الله عجمیان بسیجی کشته شده در اعتراضات سال ۱۴۰۱ که خواستار «اعدام» همه متهمان پرونده شده بود؛ حالا برادر او نیز در اظهارنظری خواستار اعدام دکتر حمید قره‌حسنلو و همسرش شده است.

حسین عجمیان در مصاحبه‌ با روزنامه اعتماد گفته است که «مساله این است فردی که باعث مرگ برادر من شده، اعدام نشده است.»

عجمیان ادعا کرده که «در واقع این آقا (دکتر قره‌حسنلو) برادر من را به قتل رسانده است. اما چون پولدار و دکتر است، روابط زیادی دارد و … کسی با او برخوردی نکرده است.»

برادر روح‌الله عجمیان در بخشی از این مصاحبه گفت: «در این پرونده دو نفر آدم بی‌خانواده را اعدام کردند ، اما فرد اصل کاری را که دکتر بود، اعدام نکردند.»

او در اظهارنظری تازه صحبت‌های پدرش را تکرار کرده و گفته است که «برخی افراد و جریانات با نفوذ از مقام خود سوءاستفاده کرده و مسیر پرونده را تغییر دادند. ما فقط می‌خواهیم این فرد و همسرش مطابق قانون اعدام شوند.»

روز گذشته سه شنبه ۱۶ آبان‌ماه مشاور علی‌اکبر ولایتی در واکنش به انتقادات صورت گفته مبنی بر مداخله او در توقف و تغییر حکم اعدام دکتر‌حمید قره‌حسنلو نوشت: «پیام‌های مکرر از محافل پزشکی بین المللی مبنی بر تشدید تحریم‌ها در حوزه پزشکی و تماس‌های مکرر انجمن‌های پزشکی با ولایتی» باعث شد تا او «طی نامه‌ای به یکی از مسئولان عالی رتبه نظام صرفا درخواست بررسی بیشتر» را مطرح کند.

صالح اسکندری تاکید کرده که در این اقدام خواست ۱۰۲ تن از روسای نظام پزشکی سراسر کشور و طومار بیش از ۶ هزار پزشک مبنی بر بی‌گناهی قره‌حسنلو نیز تاثیر داشته است.

به گفته اسکندری ولایتی «در موضوع این گزارش به یقین رسیده‌اند و یقین پایه حجت شرعی است» اما تاکید کرده که «هیچ مکاتبه‌ای با قوه قضائیه در این مورد نداشته است.»

مشاور ولایتی اظهارات پدر روح‌الله عجمیان را به خاطر «اطلاعات غلطی» دانسته که «افراد مغرض» به او می‌دهند و برخی از واکنش‌ها را «نوعی تسویه حساب سیاسی با آقای ولایتی» توصیف کرده است.

میرزا ولی عجمیان، پدر روح‌الله عجمیان چهارشنبه شب دهم آبان، در یک برنامه زنده تلویزیونی، به علی اکبر ولایتی، مشاور علی خامنه‌ای، حمله کرد و او را عامل اعدام نشدن افراد بیشتری به خاطر کشته شدن پسرش دانست.

او بدون ارائه شواهد عنوان کرد که «۸۰ تن متهم پرونده بوده‌اند که فقط ۸ تن آنها در بازداشت هستند و اگر ولایتی سرش را بچرخاند، این ۸ تن هم آزاد می‌شوند.»

آنطور که رسانه‌های ایران نوشته‌اند، پدر این بسیجی خواستار اعدام‌های بیشتر بوده و در واکنش به تلاش مجری برای «مدیریت برنامه» گفت که در چندین بار حضور در صداوسیما «به او گفته‌اند درباره ولایتی چیزی نگو و شما از او می‌ترسید.»

بنابر تصاویر منتشر شده از این برنامه، پدر بسیجی کشته شده با گفتن «ولایتی قاتل بچه من است» از صندلی خود بلند شد و «قهر» کرد و از استودیو خارج شد.

دادگاه انقلاب اسلامی استان البرز در فروردین ماه سال جاری در حکمی جدید برای حمید قره‌حسنلو، پزشک متهم در پرونده بسیجی کشته شده روح‌الله عجمیان، او را به ۱۵ سال حبس محکوم کرد.

حمید قره‌حسنلو همراه با همسرش، فرزانه، پس از مراسم چهلم حدیث نجفی، از کشته‌شدگان اعتراضات سراسری در کرج، با حمله نیروهای امنیتی به خانه‌شان بازداشت شدند.

قره‌حسنلو پزشک ۵۳ ساله یکی از پنج نفری بود که به اتهام «کشتن یک بسیجی» در حکم بدوی به اعدام محکوم شد اما این حکم در مراحل بعدی نقض شد.

صدای آمریکا: پس از انتشار گزارش‌هایی مبنی بر درگذشت یک متهم حین محاکمه در دادگاه انقلاب اسلامی، خبرگزاری قوه قضاییه این خبر را تأیید کرد.

بنا بر گزارش‌های منتشر شده در رسانه‌های اجتماعی، سعید خادمی در حال محاکمه برای اتهام «توهین به مقدسات» در شعبه ۲۹ دادگاه انقلاب اسلامی تهران بود که بر زمین افتاد و در همان حال جان باخت.

خبرگزاری میزان، وابسته به قوه قضاییه جمهوری اسلامی، روز دوشنبه ۱۵ آبان بدون اشاره به نام متوفی، اعلام کرد که تلاش‌های پزشکان برای نجات جانش نتیجه نداد.

بنا بر گزارش این رسانه حکومتی، این متهم «در حضور چهار وکیل حاضر در صحن دادگاه حالش به هم خورد» و «با وجود تلاش پزشک مستقر در دادگاه انقلاب و عوامل اورژانس»، او «با تشخیص اولیه ایست قلبی» فوت کرد.

رضا خندان، همسر نسرین ستوده، سعید خادمی را «متولد ۱۳۴۱» معرفی کرده و گفته است که او «با اتهاماتی از قبیل توهین به مقدسات» در شعبه ۲۹ «بر زمین افتاده و به فاصله کوتاهی جانش را از دست» داد.

این فعال مدنی به نقل از خواهر سعید خادمی در شبکه اجتماعی ایکس نوشت: «او از چند روز پیش استرس این دادگاه را داشته است.»

خبرگزاری وابسته به قوه قضاییه اعلام کرده که مرگ این شهروند در جریان «رسیدگی به پرونده با اتهامات امنیتی علیه دو متهم» بوده و متهم مذکور «زندانی نبوده و از منزل خود به مقصد دادگاه آمده بود و در صحن دادگاه حالش به هم خورد.»

بنا بر گزارش این رسانه حکومتی، این متهم «در حضور چهار وکیل حاضر در صحن دادگاه حالش به هم خورد» و «با وجود تلاش پزشک مستقر در دادگاه انقلاب و عوامل اورژانس در حضور ۴ وکیل حاضر در صحن دادگاه حالش به‌هم خورد و متاسفانه با وجود تلاش پزشک مستقر در دادگاه انقلاب و عوامل اورژانس تلاش‌ها مثمر ثمر نبود و وی با تشخیص اولیه ایست قلبی از سوی عوامل اورژانس فوت کرد.

عاطفه دانشگر، روزنامه‌نگار ساکن ترکیه، به نقل از «یک منبع مطلع» نوشته که سعید خادمی «به اتهام فعالیت در زمینه ساهاجا یوگا»، یکی از انواع عرفان‌های هندی، ذیل «بند ۲ ماده ۵۰۰ مکرر، فرقه و القائات روانی»، از سوی مأموران «اطلاعات سپاه در تهران» بازداشت شده بود و «یک ماه و چند روز» زندانی بود و در روز ۱۳ آبان در دادگاه انقلاب «استرس بالایی داشت.»

بر اساس گزارش‌های پیشین، فشار بر متهمان و زندانیان سیاسی و عقیدتی در قوه قضاییه جمهوری اسلامی جان آنها را در خطر انداخته است.

در هفته‌های گذشته یک زندانی یهودی به نام فرامرز جاویدزاد نیز در زندان جان باخت. طناز کلاهچیان، حقوقدان، به صدای آمریکا گفته است که یهودی بودن این زندانی باعث شده بود فشارها و سخت‌گیری‌ها بر او بیشتر بشود.